વાલ્મીકિ રામાયણ · સર્ગ 5.13
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.13.1
विमानात् तु स संक्रम्य प्राकारं हरियूथपः।
हनूमान् वेगवानासीद् यथा विद्युद् घनान्तरे ॥ ५.१३.१ ॥
વાનરયૂથપતિ હનુમાન વિમાનમાંથી કૂદીને પ્રાકાર પર ઊતર્યા. ઘન વાદળો વચ્ચેની વીજળીની જેમ તે વેગથી ઝળહળ્યા.
5.13.2
सम्परिक्रम्य हनुमान् रावणस्य निवेशनान्।
अदृष्ट्वा जानकीं सीतामब्रवीद् वचनं कपिः ॥ ५.१३.२ ॥
રાવણના મહેલોમાં ચારે તરફ ફરીને પણ જાનકી સીતાને ન જોતાં વાનર હનુમાન આ વચન બોલ્યા.
5.13.3
भूयिष्ठं लोलिता लंका रामस्य चरता प्रियम्।
न हि पश्यामि वैदेहीं सीतां सर्वांगशोभनाम् ॥ ५.१३.३ ॥
રામનું પ્રિય કાર્ય કરતાં મેં લગભગ આખી લંકા ફંફોસી નાખી છે, પણ સર્વાંગસુંદરી વૈદેહી સીતા મને દેખાતી નથી.
5.13.4
पल्वलानि तटाकानि सरांसि सरितस्तथा।
नद्योऽनूपवनान्ताश्च दुर्गाश्च धरणीधराः ॥ ५.१३.४ ॥
તળાવો, સરોવરો, સરોવરો, નદીઓ, જળભૂમિના વન સુધી ફેલાયેલી નદીઓ, કિલ્લાઓ અને પર્વતો—બધું મેં જોયું છે.
5.13.5
लोलिता वसुधा सर्वा न च पश्यामि जानकीम्।
इह सम्पातिना सीता रावणस्य निवेशने।
आख्याता गृध्रराजेन न च सा दृश्यते न किम् ॥ ५.१३.५ ॥
આખી ધરતી ફંફોસી પણ જાનકી દેખાતી નથી. ગૃધ્રરાજ સંપાતિએ કહ્યું હતું કે સીતા અહીં રાવણના મહેલમાં છે, તો પણ તે કેમ દેખાતી નથી?
5.13.6
किं नु सीताथ वैदेही मैथिली जनकात्मजा।
उपतिष्ठेत विवशा रावणेन हृता बलात् ॥ ५.१३.६ ॥
રાવણે બળપૂર્વક હરણ કરેલી વૈદેહી, મૈથિલી, જનકપુત્રી સીતા લાચાર બનીને તેની આગળ ઝૂકી ગઈ હશે શું?
5.13.7
क्षिप्रमुत्पततो मन्ये सीतामादाय रक्षसः।
बिभ्यतो रामबाणानामन्तरा पतिता भवेत् ॥ ५.१३.७ ॥
ઝડપથી ઉડતો રાક્ષસ સીતાને પકડી ગયો હશે એમ હું માનું છું; રામના બાણોથી ડરીને તે વચ્ચે જ પડી ગઈ હશે.
5.13.8
अथवा ह्रियमाणायाः पथि सिद्धनिषेविते।
मन्ये पतितमार्याया हृदयं प्रेक्ष्य सागरम् ॥ ५.१३.८ ॥
અથવા સિદ્ધો દ્વારા સેવાયેલા માર્ગ પર લઈ જવાતાં, તે આર્યાનું હૃદય સમુદ્રને જોઈને પડી ગયું હશે એમ હું માનું છું.
