ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 3.54
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.54.1
ह्रियमाणा तु वैदेही कंचिन्नाथमपश्यती।
ददर्श गिरिशृङ्गस्थान् पञ्च वानरपुङ्गवान् ॥ ३.५४.१ ॥
ଅପହୃତ ହେଉଥିବା ବୈଦେହୀ କୌଣସି ରକ୍ଷକଙ୍କୁ ନ ଦେଖି ପର୍ବତ ଶିଖରରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ପାଞ୍ଚ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବାନରଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
3.54.2
तेषां मध्ये विशालाक्षी कौशेयं कनकप्रभम्।
उत्तरीयं वरारोहा शुभान्याभरणानि च ॥ ३.५४.२ ॥
ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବିଶାଳନୟନା, ସୁନ୍ଦର କଟିବିଶିଷ୍ଟା ସେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଆଭାଯୁକ୍ତ ରେଶମୀ ଉତ୍ତରୀୟ ଓ ଶୁଭ ଅଳଙ୍କାର (ପକାଇଲେ)।
3.54.3
मुमोच यदि रामाय शंसेयुरिति भामिनी।
वस्त्रमुत्सृज्य तन्मध्ये निक्षिप्तं सहभूषणम् ॥ ३.५४.३ ॥
'ଏମାନେ ରାମଙ୍କୁ କହିବେ' ଏହା ଭାବି ସେହି ଭାମିନୀ ବସ୍ତ୍ର ଛାଡ଼ି ଅଳଙ୍କାର ସହିତ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପକାଇଲେ।
3.54.4
सम्भ्रमात् तु दशग्रीवस्तत्कर्म च न बुद्धवान्।
पिङ्गाक्षास्तां विशालाक्षीं नेत्रैरनिमिषैरिव ॥ ३.५४.४ ॥
କିନ୍ତୁ ତରାତରିରେ ଦଶଗ୍ରୀବ ସେ କର୍ମ ବୁଝିପାରିଲେ ନାହିଁ; ପିଙ୍ଗଳ ଆଖିର ବାନରମାନେ ବିଶାଳନୟନାକୁ ପଲକ ନ ପକାଇ ଦେଖୁଥିଲେ।
3.54.5
विक्रोशन्तीं तदा सीतां ददृशुर्वानरोत्तमाः।
स च पम्पामतिक्रम्य लङ्कामभिमुखः पुरीम् ॥ ३.५४.५ ॥
ସେତେବେଳେ ବିଳାପ କରୁଥିବା ସୀତାଙ୍କୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବାନରମାନେ ଦେଖିଲେ। ଆଉ ସେ ପମ୍ପା ସରୋବର ଅତିକ୍ରମ କରି ଲଙ୍କା ନଗରୀ ଆଡ଼କୁ ମୁହଁ କରି ଗଲା।
3.54.6
जगाम मैथिलीं गृह्य रुदतीं राक्षसेश्वरः।
तां जहार सुसंहृष्टो रावणो मृत्युमात्मनः ॥ ३.५४.६ ॥
କାନ୍ଦୁଥିବା ମୈଥିଳୀଙ୍କୁ ଧରି ରାକ୍ଷସରାଜ ଗଲା। ଅତ୍ୟନ୍ତ ହର୍ଷିତ ରାବଣ ତାଙ୍କୁ ହରଣ କଲା, ଯେପରି ନିଜ ମୃତ୍ୟୁକୁ ହିଁ ହରଣ କଲା।
3.54.7
उत्सङ्गेनैव भुजगीं तीक्ष्णदंष्ट्रां महाविषाम्।
वनानि सरितः शैलान् सरांसि च विहायसा ॥ ३.५४.७ ॥
