Rāmāyaṇa de Vālmīki · Sarga 4.37
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.37.1
एवमुक्तस्तु सुग्रीवो लक्ष्मणेन महात्मना।
हनूमन्तं स्थितं पार्श्वे वचनं चेदमब्रवीत् ॥ ४.३७.१ ॥
Así interpelado por el magnánimo Lakṣmaṇa, Sugrīva dirigió estas palabras a Hanumān, que estaba de pie a su lado.
4.37.2
महेन्द्रहिमवद्विन्ध्यकैलासशिखरेषु च।
मन्दरे पाण्डुशिखरे पञ्चशैलेषु ये स्थिताः ॥ ४.३७.२ ॥
quienes habitan en las cimas del Mahendra, el Himavat, el Vindhya y el Kailāsa, en el Mandara, en la cima Pāṇḍu y en los cinco montes—
4.37.3
तरुणादित्यवर्णेषु भ्राजमानेषु नित्यशः।
पर्वतेषु समुद्रान्ते पश्चिमस्यां तु ये दिशि ॥ ४.३७.३ ॥
quienes están en las montañas que brillan siempre con el color del sol naciente, al borde del océano, en la dirección occidental—
4.37.4
आदित्यभवने चैव गिरौ संध्याभ्रसंनिभे।
पद्माचलवनं भीमाः संश्रिता हरिपुंगवाः ॥ ४.३७.४ ॥
y los temibles mejores monos que se han refugiado en la morada del sol, en la montaña semejante a las nubes del atardecer y en el bosque de Padmācala—
4.37.5
अञ्जनाम्बुदसंकाशाः कुञ्जरेन्द्रमहौजसः।
अञ्जने पर्वते चैव ये वसन्ति प्लवंगमाः ॥ ४.३७.५ ॥
los de color de antimonio y de nubes oscuras, de fuerza grande como el señor de los elefantes, y los saltarines monos que habitan en el monte Añjana—
4.37.6
महाशैलगुहावासा वानराः कनकप्रभाः।
मेरुपार्श्वगताश्चैव ये च धूम्रगिरिं श्रिताः ॥ ४.३७.६ ॥
los monos de color dorado que habitan en las cuevas de grandes montañas, los que están al costado del Meru y los que se han acogido al monte Dhūmagiri—
4.37.7
तरुणादित्यवर्णाश्च पर्वते ये महारुणे।
पिबन्तो मधु मैरेयं भीमवेगाः प्लवंगमाः ॥ ४.३७.७ ॥
Aquellos monos saltarines de velocidad terrible, del color del sol naciente, que están en la gran montaña rojiza bebiendo miel y licor maireya.
4.37.8
वनेषु च सुरम्येषु सुगन्धिषु महत्सु च।
तापसाश्रमरम्येषु वनान्तेषु समन्ततः ॥ ४.३७.८ ॥
En bosques hermosos, fragantes y grandes, y en los bordes de los bosques, deleitables por los ermitaños, por todas partes.
4.37.9
तांस्तांस्त्वमानय क्षिप्रं पृथिव्यां सर्ववानरान्।
सामदानादिभिः कल्पैर्वानरैर्वेगवत्तरैः ॥ ४.३७.९ ॥
Trae rápidamente a todos esos monos de la tierra, por medio de la conciliación, los dones y demás recursos, mediante monos de aún mayor velocidad.
4.37.10
प्रेषिताः प्रथमं ये च मयाऽऽज्ञाता महाजवाः।
त्वरणार्थं तु भूयस्त्वं सम्प्रेषय हरीश्वरान् ॥ ४.३७.१० ॥
Aquellos monos de gran velocidad enviados primero y que recibieron mi orden; pero por prisa, envía de nuevo a esos señores de los monos.
4.37.11
ये प्रसक्ताश्च कामेषु दीर्घसूत्राश्च वानराः।
इहानयस्व तान् शीघ्रं सर्वानेव कपीश्वरान् ॥ ४.३७.११ ॥
Trae aquí rápidamente a todos esos señores de los monos que están absortos en los placeres y son dilatorios.
4.37.12
अहोभिर्दशभिर्ये च नागच्छन्ति ममाज्ञया।
हन्तव्यास्ते दुरात्मानो राजशासनदूषकाः ॥ ४.३७.१२ ॥
Aquellos que no vengan por mi orden dentro de diez días, esos malvados transgresores del decreto real, deben ser muertos.
