Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 5.23

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

5.23.1

इत्युक्त्वा मैथिलीं राजा रावणः शत्रुरावणः।
संदिश्य च ततः सर्वा राक्षसीर्निर्जगाम ह ॥ ५.२३.१ ॥

ଏପରି ମୈଥିଲୀଙ୍କୁ କହି, ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଭୟଭୀତ କରୁଥିବା ରାଜା ରାବଣ ପରେ ସମସ୍ତ ରାକ୍ଷସୀମାନଙ୍କୁ ଆଦେଶ ଦେଇ ଚାଲିଗଲେ।

5.23.2

निष्क्रान्ते राक्षसेन्द्रे तु पुनरन्तःपुरं गते।
राक्षस्यो भीमरूपास्ताः सीतां समभिदुद्रुवुः ॥ ५.२३.२ ॥

ରାକ୍ଷସରାଜ ପୁନଃ ଅନ୍ତଃପୁରକୁ ଚାଲିଗଲେ ପରେ, ଭୟଙ୍କର ରୂପର ସେହି ରାକ୍ଷସୀମାନେ ସୀତାଙ୍କ ଉପରେ ଧାଇଁଗଲେ।

5.23.3

ततः सीतामुपागम्य राक्षस्यः क्रोधमूर्च्छिताः।
परं परुषया वाचा वैदेहीमिदमब्रुवन् ॥ ५.२३.३ ॥

ତା'ପରେ କ୍ରୋଧରେ ମୂର୍ଚ୍ଛିତ ପରି ରାକ୍ଷସୀମାନେ ସୀତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସି ବୈଦେହୀଙ୍କୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ କଠୋର ବାଣୀରେ ଏହା କହିଲେ।

5.23.4

पौलस्त्यस्य वरिष्ठस्य रावणस्य महात्मनः।
दशग्रीवस्य भार्यात्वं सीते न बहु मन्यसे ॥ ५.२३.४ ॥

ହେ ସୀତେ, ପୁଲସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ବଂଶଜ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମହାତ୍ମା ଦଶଗ୍ରୀବ ରାବଣଙ୍କ ପତ୍ନୀ ହେବା ତୁମେ ଅଧିକ ମନେ କରୁନାହଁ।

5.23.5

ततस्त्वेकजटा नाम राक्षसी वाक्यमब्रवीत्।
आमन्त्र्य क्रोधताम्राक्षी सीतां करतलोदरीम् ॥ ५.२३.५ ॥

ତା'ପରେ ଏକଜଟା ନାମକ ରାକ୍ଷସୀ, କ୍ରୋଧରେ ଲାଲ ଆଖିରେ, ପତଳା କଟିଦେଶ ଥିବା ସୀତାଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କରି କହିଲା।

5.23.6

प्रजापतीनां षण्णां तु चतुर्थोऽयं प्रजापतिः।
मानसो ब्रह्मणः पुत्रः पुलस्त्य इति विश्रुतः ॥ ५.२३.६ ॥

ଛଅ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଚତୁର୍ଥ ପ୍ରଜାପତି; ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ମାନସପୁତ୍ର, ପୁଲସ୍ତ୍ୟ ନାମରେ ବିଖ୍ୟାତ।

5.23.7

पुलस्त्यस्य तु तेजस्वी महर्षिर्मानसः सुतः।
नाम्ना स विश्रवा नाम प्रजापतिसमप्रभः ॥ ५.२३.७ ॥

ପୁଲସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ତେଜସ୍ୱୀ ପୁତ୍ର, ମାନସ ମହର୍ଷି; ତାଙ୍କ ନାମ ବିଶ୍ରବା, ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ସମାନ ପ୍ରଭାବିଶିଷ୍ଟ।

5.23.8

तस्य पुत्रो विशालाक्षि रावणः शत्रुरावणः।
तस्य त्वं राक्षसेन्द्रस्य भार्या भवितुमर्हसि ॥ ५.२३.८ ॥

ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର, ହେ ବିଶାଳାକ୍ଷି, ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଭୟଭୀତ କରୁଥିବା ରାବଣ; ତୁମେ ସେହି ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟା ହେବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ।

5.23.9

मयोक्तं चारुसर्वाङ्गि वाक्यं किं नानुमन्यसे।
ततो हरिजटा नाम राक्षसी वाक्यमब्रवीत् ॥ ५.२३.९ ॥

ମୋ କହିଥିବା କଥାକୁ, ହେ ସୁନ୍ଦରାଙ୍ଗୀ, ତୁମେ କାହିଁକି ମାନୁନାହଁ? ତା'ପରେ ହରିଜଟା ନାମକ ରାକ୍ଷସୀ ଏହା କହିଲା।

5.23.10

विवृत्य नयने कोपान्मार्जारसदृशेक्षणा।
येन देवास्त्रयस्त्रिंशद् देवराजश्च निर्जितः ॥ ५.२३.१० ॥

କ୍ରୋଧରେ ଚକ୍ଷୁ ବିସ୍ଫାରିତ କରି, ବିଲେଇ ପରି ଦୃଷ୍ଟିଯୁକ୍ତ ସେ କହିଲା: ଯିଏ ତେତିଶ ଦେବତା ଓ ଦେବରାଜଙ୍କୁ ଜିତିଛନ୍ତି,

5.23.11

तस्य त्वं राक्षसेन्द्रस्य भार्या भवितुमर्हसि।
वीर्योत्सिक्तस्य शूरस्य संग्रामेष्वनिवर्तिनः।
बलिनो वीर्ययुक्तस्य भार्यात्वं किं न लिप्ससे ॥ ५.२३.११ ॥

ତୁମେ ସେହି ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟା ହେବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ। ପରାକ୍ରମରେ ଗର୍ବିତ, ଯୁଦ୍ଧରେ କେବେ ପଛକୁ ନ ହଟୁଥିବା, ବଳବାନ ଓ ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ ସେହି ଶୂରଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟା ହେବାକୁ ତୁମେ କାହିଁକି ଇଚ୍ଛା କରୁନାହଁ?

