Vedyatra वेदयात्रा
వెతకండి

వాల్మీకి రామాయణం · సర్గ 3.55

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

పదార్థాలతో చదవండి

3.55.1

संदिश्य राक्षसान् घोरान् रावणोऽष्टौ महाबलान्।
आत्मानं बुद्धिवैक्लव्यात् कृत्कृत्यममन्यत ॥ ३.५५.१ ॥

రావణుడు ఎనిమిది మంది మహాబల భయంకర రాక్షసులకు ఆజ్ఞాపించి, బుద్ధి తడబాటు వల్ల తాను కృతకృత్యుడనని భావించాడు.

3.55.2

स चिन्तयानो वैदेहीं कामबाणैः प्रपीडितः।
प्रविवेश गृहं रम्यं सीतां द्रष्टुमभित्वरन् ॥ ३.५५.२ ॥

వైదేహిని ధ్యానిస్తూ, కామబాణాలతో బాధింపబడిన అతడు, సీతను చూడాలన్న ఆత్రుతతో త్వరగా రమ్యమైన గృహంలో ప్రవేశించాడు.

3.55.3

स प्रविश्य तु तद्वेश्म रावणो राक्षसाधिपः।
अपश्यद् राक्षसीमध्ये सीतां दुःखपरायणाम् ॥ ३.५५.३ ॥

ఆ గృహంలో ప్రవేశించిన రాక్షసాధిపతి రావణుడు, రాక్షసీమధ్యంలో దుఃఖంలో మునిగిన సీతను చూశాడు.

3.55.4

अश्रुपूर्णमुखीं दीनां शोकभारावपीडिताम्।
वायुवेगैरिवाक्रान्तां मज्जन्तीं नावमर्णवे ॥ ३.५५.४ ॥

కన్నీళ్లతో నిండిన ముఖంతో, దీనురాలై, శోకభారంతో బాధింపబడిన ఆమె, గాలి వేగానికి చిక్కి సముద్రంలో మునిగిపోతున్న నావలా ఉంది.

3.55.5

मृगयूथपरिभ्रष्टां मृगीं श्वभिरिवावृताम्।
अधोगतमुखीं सीतां तामभ्येत्य निशाचरः ॥ ३.५५.५ ॥

మృగసమూహం నుండి విడిపోయిన ఆడలేడిని కుక్కలు చుట్టుముట్టినట్లు, తల వంచి ఉన్న సీతను సమీపించిన ఆ రాత్రిచరుడు.

3.55.6

तां तु शोकवशाद् दीनामवशां राक्षसाधिपः।
सबलाद् दर्शयामास गृहं देवगृहोपमम् ॥ ३.५५.६ ॥

శోకవశంలో పడి, దీనురాలై, నిస్సహాయురాలైన ఆమెకు రాక్షసాధిపతి బలవంతంగా దేవాలయంలా ఉన్న గృహాన్ని చూపించాడు.

3.55.7

हर्म्यप्रासादसम्बाधं स्त्रीसहस्रनिषेवितम्।
नानापक्षिगणैर्जुष्टं नानारत्नसमन्वितम् ॥ ३.५५.७ ॥

ఆ భవనం మేడలు, రాజభవనాలతో నిండి ఉండెను; వేల కొలది స్త్రీలు దానిని సేవించుచుండిరి; అనేక పక్షి సమూహాలు దానిలో నివసించెను; అది నానా విధ రత్నాలతో అలంకరించబడి యుండెను.

3.55.8

दान्तकैस्तापनीयैश्च स्फाटिकै राजतैस्तथा।
वज्रवैदूर्यचित्रैश्च स्तम्भैर्दृष्टिमनोरमैः ॥ ३.५५.८ ॥

ఆ స్తంభాలు దంతము, శుద్ధ బంగారము, స్ఫటికము, వెండితో చేయబడి, వజ్రాలు మరియు వైడూర్యాలతో చిత్రవిచిత్రంగా అలంకరించబడి, చూపుకు మనసుకు ఆహ్లాదకరంగా ఉండెను.

3.55.9

दिव्यदुन्दुभिनिर्घोषं तप्तकाञ्चनभूषणम्।
सोपानं काञ्चनं चित्रमारुरोह तया सह ॥ ३.५५.९ ॥

దివ్య దుందుభుల ధ్వనివలె మోగుచు, కాచిన బంగారంతో అలంకరించబడిన ఆ అద్భుతమైన బంగారు మెట్లపై అతడు ఆమెతో కలిసి ఎక్కెను.

