ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 3.41
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.41.1
आज्ञप्तो रावणेनेत्थं प्रतिकूलं च राजवत्।
अब्रवीत् परुषं वाक्यं निःशङ्को राक्षसाधिपम् ॥ ३.४१.१ ॥
ରାବଣ ଏପରି ଆଦେଶ ଦେବାରୁ, ରାଜା ପରି ନିର୍ଭୟ ହୋଇ ସେ ରାକ୍ଷସାଧିପତିଙ୍କୁ କଠୋର ଓ ଅପ୍ରିୟ ବାକ୍ୟ କହିଲା।
3.41.2
केनायमुपदिष्टस्ते विनाशः पापकर्मणा।
सपुत्रस्य सराज्यस्य सामात्यस्य निशाचर ॥ ३.४१.२ ॥
ହେ ନିଶାଚର, କେଉଁ ପାପକର୍ମା ତୁମକୁ ଏହି ବିନାଶର ଉପଦେଶ ଦେଲା? ପୁତ୍ର, ରାଜ୍ୟ ଓ ଅମାତ୍ୟ ସହିତ ତୁମର ବିନାଶ?
3.41.3
कस्त्वया सुखिना राजन् नाभिनन्दति पापकृत्।
केनेदमुपदिष्टं ते मृत्युद्वारमुपायतः ॥ ३.४१.३ ॥
ହେ ରାଜା, ତୁମର ସୁଖରେ କେଉଁ ପାପୀ ଆନନ୍ଦିତ ହୁଏ ନାହିଁ? କିଏ ତୁମକୁ ମୃତ୍ୟୁଦ୍ୱାର ଆଡ଼କୁ ନେବା ଉପଦେଶ ଦେଲା?
3.41.4
शत्रवस्तव सुव्यक्तं हीनवीर्या निशाचर।
इच्छन्ति त्वां विनश्यन्तमुपरुद्धं बलीयसा ॥ ३.४१.४ ॥
ହେ ନିଶାଚର, ତୁମର ଶତ୍ରୁମାନେ, ବୀର୍ଯ୍ୟହୀନ, ବଳବାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅବରୁଦ୍ଧ ହୋଇ ତୁମର ବିନାଶ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି, ଏହା ସ୍ପଷ୍ଟ।
3.41.5
केनेदमुपदिष्टं ते क्षुद्रेणाहितबुद्धिना।
यस्त्वामिच्छति नश्यन्तं स्वकृतेन निशाचर ॥ ३.४१.५ ॥
ହେ ନିଶାଚର, ତୁମର ନିଜ କର୍ମରୁ ତୁମେ ବିନଷ୍ଟ ହେଉ ବୋଲି ଇଚ୍ଛା କରୁଥିବା କେଉଁ କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ଦୁଷ୍ଟବୁଦ୍ଧି ତୁମକୁ ଏହା ଉପଦେଶ ଦେଲା?
