Rāmāyaṇa de Vālmīki · Sarga 4.2
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.2.1
तौ तु दृष्ट्वा महात्मानौ भ्रातरौ रामलक्ष्मणौ।
वरायुधधरौ वीरौ सुग्रीवः शङ्कितोऽभवत् ॥ ४.२.१ ॥
Al ver a aquellos dos hermanos magnánimos, Rāma y Lakṣmaṇa, héroes que portaban excelentes armas, Sugrīva se sintió alarmado.
4.2.2
उद्विग्नहृदयः सर्वा दिशः समवलोकयन्।
न व्यतिष्ठत कस्मिंश्चिद् देशे वानरपुंगवः ॥ ४.२.२ ॥
Con el corazón inquieto, el mejor de los monos miraba en todas direcciones y no podía permanecer quieto en ningún lugar.
4.2.3
नैव चक्रे मनः स्थातुं वीक्षमाणौ महाबलौ।
कपेः परमभीतस्य चित्तं व्यवससाद ह ॥ ४.२.३ ॥
Aunque miraba a los dos poderosos, su mente no lograba asentarse; el corazón del mono, sumamente temeroso, se hundió.
4.2.4
चिन्तयित्वा स धर्मात्मा विमृश्य गुरुलाघवम्।
सुग्रीवः परमोद्विग्नः सर्वैस्तैर्वानरैः सह ॥ ४.२.४ ॥
Habiendo reflexionado y sopesado los pros y los contras, el de alma recta Sugrīva, muy agitado, consultó con todos aquellos monos.
4.2.5
ततः स सचिवेभ्यस्तु सुग्रीवः प्लवगाधिपः।
शशंस परमोद्विग्नः पश्यंस्तौ रामलक्ष्मणौ ॥ ४.२.५ ॥
Entonces Sugrīva, señor de los saltarines, sumamente agitado y observando a Rāma y Lakṣmaṇa, habló a sus consejeros.
4.2.6
एतौ वनमिदं दुर्गं वालिप्रणिहितौ ध्रुवम्।
छद्मना चीरवसनौ प्रचरन्ताविहागतौ ॥ ४.२.६ ॥
Estos dos, sin duda enviados por Vāli, han llegado aquí vagando por este bosque inaccesible, disfrazados con vestiduras de corteza por engaño.
4.2.7
ततः सुग्रीवसचिवा दृष्ट्वा परमधन्विनौ।
जग्मुर्गिरितटात् तस्मादन्यच्छिखरमुत्तमम् ॥ ४.२.७ ॥
Entonces los ministros de Sugrīva, al ver a los dos supremos arqueros, dejaron aquella ladera de la montaña y se dirigieron a otro pico excelente.
4.2.8
ते क्षिप्रमभिगम्याथ यूथपा यूथपर्षभम्।
हरयो वानरश्रेष्ठं परिवार्योपतस्थिरे ॥ ४.२.८ ॥
Aquellos jefes de tropa se acercaron de inmediato y, rodeando al mejor de los vānaras, el toro de la manada, se pusieron a su lado.
4.2.9
एवमेकायनगताः प्लवमाना गिरेर्गिरिम्।
प्रकम्पयन्तो वेगेन गिरीणां शिखराणि च ॥ ४.२.९ ॥
Así, avanzando por un mismo camino, saltando de montaña en montaña, sacudían con su velocidad incluso las cumbres de los montes.
4.2.10
ततः शाखामृगाः सर्वे प्लवमाना महाबलाः।
बभञ्जुश्च नगांस्तत्र पुष्पितान् दुर्गमाश्रितान् ॥ ४.२.१० ॥
Entonces todos los poderosos monos, saltando, quebraron los árboles en flor que crecían allí en los lugares inaccesibles.
4.2.11
आप्लवन्तो हरिवराः सर्वतस्तं महागिरिम्।
मृगमार्जारशार्दूलांस्त्रासयन्तो ययुस्तदा ॥ ४.२.११ ॥
Los mejores de los monos, saltando por todas partes sobre aquella gran montaña, asustaban a los ciervos, gatos y tigres, y avanzaron.
4.2.12
ततः सुग्रीवसचिवाः पर्वतेन्द्रे समाहिताः।
संगम्य कपिमुख्येन सर्वे प्राञ्जलयः स्थिताः ॥ ४.२.१२ ॥
Entonces los ministros de Sugrīva, reunidos y serenos sobre el señor de las montañas, se encontraron con el jefe de los monos y todos se quedaron de pie con las manos juntas.
4.2.13
ततस्तु भयसंत्रस्तं वालिकिल्बिषशङ्कितम्।
उवाच हनुमान् वाक्यं सुग्रीवं वाक्यकोविदः ॥ ४.२.१३ ॥
Entonces Hanumān, diestro en la palabra, dijo estas palabras a Sugrīva, aterrorizado y temeroso de la ofensa de Vālī.
4.2.14
सम्भ्रमस्त्यज्यतामेष सर्वैर्वालिकृते महान्।
मलयोऽयं गिरिवरो भयं नेहास्ति वालिनः ॥ ४.२.१४ ॥
Abandona esta alarma: el gran temor causado por Vālī no está aquí. Esta es la montaña Malaya, la mejor de las montañas; aquí no hay temor de Vālī.
4.2.15
यस्मादुद्विग्नचेतास्त्वं विद्रुतो हरिपुङ्गव।
तं क्रूरदर्शनं क्रूरं नेह पश्यामि वालिनम् ॥ ४.२.१५ ॥
Oh, el mejor de los monos, puesto que tu mente está agitada y has huido, no veo aquí a aquel Vālī de aspecto cruel y cruel.