3.55.10

दान्तका राजताश्चैव गवाक्षाः प्रियदर्शनाः।
हेमजालावृताश्चासंस्तत्र प्रासादपङ्क्तयः ॥ ३.५५.१० ॥

అక్కడి కిటికీలు దంతము, వెండితో చేయబడి చూడ ముచ్చటగా ఉండెను; బంగారు జాలీలతో కప్పబడియుండెను; అక్కడ మేడల వరుసలు ఉండెను.

3.55.11

सुधामणिविचित्राणि भूमिभागानि सर्वशः।
दशग्रीवः स्वभवने प्रादर्शयत मैथिलीम् ॥ ३.५५.११ ॥

దశగ్రీవుడు తన భవనంలో మైథిలికి అన్నిచోట్ల సున్నంతోను, మణులతోను విచిత్రమైన నేలభాగాలను చూపించెను.

3.55.12

दीर्घिकाः पुष्करिण्यश्च नानापुष्पसमावृताः।
रावणो दर्शयामास सीतां शोकपरायणाम् ॥ ३.५५.१२ ॥

పొడవైన కొలనులు, నానా విధ పుష్పాలతో కప్పబడిన పద్మ సరస్సులను రావణుడు శోకపరాయణురాలైన సీతకు చూపించెను.

3.55.13

दर्शयित्वा तु वैदेहीं कृत्स्नं तद्भवनोत्तमम्।
उवाच वाक्यं पापात्मा सीतां लोभितुमिच्छया ॥ ३.५५.१३ ॥

వైదేహికి ఆ మొత్తం ఉత్తమ భవనాన్ని చూపి, పాపాత్ముడు సీతను ఆకర్షించాలనే కోరికతో ఈ మాటలు పలికాడు.

3.55.14

दश राक्षसकोट्यश्च द्वाविंशतिरथापराः।
वर्जयित्वा जरावृद्धान् बालांश्च रजनीचरान् ॥ ३.५५.१४ ॥

పది కోట్ల రాక్షసులు, ఇంకా ఇరవై రెండు మంది రథికులు ఉన్నారు; ముసలివారిని, బాలురను, రాత్రిచరులను తప్ప.

3.55.15

तेषां प्रभुरहं सीते सर्वेषां भीमकर्मणाम्।
सहस्रमेकमेकस्य मम कार्यपुरःसरम् ॥ ३.५५.१५ ॥

సీతా, ఆ భయంకర కర్మలు చేసే వారందరికీ నేనే ప్రభువును; నా కార్యాన్ని ముందుండి చేయడానికి ప్రతి ఒక్కరికీ వెయ్యి మంది ఉన్నారు.

3.55.16

यदिदं राज्यतन्त्रं मे त्वयि सर्वं प्रतिष्ठितम्।
जीवितं च विशालाक्षि त्वं मे प्राणैर्गरीयसी ॥ ३.५५.१६ ॥

నా ఈ రాజ్య వ్యవస్థ అంతా నీపైనే నిలిచి ఉంది; విశాలాక్షీ, నువ్వు నా ప్రాణాల కంటే ప్రియురాలివి.

3.55.17

बह्वीनामुत्तमस्त्रीणां मम योऽसौ परिग्रहः।
तासां त्वमीश्वरी सीते मम भार्या भव प्रिये ॥ ३.५५.१७ ॥

నా దగ్గర ఉన్న అనేకమంది ఉత్తమ స్త్రీలకు నువ్వే ఈశ్వరివి; సీతా, ప్రియురాలా, నా భార్యవు కా.

3.55.18

साधु किं तेऽन्यथाबुद्ध्या रोचयस्व वचो मम।
भजस्व माभितप्तस्य प्रसादं कर्तुमर्हसि ॥ ३.५५.१८ ॥

మంచిది; నీ తప్పు బుద్ధితో ఎందుకు? నా మాటను అంగీకరించు; తపించుతున్న నన్ను ఆశ్రయించి అనుగ్రహించాలి.

3.55.19

परिक्षिप्ता समुद्रेण लङ्केयं शतयोजना।
नेयं धर्षयितुं शक्या सेन्द्रैरपि सुरासुरैः ॥ ३.५५.१९ ॥

సముద్రంతో చుట్టబడిన ఈ నూరు యోజనాల లంకను ఇంద్రునితో కూడిన దేవతలైనా, అసురులైనా ఆక్రమించడం సాధ్యం కాదు.