5.13.9
रावणस्योरुवेगेन भुजाभ्यां पीडितेन च।
तया मन्ये विशालाक्ष्या त्यक्तं जीवितमार्यया ॥ ५.१३.९ ॥
રાવણના પ્રચંડ વેગથી અને તેના બાહુઓથી પીડાઈને, તે વિશાળાક્ષી આર્યાએ પ્રાણ ત્યજ્યા હશે એમ હું માનું છું.
5.13.10
उपर्युपरि सा नूनं सागरं क्रमतस्तदा।
विचेष्टमाना पतिता समुद्रे जनकात्मजा ॥ ५.१३.१० ॥
ચોક્કસ તે જનકની પુત્રી, ત્યારે સમુદ્ર ઉપર ઉપરથી પસાર થતાં, તરફડતી તે સમુદ્રમાં પડી ગઈ હશે.
5.13.11
आहो क्षुद्रेण चानेन रक्षन्ती शीलमात्मनः।
अबन्धुर्भक्षिता सीता रावणेन तपस्विनी ॥ ५.१३.११ ॥
અરે! આ નીચ રાવણે પોતાના શીલનું રક્ષણ કરતી, બંધુવિહોણી તપસ્વિની સીતાને ભક્ષી લીધી હશે.
5.13.12
अथवा राक्षसेन्द्रस्य पत्नीभिरसितेक्षणा।
अदुष्टा दुष्टभावाभिर्भक्षिता सा भविष्यति ॥ ५.१३.१२ ॥
અથવા રાક્ષસરાજની દુષ્ટ વૃત્તિવાળી પત્નીઓએ તે નિર્દોષ, કાળાં નયનવાળી સીતાને ભક્ષી લીધી હશે.
5.13.13
सम्पूर्णचन्द्रप्रतिमं पद्मपत्रनिभेक्षणम्।
रामस्य ध्यायती वक्त्रं पञ्चत्वं कृपणा गता ॥ ५.१३.१३ ॥
પૂર્ણ ચંદ્ર જેવા, કમળપત્ર જેવા નેત્રવાળા રામના મુખનું ધ્યાન ધરતી એ દીન સીતા મૃત્યુ પામી હશે.
5.13.14
हा राम लक्ष्मणेत्येवं हायोध्ये चेति मैथिली।
विलप्य बहु वैदेही न्यस्तदेहा भविष्यति ॥ ५.१३.१४ ॥
"હા રામ! હા લક્ષ્મણ!" અને "હા અયોધ્યા!" એમ ઘણું વિલાપ કરીને મૈથિલી વૈદેહી દેહ ત્યજી દેશે.
5.13.15
अथवा निहिता मन्ये रावणस्य निवेशने।
भृशं लालप्यते बाला पञ्जरस्थेव सारिका ॥ ५.१३.१५ ॥
અથવા મને લાગે છે કે રાવણના મહેલમાં બંદી બનેલી એ બાળા પિંજરામાંની મેના પક્ષીની જેમ ખૂબ વિલાપ કરતી હશે.
5.13.16
जनकस्य कुले जाता रामपत्नी सुमध्यमा।
कथमुत्पलपत्राक्षी रावणस्य वशं व्रजेत् ॥ ५.१३.१६ ॥
જનકના કુળમાં જન્મેલી, રામની પત્ની, સુંદર કમરવાળી, કમળપત્ર જેવા નેત્રવાળી તે રાવણના વશમાં કેવી રીતે જાય?
5.13.17
विनष्टा वा प्रणष्टा वा मृता वा जनकात्मजा।
रामस्य प्रियभार्यस्य न निवेदयितुं क्षमम् ॥ ५.१३.१७ ॥
જનકની પુત્રી નાશ પામી હોય, ખોવાઈ ગઈ હોય કે મૃત્યુ પામી હોય—પ્રિય પત્ની ધરાવતા રામને એ જણાવવું યોગ્ય નથી.
