Rāmāyaṇa de Vālmīki · Sarga 5.3
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.3.1
स लम्बशिखरे लम्बे लम्बतोयदसंनिभे।
सत्त्वमास्थाय मेधावी हनुमान् मारुतात्मजः ॥ ५.३.१ ॥
Erguido sobre aquella alta cumbre, semejante a una nube larga y colgante, el sabio Hanumān, hijo del Dios del Viento, tomando firme resolución, se dispuso (a avanzar).
5.3.2
निशि लंकां महासत्त्वो विवेश कपिकुञ्जरः।
रम्यकाननतोयाढ्यां पुरीं रावणपालिताम् ॥ ५.३.२ ॥
De noche, el magnánimo Hanumān, elefante entre los monos, entró en la ciudad de Laṅkā, rica en bellos bosques y aguas, protegida por Rāvaṇa.
5.3.3
शारदाम्बुधरप्रख्यैर्भवनैरुपशोभिताम्।
सागरोपमनिर्घोषां सागरानिलसेविताम् ॥ ५.३.३ ॥
Adornada con edificios semejantes a nubes de otoño, con un estruendo como el del océano, acariciada por la brisa marina: la ciudad de Laṅkā.
5.3.4
सुपुष्टबलसम्पुष्टां यथैव विटपावतीम्।
चारुतोरणनिर्यूहां पाण्डुरद्वारतोरणाम् ॥ ५.३.४ ॥
Bien nutrida por la fuerza de su ejército, como un árbol lleno de ramas, con bellos arcos y salientes, sus puertas y pórticos blancos: la ciudad de Laṅkā.
5.3.5
भुजगाचरितां गुप्तां शुभां भोगवतीमिव।
तां सविद्युद्घनाकीर्णां ज्योतिर्गणनिषेविताम् ॥ ५.३.५ ॥
Frecuentada por serpientes, bien guardada y hermosa, como la ciudad de Bhogavatī: aquella Laṅkā, cubierta de relámpagos y nubes, atendida por multitudes de luces brillantes.
5.3.6
चण्डमारुतनिर्ह्रादां यथा चाप्यमरावतीम्।
शातकुम्भेन महता प्राकारेणाभिसंवृताम् ॥ ५.३.६ ॥
Con el rugido del viento feroz, y semejante a Amarāvatī, Laṅkā estaba rodeada por una gran muralla de oro.
5.3.7
किङ्किणीजालघोषाभिः पताकाभिरलंकृताम्।
आसाद्य सहसा हृष्टः प्राकारमभिपेदिवान् ॥ ५.३.७ ॥
Al llegar a la ciudad adornada con estandartes y resonante con el tintineo de redes de campanillas, Hanumān, lleno de alegría, se acercó de pronto a la muralla.
5.3.8
विस्मयाविष्टहृदयः पुरीमालोक्य सर्वतः।
जाम्बूनदमयैर्द्वारैर्वैदूर्यकृतवेदिकैः ॥ ५.३.८ ॥
Con el corazón lleno de asombro, Hanumān miró la ciudad por todos lados: sus puertas eran de oro y sus plataformas estaban hechas de gemas de ojo de gato.
5.3.9
वज्रस्फटिकमुक्ताभिर्मणिकुट्टिमभूषितैः।
तप्तहाटकनिर्यूहै राजतामलपाण्डुरैः ॥ ५.३.९ ॥
Adornada con diamantes, cristal y perlas, con suelos incrustados de gemas, sus canales de oro fundido, pálida y pura como la plata.
5.3.10
वैदूर्यकृतसोपानैः स्फाटिकान्तरपांसुभिः।
चारुसंजवनोपेतैः खमिवोत्पतितैः शुभैः ॥ ५.३.१० ॥
Con escaleras de gemas de ojo de gato y polvo de cristal entre ellas, con bellos soportes, auspiciosas edificaciones que parecían alzarse hacia el cielo.
5.3.11
क्रौञ्चबर्हिणसंघुष्टै राजहंसनिषेवितैः।
तूर्याभरणनिर्घोषैः सर्वतः परिनादिताम् ॥ ५.३.११ ॥
Resonando con los gritos de grullas y pavos reales, frecuentada por cisnes reales, retumbando por todas partes con el sonido de instrumentos musicales y adornos.
5.3.12
वस्वोकसारप्रतिमां समीक्ष्य नगरीं ततः।
खमिवोत्पतितां लंकां जहर्ष हनुमान् कपिः ॥ ५.३.१२ ॥
Habiendo visto aquella ciudad semejante a la morada de los Vasus, y Laṅkā como alzada hacia el cielo, el mono Hanumān se regocijó.