3.55.20

न देवेषु न यक्षेषु न गन्धर्वेषु नर्षिषु।
अहं पश्यामि लोकेषु यो मे वीर्यसमो भवेत् ॥ ३.५५.२० ॥

దేవతలలో, యక్షులలో, గంధర్వులలో, ఋషులలో, లోకాలలో ఎక్కడా నా పరాక్రమానికి సమానుడైనవాడిని నేను చూడను.

3.55.21

राज्यभ्रष्टेन दीनेन तापसेन पदातिना।
किं करिष्यसि रामेण मानुषेणाल्पतेजसा ॥ ३.५५.२१ ॥

రాజ్యం కోల్పోయిన, దీనుడైన, తాపసి, కాలినడకన తిరిగే, అల్ప తేజస్సు గల మానవుడైన రాముడితో నీకు ఏమి ప్రయోజనం?

3.55.22

भजस्व सीते मामेव भर्ताहं सदृशस्तव।
यौवनं त्वध्रुवं भीरु रमस्वेह मया सह ॥ ३.५५.२२ ॥

సీతా, నన్నే స్వీకరించు; నేను నీకు తగిన భర్తను. భీరువా, యౌవనం శాశ్వతం కాదు; ఇక్కడ నాతో కలిసి రమించు.

3.55.23

दर्शने मा कृथा बुद्धिं राघवस्य वरानने।
कास्य शक्तिरिहागन्तुमपि सीते मनोरथैः ॥ ३.५५.२३ ॥

సుందర ముఖీ, రాఘవుని చూడాలన్న ఆలోచన మానుకో. సీతా, కేవలం కోరికలతోనైనా అతనికి ఇక్కడికి రావడానికి శక్తి ఎక్కడిది?

3.55.24

न शक्यो वायुराकाशे पाशैर्बद्धुं महाजवः।
दीप्यमानस्य वाप्यग्नेर्ग्रहीतुं विमलाः शिखाः ॥ ३.५५.२४ ॥

ఆకాశంలో మహావేగంతో వీచే గాలిని పాశాలతో బంధించడం సాధ్యం కాదు; ప్రజ్వలించే అగ్ని యొక్క నిర్మల జ్వాలలను పట్టుకోవడమూ సాధ్యం కాదు.

3.55.25

त्रयाणामपि लोकानां न तं पश्यामि शोभने।
विक्रमेण नयेद् यस्त्वां मद्बाहुपरिपालिताम् ॥ ३.५५.२५ ॥

ఓ సుందరీ! మూడు లోకాలలోనూ నా బాహువులచే రక్షింపబడుతున్న నిన్ను బలవంతంగా తీసుకువెళ్ళగలవాడు ఎవడినీ నేను చూడను.

3.55.26

लङ्कायाः सुमहद्राज्यमिदं त्वमनुपालय।
त्वत्प्रेष्या मद्विधाश्चैव देवाश्चापि चराचरम् ॥ ३.५५.२६ ॥

లంకా నగరపు ఈ మహా రాజ్యాన్ని నీవు పాలించు. నా వంటివారు, దేవతలు, చరాచర జగత్తు అంతా నీకు సేవకులే.

3.55.27

अभिषेकजलक्लिन्ना तुष्टा च रमयस्व च।
दुष्कृतं यत्पुरा कर्म वनवासेन तद्गतम् ॥ ३.५५.२७ ॥

అభిషేక జలంతో తడిసిన దానా, సంతోషించు, ఆనందించు. పూర్వం చేసిన దుష్కర్మ వనవాసం ద్వారా తొలగిపోయింది.

3.55.28

यच्च ते सुकृतं कर्म तस्येह फलमाप्नुहि।
इह सर्वाणि माल्यानि दिव्यगन्धानि मैथिलि ॥ ३.५५.२८ ॥

నీ సుకృత కర్మల ఫలాన్ని ఇక్కడే పొందు. ఓ మైథిలీ! ఇక్కడ దివ్య సుగంధ మాలలన్నీ ఉన్నాయి.

