蚁垤《罗摩衍那》 · 篇 5.15
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.15.1
स वीक्षमाणस्तत्रस्थो मार्गमाणश्च मैथिलीम्।
अवेक्षमाणश्च महीं सर्वां तामन्ववैक्षत ॥ ५.१५.१ ॥
他站在那里,环顾四周,寻找弥提利(悉多),将整个大地仔细察看。
5.15.2
संतानकलताभिश्च पादपैरुपशोभिताम्।
दिव्यगन्धरसोपेतां सर्वतः समलंकृताम् ॥ ५.१५.२ ॥
装饰着桑塔纳藤蔓与树木,充满神圣的香气与滋味,四面都装饰得十分华美。
5.15.3
तां स नन्दनसंकाशां मृगपक्षिभिरावृताम्।
हर्म्यप्रासादसम्बाधां कोकिलाकुलनिःस्वनाम् ॥ ५.१५.३ ॥
它宛如难陀园,被鹿与鸟环绕,楼阁宫殿密集,杜鹃的啼鸣回荡其间——他看到了这里。
5.15.4
काञ्चनोत्पलपद्माभिर्वापीभिरुपशोभिताम्।
बह्वासनकुथोपेतां बहुभूमिगृहायुताम् ॥ ५.१५.४ ॥
装饰着长满金色莲花与睡莲的阶井,备有许多座椅与帷幔,内有众多地下房间。
5.15.5
सर्वर्तुकुसुमै रम्यैः फलवद्भिश्च पादपैः।
पुष्पितानामशोकानां श्रिया सूर्योदयप्रभाम् ॥ ५.१५.५ ॥
树木上开满四季的美丽花朵,结满果实,盛开的无忧树散发光彩,犹如日出时的光辉。
5.15.6
प्रदीप्तामिव तत्रस्थो मारुतिः समुदैक्षत।
निष्पत्रशाखां विहगैः क्रियमाणामिवासकृत् ॥ ५.१५.६ ॥
站在那里的哈努曼望着它,仿佛它在燃烧,那无叶的枝条似乎一次又一次被鸟儿重新编织。
5.15.7
विनिष्पतद्भिः शतशश्चित्रैः पुष्पावतंसकैः।
समूलपुष्परचितैरशोकैः शोकनाशनैः ॥ ५.१५.७ ॥
成百上千棵无忧树,如奇异的花饰般生长,连根都缀满花朵,能消除忧愁。
5.15.8
पुष्पभारातिभारैश्च स्पृशद्भिरिव मेदिनीम्।
कर्णिकारैः कुसुमितैः किंशुकैश्च सुपुष्पितैः ॥ ५.१५.८ ॥
盛开的卡尔尼迦罗树,因花朵的重量而低垂,仿佛触及大地;还有花开繁盛的金翅木(kiṃśuka)。
5.15.9
स देशः प्रभया तेषां प्रदीप्त इव सर्वतः।
पुंनागाः सप्तपर्णाश्च चम्पकोद्दालकास्तथा ॥ ५.१५.९ ॥
那处地方被这些树的光辉照得四面八方如同燃烧一般;还有补那伽、七叶树、金色的瞻波树和乌达拉卡树。
5.15.10
विवृद्धमूला बहवः शोभन्ते स्म सुपुष्पिताः।
शातकुम्भनिभाः केचित् केचिदग्निशिखप्रभाः ॥ ५.१५.१० ॥
许多根深叶茂、花开繁盛的树木光彩夺目;有的如黄金,有的有火焰之光。
5.15.11
नीलाञ्जननिभाः केचित् तत्राशोकाः सहस्रशः।
नन्दनं विबुधोद्यानं चित्रं चैत्ररथं यथा ॥ ५.१५.११ ॥
有的如蓝色的眼膏;那里有成千上万棵无忧树,犹如诸神的难陀那园,或奇妙的柴特拉罗陀园。
5.15.12
अतिवृत्तमिवाचिन्त्यं दिव्यं रम्यश्रियायुतम्।
द्वितीयमिव चाकाशं पुष्पज्योतिर्गणायुतम् ॥ ५.१५.१२ ॥
它仿佛难以想象、神圣而美丽,犹如第二重天空,充满了无数花的光芒。
5.15.13
पुष्परत्नशतैश्चित्रं पञ्चमं सागरं यथा।
सर्वर्तुपुष्पैर्निचितं पादपैर्मधुगन्धिभिः ॥ ५.१५.१३ ॥
布满数百朵如宝石般的花,宛如第五片大海,遍布四季之花,树木散发着蜜一般的芳香。