3.41.6
वध्याः खलु न वध्यन्ते सचिवास्तव रावण।
ये त्वामुत्पथमारूढं न निगृह्णन्ति सर्वशः ॥ ३.४१.६ ॥
ହେ ରାବଣ, ତୁମେ କୁପଥରେ ଚଢ଼ିଲେ ମଧ୍ୟ ଯେଉଁ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ତୁମକୁ କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ରୋକନ୍ତି ନାହିଁ, ସେମାନେ ପ୍ରକୃତରେ ବଧ୍ୟ, ତଥାପି ସେମାନେ ବଧ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ।
3.41.7
अमात्यैः कामवृत्तो हि राजा कापथमाश्रितः।
निग्राह्यः सर्वथा सद्भिः स निग्राह्यो न गृह्यसे ॥ ३.४१.७ ॥
କାମବଶ ହୋଇ କୁପଥ ଧରିଥିବା ରାଜାଙ୍କୁ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ସର୍ବଥା ରୋକିବା ଉଚିତ୍। ସଜ୍ଜନମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ରୋକିବେ, କିନ୍ତୁ ତୁମେ ରୋକାଯାଉନାହଁ।
3.41.8
धर्ममर्थं च कामं च यशश्च जयतां वर।
स्वामिप्रसादात् सचिवाः प्राप्नुवन्ति निशाचर ॥ ३.४१.८ ॥
ହେ ବିଜୟୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ! ହେ ନିଶାଚର! ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଅନୁଗ୍ରହରୁ ହିଁ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ଧର୍ମ, ଅର୍ଥ, କାମ ଓ ଯଶ ପାଆନ୍ତି।
3.41.9
विपर्यये तु तत्सर्वं व्यर्थं भवति रावण।
व्यसनं स्वामिवैगुण्यात् प्राप्नुवन्तीतरे जनाः ॥ ३.४१.९ ॥
କିନ୍ତୁ ବିପରୀତ ହେଲେ, ହେ ରାବଣ, ତାହା ସବୁ ବ୍ୟର୍ଥ ହୁଏ; ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଦୋଷରୁ ଅନ୍ୟ ଲୋକମାନେ ବିପଦ ପାଆନ୍ତି।
3.41.10
राजमूलो हि धर्मश्च यशश्च जयतां वर।
तस्मात् सर्वास्ववस्थासु रक्षितव्या नराधिपाः ॥ ३.४१.१० ॥
ହେ ବିଜୟୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ! ଧର୍ମ ଓ ଯଶ ରାଜାଙ୍କ ଉପରେ ହିଁ ଆଧାରିତ; ତେଣୁ ସମସ୍ତ ଅବସ୍ଥାରେ ରାଜାମାନଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ୍।
3.41.11
राज्यं पालयितुं शक्यं न तीक्ष्णेन निशाचर।
न चातिप्रतिकूलेन नाविनीतेन राक्षस ॥ ३.४१.११ ॥
ହେ ନିଶାଚର! କଠୋର ଲୋକ ଦ୍ୱାରା ରାଜ୍ୟ ପାଳନ ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ; ଅତି ପ୍ରତିକୂଳ ଓ ଅବିନୀତ ଲୋକ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ, ହେ ରାକ୍ଷସ।
3.41.12
ये तीक्ष्णमन्त्राः सचिवा भुज्यन्ते सह तेन वै।
विषमेषु रथाः शीघ्रं मन्दसारथयो यथा ॥ ३.४१.१२ ॥
ଯେଉଁ କଠୋର ମନ୍ତ୍ରଣା ଦେଉଥିବା ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ, ସେମାନେ ତାଙ୍କ ସହିତ ହିଁ ବିନଷ୍ଟ ହୁଅନ୍ତି; ବିଷମ ପଥରେ ମନ୍ଦ ସାରଥି ଥିବା ରଥ ଯେପରି ଶୀଘ୍ର ଭାଙ୍ଗିଯାଏ ସେପରି।
