รามายณะของวาลมีกิ · สรรค 4.12
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.12.1
एतच्च वचनं श्रुत्वा सुग्रीवस्य सुभाषितम्।
प्रत्ययार्थं महातेजा रामो जग्राह कार्मुकम् ॥ ४.१२.१ ॥
เมื่อได้ฟังถ้อยคำอันไพเราะของสุครีพนั้น พระรามผู้มีเดชรุ่งโรจน์จึงหยิบคันธนูขึ้นเพื่อให้เกิดความเชื่อมั่น
4.12.2
स गृहीत्वा धनुर्घोरं शरमेकं च मानदः।
सालमुद्दिश्य चिक्षेप पूरयन् स रवैर्दिशः ॥ ४.१२.२ ॥
พระผู้ให้เกียรตินั้นหยิบคันธนูอันน่าสะพรึงกลัวกับลูกศรดอกเดียว เล็งไปที่ต้นสาละแล้วปล่อยลูกศรไป เสียงสายธนูดังก้องไปทั่วทิศ
4.12.3
स विसृष्टो बलवता बाणः स्वर्णपरिष्कृतः।
भित्त्वा सालान् गिरिप्रस्थं सप्तं भूमिं विवेश ह ॥ ४.१२.३ ॥
ลูกศรนั้นที่ประดับด้วยทองคำ เมื่อถูกปล่อยด้วยกำลังอันแข็งแกร่ง ทะลุต้นสาละและเทือกเขา แล้วเข้าไปถึงแผ่นดินชั้นที่เจ็ด
4.12.4
सायकस्तु मुहूर्तेन सालान् भित्त्वा महाजवः।
निष्पत्य च पुनस्तूणं तमेव प्रविवेश ह ॥ ४.१२.४ ॥
ลูกศรที่พุ่งเร็วยิ่งนั้น เพียงชั่วครู่ก็ทะลุต้นสาละ แล้วพุ่งกลับออกมาและเข้าไปในปลอกลูกศรของตนอีกครั้ง
4.12.5
तान् दृष्ट्वा सप्त निर्भिन्नान् सालान् वानरपुङ्गवः।
रामस्य शरवेगेन विस्मयं परमं गतः ॥ ४.१२.५ ॥
เมื่อสุครีพ ยอดของพวกวานร เห็นต้นสาละทั้งเจ็ดต้นถูกทะลุด้วยแรงลูกศรของพระราม ก็เกิดความอัศจรรย์อย่างยิ่ง
4.12.6
स मूर्ध्ना न्यपतद् भूमौ प्रलम्बीकृतभूषणः।
सुग्रीवः परमप्रीतो राघवाय कृताञ्जलिः ॥ ४.१२.६ ॥
สุครีพปลื้มปีติยิ่งนัก เครื่องประดับของเขาห้อยลู่ลง ก้มศีรษะลงแตะพื้นต่อหน้าราฆวะ พนมมือไว้ด้วยความนอบน้อม
4.12.7
इदं चोवाच धर्मज्ञं कर्मणा तेन हर्षितः।
रामं सर्वास्त्रविदुषां श्रेष्ठं शूरमवस्थितम् ॥ ४.१२.७ ॥
ด้วยความยินดีในการกระทำนั้น เขาจึงกล่าวถ้อยคำเหล่านี้แก่พระรามผู้รู้ธรรม ผู้เป็นยอดแห่งผู้เชี่ยวชาญอาวุธทั้งปวง ผู้กล้าหาญที่ยืนหยัดอยู่
4.12.8
सेन्द्रानपि सुरान् सर्वांस्त्वं बाणैः पुरुषर्षभ।
समर्थः समरे हन्तुं किं पुनर्वालिनं प्रभो ॥ ४.१२.८ ॥
ข้าแต่ท่านผู้เป็นยอดแห่งบุรุษ ข้าแต่องค์ผู้เป็นใหญ่ ท่านสามารถใช้ลูกศรสังหารเทพทั้งปวง แม้พร้อมทั้งพระอินทร์ในการรบ ไฉนเลยจะสังหารพาลีไม่ได้
4.12.9
