Vedyatra वेदयात्रा
શોધો

વાલ્મીકિ રામાયણ · સર્ગ 3.19

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

શબ્દાર્થ સાથે વાંચો

3.19.1

तां तथा पतितां दृष्ट्वा विरूपां शोणितोक्षिताम्।
भगिनीं क्रोधसंतप्तः खरः पप्रच्छ राक्षसः ॥ ३.१९.१ ॥

તેને આ રીતે પડેલી, વિરૂપ થયેલી અને લોહીથી લથપથ જોઈને ક્રોધથી સળગતા રાક્ષસ ખરે પોતાની બહેનને પૂછ્યું.

3.19.2

उत्तिष्ठ तावदाख्याहि प्रमोहं जहि सम्भ्रमम्।
व्यक्तमाख्याहि केन त्वमेवंरूपा विरूपिता ॥ ३.१९.२ ॥

ઊભી થા, હવે કહે. મૂંઝવણ અને ગભરાટ છોડ. કોણે તને આવા રૂપમાં વિકૃત કરી તે સ્પષ્ટ કહે.

3.19.3

कः कृष्णसर्पमासीनमाशीविषमनागसम्।
तुदत्यभिसमापन्नमङ्गुल्यग्रेण लीलया ॥ ३.१९.३ ॥

બેઠેલા કાળા સાપને, ઝેરી હોવા છતાં નિરપરાધીને, નજીક આવતાં રમતમાં આંગળીના ટેરવાથી કોણ છેડે છે?

3.19.4

कालपाशं समासज्य कण्ठे मोहान्न बुध्यते।
यस्त्वामद्य समासाद्य पीतवान् विषमुत्तमम् ॥ ३.१९.४ ॥

ગળામાં કાળપાશ બાંધીને પણ મોહથી ન સમજનાર, આજે તારી પાસે આવીને ઉત્તમ વિષ પીનાર કોણ છે?

3.19.5

बलविक्रमसम्पन्ना कामगा कामरूपिणी।
इमामवस्थां नीता त्वं केनान्तकसमागता ॥ ३.१९.५ ॥

બળ અને પરાક્રમથી સંપન્ન, ઇચ્છા મુજબ વિચરનારી, ઇચ્છા મુજબ રૂપ ધરનારી તું, કોના વડે આ દશાને પહોંચી? જાણે યમનો સામનો થયો હોય.

3.19.6

देवगन्धर्वभूतानामृषीणां च महात्मनाम्।
कोऽयमेवं महावीर्यस्त्वां विरूपां चकार ह ॥ ३.१९.६ ॥

દેવો, ગંધર્વો, ભૂતો, ઋષિઓ અને મહાત્માઓમાંથી આ મહાપરાક્રમી કોણ છે, જેણે તને આ રીતે વિકૃત કરી?

3.19.7

नहि पश्याम्यहं लोके यः कुर्यान्मम विप्रियम्।
अमरेषु सहस्राक्षं महेन्द्रं पाकशासनम् ॥ ३.१९.७ ॥

જગતમાં મારું અપ્રિય કરનાર કોઈને હું જોતો નથી; દેવોમાં સહસ્રાક્ષ મહેન્દ્ર, પાકશાસન ઇન્દ્ર પણ નહીં.

3.19.8

अद्याहं मार्गणैः प्राणानादास्ये जीवितान्तगैः।
सलिले क्षीरमासक्तं निष्पिबन्निव सारसः ॥ ३.१९.८ ॥

આજે હું જીવનનો અંત લાવનારાં બાણોથી પ્રાણ લઈશ, પાણીમાં ભળેલું દૂધ સારસ પીએ તેમ.

3.19.9

निहतस्य मया संख्ये शरसंकृत्तमर्मणः।
सफेनं रुधिरं कस्य मेदिनी पातुमिच्छति ॥ ३.१९.९ ॥

યુદ્ધમાં મારા વડે હણાયેલા, બાણોથી મર્મસ્થાનો કપાયેલા તેનું ફીણયુક્ત લોહી કઈ ધરતી પીવા ઇચ્છશે?

3.19.10

कस्य पत्ररथाः कायान्मांसमुत्कृत्य संगताः।
प्रहृष्टा भक्षयिष्यन्ति निहतस्य मया रणे ॥ ३.१९.१० ॥

યુદ્ધમાં મારા વડે હણાયેલા કોના શરીરમાંથી માંસ ફાડીને, ભેગા થઈને, હર્ષથી પક્ષીઓ ખાશે?

3.19.11

तं न देवा न गन्धर्वा न पिशाचा न राक्षसाः।
मयापकृष्टं कृपणं शक्तास्त्रातुं महाहवे ॥ ३.१९.११ ॥

મારા વડે ખેંચી પાડેલા તે દીનને મહાયુદ્ધમાં દેવો, ગંધર્વો, પિશાચો કે રાક્ષસો પણ બચાવી શકશે નહીં.

3.19.12

उपलभ्य शनैः संज्ञां तं मे शंसितुमर्हसि।
येन त्वं दुर्विनीतेन वने विक्रम्य निर्जिता ॥ ३.१९.१२ ॥

ધીમે ધીમે ભાન પાછું મેળવીને, વનમાં બળપૂર્વક તને જીતનાર તે દુર્વિનીતનું નામ મને કહેવું જોઈએ.

3.19.13

ततः शूर्पणखा वाक्यं सबाष्पमिदमब्रवीत् ॥ ३.१९.१३ ॥

ત્યારે શૂર્પણખા આંસુ સાથે આ શબ્દો બોલી.