ରାକ୍ଷସରାଜ ରାବଣ କାନ୍ଦୁଥିବା ମୈଥିଳୀଙ୍କୁ କୋଳରେ ଧରି, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଦାନ୍ତ ଓ ମହାବିଷ ଥିବା ସାପଣୀକୁ ନେଇଯିବା ପରି, ଆକାଶପଥରେ ବନ, ନଦୀ, ପର୍ବତ ଓ ସରୋବର ଉପରେ ନେଇ ଚାଲିଲା।
3.54.8
स क्षिप्रं समतीयाय शरश्चापादिव च्युतः।
तिमिनक्रनिकेतं तु वरुणालयमक्षयम् ॥ ३.५४.८ ॥
ଧନୁରୁ ଛୁଟିଥିବା ବାଣ ପରି ସେ ଶୀଘ୍ର ଆଗକୁ ଗଲା ଏବଂ ତିମି ଓ ନକ୍ର କୁମ୍ଭୀରଙ୍କ ନିବାସ, ବରୁଣଙ୍କର ଅକ୍ଷୟ ଆଳୟ ସମୁଦ୍ର ପାର କଲା।
3.54.9
सरितां शरणं गत्वा समतीयाय सागरम्।
सम्भ्रमात् परिवृत्तोर्मी रुद्धमीनमहोरगः ॥ ३.५४.९ ॥
ନଦୀମାନଙ୍କର ଆଶ୍ରୟ ନେଇ ସେ ସାଗର ପାର କଲା; ଭୟରେ ଢେଉ ପଛକୁ ଫେରିଲା, ମାଛ ଓ ମହାସର୍ପମାନେ ରୁଦ୍ଧ ହେଲେ।
3.54.10
वैदेह्यां ह्रियमाणायां बभूव वरुणालयः।
अन्तरिक्षगता वाचः ससृजुश्चारणास्तदा ॥ ३.५४.१० ॥
ବୈଦେହୀ ହରଣ ହେଉଥିବା ସମୟରେ ବରୁଣାଳୟ ସମୁଦ୍ର ବିଚଳିତ ହେଲା। ସେତେବେଳେ ଆକାଶରେ ବିଚରଣ କରୁଥିବା ଚାରଣମାନେ ବାଣୀ କହିଲେ।
3.54.11
एतदन्तो दशग्रीव इति सिद्धास्तथाब्रुवन्।
स तु सीतां विचेष्टन्तीमङ्केनादाय रावणः ॥ ३.५४.११ ॥
'ଏହା ଦଶଗ୍ରୀବଙ୍କର ଅନ୍ତ' ବୋଲି ସିଦ୍ଧମାନେ ସେହିପରି କହିଲେ। ରାବଣ ଛଟପଟ ହେଉଥିବା ସୀତାଙ୍କୁ କୋଳରେ ଧରି ନେଇଗଲା।
3.54.12
प्रविवेश पुरीं लङ्कां रूपिणीं मृत्युमात्मनः।
सोऽभिगम्य पुरीं लङ्कां सुविभक्तमहापथाम् ॥ ३.५४.१२ ॥
ନିଜ ମୃତ୍ୟୁର ରୂପ ଭଳି ଲଙ୍କା ନଗରୀରେ ସେ ପ୍ରବେଶ କଲା। ସୁବିଭକ୍ତ ବିଶାଳ ରାସ୍ତାଥିବା ଲଙ୍କା ନଗରୀ ନିକଟରେ ପହଞ୍ଚିଲା।
3.54.13
संरूढकक्ष्यां बहुलां स्वमन्तःपुरमाविशत्।
तत्र तामसितापाङ्गीं शोकमोहसमन्विताम् ॥ ३.५४.१३ ॥
ସୁରକ୍ଷିତ ଓ ବିଶାଳ ନିଜ ଅନ୍ତଃପୁରରେ ସେ ପ୍ରବେଶ କଲା; ସେଠାରେ ଶୋକ ଓ ମୋହରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, କଳା କଡ଼ର ନୟନ ଥିବା ସୀତାଙ୍କୁ (ରଖିଲା)।
3.54.14
निदधे रावणः सीतां मयो मायामिवासुरीम्।
अब्रवीच्च दशग्रीवः पिशाचीर्घोरदर्शनाः ॥ ३.५४.१४ ॥
ମୟ ଅସୁରୀ ମାୟା ରଖିଥିବା ପରି ରାବଣ ସୀତାଙ୍କୁ (ସେଠାରେ) ରଖିଲା; ଦଶଗ୍ରୀବ ଭୟଙ୍କର ରୂପ ଥିବା ପିଶାଚୀମାନଙ୍କୁ କହିଲା।
3.54.15
यथा नैनां पुमान् स्त्री वा सीतां पश्यत्यसम्मतः।
मुक्तामणिसुवर्णानि वस्त्राण्याभरणानि च ॥ ३.५४.१५ ॥
ଅନୁମତି ବିନା କୌଣସି ପୁରୁଷ ବା ସ୍ତ୍ରୀ ଏହାକୁ (ସୀତାଙ୍କୁ) ନ ଦେଖନ୍ତୁ; ମୁକ୍ତା, ମଣି, ସୁନା, ବସ୍ତ୍ର ଓ ଅଳଙ୍କାର (ଦିଆଯିବା ଉଚିତ)।
3.54.16