येन सप्त महासाला गिरिर्भूमिश्च दारिताः।
बाणेनैकेन काकुत्स्थ स्थाता ते को रणाग्रतः ॥ ४.१२.९ ॥
ด้วยลูกศรดอกเดียวนั้น ต้นสาละอันใหญ่โตทั้งเจ็ด เทือกเขา และแผ่นดินถูกผ่าแยกออก ข้าแต่ท่านกากุตสถะ ใครเล่าจะยืนขวางท่านได้ที่แนวหน้าของสนามรบ
4.12.10
अद्य मे विगतः शोकः प्रीतिरद्य परा मम।
सुहृदं त्वां समासाद्य महेन्द्रवरुणोपमम् ॥ ४.१२.१० ॥
วันนี้ความโศกเศร้าของข้าพเจ้าสิ้นไปแล้ว และความปีติยินดีอย่างยิ่งก็บังเกิดแก่ข้าพเจ้าในวันนี้ เพราะข้าพเจ้าได้พบมิตรเช่นท่าน ผู้เปรียบได้กับพระมเหนทร์และพระวรุณ
4.12.11
तमद्यैव प्रियार्थं मे वैरिणं भ्रातृरूपिणम्।
वालिनं जहि काकुत्स्थ मया बद्धोऽयमञ्जलिः ॥ ४.१२.११ ॥
ข้าแต่ท่านกากุตสถะ วันนี้เองเพื่อประโยชน์อันเป็นที่รักของข้าพเจ้า ขอท่านจงสังหารพาลีศัตรูผู้มีรูปร่างเหมือนพี่ชายของข้าพเจ้านั้นเถิด ข้าพเจ้าได้พนมมือวิงวอนไว้แล้ว
4.12.12
ततो रामः परिष्वज्य सुग्रीवं प्रियदर्शनम्।
प्रत्युवाच महाप्राज्ञो लक्ष्मणानुगतं वचः ॥ ४.१२.१२ ॥
ครั้นนั้น พระรามผู้มีปัญญายิ่งจึงโอบกอดสุครีพผู้มีรูปโฉมน่ารื่นรมย์ แล้วตรัสถ้อยคำแก่พระลักษมณ์ผู้ตามมาข้างหลัง
4.12.13
अस्माद्गच्छाम किष्किन्धां क्षिप्रं गच्छ त्वमग्रतः।
गत्वा चाह्वय सुग्रीव वालिनं भ्रातृगन्धिनम् ॥ ४.१२.१३ ॥
จากที่นี้เราไปยังกิษกินธากันเถิด ท่านจงไปข้างหน้าอย่างรวดเร็ว เมื่อไปถึงแล้ว จงเรียกสุครีพและเรียกพาลีผู้มีกลิ่นของพี่ชายติดตัวมา
4.12.14
सर्वे ते त्वरितं गत्वा किष्किन्धां वालिनः पुरीम्।
वृक्षैरात्मानमावृत्य ह्यतिष्ठन् गहने वने ॥ ४.१२.१४ ॥
ทุกคนรีบเดินทางไปยังกิษกินธาเมืองของพาลี แล้วซ่อนตัวอยู่ท่ามกลางต้นไม้ในป่าทึบ
4.12.15
सुग्रीवोऽप्यनदद् घोरं वालिनो ह्वानकारणात्।
गाढं परिहितो वेगान्नादैर्भिन्दन्निवाम्बरम् ॥ ४.१२.१५ ॥
สุครีพก็คำรามเสียงดังน่าสะพรึงกลัว เพื่อเรียกพาลีให้ออกมา เขาคาดเอวไว้มั่นและคำรามด้วยกำลัง ราวกับจะเจาะทะลุท้องฟ้า
4.12.16
तं श्रुत्वा निनदं भ्रातुः क्रुद्धो वाली महाबलः।
निष्पपात सुसंरब्धो भास्करोऽस्ततटादिव ॥ ४.१२.१६ ॥
เมื่อพาลีผู้มีกำลังมหาศาลได้ยินเสียงคำรามของพี่ชาย ก็โกรธเป็นอย่างยิ่ง ด้วยความเดือดดาลอย่างแรงกล้า เขาก็พุ่งออกมาเหมือนดวงอาทิตย์ที่ขึ้นจากชายฝั่งของขุนเขาที่ตะวันลับ
