Rāmāyaṇa de Vālmīki · Sarga 4.3
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.3.1
वचो विज्ञाय हनुमान् सुग्रीवस्य महात्मनः।
पर्वतादृष्यमूकात् तु पुप्लुवे यत्र राघवौ ॥ ४.३.१ ॥
Habiendo comprendido las palabras del magnánimo Sugrīva, Hanumān saltó desde el monte Ṛṣyamūka hacia donde estaban los dos descendientes de Raghu.
4.3.2
कपिरूपं परित्यज्य हनुमान् मारुतात्मजः।
भिक्षुरूपं ततो भेजे शठबुद्धितया कपिः ॥ ४.३.२ ॥
Habiendo abandonado su forma de mono, Hanumān, hijo del dios del viento, tomó entonces la forma de un mendigo, con astuta intención.
4.3.3
ततश्च हनुमान् वाचा श्लक्ष्णया सुमनोज्ञया।
विनीतवदुपागम्य राघवौ प्रणिपत्य च ॥ ४.३.३ ॥
Entonces Hanumān, con palabras suaves y muy agradables, se acercó humildemente a los dos Rāghavas y se postró ante ellos.
4.3.4
आबभाषे च तौ वीरौ यथावत् प्रशशंस च।
सम्पूज्य विधिवद् वीरौ हनुमान् वानरोत्तमः ॥ ४.३.४ ॥
Hanumān, el mejor de los monos, habló a los dos héroes como correspondía, los alabó y los honró según el rito.
4.3.5
उवाच कामतो वाक्यं मृदु सत्यपराक्रमौ।
राजर्षिदेवप्रतिमौ तापसौ संशितव्रतौ ॥ ४.३.५ ॥
Hanumān pronunció libremente palabras suaves a los dos ascetas de verdadero valor, semejantes a reyes sabios y a dioses, firmes en sus votos.
4.3.6
देशं कथमिमं प्राप्तौ भवन्तौ वरवर्णिनौ।
त्रासयन्तौ मृगगणानन्यांश्च वनचारिणः ॥ ४.३.६ ॥
¿Cómo han llegado ustedes dos, de hermosa complexión, a esta región, espantando a las manadas de ciervos y a las otras criaturas del bosque?
4.3.7
पम्पातीररुहान् वृक्षान् वीक्षमाणौ समन्ततः।
इमां नदीं शुभजलां शोभयन्तौ तरस्विनौ ॥ ४.३.७ ॥
Mirando a su alrededor los árboles que crecen en la orilla del Pampā, los dos veloces y poderosos que adornan este río de aguas puras.
4.3.8
धैर्यवन्तौ सुवर्णाभौ कौ युवां चीरवाससौ।
निःश्वसन्तौ वरभुजौ पीडयन्ताविमाः प्रजाः ॥ ४.३.८ ॥
Ustedes, firmes, de tono dorado, vestidos con ropas de corteza, suspirando, de brazos poderosos: ¿quiénes son ustedes dos, que afligen a estas criaturas?
4.3.9
सिंहविप्रेक्षितौ वीरौ महाबलपराक्रमौ।
शक्रचापनिभे चापे गृहीत्वा शत्रुनाशनौ ॥ ४.३.९ ॥
Héroes de mirada de león, de gran fuerza y valor, que empuñan arcos semejantes al de Indra, destructores de enemigos: ustedes dos.
4.3.10
श्रीमन्तौ रूपसम्पन्नौ वृषभश्रेष्ठविक्रमौ।
हस्तिहस्तोपमभुजौ द्युतिमन्तौ नरर्षभौ ॥ ४.३.१० ॥
Gloriosos, dotados de belleza, valientes como el mejor de los toros, de brazos como trompas de elefante, radiantes: los dos mejores de los hombres.
4.3.11
प्रभया पर्वतेन्द्रोऽसौ युवयोरवभासितः।
राज्यार्हावमरप्रख्यौ कथं देशमिहागतौ ॥ ४.३.११ ॥
Por vuestro resplandor este rey de las montañas está iluminado. Dignos de reinar, semejantes a los inmortales, ¿cómo han llegado ustedes dos a esta tierra?
4.3.12
पद्मपत्रेक्षणौ वीरौ जटामण्डलधारिणौ।
अन्योन्यसदृशौ वीरौ देवलोकादिहागतौ ॥ ४.३.१२ ॥
Héroes de ojos como pétalos de loto, portadores de cabellos enmarañados, semejantes entre sí, ustedes dos han venido aquí desde el mundo de los dioses.
4.3.13
यदृच्छयेव सम्प्राप्तौ चन्द्रसूर्यौ वसुंधराम्।
विशालवक्षसौ वीरौ मानुषौ देवरूपिणौ ॥ ४.३.१३ ॥
Como si por azar hubieran descendido a la tierra la luna y el sol, esos dos héroes de pecho ancho, humanos de forma divina.
