ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 3.71
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.71.1
पुरा राम महाबाहो महाबलपराक्रमम्।
रूपमासीन्ममाचिन्त्यं त्रिषु लोकेषु विश्रुतम् ॥ ३.७१.१ ॥
ಓ ಮಹಾಬಾಹು ರಾಮ! ಹಿಂದೆ ನನ್ನ ರೂಪವು ಮಹಾಬಲ-ಪರಾಕ್ರಮಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು, ಕಲ್ಪನೆಗೂ ನಿಲುಕದ್ದಾಗಿತ್ತು; ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿತ್ತು.
3.71.2
यथा सूर्यस्य सोमस्य शक्रस्य च यथा वपुः।
सोऽहं रूपमिदं कृत्वा लोकवित्रासनं महत् ॥ ३.७१.२ ॥
ಸೂರ್ಯ, ಚಂದ್ರ, ಇಂದ್ರರ ದೇಹಗಳಂತಿದ್ದ ನನ್ನ ರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ನಾನು, ಈ ಮಹಾ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಭಯಭೀತಗೊಳಿಸಿದೆನು.
3.71.3
ऋषीन् वनगतान् राम त्रासयामि ततस्ततः।
ततः स्थूलशिरा नाम महर्षिः कोपितो मया ॥ ३.७१.३ ॥
ಓ ರಾಮ! ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದ ಋಷಿಗಳನ್ನು ನಾನು ಪದೇ ಪದೇ ಹೆದರಿಸುತ್ತಿದ್ದೆನು. ಆಗ ಸ್ಥೂಲಶಿರಸ್ ಎಂಬ ಮಹರ್ಷಿ ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಕೋಪಗೊಂಡರು.
3.71.4
स चिन्वन् विविधं वन्यं रूपेणानेन धर्षितः।
तेनाहमुक्तः प्रेक्ष्यैवं घोरशापाभिधायिना ॥ ३.७१.४ ॥
ಅವರು ನಾನಾ ವಿಧದ ಕಾಡಿನ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ನನ್ನ ಈ ರೂಪದಿಂದ ಪೀಡಿತರಾದರು. ನನ್ನನ್ನು ನೋಡಿ, ಘೋರ ಶಾಪವನ್ನು ನುಡಿಯುವ ಅವರು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು.
3.71.5
एतदेवं नृशंसं ते रूपमस्तु विगर्हितम्।
स मया याचितः क्रुद्धः शापस्यान्तो भवेदिति ॥ ३.७१.५ ॥
ನಿನ್ನ ಈ ಕ್ರೂರ, ನಿಂದನೀಯ ರೂಪವು ಹೀಗೇ ಇರಲಿ. ಕ್ರುದ್ಧರಾದ ಅವರನ್ನು ನಾನು ಶಾಪಕ್ಕೆ ಅಂತ್ಯ ಯಾವಾಗ ಎಂದು ಬೇಡಿದೆನು.
3.71.6
अभिशापकृतस्येति तेनेदं भाषितं वचः।
यदा छित्त्वा भुजौ रामस्त्वां दहेद् विजने वने ॥ ३.७१.६ ॥
ಶಾಪಕ್ಕೊಳಗಾದ ನನಗೆ ಅವರು ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು: 'ರಾಮನು ನಿನ್ನ ತೋಳುಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿ, ನಿರ್ಜನ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನನ್ನು ಸುಟ್ಟಾಗ, ನಿನ್ನ ಶಾಪ ಮುಗಿಯುವುದು.'
3.71.7
तदा त्वं प्राप्स्यसे रूपं स्वमेव विपुलं शुभम्।
श्रिया विराजितं पुत्रं दनोस्त्वं विद्धि लक्ष्मण ॥ ३.७१.७ ॥
ಆಗ ನೀನು ನಿನ್ನ ಸ್ವಂತ ವಿಶಾಲ ಮತ್ತು ಶುಭ ರೂಪವನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ. ಶ್ರೀಯಿಂದ ಬೆಳಗುವ ದನುವಿನ ಪುತ್ರನೆಂದು ತಿಳಿ, ಲಕ್ಷ್ಮಣ.