5.13.18
निवेद्यमाने दोषः स्याद् दोषः स्यादनिवेदने।
कथं नु खलु कर्तव्यं विषमं प्रतिभाति मे ॥ ५.१३.१८ ॥
કહેવામાં આવે તો દોષ થાય, ન કહેવામાં આવે તો પણ દોષ થાય. તો શું કરવું જોઈએ? આ મને વિષમ લાગે છે.
5.13.19
अस्मिन् नेवंगते कार्ये प्राप्तकालं क्षमं च किम्।
भवेदिति मतिं भूयो हनुमान् प्रविचारयन् ॥ ५.१३.१९ ॥
આ રીતે કાર્ય આ સ્થિતિએ પહોંચ્યા પછી શું સમયોચિત અને યોગ્ય થશે, એમ હનુમાન ફરી વિચારવા લાગ્યા.
5.13.20
यदि सीतामदृष्ट्वाहं वानरेन्द्रपुरीमितः।
गमिष्यामि ततः को मे पुरुषार्थो भविष्यति ॥ ५.१३.२० ॥
સીતાને જોયા વિના અહીંથી વાનરેન્દ્રની નગરી તરફ જઈશ, તો મારો પુરુષાર્થ શું રહેશે?
5.13.21
ममेदं लङ्घनं व्यर्थं सागरस्य भविष्यति।
प्रवेशश्चैव लंकायां राक्षसानां च दर्शनम् ॥ ५.१३.२१ ॥
મારું આ સાગર ઉલ્લંઘન વ્યર્થ થશે; લંકામાં પ્રવેશ અને રાક્ષસોનું દર્શન પણ વ્યર્થ થશે.
5.13.22
किं वा वक्ष्यति सुग्रीवो हरयो वापि संगताः।
किष्किन्धामनुसम्प्राप्तं तौ वा दशरथात्मजौ ॥ ५.१३.२२ ॥
કિષ્કિંધા પાછા ફર્યા પછી સુગ્રીવ શું કહેશે, એકઠા થયેલા વાનરો શું કહેશે, અથવા દશરથના તે બે પુત્રો શું કહેશે?
5.13.23
गत्वा तु यदि काकुत्स्थं वक्ष्यामि परुषं वचः।
न दृष्टेति मया सीता ततस्त्यक्ष्यति जीवितम् ॥ ५.१३.२३ ॥
હું જઈને કાકુત્સ્થને 'મેં સીતાને જોઈ નથી' એવા કઠોર વચન કહીશ, તો તેઓ જીવ ત્યજી દેશે.
5.13.24
परुषं दारुणं तीक्ष्णं क्रूरमिन्द्रियतापनम्।
सीतानिमित्तं दुर्वाक्यं श्रुत्वा स न भविष्यति ॥ ५.१३.२४ ॥
સીતા વિશેનું આ કઠોર, ભયંકર, તીક્ષ્ણ, ક્રૂર, ઇન્દ્રિયોને પીડનારું દુર્વચન સાંભળીને તેઓ જીવતા નહીં રહે.
5.13.25
तं तु कृच्छ्रगतं दृष्ट्वा पञ्चत्वगतमानसम्।
भृशानुरक्तमेधावी न भविष्यति लक्ष्मणः ॥ ५.१३.२५ ॥
દુઃખમાં પડેલા, પ્રાણ ગયેલા જેવા મનવાળા તેમને જોઈને, અત્યંત અનુરક્ત બુદ્ધિમાન લક્ષ્મણ જીવિત નહીં રહે.
5.13.26
विनष्टौ भ्रातरौ श्रुत्वा भरतोऽपि मरिष्यति।
भरतं च मृतं दृष्ट्वा शत्रुघ्नो न भविष्यति ॥ ५.१३.२६ ॥
બે ભાઈઓ નાશ પામ્યા એ સાંભળીને ભરત પણ મૃત્યુ પામશે; ભરતને મૃત જોઈને શત્રુઘ્ન જીવિત નહીં રહે.