4.37.13
शतान्यथ सहस्राणि कोट्यश्च मम शासनात्।
प्रयान्तु कपिसिंहानां निदेशे मम ये स्थिताः ॥ ४.३७.१३ ॥
Por mi orden, que partan cientos, miles y decenas de millones de los leones entre los monos que aguardan mi mandato.
4.37.14
मेघपर्वतसंकाशाश्छादयन्त इवाम्बरम्।
घोररूपाः कपिश्रेष्ठा यान्तु मच्छासनादितः ॥ ४.३७.१४ ॥
Semejantes a montañas de nubes, como si cubrieran el cielo, que los terribles mejores de los monos partan de aquí por mi orden.
4.37.15
ते गतिज्ञा गतिं गत्वा पृथिव्यां सर्ववानराः।
आनयन्तु हरीन् सर्वांस्त्वरिताः शासनान्मम ॥ ४.३७.१५ ॥
Que aquellos monos que conocen los caminos, habiendo recorrido la tierra, traigan rápidamente a todos los monos por mi orden.
4.37.16
तस्य वानरराजस्य श्रुत्वा वायुसुतो वचः।
दिक्षु सर्वासु विक्रान्तान् प्रेषयामास वानरान् ॥ ४.३७.१६ ॥
Habiendo oído las palabras del rey de los monos, el hijo del Viento envió a los valientes monos en todas las direcciones.
4.37.17
ते पदं विष्णुविक्रान्तं पतत्त्रिज्योतिरध्वगाः।
प्रयाताः प्रहिता राज्ञा हरयस्तु क्षणेन वै ॥ ४.३७.१७ ॥
Enviados por el rey, aquellos monos partieron en un instante, recorriendo el camino de las aves y las estrellas, como el paso de Viṣṇu.
4.37.18
ते समुद्रेषु गिरिषु वनेषु च सरस्सु च।
वानरा वानरान् सर्वान् रामहेतोरचोदयन् ॥ ४.३७.१८ ॥
Por los océanos, las montañas, los bosques y los lagos, aquellos monos incitaban a todos los monos por causa de Rāma.
4.37.19
मृत्युकालोपमस्याज्ञां राजराजस्य वानराः।
सुग्रीवस्याययुः श्रुत्वा सुग्रीवभयशङ्किताः ॥ ४.३७.१९ ॥
Al oír la orden de Sugrīva, rey de reyes, semejante al tiempo de la muerte, los monos, temerosos de la ira de Sugrīva, acudieron.
4.37.20
ततस्तेऽञ्जनसंकाशा गिरेस्तस्मान्महाबलाः।
तिस्रः कोट्यः प्लवंगानां निर्ययुर्यत्र राघवः ॥ ४.३७.२० ॥
Entonces aquellos poderosos monos, oscuros como el antimonio, tres crores de saltarines, partieron de aquella montaña hacia donde estaba Rāghava.
4.37.21
अस्तं गच्छति यत्रार्कस्तस्मिन् गिरिवरे रताः।
संतप्तहेमवर्णाभास्तस्मात् कोट्यो दश च्युताः ॥ ४.३७.२१ ॥
Diez crores de monos, de color de oro fundido, que se deleitaban en aquella excelsa montaña donde se pone el sol, partieron de allí.
4.37.22
कैलासशिखरेभ्यश्च सिंहकेसरवर्चसाम्।
ततः कोटिसहस्राणि वानराणां समागमन् ॥ ४.३७.२२ ॥
Desde las cumbres del Kailāsa y monos del esplendor de las melenas de león; entonces se reunieron miles de crores de monos.
4.37.23
फलमूलेन जीवन्तो हिमवन्तमुपाश्रिताः।
तेषां कोटिसहस्राणां सहस्रं समवर्तत ॥ ४.३७.२३ ॥
De aquellos miles de crores de monos, que vivían de frutos y raíces y se habían refugiado en el Himālaya, se reunió un millar más.
4.37.24
अङ्गारकसमानानां भीमानां भीमकर्मणाम्।
विन्ध्याद् वानरकोटीनां सहस्राण्यपतन् द्रुतम् ॥ ४.३७.२४ ॥
Miles de crores de aquellos temibles monos, semejantes a brasas, de hazañas terribles, descendieron rápidamente del Vindhya.