3.71.8
इन्द्रकोपादिदं रूपं प्राप्तमेवं रणाजिरे।
अहं हि तपसोग्रेण पितामहमतोषयम् ॥ ३.७१.८ ॥
ಇಂದ್ರನ ಕೋಪದಿಂದ ಈ ರೂಪ ರಣರಂಗದಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಹೀಗೆ ಬಂದಿತು. ಘೋರ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ನಾನು ಪಿತಾಮಹನನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಿದ್ದೆ.
3.71.9
दीर्घमायुः स मे प्रादात् ततो मां विभ्रमोऽस्पृशत् ।
दीर्घमायुर्मया प्राप्तं किं मां शक्रः करिष्यति ॥ ३.७१.९ ॥
ಅವರು ನನಗೆ ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯವನ್ನು ಕೊಟ್ಟರು; ಆಮೇಲೆ ಭ್ರಮೆ ನನ್ನನ್ನು ಆವರಿಸಿತು. ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯವನ್ನು ನಾನು ಪಡೆದಿದ್ದೇನೆ; ಇಂದ್ರ ನನಗೇನು ಮಾಡುವನು?
3.71.10
इत्येवं बुद्धिमास्थाय रणे शक्रमधर्षयम्।
तस्य बाहुप्रमुक्तेन वज्रेण शतपर्वणा ॥ ३.७१.१० ॥
ಹೀಗೆ ನಿಶ್ಚಯಿಸಿ ನಾನು ರಣದಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರನನ್ನು ಎದುರಿಸಿದೆ. ಅವನ ತೋಳಿನಿಂದ ಬಿಟ್ಟ ನೂರು ಗಂಟಿನ ವಜ್ರದಿಂದ—
3.71.11
सक्थिनी च शिरश्चैव शरीरे सम्प्रवेशितम्।
स मया याच्यमानः सन् नानयद् यमसादनम् ॥ ३.७१.११ ॥
ಅದು ನನ್ನ ಎರಡೂ ತೊಡೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ತಲೆಯನ್ನು ದೇಹದೊಳಗೆ ತಳ್ಳಿತು; ನಾನು ಬೇಡಿಕೊಂಡರೂ ಅವನು ನನ್ನನ್ನು ಯಮಲೋಕಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯಲಿಲ್ಲ.
3.71.12
पितामहवचः सत्यं तदस्त्विति ममाब्रवीत्।
अनाहारः कथं शक्तो भग्नसक्थिशिरोमुखः ॥ ३.७१.१२ ॥
'ಪಿತಾಮಹನ ಮಾತು ಸತ್ಯವಾಗಲಿ, ಹಾಗೇ ಆಗಲಿ' ಎಂದು ಅವನು ನನಗೆ ಹೇಳಿದ. ಆಹಾರವಿಲ್ಲದೆ, ಮುರಿದ ತೊಡೆ, ತಲೆ ಮತ್ತು ಮುಖವುಳ್ಳ ನಾನು ಹೇಗೆ ಸಮರ್ಥನಾಗಬಲ್ಲೆ?
3.71.13
वज्रेणाभिहतः कालं सुदीर्घमपि जीवितुम्।
स एवमुक्तः शक्रो मे बाहू योजनमायतौ ॥ ३.७१.१३ ॥
ವಜ್ರದಿಂದ ಹೊಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟು ನಾನು ಬಹುದೀರ್ಘಕಾಲ ಬದುಕಿದ್ದೆ. ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಇಂದ್ರನು ನನ್ನ ಎರಡು ತೋಳುಗಳನ್ನು ಒಂದು ಯೋಜನದಷ್ಟು ಚಾಚಿದನು.
3.71.14
तदा चास्यं च मे कुक्षौ तीक्ष्णदंष्ट्रमकल्पयत् ।
सोऽहं भुजाभ्यां दीर्घाभ्यां संक्षिप्यास्मिन् वनेचरान् ॥ ३.७१.१४ ॥
ಆಗ ಅವನು ನನ್ನ ಹೊಟ್ಟೆಯಲ್ಲೇ ಹರಿತವಾದ ಕೋರೆಗಳ ಬಾಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು. ಆಗ ನಾನು ಆ ದೀರ್ಘ ತೋಳುಗಳಿಂದ ಈ ಕಾಡಿನ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡೆ.