5.3.13
तां समीक्ष्य पुरीं लंकां राक्षसाधिपतेः शुभाम्।
अनुत्तमामृद्धिमतीं चिन्तयामास वीर्यवान् ॥ ५.३.१३ ॥
Tras contemplar aquella ciudad de Laṅkā, espléndida, incomparable y próspera, del señor de los rākṣasas, el valiente reflexionó.
5.3.14
नेयमन्येन नगरी शक्या धर्षयितुं बलात्।
रक्षिता रावणबलैरुद्यतायुधपाणिभिः ॥ ५.३.१४ ॥
Esta ciudad no puede ser asaltada por la fuerza por nadie más, pues la protegen las tropas de Rāvaṇa con las armas en alto.
5.3.15
कुमुदाङ्गदयोर्वापि सुषेणस्य महाकपेः।
प्रसिद्धेयं भवेद् भूमिर्मैन्दद्विविदयोरपि ॥ ५.३.१५ ॥
Este territorio podría ser alcanzado por Kumuda y Aṅgada, o por el gran mono Suṣeṇa, y también por Maindа y Dvivida.
5.3.16
विवस्वतस्तनूजस्य हरेश्च कुशपर्वणः।
ऋक्षस्य कपिमुख्यस्य मम चैव गतिर्भवेत् ॥ ५.३.१६ ॥
El acceso a este lugar sería posible para el hijo de Vivasvat, el hijo de Hari, el oso Kuśaparvan, el jefe de los monos, y también para mí.
5.3.17
समीक्ष्य च महाबाहो राघवस्य पराक्रमम्।
लक्ष्मणस्य च विक्रान्तमभवत् प्रीतिमान् कपिः ॥ ५.३.१७ ॥
Tras considerar el valor de Rāghava y la proeza de Lakṣmaṇa, oh de brazos poderosos, el mono se alegró.
5.3.18
तां रत्नवसनोपेतां गोष्ठागारावतंसिकाम्।
यन्त्रागारस्तनीमृद्धां प्रमदामिव भूषिताम् ॥ ५.३.१८ ॥
Ella (Laṅkā) estaba adornada con vestiduras de joyas, coronada por establos y almacenes, con arsenales como sus pechos, próspera, como una mujer engalanada con adornos.
5.3.19
तां नष्टतिमिरां दीपैर्भास्वरैश्च महाग्रहैः।
नगरीं राक्षसेन्द्रस्य स ददर्श महाकपिः ॥ ५.३.१९ ॥
Aquella ciudad del señor de los rākṣasas, cuyas tinieblas se habían disipado con lámparas brillantes y grandes astros, la contempló el gran mono.
5.3.20
अथ सा हरिशार्दूलं प्रविशन्तं महाकपिम्।
नगरी स्वेन रूपेण ददर्श पवनात्मजम् ॥ ५.३.२० ॥
Entonces aquella ciudad, en su propia forma, vio al gran mono, el tigre entre los monos, el hijo del Viento, que entraba en ella.
5.3.21
सा तं हरिवरं दृष्ट्वा लंका रावणपालिता।
स्वयमेवोत्थिता तत्र विकृताननदर्शना ॥ ५.३.२१ ॥
Aquella Laṅkā, protegida por Rāvaṇa, al ver a aquel mejor de los monos, se levantó por sí misma, mostrando un rostro deformado y terrible.
5.3.22
पुरस्तात् तस्य वीरस्य वायुसूनोरतिष्ठत।
मुञ्चमाना महानादमब्रवीत् पवनात्मजम् ॥ ५.३.२२ ॥
Se detuvo ante aquel héroe, el hijo del Viento, y, lanzando un gran rugido, habló al hijo del Viento.
5.3.23
कस्त्वं केन च कार्येण इह प्राप्तो वनालय।
कथयस्वेह यत् तत्त्वं यावत् प्राणा धरन्ति ते ॥ ५.३.२३ ॥
Habitante del bosque, ¿quién eres y con qué propósito has venido aquí? Dime aquí la verdad, mientras te queden vida.
5.3.24
न शक्यं खल्वियं लंका प्रवेष्टुं वानर त्वया।
रक्षिता रावणबलैरभिगुप्ता समन्ततः ॥ ५.३.२४ ॥
Mono, en verdad no es posible que entres en esta Laṅkā; está bien custodiada por todos lados por las fuerzas de Rāvaṇa.
5.3.25
अथ तामब्रवीद् वीरो हनुमानग्रतः स्थिताम्।
कथयिष्यामि तत् तत्त्वं यन्मां त्वं परिपृच्छसे ॥ ५.३.२५ ॥
Entonces el héroe Hanumān le habló a ella, que estaba de pie ante él: "Te diré la verdad que me preguntas."
