Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 3.6

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

3.6.1

शरभङ्गे दिवं प्राप्ते मुनिसङ्घाः समागताः।
अभ्यगच्छन्त काकुत्स्थं रामं ज्वलिततेजसम् ॥ ३.६.१ ॥

ଶରଭଙ୍ଗ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲା ପରେ ମୁନିଗଣ ଏକତ୍ର ହୋଇ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ତେଜସ୍ୱୀ କାକୁତ୍ସ୍ଥ ରାମଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସିଲେ।

3.6.2

वैखानसा वालखिल्याः सम्प्रक्षाला मरीचिपाः।
अश्मकुट्टाश्च बहवः पत्राहाराश्च तापसाः ॥ ३.६.२ ॥

ବୈଖାନସ, ବାଳଖିଲ୍ୟ, ସମ୍ପ୍ରକ୍ଷାଳ, ମରୀଚିପ, ଅଶ୍ମକୁଟ୍ଟ ଏବଂ ପତ୍ରାହାରୀ ବହୁ ତାପସ।

3.6.3

दन्तोलूखलिनश्चैव तथैवोन्मज्जकाः परे।
गात्रशय्या अशय्याश्च तथैवानवकाशिकाः ॥ ३.६.३ ॥

ଦାନ୍ତରେ ହିଁ ଉଖଳରେ କୁଟନ୍ତି ଯେଉଁମାନେ, ସେହିପରି ଜଳରେ ଡୁବି ରହୁଥିବା ଅନ୍ୟମାନେ, ଶରୀରକୁ ହିଁ ଶଯ୍ୟା କରୁଥିବା, ଶଯ୍ୟାହୀନ ଏବଂ ସେହିପରି ଆଶ୍ରୟହୀନ।

3.6.4

मुनयः सलिलाहारा वायुभक्षास्तथापरे।
आकाशनिलयाश्चैव तथा स्थण्डिलशायिनः ॥ ३.६.४ ॥

ଜଳାହାରୀ ମୁନିଗଣ, ବାୟୁଭକ୍ଷୀ ଅନ୍ୟମାନେ, ଆକାଶରେ ବାସ କରୁଥିବା ଏବଂ ସେହିପରି ଖାଲି ଭୂମିରେ ଶୟନ କରୁଥିବା ମୁନିମାନେ।

3.6.5

तथोर्ध्ववासिनो दान्तास्तथाऽऽर्द्रपटवाससः।
सजपाश्च तपोनिष्ठास्तथा पञ्चतपोऽन्विताः ॥ ३.६.५ ॥

ସେହିପରି ଉଚ୍ଚରେ ବାସ କରୁଥିବା, ଦମନଶୀଳ, ଓଦା ବସ୍ତ୍ରଧାରୀ, ଜପ କରୁଥିବା, ତପସ୍ୟାରେ ନିଷ୍ଠାବାନ ଏବଂ ସେହିପରି ପଞ୍ଚାଗ୍ନି ତପସ୍ୟା କରୁଥିବା।

3.6.6

सर्वे ब्राह्म्या श्रिया युक्ता दृढयोगसमाहिताः।
शरभङ्गाश्रमे राममभिजग्मुश्च तापसाः ॥ ३.६.६ ॥

ବ୍ରାହ୍ମୀ ଶ୍ରୀରେ ଯୁକ୍ତ, ଦୃଢ଼ ଯୋଗରେ ସମାହିତ ସମସ୍ତ ତାପସ ଶରଭଙ୍ଗଙ୍କ ଆଶ୍ରମରେ ରାମଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ।

3.6.7

अभिगम्य च धर्मज्ञा रामं धर्मभृतां वरम्।
ऊचुः परमधर्मज्ञमृषिसङ्घाः समागताः ॥ ३.६.७ ॥

ଧର୍ମଜ୍ଞ ଋଷିଗଣ ଏକତ୍ର ହୋଇ, ଧର୍ମଧାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାମଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ, ପରମ ଧର୍ମଜ୍ଞ ରାମଙ୍କୁ କହିଲେ।

3.6.8

त्वमिक्ष्वाकुकुलस्यास्य पृथिव्याश्च महारथः।
प्रधानश्चापि नाथश्च देवानां मघवानिव ॥ ३.६.८ ॥

ତୁମେ ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ଓ ଏ ପୃଥିବୀର ମହାରଥୀ; ଦେବତାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଇନ୍ଦ୍ର ପରି ପ୍ରଧାନ ଓ ରକ୍ଷକ।

3.6.9

विश्रुतस्त्रिषु लोकेषु यशसा विक्रमेण च।
पितृव्रतत्वं सत्यं च त्वयि धर्मश्च पुष्कलः ॥ ३.६.९ ॥

ଯଶ ଓ ପରାକ୍ରମରେ ତୁମେ ତିନି ଲୋକରେ ବିଖ୍ୟାତ; ପିତୃବାକ୍ୟ ପାଳନ, ସତ୍ୟ ଓ ପ୍ରଚୁର ଧର୍ମ ତୁମଠାରେ ଅଛି।

