వాల్మీకి రామాయణం · సర్గ 3.13
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.13.1
राम प्रीतोऽस्मि भद्रं ते परितुष्टोऽस्मि लक्ष्मण।
अभिवादयितुं यन्मां प्राप्तौ स्थः सह सीतया ॥ ३.१३.१ ॥
రాముడు ఇలా అన్నాడు: లక్ష్మణా, నీకు శుభం కలుగుగాక. నన్ను అభివాదం చేయడానికి మీరిద్దరూ సీతతో కలిసి వచ్చారు కాబట్టి నేను సంతోషించాను, పూర్తిగా తృప్తి చెందాను.
3.13.2
अध्वश्रमेण वां खेदो बाधते प्रचुरश्रमः।
व्यक्तमुत्कण्ठते वापि मैथिली जनकात्मजा ॥ ३.१३.२ ॥
దారి ప్రయాణపు అలసట మిమ్మల్ని బాధిస్తోంది; ఎంతో శ్రమ మిమ్మల్ని కృంగదీస్తోంది. జనకుని కుమార్తె మైథిలి కూడా స్పష్టంగా వ్యాకులపడుతోంది.
3.13.3
एषा च सुकुमारी च खेदैश्च न विमानिता।
प्राज्यदोषं वनं प्राप्ता भर्तृस्नेहप्रचोदिता ॥ ३.१३.३ ॥
ఈమె సుకుమారి అయినప్పటికీ, ఈ కష్టాలచేత అవమానించబడలేదు. భర్త పట్ల ప్రేమతో ప్రేరేపించబడి, ఎన్నో ప్రమాదాలతో నిండిన అడవికి వచ్చి చేరింది.
3.13.4
यथैषा रमते राम इह सीता तथा कुरु।
दुष्करं कृतवत्येषा वने त्वामभिगच्छती ॥ ३.१३.४ ॥
ఇక్కడ సీత రాముడితో ఆనందంగా ఉండేలా చూడు; అడవిలో నీ దగ్గరకు వచ్చి ఈమె కష్టమైన పని చేసింది.
3.13.5
एषा हि प्रकृतिः स्त्रीणामासृष्टे रघुनन्दन।
समस्थमनुरज्यन्ते विषमस्थं त्यजन्ति च ॥ ३.१३.५ ॥
ఓ రఘునందనా, సృష్టి ఆరంభం నుండి స్త్రీల స్వభావం ఇదే: సుఖస్థితిలో ఉన్నవారిని వారు ప్రేమిస్తారు, కష్టస్థితిలో ఉన్నవారిని విడిచిపెడతారు.
3.13.6
शतह्रदानां लोलत्वं शस्त्राणां तीक्ष्णतां तथा।
गरुडानिलयोः शैघ्र्यमनुगच्छन्ति योषितः ॥ ३.१३.६ ॥
మెరుపు యొక్క చంచలత్వాన్ని, ఆయుధాల పదునును, గరుడుడు మరియు వాయువు వేగాన్ని స్త్రీలు అనుసరిస్తారు.
3.13.7
इयं तु भवतो भार्या दोषैरेतैर्विवर्जिता।
श्लाघ्या च व्यपदेश्या च यथा देवीष्वरुन्धती ॥ ३.१३.७ ॥
ఈమె నీ భార్య; ఈ దోషాలేవీ లేనిది. దేవతలలో అరుంధతిలా ప్రశంసార్హురాలు, ఉదాహరణగా చెప్పదగినది.
3.13.8
अलंकृतोऽयं देशश्च यत्र सौमित्रिणा सह।
वैदेह्या चानया राम वत्स्यसि त्वमरिंदम ॥ ३.१३.८ ॥
ఈ ప్రదేశం కూడా అలంకృతమైనది; రామా, శత్రునాశకుడా, ఇక్కడ నీవు సౌమిత్రితోనూ ఈ వైదేహితోనూ నివసిస్తావు.