5.13.27
पुत्रान् मृतान् समीक्ष्याथ न भविष्यन्ति मातरः।
कौसल्या च सुमित्रा च कैकेयी च न संशयः ॥ ५.१३.२७ ॥
પુત્રોને મૃત જોઈને માતાઓ જીવિત નહીં રહે — કૌસલ્યા, સુમિત્રા અને કૈકેયી; આમાં શંકા નથી.
5.13.28
कृतज्ञः सत्यसंधश्च सुग्रीवः प्लवगाधिपः।
रामं तथागतं दृष्ट्वा ततस्त्यक्ष्यति जीवितम् ॥ ५.१३.२८ ॥
કૃતજ્ઞ અને સત્યપ્રતિજ્ઞ વાનરરાજ સુગ્રીવ, રામને આ રીતે પડેલા જોઈને ત્યારે પ્રાણ ત્યજશે.
5.13.29
दुर्मना व्यथिता दीना निरानन्दा तपस्विनी।
पीडिता भर्तृशोकेन रुमा त्यक्ष्यति जीवितम् ॥ ५.१३.२९ ॥
દુઃખી મનવાળી, વ્યથિત, દીન, આનંદરહિત તપસ્વિની રુમા, પતિના શોકથી પીડાઈને જીવન ત્યજશે.
5.13.30
वालिजेन तु दुःखेन पीडिता शोककर्शिता।
पञ्चत्वमागता राज्ञी तारापि न भविष्यति ॥ ५.१३.३० ॥
વાલીથી ઉત્પન્ન દુઃખથી પીડાયેલી, શોકથી કૃશ થયેલી રાણી તારા પણ મૃત્યુ પામશે; તે જીવિત નહીં રહે.
5.13.31
मातापित्रोर्विनाशेन सुग्रीवव्यसनेन च।
कुमारोऽप्यंगदस्तस्माद् विजहिष्यति जीवितम् ॥ ५.१३.३१ ॥
માતા-પિતાના વિનાશથી અને સુગ્રીવના સંકટથી, કુમાર અંગદ પણ તેથી પોતાનો જીવ ત્યજી દેશે.
5.13.32
भर्तृजेन तु दुःखेन अभिभूता वनौकसः।
शिरांस्यभिहनिष्यन्ति तलैर्मुष्टिभिरेव च ॥ ५.१३.३२ ॥
સ્વામીના વિયોગના દુઃખથી અભિભૂત થયેલા વનવાસી વાનરો પોતાના માથા હથેળીઓ અને મુઠ્ઠીઓથી કૂટશે.
5.13.33
सान्त्वेनानुप्रदानेन मानेन च यशस्विना।
लालिताः कपिनाथेन प्राणांस्त्यक्ष्यन्ति वानराः ॥ ५.१३.३३ ॥
યશસ્વી કપિનાથે સાંત્વના, દાન અને માનથી લાડ કરેલા વાનરો પ્રાણ ત્યજશે.
5.13.34
न वनेषु न शैलेषु न निरोधेषु वा पुनः।
क्रीडामनुभविष्यन्ति समेत्य कपिकुञ्जराः ॥ ५.१३.३४ ॥
વનોમાં, પર્વતોમાં કે ગુફાઓમાં ફરી વાનર-કુંજરો ભેગા મળીને ક્રીડાનો આનંદ માણશે નહીં.
5.13.35
सपुत्रदाराः सामात्या भर्तृव्यसनपीडिताः।
शैलाग्रेभ्यः पतिष्यन्ति समेषु विषमेषु च ॥ ५.१३.३५ ॥
પુત્રો, પત્નીઓ અને અમાત્યો સહિત, સ્વામીની વિપત્તિથી પીડિત વાનરો પર્વતશિખરોથી સમતળ અને વિષમ સ્થળોએ પડશે.