यद् यदिच्छेत् तदैवास्या देयं मच्छन्दतो यथा।
या च वक्ष्यति वैदेहीं वचनं किंचिदप्रियम् ॥ ३.५४.१६ ॥
ସେ ଯାହା ଚାହିଁବ ତାହା ମୋ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ତୁରନ୍ତ ତାକୁ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ; ଏବଂ ଯେ ବୈଦେହୀଙ୍କୁ କିଛି ଅପ୍ରିୟ ବାକ୍ୟ କହିବ—।
3.54.17
अज्ञानाद् यदि वा ज्ञानान्न तस्या जीवितं प्रियम्।
तथोक्त्वा राक्षसीस्तास्तु राक्षसेन्द्रः प्रतापवान् ॥ ३.५४.१७ ॥
ଅଜ୍ଞାନରୁ ହେଉ କି ଜାଣି-ବୁଝି, ତାର ଜୀବନ ପ୍ରିୟ ରହିବ ନାହିଁ। ଏହିପରି ସେହି ରାକ୍ଷସୀମାନଙ୍କୁ କହି ପ୍ରତାପୀ ରାକ୍ଷସରାଜ—।
3.54.18
निष्क्रम्यान्तःपुरात् तस्मात् किं कृत्यमिति चिन्तयन्।
ददर्शाष्टौ महावीर्यान् राक्षसान् पिशिताशनान् ॥ ३.५४.१८ ॥
ସେହି ଅନ୍ତଃପୁରରୁ ବାହାରି, 'ଏବେ କଣ କରିବାକୁ ହେବ?' ବୋଲି ଚିନ୍ତା କରି, ସେ ମହାବଳୀ, ମାଂସଭୋଜୀ ଆଠ ରାକ୍ଷସଙ୍କୁ ଦେଖିଲା।
3.54.19
स तान् दृष्ट्वा महावीर्यो वरदानेन मोहितः।
उवाच तानिदं वाक्यं प्रशस्य बलवीर्यतः ॥ ३.५४.१९ ॥
ମହାପରାକ୍ରମୀ ସେ ସେମାନଙ୍କୁ ଦେଖି, ବରଦାନରେ ମୋହିତ ହୋଇ, ସେମାନଙ୍କ ବଳ ଓ ବୀର୍ଯ୍ୟର ପ୍ରଶଂସା କରି ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲା।
3.54.20
नानाप्रहरणाः क्षिप्रमितो गच्छत सत्वराः।
जनस्थानं हतस्थानं भूतपूर्वं खरालयम् ॥ ३.५४.२० ॥
ନାନା ଅସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କରି ଶୀଘ୍ର ଏଠାରୁ ଜନସ୍ଥାନକୁ ଯାଅ; ଯାହା ପୂର୍ବେ ଖରଙ୍କ ଆଳୟ ଥିଲା, ଏବେ ହତ୍ୟାସ୍ଥଳ ହୋଇଛି।
3.54.21
तत्रास्यतां जनस्थाने शून्ये निहतराक्षसे।
पौरुषं बलमाश्रित्य त्रासमुत्सृज्य दूरतः ॥ ३.५४.२१ ॥
ରାକ୍ଷସମାନେ ନିହତ ହୋଇ ଶୂନ୍ୟ ହୋଇଥିବା ଜନସ୍ଥାନରେ ସେଠାରେ ଅବସ୍ଥାନ କର; ପୌରୁଷ ଓ ବଳକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି, ଭୟକୁ ଦୂରରେ ତ୍ୟାଗ କରି ରୁହ।
3.54.22
बहुसैन्यं महावीर्यं जनस्थाने निवेशितम्।
सदूषणखरं युद्धे निहतं रामसायकैः ॥ ३.५४.२२ ॥
ଜନସ୍ଥାନରେ ମହାପରାକ୍ରମୀ ବିଶାଳ ସେନା ନିଯୁକ୍ତ ଥିଲା; ଦୂଷଣ ଓ ଖର ସହିତ ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଯୁଦ୍ଧରେ ରାମଙ୍କ ବାଣରେ ନିହତ ହୋଇଛନ୍ତି।
3.54.23
ततः क्रोधो ममापूर्वो धैर्यस्योपरि वर्धते।
वैरं च सुमहज्जातं रामं प्रति सुदारुणम् ॥ ३.५४.२३ ॥