3.13.9
एवमुक्तस्तु मुनिना राघवः संयताञ्जलिः।
उवाच प्रश्रितं वाक्यमृषिं दीप्तमिवानलम् ॥ ३.१३.९ ॥
ముని ఈ విధంగా పలికిన తర్వాత, రాఘవుడు చేతులు జోడించి వినయంగా మాటలు పలికాడు, ప్రజ్వలించే అగ్నిలా ప్రకాశించే ఆ ఋషితో.
3.13.10
धन्योऽस्म्यनुगृहीतोऽस्मि यस्य मे मुनिपुंगवः।
गुणैः सभ्रातृभार्यस्य गुरुर्नः परितुष्यति ॥ ३.१३.१० ॥
నేను ధన్యుణ్ణి, అనుగ్రహింపబడ్డాను; మునిశ్రేష్ఠులైన మా గురువు, నా సోదరుడు, భార్యతో కూడిన నా పట్ల తమ గుణాలతో సంతోషిస్తున్నారు.
3.13.11
किं तु व्यादिश मे देशं सोदकं बहुकाननम्।
यत्राश्रमपदं कृत्वा वसेयं निरतः सुखम् ॥ ३.१३.११ ॥
అయితే నీళ్లున్న, విస్తారమైన అడవులున్న ప్రదేశాన్ని నాకు సూచించండి; అక్కడ ఆశ్రమం నిర్మించి నేను ఆనందంగా నిమగ్నమై నివసించగలను.
3.13.12
ततोऽब्रवीन्मुनिश्रेष्ठः श्रुत्वा रामस्य भाषितम्।
ध्यात्वा मुहूर्तं धर्मात्मा ततोवाच वचः शुभम् ॥ ३.१३.१२ ॥
అప్పుడు మునిశ్రేష్ఠుడు రాముని మాటలు విని, క్షణకాలం ధ్యానించి, ఆ ధర్మాత్ముడు శుభవచనాలు పలికాడు.
3.13.13
इतो द्वियोजने तात बहुमूलफलोदकः।
देशो बहुमृगः श्रीमान् पञ्चवट्यभिविश्रुतः ॥ ३.१३.१३ ॥
ప్రియ వత్సా! ఇక్కడికి రెండు యోజనాల దూరంలో వేళ్లు, పండ్లు, నీరు సమృద్ధిగా ఉన్న, జింకలతో నిండిన, అందమైన ప్రదేశం ఉంది; దానిని పంచవటి అని పిలుస్తారు.
3.13.14
तत्र गत्वाऽऽश्रमपदं कृत्वा सौमित्रिणा सह।
रमस्व त्वं पितुर्वाक्यं यथोक्तमनुपालयन् ॥ ३.१३.१४ ॥
అక్కడికి వెళ్లి సౌమిత్రితో కలిసి ఆశ్రమాన్ని నిర్మించి, తండ్రి వాక్యాన్ని చెప్పినట్లుగా పాటిస్తూ నువ్వు అక్కడ సుఖంగా నివసించు.
3.13.15
विदितो ह्येष वृत्तान्तो मम सर्वस्तवानघ।
तपसश्च प्रभावेण स्नेहाद् दशरथस्य च ॥ ३.१३.१५ ॥
నిర్దోషుడా! నీ ఈ వృత్తాంతమంతా నాకు తెలుసు; నా తపస్సు ప్రభావం వల్లనూ, దశరథుని స్నేహం వల్లనూ అది నాకు తెలిసింది.
3.13.16
हृदयस्थं च ते च्छन्दो विज्ञातं तपसा मया।
इह वासं प्रतिज्ञाय मया सह तपोवने ॥ ३.१३.१६ ॥
నీ హృదయంలో ఉన్న కోరికను కూడా నేను నా తపస్సుతో తెలుసుకున్నాను. ఇక్కడ నాతో కలిసి తపోవనంలో నివసిస్తానని ప్రతిజ్ఞ చేసి...
3.13.17
अतश्च त्वामहं ब्रूमि गच्छ पञ्चवटीमिति।
स हि रम्यो वनोद्देशो मैथिली तत्र रंस्यते ॥ ३.१३.१७ ॥
కాబట్టి నేను నీతో చెబుతున్నాను: పంచవటికి వెళ్లు. ఆ వనప్రదేశం నిజంగా రమణీయమైనది; అక్కడ మైథిలి సంతోషంగా ఉంటుంది.