5.13.36
विषमुद्बन्धनं वापि प्रवेशं ज्वलनस्य वा।
उपवासमथो शस्त्रं प्रचरिष्यन्ति वानराः ॥ ५.१३.३६ ॥
ઝેર, ફાંસો, અથવા અગ્નિમાં પ્રવેશ, ઉપવાસ કે શસ્ત્ર — વાનરો એનો આશરો લેશે.
5.13.37
घोरमारोदनं मन्ये गते मयि भविष्यति।
इक्ष्वाकुकुलनाशश्च नाशश्चैव वनौकसाम् ॥ ५.१३.३७ ॥
હું પાછો ન ગયો તો ભયંકર વિલાપ થશે એવું હું માનું છું; ઇક્ષ્વાકુ કુળનો નાશ અને વનવાસીઓનો પણ નાશ થશે.
5.13.38
सोऽहं नैव गमिष्यामि किष्किन्धां नगरीमितः।
नहि शक्ष्याम्यहं द्रष्टुं सुग्रीवं मैथिलीं विना ॥ ५.१३.३८ ॥
હું અહીંથી કિષ્કિંધા નગરીમાં જઈશ નહીં; મૈથિલી (સીતા) વિના સુગ્રીવને જોવાનું મારાથી શક્ય નહીં બને.
5.13.39
मय्यगच्छति चेहस्थे धर्मात्मानौ महारथौ।
आशया तौ धरिष्येते वानराश्च तरस्विनः ॥ ५.१३.३९ ॥
હું અહીં રહી જઈશ અને પાછો નહીં જઈશ તો ધર્માત્મા એ બે મહારથીઓ અને બળવાન વાનરો આશાથી જ ટકી રહેશે.
5.13.40
हस्तादानो मुखादानो नियतो वृक्षमूलिकः।
वानप्रस्थो भविष्यामि ह्यदृष्ट्वा जनकात्मजाम् ॥ ५.१३.४० ॥
જનકપુત્રી (સીતા)ને જોયા વિના હું હાથમાં કે મોંમાં આવે તે ખાઈને, સંયમી, વૃક્ષમૂળમાં રહેનાર વાનપ્રસ્થ બની જઈશ.
5.13.41
सागरानूपजे देशे बहुमूलफलोदके।
चितिं कृत्वा प्रवेक्ष्यामि समिद्धमरणीसुतम् ॥ ५.१३.४१ ॥
સમુદ્રતટના પ્રદેશમાં, જ્યાં મૂળ, ફળ અને પાણી પુષ્કળ હોય ત્યાં ચિતા રચીને હું અરણીથી જન્મેલા પ્રજ્વલિત અગ્નિમાં પ્રવેશ કરીશ.
5.13.42
उपविष्टस्य वा सम्यग् लिंगिनं साधयिष्यतः।
शरीरं भक्षयिष्यन्ति वायसाः श्वापदानि च ॥ ५.१३.४२ ॥
અથવા બેસીને યોગ્ય રીતે તપ કરતા તપસ્વીના શરીરને કાગડા અને હિંસક પશુઓ ખાઈ જશે.
5.13.43
इदमप्यृषिभिर्दृष्टं निर्याणमिति मे मतिः।
सम्यगापः प्रवेक्ष्यामि न चेत् पश्यामि जानकीम् ॥ ५.१३.४३ ॥
ઋષિઓએ જોયેલું આ પણ નિર્યાણ (મૃત્યુ) છે, એવો મારો મત છે. જાનકીને ન જોઉં તો હું સારી રીતે પાણીમાં પ્રવેશીશ.
5.13.44
सुजातमूला सुभगा कीर्तिमाला यशस्विनी।
प्रभग्ना चिररात्राय मम सीतामपश्यतः ॥ ५.१३.४४ ॥
સારાં મૂળવાળી, સૌભાગ્યવતી, કીર્તિમાળાવાળી, યશસ્વિની (મારી આશા) સીતાને ન જોવાથી લાંબી રાત્રિ માટે ભાંગી પડી છે.