4.3.14
सिंहस्कन्धौ महोत्साहौ समदाविव गोवृषौ।
आयताश्च सुवृत्ताश्च बाहवः परिघोपमाः ॥ ४.३.१४ ॥
De hombros de león, de gran brío, como toros en celo; sus brazos son largos, bien torneados y semejantes a mazas de hierro.
4.3.15
सर्वभूषणभूषार्हाः किमर्थं न विभूषिताः।
उभौ योग्यावहं मन्ये रक्षितुं पृथिवीमिमाम् ॥ ४.३.१५ ॥
Dignos de ser adornados con todos los ornamentos, ¿por qué no están adornados? Creo que estos dos son aptos para proteger esta tierra.
4.3.16
ससागरवनां कृत्स्नां विन्ध्यमेरुविभूषिताम्।
इमे च धनुषी चित्रे श्लक्ष्णे चित्रानुलेपने ॥ ४.३.१६ ॥
La tierra entera con sus mares y bosques, adornada por los montes Vindhya y Meru; y estos dos arcos maravillosos, lisos, con su barniz de colores.
4.3.17
प्रकाशेते यथेन्द्रस्य वज्रे हेमविभूषिते।
सम्पूर्णाश्च शितैर्बाणैस्तूणाश्च शुभदर्शनाः ॥ ४.३.१७ ॥
Brillan como los rayos de Indra adornados de oro; y los carcajes, llenos de flechas afiladas, son auspiciosos de ver.
4.3.18
जीवितान्तकरैर्घोरैर्ज्वलद्भिरिव पन्नगैः।
महाप्रमाणौ विपुलौ तप्तहाटकभूषणौ ॥ ४.३.१८ ॥
Como serpientes terribles y ardientes que dan fin a la vida; esos dos son de gran talla, anchos, adornados con joyas de oro fundido.
4.3.19
खड्गावेतौ विराजेते निर्मुक्तभुजगाविव।
एवं मां परिभाषन्तं कस्माद् वै नाभिभाषतः ॥ ४.३.१९ ॥
Estas dos espadas brillan como serpientes que han mudado su piel. Aunque así te hablo, ¿por qué no me respondes?
4.3.20
सुग्रीवो नाम धर्मात्मा कश्चिद् वानरपुङ्गवः।
वीरो विनिकृतो भ्रात्रा जगद्भ्रमति दुःखितः ॥ ४.३.२० ॥
Hay un mono principal, de alma recta, llamado Sugrīva. Ese héroe, agraviado por su hermano, vaga por el mundo afligido.
4.3.21
प्राप्तोऽहं प्रेषितस्तेन सुग्रीवेण महात्मना।
राज्ञा वानरमुख्यानां हनुमान् नाम वानरः ॥ ४.३.२१ ॥
He llegado aquí enviado por el magnánimo Sugrīva, rey de los principales monos. Soy un mono llamado Hanumān.
4.3.22
युवाभ्यां स हि धर्मात्मा सुग्रीवः सख्यमिच्छति।
तस्य मां सचिवं वित्तं वानरं पवनात्मजम् ॥ ४.३.२२ ॥
Ese Sugrīva de alma recta desea la amistad con ustedes dos. Conózcanme como su ministro, el mono hijo del Viento.
4.3.23
भिक्षुरूपप्रतिच्छन्नं सुग्रीवप्रियकारणात्।
ऋष्यमूकादिह प्राप्तं कामगं कामचारिणम् ॥ ४.३.२३ ॥
Disfrazado de mendigo, he venido aquí desde Ṛṣyamūka para complacer a Sugrīva. Puedo ir y moverme a mi antojo.
4.3.24
एवमुक्त्वा तु हनुमांस्तौ वीरौ रामलक्ष्मणौ।
वाक्यज्ञो वाक्यकुशलः पुनर्नोवाच किंचन ॥ ४.३.२४ ॥
Habiendo dicho esto, Hanumān, conocedor de la palabra y diestro en hablar, nada más dijo a aquellos dos héroes, Rāma y Lakṣmaṇa.
4.3.25
एतच्छ्रुत्वा वचस्तस्य रामो लक्ष्मणमब्रवीत्।
प्रहृष्टवदनः श्रीमान् भ्रातरं पार्श्वतः स्थितम् ॥ ४.३.२५ ॥
Al oír estas palabras, el glorioso Rāma, de rostro alegre, habló a su hermano Lakṣmaṇa, que estaba de pie a su lado.
4.3.26
सचिवोऽयं कपीन्द्रस्य सुग्रीवस्य महात्मनः।
तमेव कांक्षमाणस्य ममान्तिकमिहागतः ॥ ४.३.२६ ॥
Este es el ministro del magnánimo señor de los monos, Sugrīva; buscándome solo a mí, ha llegado aquí ante mí.
