Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 4.57

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

4.57.1

शोकाद् भ्रष्टस्वरमपि श्रुत्वा वानरयूथपाः।
श्रद्दधुर्नैव तद्वाक्यं कर्मणा तस्य शङ्किताः ॥ ४.५७.१ ॥

ଶୋକରେ ଭଗ୍ନ ସ୍ୱରରେ ତାର କଥା ଶୁଣିଲେ ମଧ୍ୟ ବାନରଯୂଥପତିମାନେ ତାର କର୍ମରେ ସନ୍ଦେହ କରି ସେହି ବାକ୍ୟରେ ବିଶ୍ୱାସ କଲେ ନାହିଁ।

4.57.2

ते प्रायमुपविष्टास्तु दृष्ट्वा गृध्रं प्लवंगमाः।
चक्रुर्बुद्धिं तदा रौद्रां सर्वान् नो भक्षयिष्यति ॥ ४.५७.२ ॥

ସେମାନେ ପ୍ରାୟୋପବେଶନରେ ବସିଥିଲେ; ଗୃଧ୍ରକୁ ଦେଖି ବାନରମାନେ ସେତେବେଳେ ଭୟଙ୍କର ଚିନ୍ତା କଲେ ଯେ ଏ ଆମ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଖାଇ ଦେବ।

4.57.3

सर्वथा प्रायमासीनान् यदि नो भक्षयिष्यति।
कृतकृत्या भविष्यामः क्षिप्रं सिद्धिमितो गताः ॥ ४.५७.३ ॥

ପ୍ରାୟୋପବେଶନରେ ବସିଥିବା ଆମକୁ ଯଦି ତାହା ଖାଇଦିଏ, ତେବେ ଆମେ କୃତକୃତ୍ୟ ହୋଇ ଏଠାରୁ ଶୀଘ୍ର ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିବା।

4.57.4

एतां बुद्धिं ततश्चक्रुः सर्वे ते हरियूथपाः।
अवतार्य गिरेः शृङ्गाद् गृध्रमाहाङ्गदस्तदा ॥ ४.५७.४ ॥

ସେତେବେଳେ ସମସ୍ତ ବାନରଯୂଥପତିମାନେ ଏହି ଚିନ୍ତା କଲେ; ପର୍ବତ ଶିଖରରୁ ଓହ୍ଲାଇ ଅଙ୍ଗଦ ସେତେବେଳେ ଗୃଧ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ।

4.57.5

बभूवर्क्षरजो नाम वानरेन्द्रः प्रतापवान्।
ममार्यः पार्थिवः पक्षिन् धार्मिकौ तस्य चात्मजौ ॥ ४.५७.५ ॥

ଋକ୍ଷରଜା ନାମକ ଜଣେ ପ୍ରତାପୀ ବାନରରାଜା ଥିଲେ; ହେ ପକ୍ଷୀ, ମୋର ଆର୍ଯ୍ୟ ପିତା ସେହି ରାଜା ମରିଗଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଧାର୍ମିକ ପୁତ୍ର ଥିଲେ।

4.57.6

सुग्रीवश्चैव वाली च पुत्रौ घनबलावुभौ।
लोके विश्रुतकर्माभूद् राजा वाली पिता मम ॥ ४.५७.६ ॥

ସୁଗ୍ରୀବ ଓ ବାଳୀ ଦୁହେଁ ଅପାର ବଳଶାଳୀ ପୁତ୍ର ଥିଲେ; ଜଗତରେ ବିଖ୍ୟାତ କର୍ମ କରିଥିବା ରାଜା ବାଳୀ ମୋର ପିତା।

4.57.7

राजा कृत्स्नस्य जगत इक्ष्वाकूणां महारथः।
रामो दाशरथिः श्रीमान् प्रविष्टो दण्डकावनम् ॥ ४.५७.७ ॥

ସମସ୍ତ ଜଗତର ରାଜା, ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ମହାରଥୀ, ଦଶରଥଙ୍କ ତେଜସ୍ୱୀ ପୁତ୍ର ରାମ ଦଣ୍ଡକାରଣ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।

4.57.8

लक्ष्मणेन सह भ्रात्रा वैदेह्या सह भार्यया।
पितुर्निदेशनिरतो धर्मं पन्थानमाश्रितः ॥ ४.५७.८ ॥

ଭାଇ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ପତ୍ନୀ ବୈଦେହୀଙ୍କ ସହିତ, ପିତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ରତ ହୋଇ, ଧର୍ମପଥ ଆଶ୍ରୟ କରି (ରାମ ଗଲେ)।

4.57.9

तस्य भार्या जनस्थानाद् रावणेन हृता बलात्।
रामस्य तु पितुर्मित्रं जटायुर्नाम गृध्रराट् ॥ ४.५७.९ ॥

ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ଜନସ୍ଥାନରୁ ରାବଣ ବଳପୂର୍ବକ ହରଣ କଲା। ରାମଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ମିତ୍ର, ଗୃଧ୍ରରାଜ ଜଟାୟୁ ନାମକ।

4.57.10

ददर्श सीतां वैदेहीं ह्रियमाणां विहायसा।
रावणं विरथं कृत्वा स्थापयित्वा च मैथिलीम्।
परिश्रान्तश्च वृद्धश्च रावणेन हतो रणे ॥ ४.५७.१० ॥