5.3.26
का त्वं विरूपनयना पुरद्वारेऽवतिष्ठसे।
किमर्थं चापि मां क्रोधान्निर्भर्त्सयसि दारुणे ॥ ५.३.२६ ॥
"¿Quién eres tú, de ojos deformes, que te detienes en la puerta de la ciudad? ¿Y por qué me amenazas con ira, oh cruel?"
5.3.27
हनुमद्वचनं श्रुत्वा लंका सा कामरूपिणी।
उवाच वचनं क्रुद्धा परुषं पवनात्मजम् ॥ ५.३.२७ ॥
Al oír las palabras de Hanumān, aquella Laṅkā, que podía tomar cualquier forma a voluntad, enfurecida habló palabras duras al hijo del Viento.
5.3.28
अहं राक्षसराजस्य रावणस्य महात्मनः।
आज्ञाप्रतीक्षा दुर्धर्षा रक्षामि नगरीमिमाम् ॥ ५.३.२८ ॥
Soy la invencible que aguarda la orden del magnánimo rey de los rākṣasas, Rāvaṇa; guardo esta ciudad.
5.3.29
न शक्यं मामवज्ञाय प्रवेष्टुं नगरीमिमाम्।
अद्य प्राणैः परित्यक्तः स्वप्स्यसे निहतो मया ॥ ५.३.२९ ॥
No es posible entrar en esta ciudad despreciándome; hoy, privado de la vida y muerto por mí, dormirás.
5.3.30
अहं हि नगरी लंका स्वयमेव प्लवङ्गम।
सर्वतः परिरक्षामि अतस्ते कथितं मया ॥ ५.३.३० ॥
¡Oh mono! Yo misma soy la ciudad de Laṅkā; la guardo por todos lados, y por eso te lo he dicho.
5.3.31
लंकाया वचनं श्रुत्वा हनुमान् मारुतात्मजः।
यत्नवान् स हरिश्रेष्ठः स्थितः शैल इवापरः ॥ ५.३.३१ ॥
Al oír las palabras de Laṅkā, Hanumān, hijo del Viento, el resuelto mejor de los monos, se quedó de pie como otra montaña.
5.3.32
स तां स्त्रीरूपविकृतां दृष्ट्वा वानरपुङ्गवः।
आबभाषेऽथ मेधावी सत्त्ववान् प्लवगर्षभः ॥ ५.३.३२ ॥
Al ver su forma transformada en mujer, el sabio y firme mejor de los monos, el principal saltarín, entonces habló.
5.3.33
द्रक्ष्यामि नगरीं लंकां साट्टप्राकारतोरणाम्।
इत्यर्थमिह सम्प्राप्तः परं कौतूहलं हि मे ॥ ५.३.३३ ॥
Veré la ciudad de Laṅkā con sus atalayas, murallas y puertas; con este propósito he llegado aquí, y mi curiosidad es grande.
5.3.34
वनान्युपवनानीह लंकायाः काननानि च।
सर्वतो गृहमुख्यानि द्रष्टुमागमनं हि मे ॥ ५.३.३४ ॥
Mi venida aquí es, en efecto, para ver los bosques, huertos y arboledas de Laṅkā, y las casas principales por todas partes.
5.3.35
तस्य तद् वचनं श्रुत्वा लंका सा कामरूपिणी।
भूय एव पुनर्वाक्यं बभाषे परुषाक्षरम् ॥ ५.३.३५ ॥
Al oír sus palabras, Laṅkā, que podía tomar cualquier forma a voluntad, volvió a hablar con palabras duras.
5.3.36
मामनिर्जित्य दुर्बुद्धे राक्षसेश्वरपालिताम्।
न शक्यं ह्यद्य ते द्रष्टुं पुरीयं वानराधम ॥ ५.३.३६ ॥
¡Oh necio, el más vil de los monos! Sin vencerme a mí, protegida por el señor de los rākṣasas, no te es posible ver hoy esta ciudad.
5.3.37
ततः स हरिशार्दूलस्तामुवाच निशाचरीम्।
दृष्ट्वा पुरीमिमां भद्रे पुनर्यास्ये यथागतम् ॥ ५.३.३७ ॥
Entonces aquel tigre entre los monos le dijo a aquella nocturna: Oh buena mujer, habiendo visto esta ciudad, volveré por donde vine.
5.3.38
ततः कृत्वा महानादं सा वै लंका भयंकरम्।
तलेन वानरश्रेष्ठं ताडयामास वेगिता ॥ ५.३.३८ ॥
Entonces, dando un rugido terrible y grande, Laṅkā golpeó con rapidez al mejor de los monos con la palma de la mano.