5.13.45
तापसो वा भविष्यामि नियतो वृक्षमूलिकः।
नेतः प्रतिगमिष्यामि तामदृष्ट्वासितेक्षणाम् ॥ ५.१३.४५ ॥
હું તપસ્વી અથવા નિયમિત વૃક્ષમૂળ-નિવાસી બનીશ; પણ એ કાળાં નયનવાળી સીતાને જોયા વિના અહીંથી પાછો નહીં ફરું.
5.13.46
यदि तु प्रतिगच्छामि सीतामनधिगम्य ताम्।
अंगदः सहितः सर्वैर्वानरैर्न भविष्यति ॥ ५.१३.४६ ॥
પણ તેને મેળવ્યા વિના હું પાછો ફરું, તો અંગદ સઘળા વાનરો સાથે (જીવતો) નહીં રહે.
5.13.47
विनाशे बहवो दोषा जीवन् प्राप्नोति भद्रकम्।
तस्मात् प्राणान् धरिष्यामि ध्रुवो जीवति संगमः ॥ ५.१३.४७ ॥
વિનાશમાં ઘણા દોષ છે; જીવતો રહેનાર શુભ પામે છે. તેથી હું પ્રાણ ધારણ કરીશ; જીવતા રહીએ તો મિલન નિશ્ચિત છે.
5.13.48
एवं बहुविधं दुःखं मनसा धारयन् बहु।
नाध्यगच्छत् तदा पारं शोकस्य कपिकुञ्जरः ॥ ५.१३.४८ ॥
આ રીતે ઘણા પ્રકારનું દુઃખ મનમાં ઘણું ધારણ કરતાં, ત્યારે કપિકુંજર (હનુમાન) શોકનો પાર પામ્યો નહીં.
5.13.49
ततो विक्रममासाद्य धैर्यवान् कपिकुञ्जरः।
रावणं वा वधिष्यामि दशग्रीवं महाबलम्।
काममस्तु हृता सीता प्रत्याचीर्णं भविष्यति ॥ ५.१३.४९ ॥
ત્યારે પરાક્રમનો આશ્રય લઈને ધૈર્યવાન કપિકુંજર (હનુમાન) વિચારવા લાગ્યા: મહાબલી દશગ્રીવ રાવણનો હું વધ કરીશ. સીતા હરાઈ ગઈ હોય તો પણ તેનો પ્રતિકાર થશે.
5.13.50
अथवैनं समुत्क्षिप्य उपर्युपरि सागरम्।
रामायोपहरिष्यामि पशुं पशुपतेरिव ॥ ५.१३.५० ॥
અથવા આને (રાવણને) ઊંચકીને સમુદ્ર ઉપરથી લઈ જઈ, પશુપતિને પશુ અર્પણ કરાય તેમ રામને અર્પણ કરીશ.
5.13.51
ध्यानशोकपरीतात्मा चिन्तयामास वानरः ॥ ५.१३.५१ ॥
ધ્યાન અને શોકથી ઘેરાયેલા મનવાળો વાનર વિચારવા લાગ્યો.
5.13.52
यावत् सीतां न पश्यामि रामपत्नीं यशस्विनीम्।
तावदेतां पुरीं लंकां विचिनोमि पुनः पुनः ॥ ५.१३.५२ ॥
યશસ્વિની રામપત્ની સીતાને હું જોઉં નહીં ત્યાં સુધી, આ લંકા નગરીની હું વારંવાર શોધ કરીશ.
5.13.53
सम्पातिवचनाच्चापि रामं यद्यानयाम्यहम्।
अपश्यन् राघवो भार्यां निर्दहेत् सर्ववानरान् ॥ ५.१३.५३ ॥
સંપાતિના વચનથી હું રામને લાવું, છતાં રાઘવ પત્નીને ન જુએ તો તે સર્વ વાનરોને બાળી નાખશે.