5.15.14
नानानिनादैरुद्यानं रम्यं मृगगणद्विजैः।
अनेकगन्धप्रवहं पुण्यगन्धं मनोहरम् ॥ ५.१५.१४ ॥
那座花园因种种声音、鹿群与飞鸟而令人愉悦,飘散着多种香气;清净芬芳,令人心醉。
5.15.15
शैलेन्द्रमिव गन्धाढ्यं द्वितीयं गन्धमादनम्।
अशोकवनिकायां तु तस्यां वानरपुंगवः ॥ ५.१५.१५ ॥
如山中之王般芬芳馥郁,宛如第二座香山。在那阿输迦林中,猴中之王……
5.15.16
स ददर्शाविदूरस्थं चैत्यप्रासादमूर्जितम्।
मध्ये स्तम्भसहस्रेण स्थितं कैलासपाण्डुरम् ॥ ५.१५.१६ ॥
他看见不远处有一座高大雄伟的殿堂,中央立于千根柱子之上,洁白如同凯拉萨山。
5.15.17
प्रवालकृतसोपानं तप्तकाञ्चनवेदिकम्।
मुष्णन्तमिव चक्षूंषि द्योतमानमिव श्रिया ॥ ५.१५.१७ ॥
以珊瑚为阶,以炽热的金子为平台,耀眼夺目,光彩照人。
5.15.18
निर्मलं प्रांशुभावत्वादुल्लिखन्तमिवाम्बरम्।
ततो मलिनसंवीतां राक्षसीभिः समावृताम् ॥ ५.१५.१८ ॥
因其高耸而纯净无瑕,仿佛触及天空。随后,他看见一位女子被身着污秽衣裳的罗刹女们环绕。
5.15.19
उपवासकृशां दीनां निःश्वसन्तीं पुनः पुनः।
ददर्श शुक्लपक्षादौ चन्द्ररेखामिवामलाम् ॥ ५.१५.१९ ॥
他看见她因绝食而消瘦、悲苦,一再叹息,如同上弦初始时纤洁的月痕。
5.15.20
मन्दप्रख्यायमानेन रूपेण रुचिरप्रभाम्।
पिनद्धां धूमजालेन शिखामिव विभावसोः ॥ ५.१५.२० ॥
光彩迷人却朦胧可见,被烟雾之网所笼罩,如同火焰的舌尖。
5.15.21
पीतेनैकेन संवीतां क्लिष्टेनोत्तमवाससा।
सपङ्कामनलंकारां विपद्मामिव पद्मिनीम् ॥ ५.१५.२१ ॥
身着一件黄色、污损的上好衣裳,沾满污泥,无饰无华,如同失去莲花的莲池。
5.15.22
पीडितां दुःखसंतप्तां परिक्षीणां तपस्विनीम्।
ग्रहेणांगारकेणेव पीडितामिव रोहिणीम् ॥ ५.१५.२२ ॥
饱受折磨,为忧苦所煎熬,极其消瘦,如苦修的女子,又如被火星所困扰的罗诃尼。
5.15.23
अश्रुपूर्णमुखीं दीनां कृशामनशनेन च।
शोकध्यानपरां दीनां नित्यं दुःखपरायणाम् ॥ ५.१५.२३ ॥
满面泪痕,悲苦消瘦,因绝食而羸弱,沉浸于忧思与冥想,常年沉溺于苦痛之中。
5.15.24
प्रियं जनमपश्यन्तीं पश्यन्तीं राक्षसीगणम्।
स्वगणेन मृगीं हीनां श्वगणेनावृतामिव ॥ ५.१५.२४ ॥
见不到心爱之人,只见罗刹女的群伙;她如同离开了自己鹿群的母鹿,被一群狗所包围。
5.15.25
नीलनागाभया वेण्या जघनं गतयैकया।
नीलया नीरदापाये वनराज्या महीमिव ॥ ५.१५.२५ ॥
一条黑辫如黑蛇,垂至臀部,如雨季过后,黑色的林带覆盖大地。
5.15.26
सुखार्हां दुःखसंतप्तां व्यसनानामकोविदाम्।
तां विलोक्य विशालाक्षीमधिकं मलिनां कृशाम् ॥ ५.१५.२६ ॥
见她本当享福,却被忧愁煎熬,不谙灾祸,大眼睛,极其污秽、消瘦。
5.15.27
तर्कयामास सीतेति कारणैरुपपादिभिः।
ह्रियमाणा तदा तेन रक्षसा कामरूपिणा ॥ ५.१५.२७ ॥
他依据合理的理由推测,这正是被那能随意变化形体的罗刹掳走的悉多。
5.15.28
यथारूपा हि दृष्टा सा तथारूपेयमंगना।
पूर्णचन्द्राननां सुभ्रूं चारुवृत्तपयोधराम् ॥ ५.१५.२८ ॥
她所见的那种容貌,这女子也正是如此:面如满月,眉目姣好,乳房圆润优美。
5.15.29
कुर्वतीं प्रभया देवीं सर्वा वितिमिरा दिशः।
तां नीलकण्ठीं बिम्बोष्ठीं सुमध्यां सुप्रतिष्ठिताम् ॥ ५.१५.२९ ॥
这位女神以光辉使四方皆无黑暗:颈项幽黑,唇如频婆果,腰身纤细,安然端庄。
5.15.30
सीतां पद्मपलाशाक्षीं मन्मथस्य रतिं यथा।
इष्टां सर्वस्य जगतः पूर्णचन्द्रप्रभामिव ॥ ५.१५.३० ॥
悉多,眼如莲花瓣,如爱神的爱妻罗蒂,为整个世界所爱,如满月的光辉。
5.15.31
भूमौ सुतनुमासीनां नियतामिव तापसीम्।
निःश्वासबहुलां भीरुं भुजगेन्द्रवधूमिव ॥ ५.१५.३१ ॥
她坐在地上,身形纤细,宛如克己的苦行女,频频深深叹息,胆怯而惊惶,仿佛一位大蛇王的妻子。
5.15.32
शोकजालेन महता विततेन न राजतीम्।
संसक्तां धूमजालेन शिखामिव विभावसोः ॥ ५.१५.३२ ॥
她被广大的巨大悲伤之网所笼罩,不再光彩照人,犹如火焰被烟雾之网缠绕。
5.15.33
तां स्मृतीमिव संदिग्धामृद्धिं निपतितामिव।
विहतामिव च श्रद्धामाशां प्रतिहतामिव ॥ ५.१५.३३ ॥
她仿佛是变得模糊可疑的记忆,如倾覆的福运,如毁灭的信念,如受阻的希望。
5.15.34
सोपसर्गां यथा सिद्धिं बुद्धिं सकलुषामिव।
अभूतेनापवादेन कीर्तिं निपतितामिव ॥ ५.१५.३४ ॥
她仿佛是遭遇障碍的成就,被玷污的智慧,因虚假的诽谤而陨落的名声。
5.15.35
रामोपरोधव्यथितां रक्षोगणनिपीडिताम्।
अबलां मृगशावाक्षीं वीक्षमाणां ततस्ततः ॥ ५.१५.३५ ॥
她为罗摩的困苦而忧痛,受罗刹群众的逼迫,是一位无助的女子,有着小鹿般的眼睛,四处张望。
5.15.36
बाष्पाम्बुपरिपूर्णेन कृष्णवक्राक्षिपक्ष्मणा।
वदनेनाप्रसन्नेन निःश्वसन्तीं पुनः पुनः ॥ ५.१५.३६ ॥
她的脸庞不再明朗,满是泪水,黑色卷曲的睫毛湿润,她频频叹息。
5.15.37
मलपङ्कधरां दीनां मण्डनार्हाममण्डिताम्।
प्रभां नक्षत्रराजस्य कालमेघैरिवावृताम् ॥ ५.१५.३७ ॥
她身上沾满污泥,悲苦憔悴,本应以饰物装扮,却未加妆饰,好像星宿之王(月亮)的光辉被乌云遮蔽。
5.15.38
तस्य संदिदिहे बुद्धिस्तथा सीतां निरीक्ष्य च।
आम्नायानामयोगेन विद्यां प्रशिथिलामिव ॥ ५.१५.३८ ॥
看到悉多,他的心也陷入疑惑,正如因缺乏修习,经典之学变得松弛。
5.15.39
दुःखेन बुबुधे सीतां हनुमाननलंकृताम्।
संस्कारेण यथा हीनां वाचमर्थान्तरं गताम् ॥ ५.१५.३९ ॥
哈奴曼悲痛地认出悉多;她虽被装饰,却像失去了规范的言辞而转入他义。
5.15.40
तां समीक्ष्य विशालाक्षीं राजपुत्रीमनिन्दिताम्।
तर्कयामास सीतेति कारणैरुपपादयन् ॥ ५.१५.४० ॥
他看见这位眼睛宽大、无可指摘的王女,便依据种种迹象推断:此人是悉多。
5.15.41
वैदेह्या यानि चांगेषु तदा रामोऽन्वकीर्तयत्।
