Rāmāyaṇa de Vālmīki · Sarga 4.39
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.39.1
बाहुभ्यां सम्परिष्वज्य प्रत्युवाच कृताञ्जलिम् ॥ ४.३९.१ ॥
Abrazándolo estrechamente con ambos brazos, Rāma le respondió a Sugrīva, que estaba de pie con las manos juntas.
4.39.2
यदिन्द्रो वर्षते वर्षं न तच्चित्रं भविष्यति।
आदित्योऽसौ सहस्रांशुः कुर्याद् वितिमिरं नभः ॥ ४.३९.२ ॥
Si Indra envía lluvia, no es maravilla; y ese Sol de mil rayos despeja el cielo de tinieblas.
4.39.3
चन्द्रमा रजनीं कुर्यात् प्रभया सौम्य निर्मलाम्।
त्वद्विधो वापि मित्राणां प्रीतिं कुर्यात् परंतप ॥ ४.३९.३ ॥
La luna hace pura la noche con su resplandor, oh gentil; y alguien como tú, oh abrasador de enemigos, da alegría a los amigos.
4.39.4
एवं त्वयि न तच्चित्रं भवेद् यत् सौम्य शोभनम्।
जानाम्यहं त्वां सुग्रीव सततं प्रियवादिनम् ॥ ४.३९.४ ॥
Que haya en ti tal buena conducta no es maravilla, oh gentil; pues te conozco, Sugrīva, como siempre hablador de palabras agradables.
4.39.5
त्वत्सनाथः सखे संख्ये जेतास्मि सकलानरीन्।
त्वमेव मे सुहृन्मित्रं साहाय्यं कर्तुमर्हसि ॥ ४.३९.५ ॥
Amparado por ti, amigo, venceré a todos mis enemigos en la batalla. Tú eres mi bienqueriente y amigo; debes prestarme tu ayuda.
4.39.6
जहारात्मविनाशाय मैथिलीं राक्षसाधमः।
वञ्चयित्वा तु पौलोमीमनुह्लादो यथा शचीम् ॥ ४.३९.६ ॥
El más vil de los rākṣasas se llevó a Maithilī para su propia destrucción, así como Anuhrāda, tras engañar a Paulomī, se llevó a Śacī.
4.39.7
नचिरात् तं वधिष्यामि रावणं निशितैः शरैः।
पौलोम्याः पितरं दृप्तं शतक्रतुरिवारिहा ॥ ४.३९.७ ॥
Antes de mucho mataré a Rāvaṇa con flechas afiladas, como Śatakratu, matador de enemigos, mató al orgulloso padre de Paulomī.
4.39.8
एतस्मिन्नन्तरे चैव रजः समभिवर्तत।
उष्णतीव्रां सहस्रांशोश्छादयद् गगने प्रभाम् ॥ ४.३९.८ ॥
Mientras tanto se levantó una nube de polvo que cubrió en el cielo el ardiente y feroz resplandor del sol de mil rayos.
4.39.9
दिशः पर्याकुलाश्चासंस्तमसा तेन दूषिताः।
चचाल च मही सर्वा सशैलवनकानना ॥ ४.३९.९ ॥
Las regiones se turbaron, oscurecidas por aquella sombra, y toda la tierra, con sus montañas, bosques y selvas, tembló.
4.39.10
ततो नगेन्द्रसंकाशैस्तीक्ष्णदंष्ट्रैर्महाबलैः।
कृत्स्ना संछादिता भूमिरसंख्येयैः प्लवंगमैः ॥ ४.३९.१० ॥
Entonces toda la tierra quedó cubierta por innumerables monos, semejantes a montañas, de afilados colmillos y gran fuerza.
4.39.11
निमेषान्तरमात्रेण ततस्तैर्हरियूथपैः।
कोटीशतपरीवारैर्वानरैर्हरियूथपैः ॥ ४.३९.११ ॥
En un instante, aquellos jefes de manadas de monos, los monos con séquitos de cien millones, y de nuevo los jefes de manadas (llenaron la tierra).
