వాల్మీకి రామాయణం · సర్గ 4.64
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.64.1
आख्याता गृध्रराजेन समुत्प्लुत्य प्लवङ्गमाः।
संगताः प्रीतिसंयुक्ता विनेदुः सिंहविक्रमाः ॥ ४.६४.१ ॥
గృధ్రరాజు చెప్పగా వానరులు ఎగిరి ఒక్కచోట చేరి, ఆనందంతో నిండి, సింహపరాక్రమంతో గర్జించారు.
4.64.2
सम्पातेर्वचनं श्रुत्वा हरयो रावणक्षयम्।
हृष्टाः सागरमाजग्मुः सीतादर्शनकांक्षिणः ॥ ४.६४.२ ॥
సంపాతి మాటలు విని, రావణుని వినాశాన్ని గురించి సంతోషించిన వానరులు సీతను చూడాలనే కోరికతో సముద్రానికి వచ్చారు.
4.64.3
अभिगम्य तु तं देशं ददृशुर्भीमविक्रमाः।
कृत्स्नं लोकस्य महतः प्रतिबिम्बमवस्थितम् ॥ ४.६४.३ ॥
ఆ ప్రదేశానికి చేరి, భయంకర పరాక్రమం గల వానరులు మహాలోకపు సమస్త ప్రతిబింబంలా అక్కడ నిలిచి ఉన్నదాన్ని చూశారు.
4.64.4
दक्षिणस्य समुद्रस्य समासाद्योत्तरां दिशम्।
संनिवेशं ततश्चक्रुर्हरिवीरा महाबलाः ॥ ४.६४.४ ॥
దక్షిణ సముద్రానికి ఉత్తర దిక్కును చేరి, ఆ మహాబల వానరవీరులు అక్కడ విడిది ఏర్పాటు చేసుకున్నారు.
4.64.5
प्रसुप्तमिव चान्यत्र क्रीडन्तमिव चान्यतः।
क्वचित् पर्वतमात्रैश्च जलराशिभिरावृतम् ॥ ४.६४.५ ॥
ఒకచోట అది నిద్రపోతున్నట్లు, మరొకచోట ఆడుకుంటున్నట్లు ఉండగా, కొన్ని చోట్ల పర్వతాల పరిమాణంలో ఉన్న జలరాశులతో ఆవరించబడి ఉంది.
4.64.6
संकुलं दानवेन्द्रैश्च पातालतलवासिभिः।
रोमहर्षकरं दृष्ट्वा विषेदुः कपिकुञ्जराः ॥ ४.६४.६ ॥
పాతాళతలంలో నివసించే దానవేంద్రులతో నిండిన ఆ రోమాంచక దృశ్యాన్ని చూసి, వానర శ్రేష్ఠులు విషాదానికి గురయ్యారు.
4.64.7
आकाशमिव दुष्पारं सागरं प्रेक्ष्य वानराः।
विषेदुः सहिताः सर्वे कथं कार्यमिति ब्रुवन् ॥ ४.६४.७ ॥
ఆకాశంలా దాటరాని సముద్రాన్ని చూసి వానరులందరూ కలిసి విషాదంలో మునిగి, "కార్యం ఎలా సాధ్యం?" అని అనుకున్నారు.
4.64.8
विषण्णां वाहिनीं दृष्ट्वा सागरस्य निरीक्षणात्।
आश्वासयामास हरीन् भयार्तान् हरिसत्तमः ॥ ४.६४.८ ॥
సముద్రాన్ని చూసి దుఃఖించిన వానర సేనను చూసి, భయంతో బాధపడుతున్న వానరులను హరిశ్రేష్ఠుడు ఓదార్చాడు.
4.64.9
न विषादे मनः कार्यं विषादो दोषवत्तरः।
विषादो हन्ति पुरुषं बालं क्रुद्ध इवोरगः ॥ ४.६४.९ ॥
విషాదంలో మనసు ఉంచరాదు; విషాదం మరింత దోషకరం. కోపించిన పాము బాలుడిని చంపినట్లు విషాదం మనిషిని నాశనం చేస్తుంది.
4.64.10
यो विषादं प्रसहते विक्रमे समुपस्थिते।
तेजसा तस्य हीनस्य पुरुषार्थो न सिद्ध्यति ॥ ४.६४.१० ॥
పరాక్రమ సమయం వచ్చినప్పుడు విషాదాన్ని సహించేవాడు, తేజస్సు లేనివాడై, అతని పురుషార్థం సిద్ధించదు.
4.64.11
तस्यां रात्र्यां व्यतीतायामङ्गदो वानरैः सह।
हरिवृद्धैः समागम्य पुनर्मन्त्रममन्त्रयत् ॥ ४.६४.११ ॥
ఆ రాత్రి గడిచాక, అంగదుడు వానరులతో, పెద్ద వానరులతో కలిసి మళ్లీ మంత్రాంగం చేశాడు.
4.64.12
सा वानराणां ध्वजिनी परिवार्याङ्गदं बभौ।
वासवं परिवार्येव मरुतां वाहिनी स्थिता ॥ ४.६४.१२ ॥
ఆ వానర సేన అంగదుడిని చుట్టుముట్టి, మరుద్గణాల సేన ఇంద్రుడిని చుట్టి నిలిచినట్లు ప్రకాశించింది.
4.64.13
कोऽन्यस्तां वानरीं सेनां शक्तः स्तम्भयितुं भवेत् ।
अन्यत्र वालितनयादन्यत्र च हनूमतः ॥ ४.६४.१३ ॥
వాలి కుమారుడు, హనుమంతుడు తప్ప ఆ వానర సేనను ఆపగలవాడు మరెవరు?
4.64.14
ततस्तान् हरिवृद्धांश्च तच्च सैन्यमरिंदमः।
अनुमान्याङ्गदः श्रीमान् वाक्यमर्थवदब्रवीत् ॥ ४.६४.१४ ॥
అప్పుడు శత్రువులను అణచే శ్రీమంతుడైన అంగదుడు, ఆ వృద్ధ వానర నాయకులను, ఆ సేనను గౌరవంగా సంబోధించి అర్థవంతమైన మాటలు పలికాడు.
4.64.15
क इदानीं महातेजा लङ्घयिष्यति सागरम्।
कः करिष्यति सुग्रीवं सत्यसंधमरिंदमम् ॥ ४.६४.१५ ॥
ఇప్పుడు మహాతేజస్వి ఎవరు సముద్రాన్ని దాటుతారు? సత్యసంధుడు, శత్రునిగ్రహుడైన సుగ్రీవుని కార్యాన్ని ఎవరు నెరవేరుస్తారు?
4.64.16
को वीरो योजनशतं लङ्घयेत प्लवङ्गमः।
इमांश्च यूथपान् सर्वान् मोचयेत् को महाभयात् ॥ ४.६४.१६ ॥
నూరు యోజనాలు దాటగల వీరుడైన వానరుడెవరు? ఈ యూథపతులందరినీ ఈ మహాభయం నుంచి ఎవరు విడిపిస్తారు?
4.64.17
कस्य प्रसादाद् दारांश्च पुत्रांश्चैव गृहाणि च।
इतो निवृत्ताः पश्येम सिद्धार्थाः सुखिनो वयम् ॥ ४.६४.१७ ॥
ఎవరి అనుగ్రహం వల్ల మనం భార్యలను, పుత్రులను, ఇళ్లను మళ్లీ చూడగలం? ఇక్కడి నుంచి తిరిగి, కార్యసిద్ధితో సుఖంగా?
4.64.18
कस्य प्रसादाद् रामं च लक्ष्मणं च महाबलम्।
अभिगच्छेम संहृष्टाः सुग्रीवं च वनौकसम् ॥ ४.६४.१८ ॥
ఎవరి అనుగ్రహం వల్ల మనం సంతోషంతో మహాబలుడైన రాముని, లక్ష్మణుని, వనవాసి సుగ్రీవుని దగ్గరకు చేరగలం?
4.64.19
यदि कश्चित् समर्थो वः सागरप्लवने हरिः।
स ददात्विह नः शीघ्रं पुण्यामभयदक्षिणाम् ॥ ४.६४.१९ ॥
సముద్రం దాటగల శక్తి మీలో ఎవరికైనా ఉంటే, అతడు ఇక్కడ వెంటనే మాకు పుణ్యప్రదమైన అభయదక్షిణను ఇవ్వాలి.
4.64.20
अङ्गदस्य वचः श्रुत्वा न कश्चित् किंचिदब्रवीत्।
स्तिमितेवाभवत् सर्वा सा तत्र हरिवाहिनी ॥ ४.६४.२० ॥
అంగదుని మాట విని ఎవ్వరూ ఏమీ మాట్లాడలేదు; ఆ వానరసేనంతా అచేతనంగా నిలిచినట్లయింది.
4.64.21
पुनरेवाङ्गदः प्राह तान् हरीन् हरिसत्तमः।
सर्वे बलवतां श्रेष्ठा भवन्तो दृढविक्रमाः।
व्यपदेशकुले जाताः पूजिताश्चाप्यभीक्ष्णशः ॥ ४.६४.२१ ॥
అప్పుడు వానరులలో శ్రేష్ఠుడైన అంగదుడు ఆ వానరులతో మళ్ళీ ఇలా అన్నాడు: మీరందరూ బలవంతులలో శ్రేష్ఠులు, దృఢమైన పరాక్రమం కలవారు, ప్రసిద్ధ వంశంలో జన్మించినవారు, పదే పదే గౌరవించబడినవారు.
4.64.22
नहि वो गमने भङ्गः कदाचित् कस्यचिद् भवेत्।
ब्रुवध्वं यस्य या शक्तिः प्लवने प्लवगर्षभाः ॥ ४.६४.२२ ॥
మీలో ఎవరికీ వెళ్లడంలో ఎప్పుడూ భంగం కలగదు. వానర వృషభులారా, ఎవరికి ఎంత దూకే శక్తి ఉందో చెప్పండి.