వాల్మీకి రామాయణం · సర్గ 4.39
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.39.1
बाहुभ्यां सम्परिष्वज्य प्रत्युवाच कृताञ्जलिम् ॥ ४.३९.१ ॥
రెండు చేతులతో అతనిని గాఢంగా కౌగిలించుకొని, చేతులు జోడించి నిలిచిన అతనికి (రాముడు) సమాధానమిచ్చాడు.
4.39.2
यदिन्द्रो वर्षते वर्षं न तच्चित्रं भविष्यति।
आदित्योऽसौ सहस्रांशुः कुर्याद् वितिमिरं नभः ॥ ४.३९.२ ॥
ఇంద్రుడు వర్షం కురిపించడంలో ఆశ్చర్యం లేదు; ఆ సహస్రకిరణుడు సూర్యుడు ఆకాశాన్ని చీకటిలేనిదిగా చేస్తాడు.
4.39.3
चन्द्रमा रजनीं कुर्यात् प्रभया सौम्य निर्मलाम्।
त्वद्विधो वापि मित्राणां प्रीतिं कुर्यात् परंतप ॥ ४.३९.३ ॥
చంద్రుడు తన కాంతితో రాత్రిని నిర్మలం చేస్తాడు, సౌమ్యుడా; శత్రుతాపకా, నీ వంటివాడు కూడా మిత్రులకు ఆనందం కలిగిస్తాడు.
4.39.4
एवं त्वयि न तच्चित्रं भवेद् यत् सौम्य शोभनम्।
जानाम्यहं त्वां सुग्रीव सततं प्रियवादिनम् ॥ ४.३९.४ ॥
ఇలా నీలో శుభ ప్రవర్తన ఉండటం ఆశ్చర్యం కాదు, సౌమ్యుడా; సుగ్రీవా, ఎల్లప్పుడూ ప్రియంగా మాట్లాడేవాడివని నేనెరుగుదును.
4.39.5
त्वत्सनाथः सखे संख्ये जेतास्मि सकलानरीन्।
त्वमेव मे सुहृन्मित्रं साहाय्यं कर्तुमर्हसि ॥ ४.३९.५ ॥
మిత్రమా, నీ తోడుతో యుద్ధంలో శత్రువులందరినీ జయిస్తాను; నీవే నా హితుడు, మిత్రుడు, నాకు సహాయం చేయాలి.
4.39.6
जहारात्मविनाशाय मैथिलीं राक्षसाधमः।
वञ्चयित्वा तु पौलोमीमनुह्लादो यथा शचीम् ॥ ४.३९.६ ॥
రాక్షసాధముడు తన వినాశం కోసం మైథిలిని (సీతను) అపహరించాడు; అనుహ్రాదుడు పౌలోమి శచిని మోసగించి అపహరించినట్లు.
4.39.7
नचिरात् तं वधिष्यामि रावणं निशितैः शरैः।
पौलोम्याः पितरं दृप्तं शतक्रतुरिवारिहा ॥ ४.३९.७ ॥
త్వరలోనే నిశిత బాణాలతో ఆ గర్విష్ఠి రావణుడిని వధిస్తాను; పౌలోమి తండ్రి గర్విష్ఠుడిని శత్రుహంత శతక్రతువు (ఇంద్రుడు) వధించినట్లు.
4.39.8
एतस्मिन्नन्तरे चैव रजः समभिवर्तत।
उष्णतीव्रां सहस्रांशोश्छादयद् गगने प्रभाम् ॥ ४.३९.८ ॥
అంతలోనే ధూళి లేచి, ఆకాశంలో సహస్రకిరణుడి (సూర్యుడి) తీవ్రమైన వేడి కాంతిని కప్పివేసింది.
4.39.9
दिशः पर्याकुलाश्चासंस्तमसा तेन दूषिताः।
चचाल च मही सर्वा सशैलवनकानना ॥ ४.३९.९ ॥
ఆ చీకటితో దిక్కులు కలవరపడి మలినమయ్యాయి; పర్వతాలు, వనాలు, అడవులతో సహా భూమి అంతా కంపించింది.