3.6.10

त्वामासाद्य महात्मानं धर्मज्ञं धर्मवत्सलम्।
अर्थित्वान्नाथ वक्ष्यामस्तच्च नः क्षन्तुमर्हसि ॥ ३.६.१० ॥

ମହାତ୍ମା, ଧର୍ମଜ୍ଞ ଓ ଧର୍ମପ୍ରିୟ ତୁମ ନିକଟକୁ ଆସି, ହେ ନାଥ, ଯାଚନା ହେତୁ ଆମେ କହିବା; ତାହା କ୍ଷମା କରିବା ତୁମ ପାଇଁ ଉଚିତ।

3.6.11

अधर्मः सुमहान् नाथ भवेत् तस्य तु भूपतेः।
यो हरेद् बलिषड्भागं न च रक्षति पुत्रवत् ॥ ३.६.११ ॥

ହେ ନାଥ, ଯେଉଁ ରାଜା କରର ଷଷ୍ଠ ଭାଗ ନିଏ ଓ ପୁତ୍ର ପରି ରକ୍ଷା କରେ ନାହିଁ, ତାହାର ମହା ଅଧର୍ମ ହୁଏ।

3.6.12

युञ्जानः स्वानिव प्राणान् प्राणैरिष्टान् सुतानिव।
नित्ययुक्तः सदा रक्षन् सर्वान् विषयवासिनः ॥ ३.६.१२ ॥

ନିଜ ପ୍ରାଣ ଓ ପ୍ରାଣଠାରୁ ପ୍ରିୟ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଯେପରି ରକ୍ଷା କରାଯାଏ, ସେପରି ସଦା ତତ୍ପର ରହି ରାଜ୍ୟର ସମସ୍ତ ନିବାସୀଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ।

3.6.13

प्राप्नोति शाश्वतीं राम कीर्तिं स बहुवार्षिकीम्।
ब्रह्मणः स्थानमासाद्य तत्र चापि महीयते ॥ ३.६.१३ ॥

ହେ ରାମ, ସେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଧାମରେ ପହଞ୍ଚି ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ ଏବଂ ବହୁକାଳ ରହୁଥିବା ଶାଶ୍ୱତ ଖ୍ୟାତି ପାଏ।

3.6.14

यत् करोति परं धर्मं मुनिर्मूलफलाशनः।
तत्र राज्ञश्चतुर्भागः प्रजा धर्मेण रक्षतः ॥ ३.६.१४ ॥

ମୂଳ ଓ ଫଳ ଖାଉଥିବା ମୁନି ଯେଉଁ ପରମ ଧର୍ମ କରନ୍ତି, ତାହାର ଚତୁର୍ଥ ଭାଗ ଧର୍ମରେ ପ୍ରଜା ରକ୍ଷାକାରୀ ରାଜା ପାଆନ୍ତି।

3.6.15

सोऽयं ब्राह्मणभूयिष्ठो वानप्रस्थगणो महान्।
त्वन्नाथोऽनाथवद् राम राक्षसैर्हन्यते भृशम् ॥ ३.६.१५ ॥

ହେ ରାମ, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ଥିବା ଏହି ବାନପ୍ରସ୍ଥମାନଙ୍କର ବିଶାଳ ଦଳ, ଆପଣଙ୍କୁ ନାଥ ରୂପେ ପାଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଅନାଥ ପରି ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅତ୍ୟଧିକ ହତ ହେଉଛି।

3.6.16

एहि पश्य शरीराणि मुनीनां भावितात्मनाम्।
हतानां राक्षसैर्घोरैर्बहूनां बहुधा वने ॥ ३.६.१६ ॥

ଆସନ୍ତୁ, ଦେଖନ୍ତୁ, ବନରେ ଘୋର ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅନେକ ପ୍ରକାରେ ହତ ହୋଇଥିବା ଶୁଦ୍ଧଚିତ୍ତ ବହୁ ମୁନିଙ୍କ ଶରୀର।

3.6.17

पम्पानदीनिवासानामनुमन्दाकिनीमपि।
चित्रकूटालयानां च क्रियते कदनं महत् ॥ ३.६.१७ ॥

ପମ୍ପା ନଦୀ କୂଳରେ ବସବାସ କରୁଥିବା, ମନ୍ଦାକିନୀ ନିକଟରେ ବସବାସ କରୁଥିବା ଏବଂ ଚିତ୍ରକୂଟରେ ବସବାସ କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କର ମଧ୍ୟ ବଡ଼ ହତ୍ୟାକାଣ୍ଡ ହେଉଛି।

3.6.18

एवं वयं न मृष्यामो विप्रकारं तपस्विनाम्।
क्रियमाणं वने घोरं रक्षोभिर्भीमकर्मभिः ॥ ३.६.१८ ॥