ଆକାଶ ପଥରେ ହରଣ ହେଉଥିବା ବୈଦେହୀ ସୀତାଙ୍କୁ ସେ ଦେଖିଲେ। ରାବଣକୁ ରଥହୀନ କରି, ମୈଥିଳୀଙ୍କୁ ଓହ୍ଲାଇ ଦେଇ, କ୍ଳାନ୍ତ ଓ ବୃଦ୍ଧ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଯୁଦ୍ଧରେ ରାବଣ ଦ୍ୱାରା ହତ ହେଲେ।

4.57.11

एवं गृध्रो हतस्तेन रावणेन बलीयसा।
संस्कृतश्चापि रामेण जगाम गतिमुत्तमाम् ॥ ४.५७.११ ॥

ଏହିପରି ସେହି ଗୃଧ୍ରକୁ ବଳବାନ ରାବଣ ବଧ କଲା। ରାମ ମଧ୍ୟ ତାହାର ସଂସ୍କାର କଲେ; ସେ ଉତ୍ତମ ଗତି ପାଇଲା।

4.57.12

ततो मम पितृव्येण सुग्रीवेण महात्मना।
चकार राघवः सख्यं सोऽवधीत् पितरं मम ॥ ४.५७.१२ ॥

ତା'ପରେ ରାଘବ ମୋ ପିତୃବ୍ୟ ମହାତ୍ମା ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କ ସହିତ ମିତ୍ରତା କଲେ; ସେ ମୋ ପିତାଙ୍କୁ ବଧ କଲେ।

4.57.13

मम पित्रा निरुद्धो हि सुग्रीवः सचिवैः सह।
निहत्य वालिनं रामस्ततस्तमभिषेचयत् ॥ ४.५७.१३ ॥

ମୋ ପିତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୁଗ୍ରୀବ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସହ ବନ୍ଦୀ ହୋଇଥିଲେ। ପରେ ରାମ ବାଳିଙ୍କୁ ବଧ କରି ତାଙ୍କର ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ କରାଇଲେ।

4.57.14

स राज्ये स्थापितस्तेन सुग्रीवो वानरेश्वरः।
राजा वानरमुख्यानां तेन प्रस्थापिता वयम् ॥ ४.५७.१४ ॥

ରାମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରାଜ୍ୟରେ ସ୍ଥାପିତ ବାନରେଶ୍ୱର ସୁଗ୍ରୀବ ବାନର ପ୍ରଧାନମାନଙ୍କର ରାଜା; ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ପ୍ରେରିତ ହୋଇଛୁ।

4.57.15

एवं रामप्रयुक्तास्तु मार्गमाणास्ततस्ततः।
वैदेहीं नाधिगच्छामो रात्रौ सूर्यप्रभामिव ॥ ४.५७.१५ ॥

ଏହିପରି ରାମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରେରିତ ଆମେ ଏଠାସେଠା ଖୋଜିଲୁ; ରାତ୍ରିରେ ସୂର୍ଯ୍ୟପ୍ରକାଶ ନମିଳିବା ପରି ବୈଦେହୀଙ୍କୁ ଆମେ ପାଇଲୁ ନାହିଁ।

4.57.16

ते वयं दण्डकारण्यं विचित्य सुसमाहिताः।
अज्ञानात् तु प्रविष्टाः स्म धरण्या विवृतं बिलम् ॥ ४.५७.१६ ॥

ଆମେ ଏକାଗ୍ରତାରେ ଦଣ୍ଡକାରଣ୍ୟ ଖୋଜିଲୁ; ଅଜ୍ଞାନତା ହେତୁ ପୃଥିବୀ ଖୋଲିଥିବା ଏକ ଗୁମ୍ଫାରେ ପ୍ରବେଶ କଲୁ।

4.57.17

मयस्य मायाविहितं तद् बिलं च विचिन्वताम्।
व्यतीतस्तत्र नो मासो यो राज्ञा समयः कृतः ॥ ४.५७.१७ ॥

ମୟଙ୍କ ମାୟାରେ ନିର୍ମିତ ସେହି ଗୁମ୍ଫାରେ ଖୋଜୁଁ ଖୋଜୁଁ ରାଜାଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସେ ମାସ ସେଠାରେ ହିଁ ଗଡ଼ିଗଲା।

4.57.18

ते वयं कपिराजस्य सर्वे वचनकारिणः।
कृतां संस्थामतिक्रान्ता भयात् प्रायमुपासिताः ॥ ४.५७.१८ ॥

ଆମେ ସମସ୍ତେ କପିରାଜଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ପାଳନକାରୀ; ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସମୟ ଅତିକ୍ରାନ୍ତ ହେବାର ଭୟରେ ଆମେ ପ୍ରାୟୋପବେଶନ (ମୃତ୍ୟୁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅନଶନ) ଗ୍ରହଣ କଲୁ।

4.57.19

क्रुद्धे तस्मिंस्तु काकुत्स्थे सुग्रीवे च सलक्ष्मणे।
गतानामपि सर्वेषां तत्र नो नास्ति जीवितम् ॥ ४.५७.१९ ॥

କାକୁତ୍ସ୍ଥ ରାମ, ସୁଗ୍ରୀବ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ କ୍ରୁଦ୍ଧ ହେଲେ, ସେଠାକୁ ଯାଇଥିବା ଆମ ସମସ୍ତଙ୍କର ଜୀବନ ରହିବ ନାହିଁ।