3.71.15
सिंहद्वीपिमृगव्याघ्रान् भक्षयामि समन्ततः।
स तु मामब्रवीदिन्द्रो यदा रामः सलक्ष्मणः ॥ ३.७१.१५ ॥
ಸಿಂಹ, ಚಿರತೆ, ಜಿಂಕೆ, ಹುಲಿಗಳನ್ನು ನಾನು ಎಲ್ಲ ಕಡೆಯಿಂದ ತಿಂದುಬಿಡುತ್ತಿದ್ದೆ. ಆದರೆ ಇಂದ್ರನು ನನಗೆ, ಲಕ್ಷ್ಮಣನೊಂದಿಗೆ ರಾಮನು ಬಂದಾಗ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದನು.
3.71.16
छेत्स्यते समरे बाहू तदा स्वर्गं गमिष्यसि।
अनेन वपुषा तात वनेऽस्मिन् राजसत्तम ॥ ३.७१.१६ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅವನು ನಿನ್ನ ತೋಳುಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುವನು; ಆಗ ನೀನು ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋಗುವೆ. ಪ್ರಿಯನೇ, ರಾಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಈ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಈ ದೇಹದಿಂದ.
3.71.17
यद् यत् पश्यामि सर्वस्य ग्रहणं साधु रोचये।
अवश्यं ग्रहणं रामो मन्येऽहं समुपैष्यति ॥ ३.७१.१७ ॥
ಎಲ್ಲರೂ ಏನನ್ನು ಹಿಡಿಯುವುದನ್ನು ನಾನು ನೋಡುತ್ತೇನೋ ಅದನ್ನು ಒಳ್ಳೆಯದೆಂದು ಒಪ್ಪುತ್ತೇನೆ. ರಾಮನು ಖಂಡಿತವಾಗಿ ನನ್ನನ್ನು ಹಿಡಿಯಲು ಬರುವನೆಂದು ನಾನು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ.
3.71.18
इमां बुद्धिं पुरस्कृत्य देहन्यासकृतश्रमः।
स त्वं रामोऽसि भद्रं ते नाहमन्येन राघव ॥ ३.७१.१८ ॥
ಈ ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ದೇಹವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ ನಾನು—ನೀನೇ ಆ ರಾಮ. ನಿನಗೆ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ. ಹೇ ರಾಘವ, ನಾನು ಬೇರೊಬ್ಬರಿಂದ ಅಲ್ಲ.
3.71.19
शक्यो हन्तुं यथा तत्त्वमेवमुक्तं महर्षिणा।
अहं हि मतिसाचिव्यं करिष्यामि नरर्षभ ॥ ३.७१.१९ ॥
ಮಹರ್ಷಿ ಹೇಳಿದಂತೆ ಅವನನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವುದು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಸಾಧ್ಯ. ಓ ನರಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನಾನು ಆಲೋಚನೆಯಲ್ಲಿ ಸಲಹೆಗಾರನಾಗಿರುತ್ತೇನೆ.
3.71.20
मित्रं चैवोपदेक्ष्यामि युवाभ्यां संस्कृतोऽग्निना।
एवमुक्तस्तु धर्मात्मा दनुना तेन राघवः ॥ ३.७१.२० ॥
ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಶುದ್ಧರಾದ ನಿಮ್ಮಿಬ್ಬರಿಗೂ ನಾನೇ ಮಿತ್ರತ್ವವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತೇನೆ. ಅವನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು, ಧರ್ಮಾತ್ಮನಾದ ರಾಘವ (ರಾಮ) ಉತ್ತರಿಸಿದನು.
3.71.21
इदं जगाद वचनं लक्ष्मणस्य च पश्यतः।
रावणेन हृता भार्या सीता मम यशस्विनी ॥ ३.७१.२१ ॥
ಲಕ್ಷ್ಮಣನು ನೋಡುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ ಅವನು ಹೀಗೆ ನುಡಿದನು: "ರಾವಣನು ನನ್ನ ಯಶಸ್ವಿನಿಯಾದ ಪತ್ನಿ ಸೀತೆಯನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿದನು."