4.39.10
ततो नगेन्द्रसंकाशैस्तीक्ष्णदंष्ट्रैर्महाबलैः।
कृत्स्ना संछादिता भूमिरसंख्येयैः प्लवंगमैः ॥ ४.३९.१० ॥
అప్పుడు పర్వతరాజుల వంటి, వాడి కోరలున్న, మహాబలులైన లెక్కలేని వానరులతో భూమి అంతా కప్పబడింది.
4.39.11
निमेषान्तरमात्रेण ततस्तैर्हरियूथपैः।
कोटीशतपरीवारैर्वानरैर्हरियूथपैः ॥ ४.३९.११ ॥
ఒక్క క్షణంలోనే ఆ వానర యూథపతులతో, వందకోట్ల పరివారంతో కూడిన వానరులతో, వానర యూథపతులతో (భూమి నిండిపోయింది).
4.39.12
नादेयैः पार्वतेयैश्च सामुद्रैश्च महाबलैः।
हरिभिर्मेघनिर्ह्रादैरन्यैश्च वनवासिभिः ॥ ४.३९.१२ ॥
నదీ తీరాల, పర్వతాల, సముద్ర ప్రాంతాల మహాబల వానరులతో, మేఘగర్జనలా గర్జించే వానరులతో, ఇతర అడవివాసి వానరులతో (భూమి నిండిపోయింది).
4.39.13
तरुणादित्यवर्णैश्च शशिगौरैश्च वानरैः।
पद्मकेसरवर्णैश्च श्वेतैर्हेमकृतालयैः ॥ ४.३९.१३ ॥
లేత సూర్యుని వర్ణం కలిగిన, చంద్రునిలా తెల్లని, పద్మకేసరాల రంగు గల, తెల్లని, బంగారు నివాసాలు కలిగిన వానరులతో.
4.39.14
कोटीसहस्रैर्दशभिः श्रीमान् परिवृतस्तदा।
वीरः शतबलिर्नाम वानरः प्रत्यदृश्यत ॥ ४.३९.१४ ॥
పది వేల కోట్ల వానరులచే చుట్టబడిన శ్రీమంతుడైన వీరుడు శతబలి అనే వానరుడు అప్పుడు కనిపించాడు.
4.39.15
ततः काञ्चनशैलाभस्ताराया वीर्यवान् पिता।
अनेकैर्बहुसाहस्रैः कोटिभिः प्रत्यदृश्यत ॥ ४.३९.१५ ॥
అప్పుడు బంగారు పర్వతంలా ప్రకాశించే, తార యొక్క వీర్యవంతుడైన తండ్రి అనేక వేల కోట్ల వానరులతో కనిపించాడు.
4.39.16
तथापरेण कोटीनां सहस्रेण समन्वितः।
पिता रुमायाः सम्प्राप्तः सुग्रीवश्वशुरो विभुः ॥ ४.३९.१६ ॥
అలాగే మరో వైపు నుండి వేల కోట్ల వానరులతో కూడి రుమ తండ్రి, సుగ్రీవుని మామ, సమర్థుడు వచ్చి చేరాడు.
4.39.17
पद्मकेसरसंकाशस्तरुणार्कनिभाननः।
बुद्धिमान् वानरश्रेष्ठः सर्ववानरसत्तमः ॥ ४.३९.१७ ॥
పద్మకేసరాల వలె ప్రకాశించే, లేత సూర్యుని వంటి ముఖం గల, బుద్ధిమంతుడు, వానరులలో శ్రేష్ఠుడు, వానరులందరిలో ఉత్తముడు.
4.39.18
अनेकैर्बहुसाहस्त्रैर्वानराणां समन्वितः।
पिता हनुमतः श्रीमान् केसरी प्रत्यदृश्यत ॥ ४.३९.१८ ॥
అనేక వేల వానరులతో కూడిన హనుమంతుని శ్రీమంతుడైన తండ్రి కేసరి కనిపించాడు.
