ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 5.19
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.19.1
तस्मिन्नेव ततः काले राजपुत्री त्वनिन्दिता।
रूपयौवनसम्पन्नं भूषणोत्तमभूषितम् ॥ ५.१९.१ ॥
ସେହି ସମୟରେ ସେ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ରାଜକୁମାରୀ, ରୂପ ଓ ଯୌବନରେ ସମ୍ପନ୍ନା, ଉତ୍ତମ ଅଳଙ୍କାରରେ ଭୂଷିତା ଥିଲେ।
5.19.2
ततो दृष्ट्वैव वैदेही रावणं राक्षसाधिपम्।
प्रावेपत वरारोहा प्रवाते कदली यथा ॥ ५.१९.२ ॥
ତା'ପରେ ରାକ୍ଷସାଧିପତି ରାବଣଙ୍କୁ ଦେଖିବା ମାତ୍ରେ ବୈଦେହୀ ପବନରେ କଦଳୀ ଗଛ ପରି ଥରିଉଠିଲେ।
5.19.3
ऊरुभ्यामुदरं छाद्य बाहुभ्यां च पयोधरौ।
उपविष्टा विशालाक्षी रुदती वरवर्णिनी ॥ ५.१९.३ ॥
ଊରୁରେ ଉଦର ଏବଂ ବାହୁରେ ସ୍ତନ ଆବୃତ କରି ବସିଥିବା ସେହି ବିଶାଳନୟନା, ଶ୍ରେଷ୍ଠବର୍ଣ୍ଣା କାନ୍ଦୁଥିଲେ।
5.19.4
दशग्रीवस्तु वैदेहीं रक्षितां राक्षसीगणैः।
ददर्श दीनां दुःखार्तां नावं सन्नामिवार्णवे ॥ ५.१९.४ ॥
ଦଶଗ୍ରୀବ ରାବଣ ରାକ୍ଷସୀ ଦଳ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତା, ଦୀନା, ଦୁଃଖାର୍ତ୍ତା ବୈଦେହୀଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ; ସେ ସମୁଦ୍ରରେ ଡୁବିଥିବା ନାଆ ପରି ଥିଲେ।
5.19.5
असंवृतायामासीनां धरण्यां संशितव्रताम्।
छिन्नां प्रपतितां भूमौ शाखामिव वनस्पतेः ॥ ५.१९.५ ॥
ଖୋଲା ଭୂମିରେ ବସିଥିବା, ଦୃଢ଼ବ୍ରତା ସେ, ବୃକ୍ଷରୁ କଟି ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଥିବା ଡାଳ ପରି ଥିଲେ।
5.19.6
मलमण्डनदिग्धांगीं मण्डनार्हाममण्डनाम्।
मृणाली पङ्कदिग्धेव विभाति न विभाति च ॥ ५.१९.६ ॥
ମଇଳା ଓ ଧୂଳିରେ ଲିପ୍ତ ଅଙ୍ଗବିଶିଷ୍ଟା, ଅଳଙ୍କାର ଯୋଗ୍ୟା ହେଲେ ହେଁ ଅଳଙ୍କାରହୀନା, ପଙ୍କରେ ଲିପ୍ତ ମୃଣାଳ ପରି ସେ କେବେ ଶୋଭିତ, କେବେ ଅଶୋଭିତ ଥିଲେ।
5.19.7
समीपं राजसिंहस्य रामस्य विदितात्मनः।
संकल्पहयसंयुक्तैर्यान्तीमिव मनोरथैः ॥ ५.१९.७ ॥
ସଂକଳ୍ପ ରୂପୀ ଅଶ୍ୱଯୁକ୍ତ ମନୋରଥରେ ଚଢ଼ି, ଆତ୍ମଜ୍ଞ ରାଜସିଂହ ରାମଙ୍କ ସମୀପକୁ ଯାଉଥିବା ଭଳି।