3.41.13
बहवः साधवो लोके युक्तधर्ममनुष्ठिताः।
परेषामपराधेन विनष्टाः सपरिच्छदाः ॥ ३.४१.१३ ॥
ଜଗତରେ ଧର୍ମ ପାଳନ କରୁଥିବା ଅନେକ ସାଧୁ ଅନ୍ୟଙ୍କ ଅପରାଧ ଯୋଗୁଁ ପରିବାର ସହିତ ବିନଷ୍ଟ ହୋଇଛନ୍ତି।
3.41.14
स्वामिना प्रतिकूलेन प्रजास्तीक्ष्णेन रावण।
रक्ष्यमाणा न वर्धन्ते मेषा गोमायुना यथा ॥ ३.४१.१४ ॥
ହେ ରାବଣ, ଶୃଗାଳ ରକ୍ଷା କଲେ ମେଷ ଯେପରି ବଢ଼େ ନାହିଁ, ସେହିପରି କ୍ରୂର ଓ ବିପରୀତ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ ପ୍ରଜା ବଢ଼େ ନାହିଁ।
3.41.15
अवश्यं विनशिष्यन्ति सर्वे रावण राक्षसाः।
येषां त्वं कर्कशो राजा दुर्बुद्धिरजितेन्द्रियः ॥ ३.४१.१५ ॥
ହେ ରାବଣ, ତୁମ ପରି କଠୋର, ଦୁର୍ବୁଦ୍ଧି ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟଜୟହୀନ ରାଜା ଯାହାଙ୍କର, ସେ ସମସ୍ତ ରାକ୍ଷସ ଅବଶ୍ୟ ବିନଷ୍ଟ ହେବେ।
3.41.16
तदिदं काकतालीयं घोरमासादितं मया।
अत्र त्वं शोचनीयोऽसि ससैन्यो विनशिष्यसि ॥ ३.४१.१६ ॥
ମୋ ସମ୍ମୁଖରେ ଆସିଥିବା ଏହି ଭୟଙ୍କର କାକତାଳୀୟ ଘଟଣାରେ ତୁମେ କରୁଣାର ଯୋଗ୍ୟ; ସୈନ୍ୟ ସହିତ ତୁମେ ବିନଷ୍ଟ ହେବ।
3.41.17
मां निहत्य तु रामोऽसावचिरात् त्वां वधिष्यति।
अनेन कृतकृत्योऽस्मि म्रिये चाप्यरिणा हतः ॥ ३.४१.१७ ॥
ମୋତେ ମାରି ମଧ୍ୟ ସେ ରାମ ଶୀଘ୍ର ତୁମକୁ ବଧ କରିବେ। ଏଥିରେ ମୁଁ କୃତକୃତ୍ୟ; ଶତ୍ରୁ ଦ୍ୱାରା ହତ ହୋଇ ମୁଁ ମରୁଛି।
3.41.18
दर्शनादेव रामस्य हतं मामवधारय।
आत्मानं च हतं विद्धि हृत्वा सीतां सबान्धवम् ॥ ३.४१.१८ ॥
ରାମଙ୍କ ଦର୍ଶନରୁ ହିଁ ମୁଁ ମୃତ ବୋଲି ଜାଣ। ଏବଂ ସୀତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ବନ୍ଧୁ ସହିତ ହରଣ କରିବା ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ମଧ୍ୟ ମୃତ ବୋଲି ଜାଣ।
3.41.19
आनयिष्यसि चेत् सीतामाश्रमात् सहितो मया।
नैव त्वमपि नाहं वै नैव लङ्का न राक्षसाः ॥ ३.४१.१९ ॥
ଯଦି ତୁମେ ମୋ ସହିତ ସୀତାଙ୍କୁ ଆଶ୍ରମରୁ ଆଣିବ, ତେବେ ତୁମେ ମଧ୍ୟ ରହିବ ନାହିଁ, ମୁଁ ମଧ୍ୟ ନାହିଁ, ଲଙ୍କା ମଧ୍ୟ ନାହିଁ, ରାକ୍ଷସମାନେ ମଧ୍ୟ ନାହାନ୍ତି।
3.41.20
निवार्यमाणस्तु मया हितैषिणा
न मृष्यसे वाक्यमिदं निशाचर।
परेतकल्पा हि गतायुषो नरा
हितं न गृह्णन्ति सुहृद्भिरीरितम् ॥ ३.४१.२० ॥
ହିତାକାଂକ୍ଷୀ ମୋ ଦ୍ୱାରା ନିବାରିତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ହେ ନିଶାଚର, ତୁମେ ଏହି ବାକ୍ୟ ସହ୍ୟ କରୁ ନାହଁ। ଯେଉଁମାନଙ୍କର ଆୟୁ ସମାପ୍ତ, ସେମାନେ ମୃତଙ୍କ ସମାନ; ସୁହୃଦମାନଙ୍କ କହିଥିବା ହିତ ସେମାନେ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି ନାହିଁ।