4.12.17
ततः सुतुमुलं युद्धं वालिसुग्रीवयोरभूत्।
गगने ग्रहयोर्घोरं बुधाङ्गारकयोरिव ॥ ४.१२.१७ ॥
ครั้นนั้น การต่อสู้อันดุเดือดก็บังเกิดขึ้นระหว่างพาลีกับสุครีพ เหมือนการปะทะอันน่าหวาดหวั่นของดาวพุธกับดาวอังคารบนท้องฟ้า
4.12.18
तलैरशनिकल्पैश्च वज्रकल्पैश्च मुष्टिभिः।
जघ्नतुः समरेऽन्योन्यं भ्रातरौ क्रोधमूर्च्छितौ ॥ ४.१२.१८ ॥
พี่น้องทั้งสองต่างฟาดฟันกันด้วยฝ่ามือดั่งสายฟ้า และด้วยหมัดดั่งวัชระในสนามรบ ทั้งสองต่างตีกันอย่างตะลุมบอน ด้วยความโกรธจนหน้ามืด
4.12.19
ततो रामो धनुष्पाणिस्तावुभौ समुदैक्षत।
अन्योन्यसदृशौ वीरावुभौ देवाविवाश्विनौ ॥ ४.१२.१९ ॥
ครั้นนั้น พระรามถือคันธนูในมือ มองดูคนทั้งสองอย่างพินิจพิเคราะห์ ทั้งสองเป็นวีรบุรุษที่เหมือนกันทุกประการ ดั่งเทพอัศวินทั้งคู่
4.12.20
यन्नावगच्छत् सुग्रीवं वालिनं वापि राघवः।
ततो न कृतवान् बुद्धिं मोक्तुमन्तकरं शरम् ॥ ४.१२.२० ॥
เพราะราฆวะไม่อาจแยกสุครีพออกจากพาลีได้ พระองค์จึงไม่ตั้งใจปล่อยลูกศรอันนำความตายนั้นออกไป
4.12.21
एतस्मिन्नन्तरे भग्नः सुग्रीवस्तेन वालिना।
अपश्यन् राघवं नाथमृष्यमूकं प्रदुद्रुवे ॥ ४.१२.२१ ॥
ในขณะนั้น สุครีวะซึ่งพ่ายแพ้ต่อวาลี และมองไม่เห็นพระราฆวะ พระนายกของตน จึงวิ่งหนีไปยังภูเขาฤษยมูก
4.12.22
क्लान्तो रुधिरसिक्ताङ्गः प्रहारैर्जर्जरीकृतः।
वालिनाभिद्रुतः क्रोधात् प्रविवेश महावनम् ॥ ४.१२.२२ ॥
สุครีวะอ่อนล้า ร่างกายชุ่มโชกด้วยเลือด ถูกการโจมตีทำให้บอบช้ำ ถูกวาลีไล่ตามด้วยความโกรธ จึงเข้าไปในป่าใหญ่
4.12.23
तं प्रविष्टं वनं दृष्ट्वा वाली शापभयात् ततः।
मुक्तो ह्यसि त्वमित्युक्त्वा स निवृत्तो महाबलः ॥ ४.१२.२३ ॥
เมื่อเห็นสุครีวะเข้าไปในป่า วาลีด้วยความกลัวต่อคำสาป จึงกล่าวว่า "เจ้าพ้นจากข้าแล้วแน่" แล้วผู้มีกำลังมหาศาลนั้นก็หันกลับไป
4.12.24
राघवोऽपि सह भ्रात्रा सह चैव हनूमता।
तदेव वनमागच्छत् सुग्रीवो यत्र वानरः ॥ ४.१२.२४ ॥
พระราฆวะก็มาพร้อมกับพระอนุชาและหนุมาน มายังป่านั้นนั่นเอง ที่ซึ่งลิงสุครีวะอยู่
4.12.25
तं समीक्ष्यागतं रामं सुग्रीवः सहलक्ष्मणम्।
ह्रीमान् दीनमुवाचेदं वसुधामवलोकयन् ॥ ४.१२.२५ ॥