4.39.12
नादेयैः पार्वतेयैश्च सामुद्रैश्च महाबलैः।
हरिभिर्मेघनिर्ह्रादैरन्यैश्च वनवासिभिः ॥ ४.३९.१२ ॥
Con los poderosos monos de los ríos, de las montañas y del mar, con monos que rugían como nubes de tormenta, y con otros monos habitantes de los bosques (la tierra quedó llena).
4.39.13
तरुणादित्यवर्णैश्च शशिगौरैश्च वानरैः।
पद्मकेसरवर्णैश्च श्वेतैर्हेमकृतालयैः ॥ ४.३९.१३ ॥
Con vānaras del color del sol naciente y blancos como la luna, del color de los estambres de loto, blancos, que tienen moradas de oro.
4.39.14
कोटीसहस्रैर्दशभिः श्रीमान् परिवृतस्तदा।
वीरः शतबलिर्नाम वानरः प्रत्यदृश्यत ॥ ४.३९.१४ ॥
Rodeado de diez mil millones de vānaras, el glorioso héroe, el vānara llamado Śatabali, entonces apareció.
4.39.15
ततः काञ्चनशैलाभस्ताराया वीर्यवान् पिता।
अनेकैर्बहुसाहस्रैः कोटिभिः प्रत्यदृश्यत ॥ ४.३९.१५ ॥
Entonces apareció el poderoso padre de Tārā, resplandeciente como una montaña de oro, con muchos miles de crores de vānaras.
4.39.16
तथापरेण कोटीनां सहस्रेण समन्वितः।
पिता रुमायाः सम्प्राप्तः सुग्रीवश्वशुरो विभुः ॥ ४.३९.१६ ॥
Igualmente, desde otro lado, llegó el padre de Rumā, suegro de Sugrīva, el poderoso, acompañado de mil crores de vānaras.
4.39.17
पद्मकेसरसंकाशस्तरुणार्कनिभाननः।
बुद्धिमान् वानरश्रेष्ठः सर्ववानरसत्तमः ॥ ४.३९.१७ ॥
Resplandeciente como los estambres de loto, de rostro como el sol naciente, sabio, el mejor de los vānaras, el más noble de todos los vānaras.
4.39.18
अनेकैर्बहुसाहस्त्रैर्वानराणां समन्वितः।
पिता हनुमतः श्रीमान् केसरी प्रत्यदृश्यत ॥ ४.३९.१८ ॥
Acompañado de muchos miles de vānaras, apareció el glorioso padre de Hanumān, Kesarī.
4.39.19
गोलाङ्गूलमहाराजो गवाक्षो भीमविक्रमः।
वृतः कोटिसहस्रेण वानराणामदृश्यत ॥ ४.३९.१९ ॥
Gavākṣa, gran rey del clan de cola de langur, de terrible valor, fue visto rodeado por mil crores de vānaras.
4.39.20
ऋक्षाणां भीमवेगानां धूम्रः शत्रुनिबर्हणः।
वृतः कोटिसहस्राभ्यां द्वाभ्यां समभिवर्तत ॥ ४.३९.२० ॥
Dhūmra, destructor de enemigos, de los osos de feroz velocidad, avanzó rodeado por dos mil crores.
4.39.21
महाचलनिभैर्घोरैः पनसो नाम यूथपः।
आजगाम महावीर्यस्तिसृभिः कोटिभिर्वृतः ॥ ४.३९.२१ ॥
Panasa, el jefe de tropa, temible como grandes montañas y de gran valor, llegó rodeado por tres crores de vānaras.
4.39.22
नीलाञ्जनचयाकारो नीलो नामैष यूथपः।
अदृश्यत महाकायः कोटिभिर्दशभिर्वृतः ॥ ४.३९.२२ ॥
Nīla, el jefe de tropa, con la forma de un montón de collirio azul, de cuerpo enorme, fue visto rodeado por diez crores de vānaras.