4.39.19
गोलाङ्गूलमहाराजो गवाक्षो भीमविक्रमः।
वृतः कोटिसहस्रेण वानराणामदृश्यत ॥ ४.३९.१९ ॥
గోలాంగూల మహారాజు గవాక్షుడు, భయంకర పరాక్రమశాలి, వానరులలో వేయి కోట్లచే చుట్టబడి కనిపించాడు.
4.39.20
ऋक्षाणां भीमवेगानां धूम्रः शत्रुनिबर्हणः।
वृतः कोटिसहस्राभ्यां द्वाभ्यां समभिवर्तत ॥ ४.३९.२० ॥
భయంకర వేగం గల ఎలుగుబంట్లలో శత్రునాశకుడైన ధూమ్రుడు రెండు వేల కోట్లచే చుట్టబడి సమీపించాడు.
4.39.21
महाचलनिभैर्घोरैः पनसो नाम यूथपः।
आजगाम महावीर्यस्तिसृभिः कोटिभिर्वृतः ॥ ४.३९.२१ ॥
మహాపర్వతాల వంటి భయంకర వానరులతో కూడిన యూథపతి పనసుడు, మహావీరుడు మూడు కోట్లచే చుట్టబడి వచ్చాడు.
4.39.22
नीलाञ्जनचयाकारो नीलो नामैष यूथपः।
अदृश्यत महाकायः कोटिभिर्दशभिर्वृतः ॥ ४.३९.२२ ॥
నీలాంజన రాశి వంటి ఆకారం గల, మహాకాయుడైన యూథపతి నీలుడు పది కోట్ల వానరులతో చుట్టబడి కనిపించాడు.
4.39.23
ततः काञ्चनशैलाभो गवयो नाम यूथपः।
आजगाम महावीर्यः कोटिभिः पञ्चभिर्वृतः ॥ ४.३९.२३ ॥
అప్పుడు బంగారు పర్వతంలా ప్రకాశించే యూథపతి గవయుడు, మహావీరుడు, ఐదు కోట్లచే చుట్టబడి వచ్చాడు.
4.39.24
दरीमुखश्च बलवान् यूथपोऽभ्याययौ तदा।
वृतः कोटिसहस्रेण सुग्रीवं समवस्थितः ॥ ४.३९.२४ ॥
బలవంతుడైన యూథపతి దరీముఖుడు అప్పుడు వేయి కోట్ల వానరులచే చుట్టబడి వచ్చి సుగ్రీవుని సమీపంలో నిలిచాడు.
4.39.25
मैन्दश्च द्विविदश्चोभावश्विपुत्रौ महाबलौ।
कोटिकोटिसहस्रेण वानराणामदृश्यताम् ॥ ४.३९.२५ ॥
అశ్వినీ దేవతల ఇద్దరు మహాబలశాలి కుమారులు మైందుడు, ద్వివిదుడు వానరుల కోట్ల కోట్ల సహస్రాలతో కనిపించారు.
4.39.26
गजश्च बलवान् वीरस्तिसृभिः कोटिभिर्वृतः।
आजगाम महातेजाः सुग्रीवस्य समीपतः ॥ ४.३९.२६ ॥
బలవంతుడు, వీరుడు, మహాతేజస్వి అయిన గజుడు మూడు కోట్ల వానరులతో చుట్టుముట్టబడి సుగ్రీవుని సమీపానికి వచ్చాడు.
4.39.27
ऋक्षराजो महातेजा जाम्बवान्नाम नामतः।
कोटिभिर्दशभिर्व्याप्तः सुग्रीवस्य वशे स्थितः ॥ ४.३९.२७ ॥
మహాతేజస్వి అయిన ఋక్షరాజు జాంబవంతుడు పదికోట్ల మందితో కూడి సుగ్రీవుని అధీనంలో నిలిచాడు.