5.23.12

प्रियां बहुमतां भार्यां त्यक्त्वा राजा महाबलः।
सर्वासां च महाभागां त्वामुपैष्यति रावणः ॥ ५.२३.१२ ॥

ନିଜର ପ୍ରିୟ, ଅତି ସମ୍ମାନିତ ଭାର୍ଯ୍ୟାକୁ ତ୍ୟାଗ କରି, ମହାବଳୀ ରାଜା ରାବଣ ସମସ୍ତ ନାରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପରମ ସୌଭାଗ୍ୟବତୀ ତୁମ ପାଖକୁ ଆସିବେ।

5.23.13

समृद्धं स्त्रीसहस्रेण नानारत्नोपशोभितम्।
अन्तःपुरं तदुत्सृज्य त्वामुपैष्यति रावणः ॥ ५.२३.१३ ॥

ହଜାର ହଜାର ନାରୀରେ ସମୃଦ୍ଧ, ନାନା ରତ୍ନରେ ଶୋଭିତ ସେହି ଅନ୍ତଃପୁରକୁ ତ୍ୟାଗ କରି ରାବଣ ତୁମ ପାଖକୁ ଆସିବ।

5.23.14

अन्या तु विकटा नाम राक्षसी वाक्यमब्रवीत्।
असकृद् भीमवीर्येण नागा गन्धर्वदानवाः।
निर्जिताः समरे येन स ते पार्श्वमुपागतः ॥ ५.२३.१४ ॥

ସେତେବେଳେ ବିକଟା ନାମକ ଅନ୍ୟ ଏକ ରାକ୍ଷସୀ କହିଲା: "ଭୟଙ୍କର ପରାକ୍ରମୀ ଯେ ନାଗ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଦାନବମାନଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ବାରମ୍ବାର ଜିତିଛି, ସେ ହିଁ ତୁମ ପାଖକୁ ଆସିଛି।"

5.23.15

तस्य सर्वसमृद्धस्य रावणस्य महात्मनः।
किमर्थं राक्षसेन्द्रस्य भार्यात्वं नेच्छसेऽधमे ॥ ५.२३.१५ ॥

ସର୍ବସମୃଦ୍ଧ, ମହାତ୍ମା ରାବଣ, ରାକ୍ଷସରାଜର ଭାର୍ଯ୍ୟା ହେବାକୁ ତୁମେ କାହିଁକି ଇଚ୍ଛା କରୁନାହଁ, ହେ ଅଧମା?

5.23.16

ततस्तां दुर्मुखी नाम राक्षसी वाक्यमब्रवीत्।
यस्य सूर्यो न तपति भीतो यस्य स मारुतः।
न वाति स्मायतापाङ्गि किं त्वं तस्य न तिष्ठसे ॥ ५.२३.१६ ॥

ସେତେବେଳେ ଦୁର୍ମୁଖୀ ନାମକ ରାକ୍ଷସୀ ତାକୁ କହିଲା: "ଯାହାର ଭୟରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ତାପ ଦିଏ ନାହିଁ, ଯାହାର ଭୟରେ ପବନ ବହେ ନାହିଁ, ହେ ବିଶାଳ ନୟନା, ତୁମେ ତାହାର ପାଖରେ କାହିଁକି ଠିଆ ହୁଅ ନାହିଁ?"

5.23.17

पुष्पवृष्टिं च तरवो मुमुचुर्यस्य वै भयात्।
शैलाः सुस्रुवुः पानीयं जलदाश्च यदेच्छति ॥ ५.२३.१७ ॥

ଯାହାର ଭୟରେ ଗଛମାନେ ପୁଷ୍ପବର୍ଷା କରନ୍ତି, ପର୍ବତମାନେ ଜଳ ବହାନ୍ତି, ଆଉ ମେଘମାନେ ଯାହା ଇଚ୍ଛା କରେ ତାହା କରନ୍ତି—

5.23.18

तस्य नैर्ऋतराजस्य राजराजस्य भामिनि।
किं त्वं न कुरुषे बुद्धिं भार्यार्थे रावणस्य हि ॥ ५.२३.१८ ॥

ନୈର୍ଋତ ରାଜା, ରାଜାଧିରାଜ ସେହି ରାବଣର ଭାର୍ଯ୍ୟା ହେବାକୁ ତୁମେ କାହିଁକି ସଂକଳ୍ପ କରୁନାହଁ, ହେ ଭାମିନୀ?

5.23.19

साधु ते तत्त्वतो देवि कथितं साधु भामिनि।
गृहाण सुस्मिते वाक्यमन्यथा न भविष्यसि ॥ ५.२३.१९ ॥

ହେ ଦେବୀ, ତୁମେ ସତ୍ୟରେ ଭଲ କହିଛ; ହେ ସୁନ୍ଦରୀ, ଠିକ୍। ହେ ମଧୁର ହସିବା ନାରୀ, ମୋ କଥା ଗ୍ରହଣ କର; ନହେଲେ ତୁମ ଦଶା ଅନ୍ୟରକମ ହେବ।