4.39.23
ततः काञ्चनशैलाभो गवयो नाम यूथपः।
आजगाम महावीर्यः कोटिभिः पञ्चभिर्वृतः ॥ ४.३९.२३ ॥
Entonces llegó Gavaya, el jefe de tropa, resplandeciente como una montaña de oro y de gran valor, rodeado por cinco crores de vānaras.
4.39.24
दरीमुखश्च बलवान् यूथपोऽभ्याययौ तदा।
वृतः कोटिसहस्रेण सुग्रीवं समवस्थितः ॥ ४.३९.२४ ॥
Darīmukha, el poderoso jefe de tropa, llegó entonces rodeado por mil crores de vānaras y se detuvo junto a Sugrīva.
4.39.25
मैन्दश्च द्विविदश्चोभावश्विपुत्रौ महाबलौ।
कोटिकोटिसहस्रेण वानराणामदृश्यताम् ॥ ४.३९.२५ ॥
Maindaḥ y Dvividaḥ, los dos hijos de los Aśvin de gran poder, aparecieron con miles de millones de vānaras.
4.39.26
गजश्च बलवान् वीरस्तिसृभिः कोटिभिर्वृतः।
आजगाम महातेजाः सुग्रीवस्य समीपतः ॥ ४.३९.२६ ॥
El poderoso héroe Gaja, de gran esplendor, rodeado de tres decenas de millones de vānaras, llegó junto a Sugrīva.
4.39.27
ऋक्षराजो महातेजा जाम्बवान्नाम नामतः।
कोटिभिर्दशभिर्व्याप्तः सुग्रीवस्य वशे स्थितः ॥ ४.३९.२७ ॥
Jāmbavān, rey de los osos, de gran esplendor, acompañado de diez millones, se hallaba bajo el mando de Sugrīva.
4.39.28
रुमणो नाम तेजस्वी विक्रान्तैर्वानरैर्वृतः।
आगतो बलवांस्तूर्णं कोटीशतसमावृतः ॥ ४.३९.२८ ॥
Rumaṇa, el radiante y poderoso, rodeado de vānaras valientes, llegó velozmente, acompañado de cientos de millones.
4.39.29
ततः कोटिसहस्राणां सहस्रेण शतेन च।
पृष्ठतोऽनुगतः प्राप्तो हरिभिर्गन्धमादनः ॥ ४.३९.२९ ॥
Entonces llegó Gandhamādana, seguido por detrás de miles de millones, mil y cien monos.
4.39.30
ततः पद्मसहस्रेण वृतः शङ्कुशतेन च।
युवराजोऽङ्गदः प्राप्तः पितुस्तुल्यपराक्रमः ॥ ४.३९.३० ॥
Entonces llegó el príncipe heredero Aṅgada, rodeado de mil padmas y cien śaṅkus, de valor igual al de su padre.
4.39.31
ततस्ताराद्युतिस्तारो हरिभिर्भीमविक्रमैः।
पञ्चभिर्हरिकोटीभिर्दूरतः पर्यदृश्यत ॥ ४.३९.३१ ॥
Entonces Tāra, de brillo semejante al de Tārā, fue visto a lo lejos con cinco crores de monos de terrible valor.
4.39.32
इन्द्रजानुः कविर्वीरो यूथपः प्रत्यदृश्यत।
एकादशानां कोटीनामीश्वरस्तैश्च संवृतः ॥ ४.३९.३२ ॥
Apareció el héroe Indrajānu, Kavi, jefe de la tropa, señor de once crores y rodeado por ellos.
4.39.33
ततो रम्भस्त्वनुप्राप्तस्तरुणादित्यसंनिभः।
अयुतेन वृतश्चैव सहस्रेण शतेन च ॥ ४.३९.३३ ॥
Luego llegó Rambha, semejante al sol naciente, rodeado de diez mil, mil y cien.
4.39.34
ततो यूथपतिर्वीरो दुर्मुखो नाम वानरः।
प्रत्यदृश्यत कोटीभ्यां द्वाभ्यां परिवृतो बली ॥ ४.३९.३४ ॥
Luego apareció el héroe Durmukha, un vānara jefe de tropa, fuerte, rodeado de dos crores de monos.