5.3.39
ततः स हरिशार्दूलो लंकया ताडितो भृशम्।
ननाद सुमहानादं वीर्यवान् मारुतात्मजः ॥ ५.३.३९ ॥
Entonces aquel tigre entre los monos, el poderoso hijo del Viento, golpeado con fuerza por Laṅkā, lanzó un rugido muy grande.
5.3.40
ततः संवर्तयामास वामहस्तस्य सोऽङ्गुलीः।
मुष्टिनाभिजघानैनां हनुमान् क्रोधर्मूच्छितः ॥ ५.३.४० ॥
Entonces Hanumān, vencido por la ira, cerró los dedos de la mano izquierda formando un puño y la golpeó con él.
5.3.41
स्त्री चेति मन्यमानेन नातिक्रोधः स्वयं कृतः।
सा तु तेन प्रहारेण विह्वलाङ्गी निशाचरी।
पपात सहसा भूमौ विकृताननदर्शना ॥ ५.३.४१ ॥
Pensando: "Es una mujer", él mismo no mostró excesiva ira. Pero golpeada por aquel golpe, con los miembros desordenados, la nocturna cayó de repente al suelo, con el rostro desfigurado.
5.3.42
ततस्तु हनुमान् वीरस्तां दृष्ट्वा विनिपातिताम्।
कृपां चकार तेजस्वी मन्यमानः स्त्रियं च ताम् ॥ ५.३.४२ ॥
Entonces el héroe Hanumān, al verla caída, pensando que era una mujer, el resplandeciente le mostró compasión.
5.3.43
ततो वै भृशमुद्विग्ना लंका सा गद्गदाक्षरम्।
उवाचागर्वितं वाक्यं हनुमन्तं प्लवङ्गमम् ॥ ५.३.४३ ॥
Entonces Laṅkā, muy agitada, habló con voz entrecortada y palabras sin arrogancia al mono saltarín Hanumān.
5.3.44
प्रसीद सुमहाबाहो त्रायस्व हरिसत्तम।
समये सौम्य तिष्ठन्ति सत्त्ववन्तो महाबलाः ॥ ५.३.४४ ॥
Sé benévolo, oh de brazos poderosos; protégeme, mejor de los monos. Oh amable, los virtuosos y los muy poderosos permanecen fieles a su plazo.
5.3.45
अहं तु नगरी लंका स्वयमेव प्लवङ्गम।
निर्जिताहं त्वया वीर विक्रमेण महाबल ॥ ५.३.४५ ॥
Yo misma soy la ciudad de Laṅkā. Oh saltarín, oh héroe, oh poderoso, he sido vencida por tu valor.
5.3.46
इदं च तथ्यं शृणु मे ब्रुवन्त्या वै हरीश्वर।
स्वयं स्वयम्भुवा दत्तं वरदानं यथा मम ॥ ५.३.४६ ॥
Escucha esta verdad que te digo, oh señor de los monos. Este es el don que el propio Brahmā, el autoexistente, me concedió.
5.3.47
यदा त्वां वानरः कश्चिद् विक्रमाद् वशमानयेत्।
तदा त्वया हि विज्ञेयं रक्षसां भयमागतम् ॥ ५.३.४७ ॥
Cuando algún mono, por su valor, te someta bajo su control, entonces sabrás que el miedo ha llegado a los rākṣasas.
5.3.48
स हि मे समयः सौम्य प्राप्तोऽद्य तव दर्शनात्।
स्वयम्भूविहितः सत्यो न तस्यास्ति व्यतिक्रमः ॥ ५.३.४८ ॥
Oh amable, ese tiempo señalado mío ha llegado hoy al verte. Ordenado por el autoexistente, es verdad, y no hay transgresión de él.
5.3.49
सीतानिमित्तं राज्ञस्तु रावणस्य दुरात्मनः।
रक्षसां चैव सर्वेषां विनाशः समुपागतः ॥ ५.३.४९ ॥
A causa de Sītā, se ha acercado la destrucción del rey Rāvaṇa de alma perversa y de todos los rākṣasas.
5.3.50
तत् प्रविश्य हरिश्रेष्ठ पुरीं रावणपालिताम्।
विधत्स्व सर्वकार्याणि यानि यानीह वाञ्छसि ॥ ५.३.५० ॥
Por tanto, mejor de los monos, entra en esta ciudad protegida por Rāvaṇa y lleva a cabo todas las tareas que aquí desees.
5.3.51
प्रविश्य शापोपहतां हरीश्वर
पुरीं शुभां राक्षसमुख्यपालिताम्।
यदृच्छया त्वं जनकात्मजां सतीं
विमार्ग सर्वत्र गतो यथासुखम् ॥ ५.३.५१ ॥
Señor de los monos, entra en esta hermosa ciudad, afligida por una maldición y protegida por los principales rākṣasas, y ve adonde quieras a buscar a la fiel hija de Janaka.