5.13.54
इहैव नियताहारो वत्स्यामि नियतेन्द्रियः।
न मत्कृते विनश्येयुः सर्वे ते नरवानराः ॥ ५.१३.५४ ॥
અહીં જ નિયમિત આહાર અને સંયમિત ઇન્દ્રિયો સાથે હું રહીશ; મારે કારણે તે સર્વ નર-વાનર નાશ ન પામે.
5.13.55
अशोकवनिका चापि महतीयं महाद्रुमा।
इमामधिगमिष्यामि नहीयं विचिता मया ॥ ५.१३.५५ ॥
આ અશોકવાટિકા પણ મોટાં વૃક્ષોથી ભરેલી વિશાળ છે. હું તેમાં જઈશ, કારણ કે મેં તેની શોધ કરી નથી.
5.13.56
वसून् रुद्रांस्तथाऽऽदित्यानश्विनौ मरुतोऽपि च।
नमस्कृत्वा गमिष्यामि रक्षसां शोकवर्धनः ॥ ५.१३.५६ ॥
વસુઓ, રુદ્રો, આદિત્યો, બે અશ્વિનીકુમારો અને મરુતોને પણ નમસ્કાર કરીને, રાક્ષસોનો શોક વધારનારો હું જઈશ.
5.13.57
जित्वा तु राक्षसान् देवीमिक्ष्वाकुकुलनन्दिनीम्।
सम्प्रदास्यामि रामाय सिद्धीमिव तपस्विने ॥ ५.१३.५७ ॥
રાક્ષસોને જીતીને, ઇક્ષ્વાકુ કુળને આનંદ આપનારી દેવીને, તપસ્વીને સિદ્ધિ સોંપે તેમ, હું રામને સોંપીશ.
5.13.58
स मुहूर्तमिव ध्यात्वा चिन्ताविग्रथितेन्द्रियः।
उदतिष्ठन् महाबाहुर्हनूमान् मारुतात्मजः ॥ ५.१३.५८ ॥
તે જાણે એક ક્ષણ ધ્યાનમાં હતો, ચિંતાથી તેની ઇન્દ્રિયો બંધાયેલી હતી; પછી મહાબાહુ પવનપુત્ર હનુમાન ઊભા થયા.
5.13.59
नमोऽस्तु रामाय सलक्ष्मणाय
देव्यै च तस्यै जनकात्मजायै।
नमोऽस्तु रुद्रेन्द्रयमानिलेभ्यो
नमोऽस्तु चन्द्राग्निमरुद्गणेभ्यः ॥ ५.१३.५९ ॥
લક્ષ્મણ સહિત રામને નમસ્કાર; જનકપુત્રી તે દેવીને નમસ્કાર. રુદ્ર, ઇન્દ્ર, યમ, વાયુને નમસ્કાર; ચંદ્ર, અગ્નિ, મરુદ્ગણોને નમસ્કાર.
5.13.60
स तेभ्यस्तु नमस्कृत्वा सुग्रीवाय च मारुतिः।
दिशः सर्वाः समालोक्य सोऽशोकवनिकां प्रति ॥ ५.१३.६० ॥
તેમને અને સુગ્રીવને નમસ્કાર કરીને, મારુતિએ બધી દિશાઓ જોઈ અને પછી અશોકવાટિકા તરફ ગયા.
5.13.61
स गत्वा मनसा पूर्वमशोकवनिकां शुभाम्।
उत्तरं चिन्तयामास वानरो मारुतात्मजः ॥ ५.१३.६१ ॥
વાયુપુત્ર વાનરે પહેલાં મનથી એ શુભ અશોકવનમાં જઈને આગળનું કાર્ય વિચાર્યું.