4.39.35
कैलासशिखराकारैर्वानरैर्भीमविक्रमैः।
वृतः कोटिसहस्रेण हनुमान् प्रत्यदृश्यत ॥ ४.३९.३५ ॥
Apareció Hanumān, rodeado de mil crores de monos, de tamaño semejante a las cimas del Kailāsa, de terrible valor.
4.39.36
नलश्चापि महावीर्यः संवृतो द्रुमवासिभिः।
कोटीशतेन सम्प्राप्तः सहस्रेण शतेन च ॥ ४.३९.३६ ॥
También llegó Nala, de gran poder, rodeado de monos que habitan en los árboles: cien crores, mil y cien.
4.39.37
ततो दधिमुखः श्रीमान् कोटिभिर्दशभिर्वृतः।
सम्प्राप्तोऽभिनदंस्तस्य सुग्रीवस्य महात्मनः ॥ ४.३९.३७ ॥
Entonces el glorioso Dadhimukha llegó rodeado de diez koṭis de vānaras y se presentó rugiendo ante el magnánimo Sugrīva.
4.39.38
शरभः कुमुदो वह्निर्वानरो रंह एव च।
एते चान्ये च बहवो वानराः कामरूपिणः ॥ ४.३९.३८ ॥
Śarabha, Kumuda, Vahni, el vānara Raṃha, y estos y otros muchos vānaras que toman la forma que desean.
4.39.39
आवृत्य पृथिवीं सर्वां पर्वतांश्च वनानि च।
यूथपाः समनुप्राप्ता येषां संख्या न विद्यते ॥ ४.३९.३९ ॥
Cubriendo toda la tierra, sus montañas y bosques, llegaron los jefes de las tropas, cuyo número no se podía contar.
4.39.40
आगताश्च निविष्टाश्च पृथिव्यां सर्ववानराः।
आप्लवन्तः प्लवन्तश्च गर्जन्तश्च प्लवंगमाः।
अभ्यवर्तन्त सुग्रीवं सूर्यमभ्रगणा इव ॥ ४.३९.४० ॥
Todos los vānaras llegaron y acamparon sobre la tierra; saltando, brincando y rugiendo, aquellos monos saltarines se acercaron a Sugrīva, como nubes que se dirigen hacia el sol.
4.39.41
कुर्वाणा बहुशब्दांश्च प्रकृष्टा बाहुशालिनः।
शिरोभिर्वानरेन्द्राय सुग्रीवाय न्यवेदयन् ॥ ४.३९.४१ ॥
Haciendo muchos ruidos, aquellos excelentes vānaras de fuertes brazos inclinaron las cabezas y anunciaron su llegada a Sugrīva, señor de los vānaras.
4.39.42
अपरे वानरश्रेष्ठाः संगम्य च यथोचितम्।
सुग्रीवेण समागम्य स्थिताः प्राञ्जलयस्तदा ॥ ४.३९.४२ ॥
Los otros mejores vānaras, acercándose según lo debido y encontrándose con Sugrīva, se quedaron de pie con las palmas juntas.
4.39.43
सुग्रीवस्त्वरितो रामे सर्वांस्तान् वानरर्षभान्।
निवेदयित्वा धर्मज्ञः स्थितः प्राञ्जलिरब्रवीत् ॥ ४.३९.४३ ॥
Sugrīva, con prontitud y conocedor del dharma, presentó a todos aquellos jefes de los monos ante Rāma, y, de pie con las manos juntas, habló.
4.39.44
यथासुखं पर्वतनिर्झरेषु
वनेषु सर्वेषु च वानरेन्द्राः।
निवेशयित्वा विधिवद् बलानि
बलं बलज्ञः प्रतिपत्तुमीष्टे ॥ ४.३९.४४ ॥
Habiendo acomodado con comodidad a los señores de los monos entre los arroyos de las montañas y en todos los bosques, y habiendo dispuesto debidamente los ejércitos, quien conoce la fuerza es capaz de manejar esa fuerza.