3.71.22
निष्क्रान्तस्य जनस्थानात् सह भ्रात्रा यथासुखम्।
नाममात्रं तु जानामि न रूपं तस्य रक्षसः ॥ ३.७१.२२ ॥
ಜನಸ್ಥಾನದಿಂದ ಸಹೋದರನೊಂದಿಗೆ ಸುಖವಾಗಿ ಹೊರಟುಹೋದ ಅವನ ಹೆಸರನ್ನು ಮಾತ್ರ ನಾನು ಬಲ್ಲೆ; ಆ ರಾಕ್ಷಸನ ರೂಪವನ್ನು ನಾನು ಅರಿಯೆ.
3.71.23
निवासं वा प्रभावं वा वयं तस्य न विद्महे।
शोकार्तानामनाथानामेवं विपरिधावताम् ॥ ३.७१.२३ ॥
ಅವನ ವಾಸಸ್ಥಾನವಾಗಲೀ ಅವನ ಪ್ರಭಾವವಾಗಲೀ ನಮಗೆ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಶೋಕದಿಂದ ಪೀಡಿತರಾದ ನಾವು ಅನಾಥರಾಗಿ ಹೀಗೆ ಅಲೆದಾಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ.
3.71.24
कारुण्यं सदृशं कर्तुमुपकारेण वर्तताम्।
काष्ठान्यानीय भग्नानि काले शुष्काणि कुञ्जरैः ॥ ३.७१.२४ ॥
ಸೂಕ್ತ ಕರುಣೆಯನ್ನು ತೋರಿ ಅವನು ಉಪಕಾರದಿಂದ ವರ್ತಿಸಲಿ. ಆನೆಗಳು ಕಾಲಕ್ಕೆ ಮುರಿದು ತಂದ ಒಣಗಿದ ಕಟ್ಟಿಗೆಗಳಂತೆ (ನಾವಿಬ್ಬರೂ ಪರಸ್ಪರ ಸಹಾಯಕರಾಗೋಣ).
3.71.25
धक्ष्यामस्त्वां वयं वीर श्वभ्रे महति कल्पिते।
स त्वं सीतां समाचक्ष्व येन वा यत्र वा हृता ॥ ३.७१.२५ ॥
ಓ ವೀರನೇ, ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ದೊಡ್ಡ ಗುಂಡಿಯಲ್ಲಿ ನಾವು ನಿನ್ನನ್ನು ದಹಿಸುತ್ತೇವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸೀತೆಯನ್ನು ಯಾರು, ಎಲ್ಲಿಗೆ ಅಪಹರಿಸಿದರು ಎಂದು ಹೇಳು.
3.71.26
कुरु कल्याणमत्यर्थं यदि जानासि तत्त्वतः।
एवमुक्तस्तु रामेण वाक्यं दनुरनुत्तमम् ॥ ३.७१.२६ ॥
ನಿನಗೆ ನಿಜವಾಗಿ ತಿಳಿದಿದ್ದರೆ ಬಹಳ ಒಳ್ಳೆಯದನ್ನು ಮಾಡು. ರಾಮನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು ದಾನವನು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಮಾತನ್ನು ನುಡಿದನು.
3.71.27
प्रोवाच कुशलो वक्ता वक्तारमपि राघवम्।
दिव्यमस्ति न मे ज्ञानं नाभिजानामि मैथिलीम् ॥ ३.७१.२७ ॥
ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಚತುರನಾದ ಆ ದಾನವನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದ ರಾಘವನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: ನನಗೆ ದಿವ್ಯ ಜ್ಞಾನವಿದೆ, ಆದರೆ ನಾನು ಮೈಥಿಲಿಯನ್ನು ಅರಿಯೆನು.