4.39.28
रुमणो नाम तेजस्वी विक्रान्तैर्वानरैर्वृतः।
आगतो बलवांस्तूर्णं कोटीशतसमावृतः ॥ ४.३९.२८ ॥
రుమణుడనే తేజస్వి, బలవంతుడు, పరాక్రమశాలి వానరులతో చుట్టుముట్టబడి, నూరు కోట్ల మందితో కూడి వేగంగా వచ్చాడు.
4.39.29
ततः कोटिसहस्राणां सहस्रेण शतेन च।
पृष्ठतोऽनुगतः प्राप्तो हरिभिर्गन्धमादनः ॥ ४.३९.२९ ॥
అప్పుడు వేల కోట్లు, వెయ్యి, నూరుమందితో వెనుకనుండి అనుసరిస్తూ గంధమాదనుడు వానరులతో వచ్చాడు.
4.39.30
ततः पद्मसहस्रेण वृतः शङ्कुशतेन च।
युवराजोऽङ्गदः प्राप्तः पितुस्तुल्यपराक्रमः ॥ ४.३९.३० ॥
అప్పుడు వేల పద్మాలు, వందల శంకువులతో చుట్టుముట్టబడి, తండ్రితో సమానమైన పరాక్రమం గల యువరాజు అంగదుడు వచ్చాడు.
4.39.31
ततस्ताराद्युतिस्तारो हरिभिर्भीमविक्रमैः।
पञ्चभिर्हरिकोटीभिर्दूरतः पर्यदृश्यत ॥ ४.३९.३१ ॥
తరువాత తారుని కాంతితో ఉన్న తారుడు, భీకర పరాక్రమం గల ఐదు కోట్ల వానరులతో దూరం నుండి కనిపించాడు.
4.39.32
इन्द्रजानुः कविर्वीरो यूथपः प्रत्यदृश्यत।
एकादशानां कोटीनामीश्वरस्तैश्च संवृतः ॥ ४.३९.३२ ॥
ఇంద్రజానుడనే వీరుడు, కవి అనే యూథపతి, పదకొండు కోట్ల వానరులకు అధిపతిగా, వారిచే చుట్టబడి కనిపించాడు.
4.39.33
ततो रम्भस्त्वनुप्राप्तस्तरुणादित्यसंनिभः।
अयुतेन वृतश्चैव सहस्रेण शतेन च ॥ ४.३९.३३ ॥
తరువాత లేత సూర్యుని వంటి రంభుడు వచ్చాడు; అతడు పదివేలు, వెయ్యి, వంద మంది వానరులచే చుట్టబడి ఉన్నాడు.
4.39.34
ततो यूथपतिर्वीरो दुर्मुखो नाम वानरः।
प्रत्यदृश्यत कोटीभ्यां द्वाभ्यां परिवृतो बली ॥ ४.३९.३४ ॥
తరువాత దుర్ముఖుడనే వీరుడు, యూథపతి అయిన వానరుడు, రెండు కోట్ల వానరులచే చుట్టబడి బలవంతుడై కనిపించాడు.
4.39.35
कैलासशिखराकारैर्वानरैर्भीमविक्रमैः।
वृतः कोटिसहस्रेण हनुमान् प्रत्यदृश्यत ॥ ४.३९.३५ ॥
కైలాస శిఖరాల వంటి ఆకారం గల, భీకర పరాక్రమం గల వానరులచే, వేయి కోట్ల వానరులచే చుట్టబడిన హనుమంతుడు కనిపించాడు.
4.39.36
नलश्चापि महावीर्यः संवृतो द्रुमवासिभिः।
कोटीशतेन सम्प्राप्तः सहस्रेण शतेन च ॥ ४.३९.३६ ॥
మహాపరాక్రమి అయిన నలుడు కూడా వృక్షవాసులైన వానరులచే చుట్టబడి వచ్చాడు; వారు వంద కోట్లు, వెయ్యి, వంద మంది.