ତେବେ ମୋ ଭିତରେ ପୂର୍ବେ କେବେ ନ ଥିବା କ୍ରୋଧ ମୋ ଧୈର୍ଯ୍ୟ ଉପରେ ବଢ଼ୁଛି; ରାମ ପ୍ରତି ଅତି ଭୟଙ୍କର ଓ ବିଶାଳ ବୈର ଜାତ ହୋଇଛି।
3.54.24
निर्यातयितुमिच्छामि तच्च वैरं महारिपोः।
नहि लप्स्याम्यहं निद्रामहत्वा संयुगे रिपुम् ॥ ३.५४.२४ ॥
ସେଇ ମହାଶତ୍ରୁ ଉପରେ ସେହି ବୈରର ପ୍ରତିଶୋଧ ନେବାକୁ ମୁଁ ଇଚ୍ଛା କରେ; ଯୁଦ୍ଧରେ ଶତ୍ରୁକୁ ନ ମାରି ମୁଁ ନିଦ୍ରା ପାଇବି ନାହିଁ।
3.54.25
तं त्विदानीमहं हत्वा खरदूषणघातिनम्।
रामं शर्मोपलप्स्यामि धनं लब्ध्वेव निर्धनः ॥ ३.५४.२५ ॥
ଖର-ଦୂଷଣଙ୍କୁ ବଧ କରିଥିବା ସେହି ରାମଙ୍କୁ ଏବେ ମୁଁ ବଧ କରି, ନିର୍ଧନ ଧନ ପାଇଲା ପରି ଶାନ୍ତି ପାଇବି।
3.54.26
जनस्थाने वसद्भिस्तु भवद्भी राममाश्रिता।
प्रवृत्तिरुपनेतव्या किं करोतीति तत्त्वतः ॥ ३.५४.२६ ॥
ଜନସ୍ଥାନରେ ବସବାସ କରୁଥିବା ତୁମେ ରାମଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ ସେ କଣ କରୁଛନ୍ତି ତାହା ସତ୍ୟରେ ଜଣାଇବ।
3.54.27
अप्रमादाच्च गन्तव्यं सर्वैरेव निशाचरैः।
कर्तव्यश्च सदा यत्नो राघवस्य वधं प्रति ॥ ३.५४.२७ ॥
ସମସ୍ତ ନିଶାଚରମାନେ ସାବଧାନତାରେ ଯିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ରାଘବଙ୍କ ବଧ ପାଇଁ ସର୍ବଦା ଚେଷ୍ଟା କରିବା ଉଚିତ।
3.54.28
युष्माकं तु बलं ज्ञातं बहुशो रणमूर्धनि।
अतश्चास्मिञ्जनस्थाने मया यूयं निवेशिताः ॥ ३.५४.२८ ॥
ଯୁଦ୍ଧର ଅଗ୍ରଭାଗରେ ତୁମ ବଳ ମୁଁ ଅନେକ ଥର ଜାଣିଛି; ସେଥିପାଇଁ ମୁଁ ତୁମକୁ ଏଇ ଜନସ୍ଥାନରେ ନିଯୁକ୍ତ କରିଛି।
3.54.29
ततः प्रियं वाक्यमुपेत्य राक्षसा
महार्थमष्टावभिवाद्य रावणम्।
विहाय लङ्कां सहिताः प्रतस्थिरे
यतो जनस्थानमलक्ष्यदर्शनाः ॥ ३.५४.२९ ॥
ତା'ପରେ ସେହି ରାକ୍ଷସମାନେ ପ୍ରିୟ ଓ ମହାର୍ଥ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି, ରାବଣଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ଲଙ୍କା ଛାଡ଼ି ଏକତ୍ର ଜନସ୍ଥାନ ଆଡ଼କୁ ଯାତ୍ରା କଲେ।
3.54.30
ततस्तु सीतामुपलभ्य रावणः
सुसम्प्रहृष्टः परिगृह्य मैथिलीम्।
प्रसज्य रामेण च वैरमुत्तमं
बभूव मोहान्मुदितः स रावणः ॥ ३.५४.३० ॥
ତା'ପରେ ରାବଣ ସୀତାଙ୍କୁ ପାଇ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲା; ମୈଥିଳୀଙ୍କୁ ଧରି ଏବଂ ରାମଙ୍କ ସହ ମହାବୈର ବାନ୍ଧି, ମୋହରେ ସେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲା।