വാല്മീകി രാമായണം · സർഗം 4.66
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.66.1
अनेकशतसाहस्रीं विषण्णां हरिवाहिनीम्।
जाम्बवान् समुदीक्ष्यैवं हनूमन्तमथाब्रवीत् ॥ ४.६६.१ ॥
നൂറായിരക്കണക്കിന് വാനരസൈന്യം വിഷാദത്തിലാണ്ടിരിക്കുന്നത് കണ്ട് ജാംബവാൻ ഹനുമാനോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
4.66.2
वीर वानरलोकस्य सर्वशास्त्रविदां वर।
तूष्णीमेकान्तमाश्रित्य हनूमन् किं न जल्पसि ॥ ४.६६.२ ॥
വീരാ! വാനരലോകത്തിലെ സർവശാസ്ത്രജ്ഞരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ! ഹനുമാനേ! ഏകാന്തത്തിൽ മൗനമായി നിൽക്കുന്നതെന്തുകൊണ്ട്? നീ സംസാരിക്കുന്നില്ലല്ലോ?
4.66.3
हनूमन् हरिराजस्य सुग्रीवस्य समो ह्यसि।
रामलक्ष्मणयोश्चापि तेजसा च बलेन च ॥ ४.६६.३ ॥
ഹനുമാനേ! നീ വാനരരാജാവായ സുഗ്രീവനു തുല്യനാണ്; തേജസ്സിലും ബലത്തിലും രാമനും ലക്ഷ്മണനും തുല്യനുമാണ്.
4.66.4
अरिष्टनेमिनः पुत्रो वैनतेयो महाबलः।
गरुत्मानिव विख्यात उत्तमः सर्वपक्षिणाम् ॥ ४.६६.४ ॥
അരിഷ്ടനേമിയുടെ പുത്രനും വൈനതേയനും മഹാബലനുമായ ഗരുഡൻ, എല്ലാ പക്ഷികളിലും ഉത്തമനായി പ്രസിദ്ധനാണ്.
4.66.5
बहुशो हि मया दृष्टः सागरे स महाबलः।
भुजङ्गानुद्धरन् पक्षी महाबाहुर्महाबलः ॥ ४.६६.५ ॥
കടലിൽ ആ മഹാബലനെ ഞാൻ പലതവണ കണ്ടിട്ടുണ്ട്; സർപ്പങ്ങളെ ഉയർത്തിക്കൊണ്ടിരുന്ന ആ പക്ഷി, വലിയ ഭുജങ്ങളുള്ള മഹാബലൻ.
4.66.6
पक्षयोर्यद् बलं तस्य भुजवीर्यबलं तव।
विक्रमश्चापि वेगश्च न ते तेनापहीयते ॥ ४.६६.६ ॥
അവന്റെ ചിറകുകളിലുള്ള ബലം നിന്റെ ഭുജങ്ങളിലെ വീര്യബലത്തിനു തുല്യമാണ്; നിന്റെ വിക്രമവും വേഗവും അതിനാൽ കുറയുന്നില്ല.
4.66.7
बलं बुद्धिश्च तेजश्च सत्त्वं च हरिपुङ्गव।
विशिष्टं सर्वभूतेषु किमात्मानं न सज्जसे ॥ ४.६६.७ ॥
ഹരിപുംഗവാ, ബലം, ബുദ്ധി, തേജസ്സ്, സത്ത്വം — ഇവ സർവ്വഭൂതങ്ങളിലും വിശിഷ്ടമാണ്. നീ നിന്നെ എന്തുകൊണ്ട് അതിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല?
4.66.8
अप्सराऽप्सरसां श्रेष्ठा विख्याता पुञ्जिकस्थला।
अञ्जनेति परिख्याता पत्नी केसरिणो हरेः ॥ ४.६६.८ ॥
അപ്സരസ്സുകളിൽ ശ്രേഷ്ഠയും പ്രസിദ്ധയുമായ പുഞ്ജികസ്ഥല, അഞ്ജന എന്നു പേരുകേട്ടവൾ, വാനരനായ കേസരിയുടെ ഭാര്യയായി.
4.66.9
विख्याता त्रिषु लोकेषु रूपेणाप्रतिमा भुवि।
अभिशापादभूत् तात कपित्वे कामरूपिणी ॥ ४.६६.९ ॥
മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും പ്രസിദ്ധയും ഭൂമിയിൽ രൂപത്തിൽ അതുല്യയുമായ അവൾ, പ്രിയനേ, ശാപം കാരണം വാനരത്വത്തിൽ ഇച്ഛാനുസാരം രൂപം മാറ്റാൻ കഴിവുള്ളവളായി.
4.66.10
दुहिता वानरेन्द्रस्य कुञ्जरस्य महात्मनः।
मानुषं विग्रहं कृत्वा रूपयौवनशालिनी ॥ ४.६६.१० ॥
മഹാത്മാവായ വാനരേന്ദ്രൻ കുഞ്ജരന്റെ പുത്രിയാണവൾ; മനുഷ്യശരീരം സ്വീകരിച്ച്, രൂപയൗവനങ്ങളാൽ ശോഭിച്ചവൾ.
4.66.11
विचित्रमाल्याभरणा कदाचित् क्षौमधारिणी।
अचरत् पर्वतस्याग्रे प्रावृडम्बुदसंनिभे ॥ ४.६६.११ ॥
വിചിത്രമായ മാലകളും ആഭരണങ്ങളും അണിഞ്ഞ്, ഒരിക്കൽ പട്ടുവസ്ത്രം ധരിച്ച്, മഴമേഘം പോലെ ഉള്ള പർവതശിഖരത്തിൽ അവൾ സഞ്ചരിച്ചു.
4.66.12
तस्या वस्त्रं विशालाक्ष्याः पीतं रक्तदशं शुभम्।
स्थितायाः पर्वतस्याग्रे मारुतोऽपाहरच्छनैः ॥ ४.६६.१२ ॥
പർവതശിഖരത്തിൽ നിന്നിരുന്ന ആ വിശാലാക്ഷിയുടെ ചുവന്ന അരികുള്ള മഞ്ഞ മനോഹര വസ്ത്രം കാറ്റ് പതുക്കെ അപഹരിച്ചു.
4.66.13
स ददर्श ततस्तस्या वृत्तावूरू सुसंहतौ।
स्तनौ च पीनौ सहितौ सुजातं चारु चाननम् ॥ ४.६६.१३ ॥
പിന്നെ അവൻ അവളുടെ വൃത്താകൃതിയിലുള്ള, നന്നായി ചേർന്ന തുടകൾ കണ്ടു; നിറഞ്ഞതും ഒന്നിച്ചുചേർന്നതുമായ സ്തനങ്ങൾ കണ്ടു; നന്നായി രൂപപ്പെട്ട മനോഹരമായ മുഖവും കണ്ടു.
4.66.14
तां बलादायतश्रोणीं तनुमध्यां यशस्विनीम्।
दृष्ट्वैव शुभसर्वाङ्गीं पवनः काममोहितः ॥ ४.६६.१४ ॥
വിശാലമായ അരക്കെട്ടും മെലിഞ്ഞ മധ്യഭാഗവുമുള്ള, യശസ്വിനിയായ, എല്ലാ അവയവങ്ങളിലും സുന്ദരിയായ അവളെ കണ്ട മാത്രയിൽ വായുദേവൻ കാമമോഹിതനായി.
4.66.15
स तां भुजाभ्यां दीर्घाभ्यां पर्यष्वजत मारुतः।
मन्मथाविष्टसर्वाङ्गो गतात्मा तामनिन्दिताम् ॥ ४.६६.१५ ॥
വായുദേവൻ നീണ്ട രണ്ട് ഭുജങ്ങളാൽ അവളെ ആലിംഗനം ചെയ്തു; മന്മഥനാൽ സർവാംഗങ്ങളും ആവേശിതനായി, മനസ്സ് നഷ്ടപ്പെട്ടവനായി ആ നിർദോഷയെ അവൻ പുണർന്നു.