तान्याभरणजालानि गात्रशोभीन्यलक्षयत् ॥ ५.१५.४१ ॥
罗摩当时所描述的、悬于毗提诃身上的那些饰物,那些令身体增色的饰物,他都认了出来。
5.15.42
सुकृतौ कर्णवेष्टौ च श्वदंष्ट्रौ च सुसंस्थितौ।
मणिविद्रुमचित्राणि हस्तेष्वाभरणानि च ॥ ५.१५.४२ ॥
两只做工精美的耳环,形如狗牙、安置得当的饰物,以及手上镶嵌着宝石与珊瑚的斑斓饰物。
5.15.43
श्यामानि चिरयुक्तत्वात् तथा संस्थानवन्ति च।
तान्येवैतानि मन्येऽहं यानि रामोऽन्वकीर्तयत् ॥ ५.१५.४३ ॥
这些饰物因长久佩戴而暗淡,但形制精美。我想这正是罗摩详细描述过的那些饰物。
5.15.44
तत्र यान्यवहीनानि तान्यहं नोपलक्षये।
यान्यस्या नावहीनानि तानीमानि न संशयः ॥ ५.१५.४४ ॥
其中完好的我认不出来。她身上完好的那些并不是这些,这一点毫无疑问。
5.15.45
पीतं कनकपट्टाभं स्रस्तं तद्वसनं शुभम्।
उत्तरीयं नगासक्तं तदा दृष्टं प्लवंगमैः ॥ ५.१५.४५ ॥
一件如金带般闪耀的黄色华美衣裳已滑落;挂在树上的上衣当时被猴子们看见了。
5.15.46
भूषणानि च मुख्यानि दृष्टानि धरणीतले।
अनयैवापविद्धानि स्वनवन्ति महान्ति च ॥ ५.१५.४६ ॥
地上还见到了主要的饰物,都是她亲手抛下的——体积大、会发出声响的饰物。
5.15.47
इदं चिरगृहीतत्वाद् वसनं क्लिष्टवत्तरम्।
तथाप्यनूनं तद्वर्णं तथा श्रीमद्यथेतरत् ॥ ५.१५.४७ ॥
这件衣服因长久穿着而更加污旧;然而它的颜色并未减退,与另一件一样华美。
5.15.48
इयं कनकवर्णांगी रामस्य महिषी प्रिया।
प्रणष्टापि सती यस्य मनसो न प्रणश्यति ॥ ५.१५.४८ ॥
这位金色肢体的女子是罗摩心爱的正妃;虽已失散,但她贞洁之心从不会失去他。
5.15.49
इयं सा यत्कृते रामश्चतुर्भिरिह तप्यते।
कारुण्येनानृशंस्येन शोकेन मदनेन च ॥ ५.१५.४९ ॥
为了她,罗摩在此因四种情感而备受煎熬:怜悯、温柔、悲伤和爱欲。
5.15.50
स्त्री प्रणष्टेति कारुण्यादाश्रितेत्यानृशंस्यतः।
पत्नी नष्टेति शोकेन प्रियेति मदनेन च ॥ ५.१५.५० ॥
因怜悯,因她是失落的女子;因温柔,因她依赖于他;因悲伤,因她是失去的妻子;因爱慕,因她是心爱之人。
5.15.51
अस्या देव्या यथारूपमंगप्रत्यंगसौष्ठवम्।
रामस्य च यथारूपं तस्येयमसितेक्षणा ॥ ५.१५.५१ ॥
此女神的容貌与四肢的秀美如何,罗摩的容貌也同样如此;这位黑眼女子与他正相配。
5.15.52
अस्या देव्या मनस्तस्मिंस्तस्य चास्यां प्रतिष्ठितम्।
तेनेयं स च धर्मात्मा मुहूर्तमपि जीवति ॥ ५.१५.५२ ॥
女神的心系于他,他的心系于她;因此她与那位正直之人,尚能存活片刻。
5.15.53
दुष्करं कृतवान् रामो हीनो यदनया प्रभुः।
धारयत्यात्मनो देहं न शोकेनावसीदति ॥ ५.१५.५३ ॥
罗摩这位主人做了一件难事:失去了她,仍支撑着自己的身体,并未因悲伤而倒下。
5.15.54
एवं सीतां तथा दृष्ट्वा हृष्टः पवनसम्भवः।
जगाम मनसा रामं प्रशशंस च तं प्रभुम् ॥ ५.१५.५४ ॥
风之子如此见到悉多,心中欢喜,便在心中前往罗摩处,并赞颂那位主人。