3.13.18
स देशः श्लाघनीयश्च नातिदूरे च राघव।
गोदावर्याः समीपे च मैथिली तत्र रंस्यते ॥ ३.१३.१८ ॥
రాఘవా! ఆ ప్రదేశం ప్రశంసనీయమైనది; ఎక్కువ దూరంలో కూడా లేదు; గోదావరికి సమీపంలో ఉంది; అక్కడ మైథిలి సంతోషంగా ఉంటుంది.
3.13.19
प्राज्यमूलफलैश्चैव नानाद्विजगणैर्युतः।
विविक्तश्च महाबाहो पुण्यो रम्यस्तथैव च ॥ ३.१३.१९ ॥
ఓ మహాబాహూ, ఇది సమృద్ధిగా వేరులు, ఫలాలు కలిగినది; అనేక విధాల పక్షుల గుంపులతో కూడినది; ఏకాంతమైనది, పవిత్రమైనది, రమణీయమైనది కూడా.
3.13.20
भवानपि सदाचारः शक्तश्च परिरक्षणे।
अपि चात्र वसन् राम तापसान् पालयिष्यसि ॥ ३.१३.२० ॥
నీవు కూడా ఎల్లప్పుడూ సదాచారివి, రక్షించడంలో సమర్థుడవు. ఓ రామా, ఇక్కడ నివసిస్తూ తాపసులను నీవు రక్షిస్తావు.
3.13.21
एतदालक्ष्यते वीर मधूकानां महावनम्।
उत्तरेणास्य गन्तव्यं न्यग्रोधमपि गच्छता ॥ ३.१३.२१ ॥
ఓ వీరా, ఇదిగో మధూక వృక్షాల మహావనం కనిపిస్తోంది. దీనికి ఉత్తరదిశగా వెళ్ళాలి; న్యగ్రోధ వృక్షం వైపు వెళ్తూ కూడా.
3.13.22
ततः स्थलमुपारुह्य पर्वतस्याविदूरतः।
ख्यातः पञ्चवटीत्येव नित्यपुष्पितकाननः ॥ ३.१३.२२ ॥
అనంతరం పర్వతానికి సమీపంలో ఒక సమతల ప్రదేశాన్ని ఎక్కితే, పంచవటి అని ప్రసిద్ధమైన, ఎల్లప్పుడూ పుష్పించే వనం ఉంది.
3.13.23
अगस्त्येनैवमुक्तस्तु रामः सौमित्रिणा सह।
सत्कृत्यामन्त्रयामास तमृषिं सत्यवादिनम् ॥ ३.१३.२३ ॥
అగస్త్యుడు ఇలా చెప్పగా, రాముడు సౌమిత్రితో కలిసి, ఆ సత్యవాది ఋషిని సత్కరించి వీడ్కోలు కోరాడు.
3.13.24
तौ तु तेनाभ्यनुज्ञातौ कृतपादाभिवन्दनौ।
तमाश्रमं पञ्चवटीं जग्मतुः सह सीतया ॥ ३.१३.२४ ॥
ఆయన అనుమతి పొంది, పాదాలకు నమస్కరించిన ఆ ఇద్దరూ సీతతో కలిసి ఆ ఆశ్రమమైన పంచవటికి వెళ్ళారు.
3.13.25
गृहीतचापौ तु नराधिपात्मजौ
विषक्ततूणी समरेष्वकातरौ।
यथोपदिष्टेन पथा महर्षिणा
प्रजग्मतुः पञ्चवटीं समाहितौ ॥ ३.१३.२५ ॥
విల్లులు చేతబట్టిన ఆ ఇద్దరు రాజకుమారులు, అమ్ములపొదులను భుజాలకు తగిలించుకుని, యుద్ధాలలో భయం లేనివారై, మహర్షి చెప్పిన దారిలో, మనసు నిలిపి పంచవటికి వెళ్లారు.