5.19.8
शुष्यन्तीं रुदतीमेकां ध्यानशोकपरायणाम्।
दुःखस्यान्तमपश्यन्तीं रामां राममनुव्रताम् ॥ ५.१९.८ ॥
କ୍ଷୀଣ ହେଉଥିବା, କାନ୍ଦୁଥିବା, ଏକାକିନୀ, ଧ୍ୟାନ ଓ ଶୋକରେ ଲୀନ, ଦୁଃଖର ଅନ୍ତ ନ ଦେଖୁଥିବା, ରାମଙ୍କୁ ଅନୁସରୁଥିବା ସୀତା।
5.19.9
चेष्टमानामथाविष्टां पन्नगेन्द्रवधूमिव।
धूप्यमानां ग्रहेणेव रोहिणीं धूमकेतुना ॥ ५.१९.९ ॥
ନାଗରାଜଙ୍କ ପତ୍ନୀ ପରି ଛଟପଟ ହେଉଥିବା ଓ ଗ୍ରସ୍ତ, କିମ୍ବା ଧୂମକେତୁ ଦ୍ୱାରା ପୀଡ଼ିତ ରୋହିଣୀ ଭଳି।
5.19.10
वृत्तशीले कुले जातामाचारवति धार्मिके।
पुनः संस्कारमापन्नां जातामिव च दुष्कुले ॥ ५.१९.१० ॥
ଉତ୍ତମ ଆଚାର ଓ ଶୀଳର, ଧାର୍ମିକ କୁଳରେ ଜାତ; ଦୁଷ୍କୁଳରେ ଜନ୍ମିତା ପରି ପୁନଃ ସଂସ୍କାର ପ୍ରାପ୍ତା।
5.19.11
सन्नामिव महाकीर्तिं श्रद्धामिव विमानिताम्।
प्रज्ञामिव परिक्षीणामाशां प्रतिहतामिव ॥ ५.१९.११ ॥
ଲୁପ୍ତ ହୋଇଥିବା ମହାକୀର୍ତ୍ତି ପରି, ଅପମାନିତ ଶ୍ରଦ୍ଧା ପରି, କ୍ଷୀଣ ପ୍ରଜ୍ଞା ପରି, ପ୍ରତିହତ ଆଶା ପରି।
5.19.12
आयतीमिव विध्वस्तामाज्ञां प्रतिहतामिव।
दीप्तामिव दिशं काले पूजामपहतामिव ॥ ५.१९.१२ ॥
ବିନଷ୍ଟ ଭବିଷ୍ୟତ ପରି, ପ୍ରତିହତ ଆଜ୍ଞା ପରି, ସମୟରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଦିଗ ପରି, ଅପହୃତ ପୂଜା ପରି।
5.19.13
पौर्णमासीमिव निशां तमोग्रस्तेन्दुमण्डलाम्।
पद्मिनीमिव विध्वस्तां हतशूरां चमूमिव ॥ ५.१९.१३ ॥
ସେ ସେହି ପୂର୍ଣିମା ରାତ୍ରି ପରି ଥିଲେ ଯାହାର ଚନ୍ଦ୍ରମଣ୍ଡଳ ଅନ୍ଧକାରେ ଗ୍ରସ୍ତ, ସେହି ପଦ୍ମିନୀ ପରି ଯାହା ବିଧ୍ୱସ୍ତ, ସେହି ସେନା ପରି ଯାହାର ବୀରମାନେ ହତ।
5.19.14
प्रभामिव तमोध्वस्तामुपक्षीणामिवापगाम्।
वेदीमिव परामृष्टां शान्तामग्निशिखामिव ॥ ५.१९.१४ ॥
ସେ ସେହି ପ୍ରଭା ପରି ଯାହା ଅନ୍ଧକାରରେ ନଷ୍ଟ, ସେହି ନଦୀ ପରି ଯାହା ଶୁଖିଯାଇଛି, ସେହି ବେଦୀ ପରି ଯାହା ଅପବିତ୍ର, ସେହି ଅଗ୍ନିଶିଖା ପରି ଯାହା ଶାନ୍ତ।
5.19.15
उत्कृष्टपर्णकमलां वित्रासितविहंगमाम्।
हस्तिहस्तपरामृष्टामाकुलामिव पद्मिनीम् ॥ ५.१९.१५ ॥
ସେ ସେହି ପଦ୍ମିନୀ ପରି ଥିଲେ ଯାହାର ପତ୍ର ଓ ପଦ୍ମ ଉପାଡ଼ି ଦିଆଯାଇଛି, ପକ୍ଷୀମାନେ ଭୟଭୀତ, ହାତୀର ଶୁଣ୍ଡରେ ଦଳିତ, ଆକୁଳ।