5.13.62
ध्रुवं तु रक्षोबहुला भविष्यति वनाकुला।
अशोकवनिका पुण्या सर्वसंस्कारसंस्कृता ॥ ५.१३.६२ ॥
ચોક્કસ આ અશોકવન રાક્ષસોથી ભરેલું હશે; તે પવિત્ર છે અને સર્વ શણગારથી સુશોભિત છે.
5.13.63
रक्षिणश्चात्र विहिता नूनं रक्षन्ति पादपान्।
भगवानपि विश्वात्मा नातिक्षोभं प्रवायति ॥ ५.१३.६३ ॥
અહીં ચોક્કસ રક્ષકો નિયુક્ત છે જે આ વૃક્ષોની રક્ષા કરે છે; અને વિશ્વાત્મા ભગવાન (વાયુ) પણ અતિ ક્ષોભ કર્યા વિના વાય છે.
5.13.64
संक्षिप्तोऽयं मयाऽऽत्मा च रामार्थे रावणस्य च।
सिद्धिं दिशन्तु मे सर्वे देवाः सर्षिगणास्त्विह ॥ ५.१३.६४ ॥
રામના કાર્ય માટે અને રાવણની વિરુદ્ધ મેં મને અહીં સંક્ષિપ્ત કર્યો છે; અહીંના સર્વ દેવો અને ઋષિગણો મને સિદ્ધિ આપો.
5.13.65
ब्रह्मा स्वयम्भूर्भगवान् देवाश्चैव तपस्विनः।
सिद्धिमग्निश्च वायुश्च पुरुहूतश्च वज्रभृत् ॥ ५.१३.६५ ॥
સ્વયંભૂ ભગવાન બ્રહ્મા, દેવો, તપસ્વીઓ, અગ્નિ, વાયુ, પુરુહૂત (ઇન્દ્ર) અને વજ્રધારી—એ સૌ મને સિદ્ધિ આપો.
5.13.66
वरुणः पाशहस्तश्च सोमादित्यौ तथैव च।
अश्विनौ च महात्मानौ मरुतः सर्व एव च ॥ ५.१३.६६ ॥
પાશ હાથમાં ધરેલા વરુણ, સોમ અને આદિત્ય, એવી જ રીતે મહાત્મા અશ્વિનીકુમારો અને સર્વ મરુતો (મને સિદ્ધિ આપો).
5.13.67
सिद्धिं सर्वाणि भूतानि भूतानां चैव यः प्रभुः।
दास्यन्ति मम ये चान्येऽप्यदृष्टाः पथि गोचराः ॥ ५.१३.६७ ॥
જે સર્વ ભૂતોના પ્રભુ છે, અને માર્ગમાં અદૃશ્ય છતાં દેખાતા બીજા જેઓ છે, તેઓ મને સિદ્ધિ આપશે.
5.13.68
तदुन्नसं पाण्डुरदन्तमव्रणं
शुचिस्मितं पद्मपलाशलोचनम्।
द्रक्ष्ये तदार्यावदनं कदा न्वहं
प्रसन्नताराधिपतुल्यवर्चसम् ॥ ५.१३.६८ ॥
ઊંચું નાક, શ્વેત દાંત, નિર્દોષ પવિત્ર સ્મિત, કમળની પાંખડી જેવાં નેત્રો, અને સ્વચ્છ ચંદ્ર સમાન તેજવાળું તે આર્યાનું મુખ હું ક્યારે જોઈશ?
5.13.69
क्षुद्रेण हीनेन नृशंसमूर्तिना
सुदारुणालंकृतवेषधारिणा।
बलाभिभूता ह्यबला तपस्विनी
कथं नु मे दृष्टिपथेऽद्य सा भवेत् ॥ ५.१३.६९ ॥
તે ક્ષુદ્ર, હીન, ક્રૂર રૂપવાળા અને ભયંકર અલંકૃત વેશ ધારણ કરનારના બળથી અભિભૂત થયેલી તે અબળા તપસ્વિની આજે મારી દૃષ્ટિમાં કેવી રીતે આવશે?