4.39.37
ततो दधिमुखः श्रीमान् कोटिभिर्दशभिर्वृतः।
सम्प्राप्तोऽभिनदंस्तस्य सुग्रीवस्य महात्मनः ॥ ४.३९.३७ ॥
అప్పుడు శ్రీమంతుడైన దధిముఖుడు పది కోట్ల వానరులతో చుట్టుముట్టబడి వచ్చి, మహాత్ముడైన సుగ్రీవుని ముందు గర్జిస్తూ చేరాడు.
4.39.38
शरभः कुमुदो वह्निर्वानरो रंह एव च।
एते चान्ये च बहवो वानराः कामरूपिणः ॥ ४.३९.३८ ॥
శరభుడు, కుముదుడు, వహ్ని, వానరుడు, రంహుడు, వీరూ, ఇంకా అనేకులైన ఇచ్ఛానుసారం రూపం ధరించగల వానరులూ (వచ్చారు).
4.39.39
आवृत्य पृथिवीं सर्वां पर्वतांश्च वनानि च।
यूथपाः समनुप्राप्ता येषां संख्या न विद्यते ॥ ४.३९.३९ ॥
భూమి అంతటినీ, పర్వతాలనూ, అడవులనూ కప్పివేస్తూ యూథపతులు చేరారు; వారి సంఖ్య తెలియనిదిగా ఉంది.
4.39.40
आगताश्च निविष्टाश्च पृथिव्यां सर्ववानराः।
आप्लवन्तः प्लवन्तश्च गर्जन्तश्च प्लवंगमाः।
अभ्यवर्तन्त सुग्रीवं सूर्यमभ्रगणा इव ॥ ४.३९.४० ॥
వానరులందరూ వచ్చి భూమిపై విడిది చేశారు; దూకుతూ, ఎగురుతూ, గర్జిస్తూ ఆ కపిశ్రేష్ఠులు సుగ్రీవుని వైపు వచ్చారు, మేఘసమూహాలు సూర్యుని వైపు వెళ్లినట్లు.
4.39.41
कुर्वाणा बहुशब्दांश्च प्रकृष्टा बाहुशालिनः।
शिरोभिर्वानरेन्द्राय सुग्रीवाय न्यवेदयन् ॥ ४.३९.४१ ॥
అనేక శబ్దాలు చేస్తూ, శ్రేష్ఠులు బాహుబలురైన ఆ వానరులు తలలు వంచి వానరేంద్రుడైన సుగ్రీవునికి (తమ రాకను) నివేదించారు.
4.39.42
अपरे वानरश्रेष्ठाः संगम्य च यथोचितम्।
सुग्रीवेण समागम्य स्थिताः प्राञ्जलयस्तदा ॥ ४.३९.४२ ॥
ఇతర శ్రేష్ఠ వానరులు తగిన రీతిలో సమీపించి, సుగ్రీవుని కలిసి, అప్పుడు అంజలి ఘటించి నిలిచారు.
4.39.43
सुग्रीवस्त्वरितो रामे सर्वांस्तान् वानरर्षभान्।
निवेदयित्वा धर्मज्ञः स्थितः प्राञ्जलिरब्रवीत् ॥ ४.३९.४३ ॥
ధర్మజ్ఞుడైన సుగ్రీవుడు త్వరగా ఆ వానర శ్రేష్ఠులందరినీ రాముని ముందు నిలిపి, చేతులు జోడించి నిలబడి ఇలా పలికాడు.
4.39.44
यथासुखं पर्वतनिर्झरेषु
वनेषु सर्वेषु च वानरेन्द्राः।
निवेशयित्वा विधिवद् बलानि
बलं बलज्ञः प्रतिपत्तुमीष्टे ॥ ४.३९.४४ ॥
పర్వత జలపాతాలు, అన్ని అడవులలో వానరరాజులు సుఖంగా ఉండేలా, విధివత్తుగా సేనలను నిలిపి, బలాన్ని ఎరిగినవాడు ఆ బలాన్ని నిర్వహించగలడు.