3.19.14

तरुणौ रूपसम्पन्नौ सुकुमारौ महाबलौ।
पुण्डरीकविशालाक्षौ चीरकृष्णाजिनाम्बरौ ॥ ३.१९.१४ ॥

તેઓ બંને યુવાન, રૂપવાન, સુકુમાર અને મહાબળવાન છે; કમળ જેવી વિશાળ આંખોવાળા; વલ્કલ અને કાળા હરણના ચામડાં પહેરેલા.

3.19.15

फलमूलाशनौ दान्तौ तापसौ ब्रह्मचारिणौ।
पुत्रौ दशरथस्यास्तां भ्रातरौ रामलक्ष्मणौ ॥ ३.१९.१५ ॥

ફળ-મૂળ ખાનારા, સંયમી, તપસ્વી, બ્રહ્મચારી—દશરથના બે પુત્રો, ભાઈઓ રામ અને લક્ષ્મણ.

3.19.16

गन्धर्वराजप्रतिमौ पार्थिवव्यञ्जनान्वितौ।
देवौ वा दानवावेतौ न तर्कयितुमुत्सहे ॥ ३.१९.१६ ॥

ગંધર્વરાજો જેવા, રાજચિહ્નોથી યુક્ત; આ દેવો છે કે દાનવો એ હું નક્કી કરી શકતી નથી.

3.19.17

तरुणी रूपसम्पन्ना सर्वाभरणभूषिता।
दृष्टा तत्र मया नारी तयोर्मध्ये सुमध्यमा ॥ ३.१९.१७ ॥

ત્યાં તેમની વચ્ચે મેં એક યુવતી જોઈ—રૂપવાન, સર્વ આભૂષણોથી શોભિત, પાતળી કમરવાળી.

3.19.18

ताभ्यामुभाभ्यां सम्भूय प्रमदामधिकृत्य ताम्।
इमामवस्थां नीताहं यथानाथासती तथा ॥ ३.१९.१८ ॥

તે બંનેએ ભેગા મળીને તે સ્ત્રીને આગળ ધરીને મારી આ દશા કરી—જાણે હું અનાથ અને દુરાચારિણી હોઉં.

3.19.19

तस्याश्चानृजुवृत्तायास्तयोश्च हतयोरहम्।
सफेनं पातुमिच्छामि रुधिरं रणमूर्धनि ॥ ३.१९.१९ ॥

તે અનૃજુવૃત્તા અને તે બંનેના મૃત્યુ પછી, રણભૂમિના મોખરે ફીણ સાથે તેમનું લોહી પીવાની હું ઇચ્છા રાખું છું.

3.19.20

एष मे प्रथमः कामः कृतस्तत्र त्वया भवेत्।
तस्यास्तयोश्च रुधिरं पिबेयमहमाहवे ॥ ३.१९.२० ॥

આ મારી પહેલી ઇચ્છા છે; ત્યાં તારે તે પૂર્ણ કરવી. તેનું અને તે બંનેનું લોહી હું યુદ્ધમાં પીઉં.

3.19.21

व्यादिदेश खरः क्रुद्धो राक्षसानन्तकोपमान् ॥ ३.१९.२१ ॥

ક્રોધિત ખરે યમ સમાન રાક્ષસોને આજ્ઞા આપી.

3.19.22

मानुषौ शस्त्रसम्पन्नौ चीरकृष्णाजिनाम्बरौ।
प्रविष्टौ दण्डकारण्यं घोरं प्रमदया सह ॥ ३.१९.२२ ॥

શસ્ત્રસજ્જ, વલ્કલ અને કાળા મૃગચર્મનાં વસ્ત્રો પહેરેલા બે માનવીઓ એક સ્ત્રી સાથે ભયંકર દંડકારણ્યમાં પ્રવેશ્યા છે.

3.19.23

तौ हत्वा तां च दुर्वृत्तामुपावर्तितुमर्हथ।
इयं च भगिनी तेषां रुधिरं मम पास्यति ॥ ३.१९.२३ ॥

તે બંનેને મારીને તે દુરાચારિણીને પાછી લાવવી તમારી ફરજ છે. આ બહેન તેમનું લોહી મારી સાથે પીશે.

3.19.24

मनोरथोऽयमिष्टोऽस्या भगिन्या मम राक्षसाः।
शीघ्रं सम्पाद्यतां गत्वा तौ प्रमथ्य स्वतेजसा ॥ ३.१९.२४ ॥

આ મારી બહેનની ઇષ્ટ ઇચ્છા છે, હે રાક્ષસો. જઈને તમારા તેજથી તે બંનેને કચડીને જલદી તે પૂર્ણ કરો.

3.19.25

युष्माभिर्निहतौ दृष्ट्वा तावुभौ भ्रातरौ रणे।
इयं प्रहृष्टा मुदिता रुधिरं युधि पास्यति ॥ ३.१९.२५ ॥

યુદ્ધમાં એ બંને ભાઈઓને તમારા દ્વારા હણાયેલા જોઈને આ અત્યંત હર્ષિત અને આનંદિત થઈ યુદ્ધમાં લોહી પીશે.

3.19.26

तत्र जग्मुस्तया सार्धं घना वातेरिता इव ॥ ३.१९.२६ ॥

પવનથી ધકેલાયેલાં વાદળોની જેમ તેઓ તેની સાથે ત્યાં ગયા.