4.2.16
यस्मात् तव भयं सौम्य पूर्वजात् पापकर्मणः।
स नेह वाली दुष्टात्मा न ते पश्याम्यहं भयम् ॥ ४.२.१६ ॥
Oh, amable, puesto que tu temor es hacia tu hermano mayor, el pecador, aquel Vālī de mente perversa no está aquí; no veo ningún temor para ti aquí.
4.2.17
अहो शाखामृगत्वं ते व्यक्तमेव प्लवङ्गम।
लघुचित्ततयाऽऽत्मानं न स्थापयसि यो मतौ ॥ ४.२.१७ ॥
¡Ay, mono saltarín! Tu naturaleza de mono es evidente; por la ligereza de tu mente no logras mantenerte firme en el juicio.
4.2.18
बुद्धिविज्ञानसम्पन्न इङ्गितैः सर्वमाचर।
नह्यबुद्धिं गतो राजा सर्वभूतानि शास्ति हि ॥ ४.२.१८ ॥
Dotado de inteligencia y discernimiento, realiza todo mediante señales; pues es el rey que no cae en la necedad el que gobierna a todos los seres.
4.2.19
सुग्रीवस्तु शुभं वाक्यं श्रुत्वा सर्वं हनूमतः।
ततः शुभतरं वाक्यं हनूमन्तमुवाच ह ॥ ४.२.१९ ॥
Habiendo escuchado todas las palabras auspiciosas de Hanumān, Sugrīva entonces habló a Hanumān palabras aún más auspiciosas.
4.2.20
दीर्घबाहू विशालाक्षौ शरचापासिधारिणौ।
कस्य न स्याद् भयं दृष्ट्वा ह्येतौ सुरसुतोपमौ ॥ ४.२.२० ॥
¿Quién no sentiría temor al ver a estos dos, de brazos largos y ojos anchos, portando flechas, arco y espada, semejantes a hijos de los dioses?
4.2.21
वालिप्रणिहितावेव शङ्केऽहं पुरुषोत्तमौ।
राजानो बहुमित्राश्च विश्वासो नात्र हि क्षमः ॥ ४.२.२१ ॥
Sospecho que estos dos, los mejores de los hombres, fueron enviados por Vālī; los reyes tienen muchos aliados, por eso no es prudente confiar aquí.
4.2.22
अरयश्च मनुष्येण विज्ञेयाश्छद्मचारिणः।
विश्वस्तानामविश्वस्ताश्छिद्रेषु प्रहरन्त्यपि ॥ ४.२.२२ ॥
Un hombre debe reconocer a los enemigos que actúan con engaño; los desconfiados atacan en los puntos débiles de quienes confían.
4.2.23
कृत्येषु वाली मेधावी राजानो बहुदर्शिनः।
भवन्त परहन्तारस्ते ज्ञेयाः प्राकृतैर्नरैः ॥ ४.२.२३ ॥
En los asuntos de acción, el sabio Vālī y los reyes de amplia visión son matadores de enemigos; pueden ser reconocidos por hombres comunes.
4.2.24
तौ त्वया प्राकृतेनेव गत्वा ज्ञेयौ प्लवंगम।
इङ्गितानां प्रकारैश्च रूपव्याभाषणेन च ॥ ४.२.२४ ॥
¡Oh, mejor de los saltadores! Ve como un hombre común y conoce a esos dos mediante las distintas clases de gestos, su apariencia y su habla.
4.2.25
लक्षयस्व तयोर्भावं प्रहृष्टमनसौ यदि।
विश्वासयन् प्रशंसाभिरिङ्गितैश्च पुनः पुनः ॥ ४.२.२५ ॥
Observa la disposición de ambos, si tienen el ánimo alegre; ganando su confianza con elogios y gestos, una y otra vez.
4.2.26
ममैवाभिमुखं स्थित्वा पृच्छ त्वं हरिपुङ्गव।
प्रयोजनं प्रवेशस्य वनस्यास्य धनुर्धरौ ॥ ४.२.२६ ॥
Colocándote frente a mí, tú, el mejor de los monos, pregúntales: ¿cuál es el propósito de entrar en este bosque, oh los dos portadores de arco?
4.2.27
शुद्धात्मानौ यदि त्वेतौ जानीहि त्वं प्लवङ्गम।
व्याभाषितैर्वा रूपैर्वा विज्ञेया दुष्टतानयोः ॥ ४.२.२७ ॥
Oh saltador, si estos dos son puros de corazón, debes saberlo; su maldad puede reconocerse por sus palabras o por su apariencia.
4.2.28
इत्येवं कपिराजेन संदिष्टो मारुतात्मजः।
चकार गमने बुद्धिं यत्र तौ रामलक्ष्मणौ ॥ ४.२.२८ ॥
Así instruido por el rey de los monos, el hijo del Viento resolvió ir al lugar donde estaban Rāma y Lakṣmaṇa.
4.2.29
तथेति सम्पूज्य वचस्तु तस्य
कपेः सुभीतस्य दुरासदस्य।
महानुभावो हनुमान् ययौ तदा
स यत्र रामोऽतिबली सलक्ष्मणः ॥ ४.२.२९ ॥
Diciendo «Así sea», y honrando la palabra de aquel mono muy temeroso e inaccesible, el poderoso Hanumān fue entonces al lugar donde estaba Rāma, el muy fuerte, con Lakṣmaṇa.