3.55.29

भूषणानि च मुख्यानि तानि सेव मया सह।
पुष्पकं नाम सुश्रोणि भ्रातुर्वैश्रवणस्य मे ॥ ३.५५.२९ ॥

శ్రేష్ఠమైన ఆభరణాలను నాతో కలిసి స్వీకరించు. ఓ సుశ్రోణీ! నా సోదరుడు వైశ్రవణుడి (కుబేరుని) పుష్పకం అనే విమానం కూడా ఉంది.

3.55.30

विमानं सूर्यसंकाशं तरसा निर्जितं रणे।
विशालं रमणीयं च तद्विमानं मनोजवम् ॥ ३.५५.३० ॥

సూర్యునితో సమానమైన ఆ విమానాన్ని యుద్ధంలో బలవంతంగా జయించాను. అది విశాలమైనది, రమణీయమైనది, మనస్సంత వేగమైనది.

3.55.31

तत्र सीते मया सार्धं विहरस्व यथासुखम्।
वदनं पद्मसंकाशं विमलं चारुदर्शनम् ॥ ३.५५.३१ ॥

సీతా! అక్కడ నాతో నీకు ఇష్టమైనట్లు విహరించు. నీ ముఖం పద్మంలా, నిర్మలంగా, చూడముచ్చటగా ఉంది.

3.55.32

शोकार्तं तु वरारोहे न भ्राजति वरानने।
एवं वदति तस्मिन् सा वस्त्रान्तेन वराङ्गना ॥ ३.५५.३२ ॥

ఓ చక్కని నడుము గలదానా, ఓ చక్కని ముఖం గలదానా! శోకంతో పీడితురాలివై నీ ముఖం ప్రకాశించడం లేదు. అతను ఇలా మాట్లాడుతుండగా, ఆ శ్రేష్ఠ స్త్రీ తన వస్త్రపు కొంగుతో (ముఖం కప్పుకుంది).

3.55.33

पिधायेन्दुनिभं सीता मन्दमश्रूण्यवर्तयत्।
ध्यायन्तीं तामिवास्वस्थां सीतां चिन्ताहतप्रभाम् ॥ ३.५५.३३ ॥

చంద్రునిలా ఉన్న ముఖాన్ని కప్పుకుని సీత మెల్లగా కన్నీరు కార్చింది. చింతతో ఆమె కాంతి మసకబారింది; ఆమె అస్వస్థతతో ధ్యానమగ్నురాలిలా ఉంది.

3.55.34

उवाच वचनं वीरो रावणो रजनीचरः।
अलं व्रीडेन वैदेहि धर्मलोपकृतेन ते ॥ ३.५५.३४ ॥

అప్పుడు వీరుడైన రాత్రిసంచారి రావణుడు ఇలా అన్నాడు: ఓ వైదేహీ! సిగ్గు చాలు. నీ ఈ స్థితి ధర్మలోపం వల్ల కలిగిన సిగ్గు మాత్రమే.

3.55.35

आर्षोऽयं देवि निष्पन्दो यस्त्वामभिभविष्यति।
एतौ पादौ मया स्निग्धौ शिरोभिः परिपीडितौ ॥ ३.५५.३५ ॥

ఓ దేవీ! ఇది ఆర్షమైన (పురాతనమైన, పవిత్రమైన) కంపనం; ఇది నిన్ను అభిభవిస్తుంది. నా తలలతో ఈ మృదువైన పాదాలను నేను తాకి వందనం చేశాను.

3.55.36

प्रसादं कुरु मे क्षिप्रं वश्यो दासोऽहमस्मि ते।
इमाः शून्या मया वाचः शुष्यमाणेन भाषिताः ॥ ३.५५.३६ ॥

నాపై దయ చూపు, త్వరగా! నేను నీ వశంలో ఉన్న దాసుడను. ఎండిపోయిన నా చేత పలికిన ఈ మాటలు వ్యర్థమైనవి.

3.55.37

न चापि रावणः कांचिन्मूर्ध्ना स्त्रीं प्रणमेत ह।
एवमुक्त्वा दशग्रीवो मैथिलीं जनकात्मजाम्।
कृतान्तवशमापन्नो ममेयमिति मन्यते ॥ ३.५५.३७ ॥

రావణుడు ఏ స్త్రీకీ తల వంచి నమస్కరించడు. ఇలా పలికిన దశగ్రీవుడు, మైథిలి జనకాత్మజను ఉద్దేశించి, కృతాంతుని వశంలో పడినవాడై ఈమె నాది అని భావిస్తున్నాడు.