3.71.28
यस्तां वक्ष्यति तं वक्ष्ये दग्धः स्वं रूपमास्थितः।
योऽभिजानाति तद्रक्षस्तद् वक्ष्ये राम तत्परम् ॥ ३.७१.२८ ॥
ಅವಳನ್ನು ಯಾರು ಹೇಳುತ್ತಾರೋ ಅವರಿಗೆ ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ; ಸುಟ್ಟು ಹೋದ ರೂಪದಲ್ಲಿ, ನನ್ನ ನಿಜರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ. ಓ ರಾಮ, ಅವಳನ್ನು ತಿಳಿದ ರಾಕ್ಷಸನಿಗೆ ಆ ಪರಮ ವಿಷಯವನ್ನು ಹೇಳುವೆನು.
3.71.29
अदग्धस्य हि विज्ञातुं शक्तिरस्ति न मे प्रभो।
राक्षसं तु महावीर्यं सीता येन हृता तव ॥ ३.७१.२९ ॥
ಓ ಪ್ರಭೂ, ಸುಡದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ತಿಳಿಯುವ ಶಕ್ತಿ ನನಗಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ನಿನ್ನ ಸೀತೆಯನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿದ ಮಹಾಬಲದ ರಾಕ್ಷಸನನ್ನು (ನಾನು ಬಲ್ಲೆನು).
3.71.30
विज्ञानं हि महद् भ्रष्टं शापदोषेण राघव।
स्वकृतेन मया प्राप्तं रूपं लोकविगर्हितम् ॥ ३.७१.३० ॥
ಓ ರಾಘವ, ಶಾಪದ ದೋಷದಿಂದ ನನ್ನ ಮಹಾ ಜ್ಞಾನ ನಷ್ಟವಾಯಿತು. ನನ್ನ ಸ್ವಕೃತ ಕರ್ಮದಿಂದ ಲೋಕ ನಿಂದಿಸುವ ಈ ರೂಪವನ್ನು ನಾನು ಪಡೆದೆನು.
3.71.31
किं तु यावन्न यात्यस्तं सविता श्रान्तवाहनः।
तावन्मामवटे क्षिप्त्वा दह राम यथाविधि ॥ ३.७१.३१ ॥
ಬಳಲಿದ ಕುದುರೆಗಳುಳ್ಳ ಸೂರ್ಯ ಅಸ್ತವಾಗುವವರೆಗೆ, ರಾಮ, ನನ್ನನ್ನು ಈ ಗುಂಡಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಕಿ ವಿಧಿಯಂತೆ ದಹಿಸು.
3.71.32
दग्धस्त्वयाहमवटे न्यायेन रघुनन्दन।
वक्ष्यामि तं महावीर यस्तं वेत्स्यति राक्षसम् ॥ ३.७१.३२ ॥
ರಘುನಂದನ, ನ್ಯಾಯಾನುಸಾರ ನೀನು ಈ ಗುಂಡಿಯಲ್ಲಿ ನನ್ನನ್ನು ದಹಿಸಿದ ಮೇಲೆ, ಮಹಾವೀರ, ನಿನ್ನನ್ನು ತಿಳಿಯುವ ಆ ರಾಕ್ಷಸನಿಗೆ ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
3.71.33
तेन सख्यं च कर्तव्यं न्याय्यवृत्तेन राघव।
कल्पयिष्यति ते वीर साहाय्यं लघुविक्रम ॥ ३.७१.३३ ॥
ರಾಘವ, ನ್ಯಾಯಯುತ ನಡತೆಯುಳ್ಳ ಅವನೊಂದಿಗೆ ಸ್ನೇಹ ಮಾಡಬೇಕು. ವೀರ, ಲಘುವಿಕ್ರಮನೇ, ಅವನು ನಿನಗೆ ಸಹಾಯವನ್ನು ಏರ್ಪಡಿಸುವನು.
3.71.34
नहि तस्यास्त्यविज्ञातं त्रिषु लोकेषु राघव।
सर्वान् परिवृतो लोकान् पुरा वै कारणान्तरे ॥ ३.७१.३४ ॥
ರಾಘವ, ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೆ ತಿಳಿಯದಿರುವುದು ಏನೂ ಇಲ್ಲ. ಹಿಂದೆ ಬೇರೊಂದು ಕಾರಣದಿಂದ ಅವನು ಎಲ್ಲ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಸುತ್ತಿದ್ದನು.