4.66.16
सा तु तत्रैव सम्भ्रान्ता सुव्रता वाक्यमब्रवीत्।
एकपत्नीव्रतमिदं को नाशयितुमिच्छति ॥ ४.६६.१६ ॥
എന്നാൽ അവൾ അവിടെത്തന്നെ അത്യന്തം പരിഭ്രമിച്ച്, നല്ല വ്രതമുള്ളവളായി ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: "ഏകപത്നീവ്രതം ഇങ്ങനെ നശിപ്പിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ ആരാണ്?"
4.66.17
अञ्जनाया वचः श्रुत्वा मारुतः प्रत्यभाषत।
न त्वां हिंसामि सुश्रोणि मा भूत् ते मनसो भयम् ॥ ४.६६.१७ ॥
അഞ്ജനയുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട് വായുദേവൻ മറുപടി പറഞ്ഞു: "സുന്ദരകടിയുള്ളവളേ, ഞാൻ നിന്നെ ഉപദ്രവിക്കില്ല; നിന്റെ മനസ്സിൽ ഭയം വേണ്ട."
4.66.18
मनसास्मि गतो यत् त्वां परिष्वज्य यशस्विनि।
वीर्यवान् बुद्धिसम्पन्नस्तव पुत्रो भविष्यति ॥ ४.६६.१८ ॥
"യശസ്വിനീ, ഞാൻ മനസ്സുകൊണ്ട് നിന്നെ പുണർന്നു; അതിനാൽ നിന്റെ പുത്രൻ വീര്യവാനും ബുദ്ധിമാനുമായി ഭവിക്കും."
4.66.19
महासत्त्वो महातेजा महाबलपराक्रमः।
लङ्घने प्लवने चैव भविष्यति मया समः ॥ ४.६६.१९ ॥
മഹാസത്ത്വവും മഹാതേജസ്സും മഹാബല-പരാക്രമവുമുള്ള അവൻ ചാടിക്കടക്കുന്നതിലും നീന്തുന്നതിലും എന്നോടു സമനായിരിക്കും.
4.66.20
एवमुक्ता ततस्तुष्टा जननी ते महाकपे।
गुहायां त्वां महाबाहो प्रजज्ञे प्लवगर्षभ ॥ ४.६६.२० ॥
ഇങ്ങനെ പറയപ്പെട്ട് സന്തുഷ്ടയായ നിന്റെ അമ്മ, ഹേ മഹാകപേ, ഗുഹയിൽ, ഹേ മഹാബാഹോ, ഹേ പ്ലവഗർഷഭാ, നിന്നെ പ്രസവിച്ചു.
4.66.21
अभ्युत्थितं ततः सूर्यं बालो दृष्ट्वा महावने।
फलं चेति जिघृक्षुस्त्वमुत्प्लुत्याभ्युत्पतो दिवम् ॥ ४.६६.२१ ॥
അപ്പോൾ മഹാവനത്തിൽ ഉദിച്ച സൂര്യനെ കണ്ട ബാലനായ നീ, 'ഇതൊരു പഴമാണ്' എന്നു കരുതി അതിനെ പിടിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച് ചാടി ആകാശത്തേക്ക് പറന്നുയർന്നു.
4.66.22
शतानि त्रीणि गत्वाथ योजनानां महाकपे।
तेजसा तस्य निर्धूतो न विषादं गतस्ततः ॥ ४.६६.२२ ॥
ഹേ മഹാകപേ, മുന്നൂറ് യോജന ദൂരം പോയിട്ടും അവന്റെ തേജസ്സാൽ തള്ളപ്പെട്ടിട്ടും നീ വിഷാദത്തിലായില്ല.
4.66.23
त्वामप्युपगतं तूर्णमन्तरिक्षं महाकपे।
क्षिप्तमिन्द्रेण ते वज्रं कोपाविष्टेन तेजसा ॥ ४.६६.२३ ॥
ഹേ മഹാകപേ, ആകാശത്ത് നീ വേഗത്തിൽ അടുത്തപ്പോൾ, കോപം നിറഞ്ഞ ഇന്ദ്രൻ തന്റെ തേജസ്സോടെ നിന്റെ നേരെ വജ്രം എറിഞ്ഞു.