ଏହିପରି, ବନରେ ଭୟଙ୍କର କର୍ମ କରୁଥିବା ରାକ୍ଷସମାନେ ତପସ୍ବୀମାନଙ୍କ ପ୍ରତି କରୁଥିବା ଏହି ଘୋର ଅପମାନକୁ ଆମେ ସହ୍ୟ କରୁ ନାହୁଁ।

3.6.19

ततस्त्वां शरणार्थं च शरण्यं समुपस्थिताः।
परिपालय नो राम वध्यमानान् निशाचरैः ॥ ३.६.१९ ॥

ତେଣୁ ଶରଣ ପାଇଁ, ଶରଣଦାତା ଆପଣଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆମେ ଆସିଛୁ। ହେ ରାମ, ନିଶାଚରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବଧ ହେଉଥିବା ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।

3.6.20

परा त्वत्तो गतिर्वीर पृथिव्यां नोपपद्यते।
परिपालय नः सर्वान् राक्षसेभ्यो नृपात्मज ॥ ३.६.२० ॥

ହେ ବୀର, ଏହି ପୃଥିବୀରେ ଆପଣଙ୍କ ବ୍ୟତୀତ ଆମର ଅନ୍ୟ ଆଶ୍ରୟ ନାହିଁ। ହେ ରାଜକୁମାର, ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କଠାରୁ ଆମ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।

3.6.21

एतच्छ्रुत्वा तु काकुत्स्थस्तापसानां तपस्विनाम्।
इदं प्रोवाच धर्मात्मा सर्वानेव तपस्विनः ॥ ३.६.२१ ॥

ତପସ୍ବୀ ତାପସମାନଙ୍କର ଏହି କଥା ଶୁଣି ଧର୍ମାତ୍ମା କାକୁତ୍ସ୍ଥ ରାମ ସେହି ସମସ୍ତ ତପସ୍ବୀଙ୍କୁ ଏହା କହିଲେ।

3.6.22

नैवमर्हथ मां वक्तुमाज्ञाप्योऽहं तपस्विनाम्।
केवलेन स्वकार्येण प्रवेष्टव्यं वनं मया ॥ ३.६.२२ ॥

ଆପଣମାନେ ମୋତେ ଏପରି କହିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ମୁଁ ତପସ୍ବୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆଜ୍ଞା ଦିଆଯିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ। କେବଳ ମୋର ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ମୋତେ ଏହି ବନରେ ପ୍ରବେଶ କରିବାକୁ ହେବ।

3.6.23

विप्रकारमपाक्रष्टुं राक्षसैर्भवतामिमम्।
पितुस्तु निर्देशकरः प्रविष्टोऽहमिदं वनम् ॥ ३.६.२३ ॥

ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆପଣମାନଙ୍କ ଉପରେ ହେଉଥିବା ଏହି ଉପଦ୍ରବ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ, ଏବଂ ପିତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ପାଳନକାରୀ ଭାବରେ ମୁଁ ଏହି ବନରେ ପ୍ରବେଶ କରିଛି।

3.6.24

भवतामर्थसिद्ध्यर्थमागतोऽहं यदृच्छया।
तस्य मेऽयं वने वासो भविष्यति महाफलः ॥ ३.६.२४ ॥

ଆପଣମାନଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ସିଦ୍ଧି ପାଇଁ ହିଁ ମୁଁ ଦୈବାତ୍ ଏଠାକୁ ଆସିଛି। ତେଣୁ ଏହି ବନରେ ମୋର ଏହି ବାସ ମହାଫଳଦାୟକ ହେବ।

3.6.25

तपस्विनां रणे शत्रून् हन्तुमिच्छामि राक्षसान्।
पश्यन्तु वीर्यमृषयः सभ्रातुर्मे तपोधनाः ॥ ३.६.२५ ॥

ତପସ୍ବୀମାନଙ୍କ ଶତ୍ରୁ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ବଧ କରିବାକୁ ମୁଁ ଇଚ୍ଛା କରେ। ତପୋଧନ ଋଷିମାନେ ମୋ ଓ ମୋ ଭାଇଙ୍କ ବୀରତ୍ୱ ଦେଖନ୍ତୁ।

3.6.26

दत्त्वा वरं चापि तपोधनानां
धर्मे धृतात्मा सह लक्ष्मणेन।
तपोधनैश्चापि सहार्यदत्तः
सुतीक्ष्णमेवाभिजगाम वीरः ॥ ३.६.२६ ॥

ତପୋଧନମାନଙ୍କୁ ବର ଦେଇ, ଧର୍ମରେ ଦୃଢ଼ମନା ସେ ବୀର ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହିତ ଓ ତପୋଧନମାନଙ୍କ ସହିତ, ଆର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦତ୍ତ ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣଙ୍କ ପାଖକୁ ହିଁ ଗଲେ।