เมื่อเห็นพระรามมาพร้อมพระลักษมณ์ สุครีวะผู้ละอายใจ มีใจห่อเหี่ยว จ้องมองพื้นดิน จึงกล่าวถ้อยคำเหล่านี้
4.12.26
आह्वयस्वेति मामुक्त्वा दर्शयित्वा च विक्रमम्।
वैरिणा घातयित्वा च किमिदानीं त्वया कृतम् ॥ ४.१२.२६ ॥
ท่านบอกข้าว่า "จงท้าทายเขา" และได้แสดงความกล้าหาญ แต่กลับให้ศัตรูทำร้ายข้าจนล้มลง บัดนี้ท่านทำอะไรลงไปเล่า
4.12.27
तामेव वेलां वक्तव्यं त्वया राघव तत्त्वतः।
वालिनं न निहन्मीति ततो नाहमितो व्रजे ॥ ४.१२.२७ ॥
ข้าแต่พระราฆวะ ในเวลานั้นท่านควรกล่าวโดยแท้จริงว่า "เราจะไม่ฆ่าวาลี" ถ้าเช่นนั้นข้าก็คงไม่ต้องจากที่นี่ไป
4.12.28
तस्य चैवं ब्रुवाणस्य सुग्रीवस्य महात्मनः।
करुणं दीनया वाचा राघवः पुनरब्रवीत् ॥ ४.१२.२८ ॥
ขณะที่สุครีวะผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่กล่าวเช่นนั้น พระราฆวะจึงตรัสอีกครั้งด้วยน้ำเสียงอ่อนโยนและเจ็บปวด
4.12.29
सुग्रीव श्रूयतां तात क्रोधश्च व्यपनीयताम्।
कारणं येन बाणोऽयं स मया न विसर्जितः ॥ ४.१२.२९ ॥
สุครีวะ สหายรัก จงฟังเถิด และจงละความโกรธเสีย จงฟังเหตุผลว่าเหตุใดเราจึงมิได้ปล่อยลูกศรนี้
4.12.30
अलंकारेण वेषेण प्रमाणेन गतेन च।
त्वं च सुग्रीव वाली च सदृशौ स्थः परस्परम् ॥ ४.१२.३० ॥
ข้าแต่สุครีวะ ทั้งเครื่องประดับ การแต่งกาย รูปร่างและท่าทาง ท่านกับวาลีมีความคล้ายคลึงกันทุกประการ
4.12.31
स्वरेण वर्चसा चैव प्रेक्षितेन च वानर।
विक्रमेण च वाक्यैश्च व्यक्तिं वां नोपलक्षये ॥ ४.१२.३१ ॥
ข้าแต่ลิง แม้จากเสียง รัศมี สายตา ความกล้าหาญ หรือถ้อยคำ เราก็ไม่อาจแยกความแตกต่างระหว่างพวกท่านทั้งสองได้
4.12.32
ततोऽहं रूपसादृश्यान्मोहितो वानरोत्तम।
नोत्सृजामि महावेगं शरं शत्रुनिबर्हणम् ॥ ४.१२.३२ ॥
เพราะเหตุนั้น ข้าแต่ลิงผู้ประเสริฐ ข้าจึงถูกความคล้ายคลึงของรูปโฉมทำให้สับสน จึงมิได้ปล่อยลูกศรอันรวดเร็วที่ทำลายศัตรูนั้น
4.12.33
जीवितान्तकरं घोरं सादृश्यात् तु विशङ्कितः।
मूलघातो न नौ स्याद्धि द्वयोरिति कृतो मया ॥ ४.१२.३३ ॥
ลูกศรอันน่าสะพรึงกลัวซึ่งนำความตายมาสู่ชีวิต ข้าสงสัยเพราะความคล้ายคลึงนั้น จึงคิดว่าอาจเกิดการทำลายล้างพวกเราทั้งสองทั้งรากและกิ่งก้าน
4.12.34
त्वयि वीर विपन्ने हि अज्ञानाल्लाघवान्मया।
मौढ्यं च मम बाल्यं च ख्यापितं स्यात् कपीश्वर ॥ ४.१२.३४ ॥