4.66.24
तदा शैलाग्रशिखरे वामो हनुरभज्यत।
ततो हि नामधेयं ते हनुमानिति कीर्तितम् ॥ ४.६६.२४ ॥
അപ്പോൾ പർവതശിഖരത്തിന്റെ മുനമ്പിൽ നിന്റെ ഇടത്തെ താടിയെല്ല് ഒടിഞ്ഞു; അതിനാൽ നിനക്ക് 'ഹനുമാൻ' എന്ന പേര് പറയപ്പെട്ടു.
4.66.25
ततस्त्वां निहतं दृष्ट्वा वायुर्गन्धवहः स्वयम्।
त्रैलोक्यं भृशसंक्रुद्धो न ववौ वै प्रभञ्जनः ॥ ४.६६.२५ ॥
അപ്പോൾ നീ വീണുപോയതു കണ്ട്, സുഗന്ധം വഹിക്കുന്ന വായുദേവൻ തന്നെ അത്യന്തം കോപിച്ചു; മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും അദ്ദേഹം വീശുന്നത് നിർത്തി.
4.66.26
सम्भ्रान्ताश्च सुराः सर्वे त्रैलोक्ये क्षुभिते सति।
प्रसादयन्ति संक्रुद्धं मारुतं भुवनेश्वराः ॥ ४.६६.२६ ॥
മൂന്നു ലോകങ്ങളും ക്ഷോഭിച്ചപ്പോൾ എല്ലാ ദേവന്മാരും പരിഭ്രമിച്ചു; ലോകേശ്വരന്മാർ കോപിച്ച മാരുതനെ പ്രസാദിപ്പിച്ചു.
4.66.27
प्रसादिते च पवने ब्रह्मा तुभ्यं वरं ददौ।
अशस्त्रवध्यतां तात समरे सत्यविक्रम ॥ ४.६६.२७ ॥
വായു പ്രസന്നനായപ്പോൾ ബ്രഹ്മാവ് നിനക്ക് വരം നൽകി: പ്രിയപുത്രാ, സത്യപരാക്രമീ, യുദ്ധത്തിൽ ആയുധങ്ങളാൽ നീ വധിക്കപ്പെടുകയില്ല.
4.66.28
वज्रस्य च निपातेन विरुजं त्वां समीक्ष्य च।
सहस्रनेत्रः प्रीतात्मा ददौ ते वरमुत्तमम् ॥ ४.६६.२८ ॥
വജ്രപ്രഹരത്തിലും നീ മുറിവേൽക്കാതിരിക്കുന്നത് കണ്ട് സഹസ്രനേത്രനായ ഇന്ദ്രൻ സന്തുഷ്ടനായി നിനക്ക് ഉത്തമമായ വരം നൽകി.
4.66.29
स्वच्छन्दतश्च मरणं तव स्यादिति वै प्रभो।
स त्वं केसरिणः पुत्रः क्षेत्रजो भीमविक्रमः ॥ ४.६६.२९ ॥
ഓ പ്രഭോ, നിന്റെ മരണം നിന്റെ ഇഷ്ടപ്രകാരമാകട്ടെ എന്ന വരവും നൽകി. നീ കേസരിയുടെ പുത്രനാണ്, ക്ഷേത്രജനാണ്, ഭയങ്കര പരാക്രമിയാണ്.
4.66.30
मारुतस्यौरसः पुत्रस्तेजसा चापि तत्समः।
त्वं हि वायुसुतो वत्स प्लवने चापि तत्समः ॥ ४.६६.३० ॥
നീ മാരുതന്റെ ഔരസപുത്രനാണ്, തേജസ്സിലും അവനോടു തുല്യനാണ്. പ്രിയനേ, നീ വായുപുത്രനാണ്, കുതിച്ചുചാട്ടത്തിലും അവനോടു തുല്യനാണ്.
4.66.31
वयमद्य गतप्राणा भवानस्मासु साम्प्रतम्।
दाक्ष्यविक्रमसम्पन्नः कपिराज इवापरः ॥ ४.६६.३१ ॥
ഇന്ന് ഞങ്ങൾ പ്രാണനറ്റവരെപ്പോലെയായിരിക്കുന്നു; ഇപ്പോൾ നിങ്ങളാണ് ഞങ്ങളുടെ ഇടയിലുള്ളത്, സാമർഥ്യവും വിക്രമവും നിറഞ്ഞവനായി, മറ്റൊരു കപിരാജനെപ്പോലെ.