4.3.27
तमभ्यभाष सौमित्रे सुग्रीवसचिवं कपिम्।
वाक्यज्ञं मधुरैर्वाक्यैः स्नेहयुक्तमरिंदमम् ॥ ४.३.२७ ॥
¡Oh hijo de Sumitrā! Habla a ese mono, ministro de Sugrīva, diestro en palabras y dominador de enemigos, con palabras dulces llenas de afecto.
4.3.28
नानृग्वेदविनीतस्य नायजुर्वेदधारिणः।
नासामवेदविदुषः शक्यमेवं विभाषितुम् ॥ ४.३.२८ ॥
Quien no está instruido en el Ṛg Veda, no porta el Yajur Veda y no conoce el Sāma Veda, no podría hablar de este modo.
4.3.29
नूनं व्याकरणं कृत्स्नमनेन बहुधा श्रुतम्।
बहु व्याहरतानेन न किंचिदपशब्दितम् ॥ ४.३.२९ ॥
Sin duda ha estudiado toda la gramática de muchas maneras, pues aunque ha hablado tanto, no ha pronunciado ni una sola palabra incorrecta.
4.3.30
न मुखे नेत्रयोश्चापि ललाटे च भ्रुवोस्तथा।
अन्येष्वपि च सर्वेषु दोषः संविदितः क्वचित् ॥ ४.३.३० ॥
En su rostro, en sus ojos, en su frente y sus cejas, y asimismo en todos sus demás miembros, no se ha percibido en ningún lugar falta alguna.
4.3.31
अविस्तरमसंदिग्धमविलम्बितमव्यथम्।
उरःस्थं कण्ठगं वाक्यं वर्तते मध्यमस्वरम् ॥ ४.३.३१ ॥
Un habla ni prolija ni ambigua, ni precipitada ni vacilante, asentada en el pecho y surgida de la garganta, en tono medio.
4.3.32
संस्कारक्रमसम्पन्नामद्भुतामविलम्बिताम्।
उच्चारयति कल्याणीं वाचं हृदयहर्षिणीम् ॥ ४.३.३२ ॥
Pronuncia un habla bien ordenada y refinada, maravillosa, sin prisa, auspiciosa y que alegra el corazón.
4.3.33
अनया चित्रया वाचा त्रिस्थानव्यञ्जनस्थया।
कस्य नाराध्यते चित्तमुद्यतासेररेरपि ॥ ४.३.३३ ॥
Con esta palabra variada, expresada en tres registros, ¿a quién no se le ganaría el ánimo, ni siquiera al enemigo de espada alzada?
4.3.34
एवंविधो यस्य दूतो न भवेत् पार्थिवस्य तु।
सिद्ध्यन्ति हि कथं तस्य कार्याणां गतयोऽनघ ॥ ४.३.३४ ॥
Para un rey que no tenga un enviado así, ¿cómo podrían cumplirse los cursos de sus asuntos, oh sin mácula?
4.3.35
एवंगुणगणैर्युक्ता यस्य स्युः कार्यसाधकाः।
तस्य सिद्ध्यन्ति सर्वेऽर्था दूतवाक्यप्रचोदिताः ॥ ४.३.३५ ॥
Para aquel que tiene enviados que realizan las tareas, dotados de tal conjunto de cualidades, todos sus objetivos se cumplen, impulsados por las palabras del enviado.
4.3.36
एवमुक्तस्तु सौमित्रिः सुग्रीवसचिवं कपिम्।
अभ्यभाषत वाक्यज्ञो वाक्यज्ञं पवनात्मजम् ॥ ४.३.३६ ॥
Así interpelado, Lakṣmaṇa, versado en la palabra, habló al mono, ministro de Sugrīva, hijo del Dios del Viento, también versado en la palabra.
4.3.37
विदिता नौ गुणा विद्वन् सुग्रीवस्य महात्मनः।
तमेव चावां मार्गावः सुग्रीवं प्लवगेश्वरम् ॥ ४.३.३७ ॥
Sabio, conocemos las virtudes del magnánimo Sugrīva; y nosotros dos buscaremos precisamente a ese Sugrīva, señor de los monos.
4.3.38
यथा ब्रवीषि हनुमन् सुग्रीववचनादिह।
तत् तथा हि करिष्यावो वचनात् तव सत्तम ॥ ४.३.३८ ॥
Hanumān, tal como dices aquí por la palabra de Sugrīva, así lo haremos en verdad según tu palabra, oh mejor de los buenos.
4.3.39
तत् तस्य वाक्यं निपुणं निशम्य
प्रहृष्टरूपः पवनात्मजः कपिः।
मनः समाधाय जयोपपत्तौ
सख्यं तदा कर्तुमियेष ताभ्याम् ॥ ४.३.३९ ॥
Al escuchar sus palabras hábiles, el mono, hijo del dios del viento, con el aspecto lleno de alegría, fijó su mente en la consecución de la victoria y entonces deseó hacer amistad con aquellos dos.