ข้าแต่วีรบุรุษ หากท่านถูกสังหารเสียแล้ว ความโง่เขลาและความเป็นเด็กของข้าก็คงถูกประกาศให้ปรากฏ เพราะความไม่รู้และความหุนหันของข้า ข้าแต่จอมลิง
4.12.35
दत्ताभयवधो नाम पातकं महदद्भुतम्।
अहं च लक्ष्मणश्चैव सीता च वरवर्णिनी ॥ ४.१२.३५ ॥
การฆ่าผู้ที่ได้รับคำมั่นว่าจะปลอดภัยเป็นบาปใหญ่และน่าอัศจรรย์ และข้า พระลักษมณ์ และนางสีดาผู้มีผิวพรรณงดงาม ก็จะต้องร่วมรับบาปนั้นด้วย
4.12.36
त्वदधीना वयं सर्वे वनेऽस्मिन् शरणं भवान्।
तस्माद् युध्यस्व भूयस्त्वं मा माशङ्कीश्च वानर ॥ ४.१२.३६ ॥
พวกเราทุกคนพึ่งพาท่านในป่านี้ ท่านคือที่พึ่งของเรา เพราะฉะนั้น ข้าแต่ลิง จงสู้รบอีกครั้ง และอย่าสงสัยเลย
4.12.37
एतन्मुहूर्ते तु मया पश्य वालिनमाहवे।
निरस्तमिषुणैकेन चेष्टमानं महीतले ॥ ४.१२.३७ ॥
ในขณะนี้เอง จงดูวาลีที่ข้าจะโค่นลงด้วยลูกศรเพียงดอกเดียวในการรบ ดิ้นทุรนทุรายอยู่บนพื้นดิน
4.12.38
अभिज्ञानं कुरुष्व त्वमात्मनो वानरेश्वर।
येन त्वामभिजानीयां द्वन्द्वयुद्धमुपागतम् ॥ ४.१२.३८ ॥
ข้าแต่จอมลิง จงแสดงเครื่องหมายบางอย่างให้ข้ารู้จักท่าน เพื่อข้าจะจำท่านได้เมื่อท่านมาสู้รบแบบตัวต่อตัว
4.12.39
गजपुष्पीमिमां फुल्लामुत्पाट्य शुभलक्षणाम्।
कुरु लक्ष्मण कण्ठेऽस्य सुग्रीवस्य महात्मनः ॥ ४.१२.३९ ॥
ข้าแต่พระลักษมณ์ จงเด็ดดอกกชปุษปีที่บานสะพรั่งและมีลักษณะเป็นมงคลนี้ แล้วนำไปวางไว้ที่คอของสุครีวะผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่
4.12.40
ततो गिरितटे जातामुत्पाट्य कुसुमायुताम्।
लक्ष्मणो गजपुष्पीं तां तस्य कण्ठे व्यसर्जयत् ॥ ४.१२.४० ॥
จากนั้นพระลักษมณ์ก็เด็ดดอกกชปุษปีนั้นซึ่งขึ้นอยู่บนไหล่เขา เต็มไปด้วยดอกไม้ แล้ววางไว้บนคอของสุครีวะ
4.12.41
स तया शुशुभे श्रीमाँल्लतया कण्ठसक्तया।
मालयेव बलाकानां ससंध्य इव तोयदः ॥ ४.१२.४१ ॥
ผู้รุ่งโรจน์นั้นงามสง่าด้วยพวงมาลัยที่ห้อยเกาะอยู่ที่คอดุจเถาไม้เลื้อย เหมือนเมฆฝนยามสนธยาที่มีแถวนกกระเรียนขาวพาดผ่าน
4.12.42
विभ्राजमानो वपुषा रामवाक्यसमाहितः।
जगाम सह रामेण किष्किन्धां पुनराप सः ॥ ४.१२.४२ ॥
ร่างกายของเขาเปล่งประกาย จิตตั้งมั่นอยู่กับถ้อยคำของพระราม เขาเดินทางไปพร้อมพระรามและกลับถึงกิษกินธาอีกครั้ง