4.66.32
त्रिविक्रमे मया तात सशैलवनकानना।
त्रिःसप्तकृत्वः पृथिवी परिक्रान्ता प्रदक्षिणम् ॥ ४.६६.३२ ॥
പ്രിയനേ! ത്രിവിക്രമന്റെ കാലത്ത് ഞാൻ പർവതങ്ങളും വനങ്ങളും കാടുകളുമുള്ള ഭൂമിയെ ഇരുപത്തൊന്നു തവണ പ്രദക്ഷിണം ചെയ്തു.
4.66.33
तथा चौषधयोऽस्माभिः संचिता देवशासनात्।
निर्मथ्यममृतं याभिस्तदानीं नो महद्बलम् ॥ ४.६६.३३ ॥
ദേവന്മാരുടെ കല്പനയാൽ ഞങ്ങൾ ഔഷധങ്ങൾ ശേഖരിച്ചിരുന്നു; അവകൊണ്ട് അമൃതം കടഞ്ഞ കാലത്ത് ഞങ്ങൾക്ക് മഹാബലമുണ്ടായിരുന്നു.
4.66.34
स इदानीमहं वृद्धः परिहीनपराक्रमः।
साम्प्रतं कालमस्माकं भवान् सर्वगुणान्वितः ॥ ४.६६.३४ ॥
ഇപ്പോൾ ഞാൻ വൃദ്ധനായി, പരാക്രമം ക്ഷയിച്ചിരിക്കുന്നു; ഇപ്പോൾ നമുക്കുള്ള ഈ സമയത്ത് സർവഗുണങ്ങളും നിറഞ്ഞവൻ നിങ്ങളാണ്.
4.66.35
तद् विजृम्भस्व विक्रान्त प्लवतामुत्तमो ह्यसि।
त्वद्वीर्यं द्रष्टुकामा हि सर्वा वानरवाहिनी ॥ ४.६६.३५ ॥
അതിനാൽ ഹേ വിക്രമശാലി! നിന്റെ ബലം പ്രകടിപ്പിക്കൂ; ചാടുന്നവരിൽ നീയാണ് ഉത്തമൻ; വാനരസേന മുഴുവൻ നിന്റെ വീര്യം കാണാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
4.66.36
उत्तिष्ठ हरिशार्दूल लङ्घयस्व महार्णवम्।
परा हि सर्वभूतानां हनुमन् या गतिस्तव ॥ ४.६६.३६ ॥
ഉണരൂ, ഹേ വാനരശാർദൂലാ! മഹാസമുദ്രം ചാടിക്കടക്കൂ; ഹനുമാനേ, നിന്റെ ഗതി സർവഭൂതങ്ങളെക്കാളും ഉന്നതമാണ്.
4.66.37
विषण्णा हरयः सर्वे हनुमन् किमुपेक्षसे।
विक्रमस्व महावेग विष्णुस्त्रीन् विक्रमानिव ॥ ४.६६.३७ ॥
വാനരന്മാരെല്ലാം വിഷാദത്തിലാണ്. ഹനുമാനേ, എന്തിന് അവഗണിക്കുന്നു? മഹാവേഗാ, വിഷ്ണു മൂന്നടി വച്ചതുപോലെ നിന്റെ പരാക്രമം കാണിക്കൂ.
4.66.38
ततः कपीनामृषभेण चोदितः
प्रतीतवेगः पवनात्मजः कपिः।
प्रहर्षयंस्तां हरिवीरवाहिनीं
चकार रूपं महदात्मनस्तदा ॥ ४.६६.३८ ॥
അപ്പോൾ വാനരശ്രേഷ്ഠന്റെ പ്രേരണയാൽ, പ്രസിദ്ധമായ വേഗമുള്ള വായുപുത്രനായ ഹനുമാൻ വാനരവീരരുടെ ആ സൈന്യത്തെ സന്തോഷിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് തന്റെ മഹാരൂപം സ്വീകരിച്ചു.