4.37.25
क्षीरोदवेलानिलयास्तमालवनवासिनः।
नारिकेलाशनाश्चैव तेषां संख्या न विद्यते ॥ ४.३७.२५ ॥
Los que habitan en las orillas del océano de leche, los que viven en los bosques de tamāla y los que comen cocos: su número no se conoce.
4.37.26
वनेभ्यो गह्वरेभ्यश्च सरिद्भ्यश्च महाबलाः।
आगच्छद् वानरी सेना पिबन्तीव दिवाकरम् ॥ ४.३७.२६ ॥
Desde los bosques, las cuevas y los ríos llegaba el poderoso ejército de monos, como si quisiera beberse al sol.
4.37.27
ये तु त्वरयितुं याता वानराः सर्ववानरान्।
ते वीरा हिमवच्छैले ददृशुस्तं महाद्रुमम् ॥ ४.३७.२७ ॥
Aquellos valientes monos que habían ido a apresurar a todos los demás monos vieron aquel gran árbol en la montaña del Himalaya.
4.37.28
तस्मिन् गिरिवरे पुण्ये यज्ञो माहेश्वरः पुरा।
सर्वदेवमनस्तोषो बभूव सुमनोरमः ॥ ४.३७.२८ ॥
En aquella sagrada y excelsa montaña, hace mucho tiempo, tuvo lugar un sacrificio de Māheśvara, que complació la mente de todos los dioses y fue sumamente agradable.
4.37.29
अन्ननिस्यन्दजातानि मूलानि च फलानि च।
अमृतस्वादुकल्पानि ददृशुस्तत्र वानराः ॥ ४.३७.२९ ॥
Allí los monos vieron raíces y frutos nacidos del fluir del alimento, de sabor semejante al néctar.
4.37.30
तदन्नसम्भवं दिव्यं फलमूलं मनोहरम्।
यः कश्चित् सकृदश्नाति मासं भवति तर्पितः ॥ ४.३७.३० ॥
Quien coma una sola vez de aquellos frutos y raíces divinos y encantadores nacidos de aquel alimento queda saciado durante un mes entero.
4.37.31
तानि मूलानि दिव्यानि फलानि च फलाशनाः।
औषधानि च दिव्यानि जगृहुर्हरिपुंगवाः ॥ ४.३७.३१ ॥
Los mejores de los monos, que se alimentan de frutos, tomaron aquellas raíces y frutos divinos, y las hierbas divinas.
4.37.32
तस्माच्च यज्ञायतनात् पुष्पाणि सुरभीणि च।
आनिन्युर्वानरा गत्वा सुग्रीवप्रियकारणात् ॥ ४.३७.३२ ॥
Y desde aquel recinto sacrificial, los monos fueron y trajeron flores fragantes para complacer a Sugrīva.
4.37.33
ते तु सर्वे हरिवराः पृथिव्यां सर्ववानरान्।
संचोदयित्वा त्वरितं यूथानां जग्मुरग्रतः ॥ ४.३७.३३ ॥
Todos aquellos excelentes monos, habiendo urgido rápidamente a todos los monos de la tierra, marcharon delante de las tropas.
4.37.34
ते तु तेन मुहूर्तेन कपयः शीघ्रचारिणः।
किष्किन्धां त्वरया प्राप्ताः सुग्रीवो यत्र वानरः ॥ ४.३७.३४ ॥
Aquellos monos de veloz movimiento, en ese mismo instante, llegaron rápidamente a Kiṣkindhā, donde estaba el rey de los monos Sugrīva.
4.37.35
ते गृहीत्वौषधीः सर्वाः फलमूलं च वानराः।
तं प्रतिग्राहयामासुर्वचनं चेदमब्रुवन् ॥ ४.३७.३५ ॥
Los monos tomaron todas las hierbas, frutos y raíces, hicieron que él los recibiera, y dijeron estas palabras.
4.37.36
सर्वे परिसृताः शैलाः सरितश्च वनानि च।
पृथिव्यां वानराः सर्वे शासनादुपयान्ति ते ॥ ४.३७.३६ ॥
Todas las montañas, ríos y bosques han sido recorridos; todos los monos de la tierra vienen por tu mandato.
4.37.37
एवं श्रुत्वा ततो हृष्टः सुग्रीवः प्लवगाधिपः।
प्रतिजग्राह च प्रीतस्तेषां सर्वमुपायनम् ॥ ४.३७.३७ ॥
Al escuchar esto, Sugrīva, señor de los monos, lleno de alegría, aceptó con afecto todas sus ofrendas.