5.19.16
पतिशोकातुरां शुष्कां नदीं विस्रावितामिव।
परया मृजया हीनां कृष्णपक्षे निशामिव ॥ ५.१९.१६ ॥
ପତି-ଶୋକରେ ଆତୁର, ଶୁଖିଲା, ପ୍ରବାହିତ କରି ଖାଲି କରାଯାଇଥିବା ନଦୀ ପରି; କୃଷ୍ଣପକ୍ଷର ରାତ୍ରି ପରି ପରମ ଶୃଙ୍ଗାରରହିତ।
5.19.17
सुकुमारीं सुजातांगीं रत्नगर्भगृहोचिताम्।
तप्यमानामिवोष्णेन मृणालीमचिरोद्धृताम् ॥ ५.१९.१७ ॥
ସେ ସୁକୁମାରୀ, ସୁନ୍ଦର ଅଙ୍ଗଯୁକ୍ତା, ରତ୍ନଭରା ଗୃହର ଯୋଗ୍ୟା; ଉତ୍ତାପରେ ତପ୍ତ, ସଦ୍ୟ ଉପାଡ଼ି ଦିଆଯାଇଥିବା ପଦ୍ମନାଳ ପରି।
5.19.18
गृहीतामालितां स्तम्भे यूथपेन विनाकृताम्।
निःश्वसन्तीं सुदुःखार्तां गजराजवधूमिव ॥ ५.१९.१८ ॥
ସେ ଯୂଥପତିଙ୍କ ଠାରୁ ଅଲଗା ହୋଇ, ଧରାଯାଇ ସ୍ତମ୍ଭରେ ବାନ୍ଧିଯାଇଥିବା, ନିଃଶ୍ବାସ ଛାଡ଼ୁଥିବା, ଅତି ଦୁଃଖାର୍ତ୍ତ ଗଜରାଜ-ପତ୍ନୀ ପରି ଥିଲେ।
5.19.19
एकया दीर्घया वेण्या शोभमानामयत्नतः।
नीलया नीरदापाये वनराज्या महीमिव ॥ ५.१९.१९ ॥
ବର୍ଷାମେଘ ଚାଲିଗଲା ପରେ ନୀଳ ବନରାଜିରେ ପୃଥିବୀ ଯେପରି ଶୋଭେ, ସେପରି ଏକ ଲମ୍ବା ବେଣୀରେ ସେ ସହଜରେ ଶୋଭାୟମାନ ଥିଲେ।
5.19.20
उपवासेन शोकेन ध्यानेन च भयेन च।
परिक्षीणां कृशां दीनामल्पाहारां तपोधनाम् ॥ ५.१९.२० ॥
ଉପବାସ, ଶୋକ, ଧ୍ୟାନ ଓ ଭୟରେ ସେ କ୍ଷୀଣ, କୃଶ, ଦୀନ, ଅଳ୍ପାହାରୀ ଥିଲେ; ତପସ୍ୟା ହିଁ ତାଙ୍କର ଧନ।
5.19.21
आयाचमानां दुःखार्तां प्राञ्जलिं देवतामिव।
भावेन रघुमुख्यस्य दशग्रीवपराभवम् ॥ ५.१९.२१ ॥
ଦୁଃଖରେ ପୀଡ଼ିତ, ହାତ ଯୋଡ଼ି ଯାଚନା କରୁଥିବା ଦେବୀ ପରି, ରଘୁଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାମଙ୍କ ଭାବରେ ମଗ୍ନ, ଦଶଗ୍ରୀବର ପରାଜୟ କାମନା କରି।
5.19.22
समीक्षमाणां रुदतीमनिन्दितां
सुपक्ष्मताम्रायतशुक्ललोचनाम्।
अनुव्रतां राममतीव मैथिलीं
प्रलोभयामास वधाय रावणः ॥ ५.१९.२२ ॥
ଚାରିଆଡେ ଚାହୁଁ ଚାହୁଁ କାନ୍ଦୁଥିବା, ନିର୍ଦୋଷ, ସୁନ୍ଦର ପଲକ ଓ ରକ୍ତିମ-ଧଳା ଦୀର୍ଘ ନୟନର, ରାମଙ୍କ ପ୍ରତି ଅତି ଅନୁରକ୍ତ ମୈଥିଲୀକୁ ରାବଣ ନିଜ ବିନାଶ ପାଇଁ ହିଁ ଆକର୍ଷିତ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲା।