รามายณะของวาลมีกิ · สรรค 5.36

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

อ่านพร้อมความหมาย

5.36.1

भूय एव महातेजा हनूमान् पवनात्मजः।
अब्रवीत् प्रश्रितं वाक्यं सीताप्रत्ययकारणात् ॥ ५.३६.१ ॥

ต่อจากนั้นหนุมานผู้มีรัศมีกล้าและเป็นบุตรของพระวายุ ได้กล่าวถ้อยคำอย่างถ่อมตนอีกครั้ง เพื่อให้นางสีดาเชื่อใจ

5.36.2

वानरोऽहं महाभागे दूतो रामस्य धीमतः।
रामनामाङ्कितं चेदं पश्य देव्यङ्गुलीयकम् ॥ ५.३६.२ ॥

ข้าแต่ผู้มีบุญมากนาง ข้าพเจ้าเป็นวานร เป็นทูตของพระรามผู้ปัญญาดี นางพระราชินีโปรดดูแหวนวงนี้ที่มีพระนามของพระรามจารึกไว้

5.36.3

प्रत्ययार्थं तवानीतं तेन दत्तं महात्मना।
समाश्वसिहि भद्रं ते क्षीणदुःखफला ह्यसि ॥ ५.३६.३ ॥

แหวนนี้พระมหาบุรุษทรงมอบมาให้แก่นางเป็นเครื่องยืนยันความเชื่อถือ ขอให้นางโชคดี จงมีใจสงบ เพราะผลแห่งทุกข์ของนางได้สิ้นสุดแล้ว

5.36.4

गृहीत्वा प्रेक्षमाणा सा भर्तुः करविभूषितम्।
भर्तारमिव सम्प्राप्तं जानकी मुदिताभवत् ॥ ५.३६.४ ॥

นางสีดาทรงรับแหวนที่เคยประดับมือของพระสวามีมาทอดพระเนตร เมื่อนั้นพระนางก็ทรงปีติยินดี ราวกับพระสวามีได้มาถึงแล้วด้วยพระองค์เอง

5.36.5

चारु तद् वदनं तस्यास्ताम्रशुक्लायतेक्षणम्।
बभूव हर्षोदग्रं च राहुमुक्त इवोडुराट् ॥ ५.३६.५ ॥

พระพักตร์อันงดงามของพระนาง ที่มีดวงพระเนตรกว้างแดงและขาว ได้เปล่งปลั่งด้วยความยินดียิ่ง ดุจพระจันทร์ที่หลุดพ้นจากราหู

5.36.6

ततः सा ह्रीमती बाला भर्तुः संदेशहर्षिता।
परितुष्टा प्रियं कृत्वा प्रशशंस महाकपिम् ॥ ५.३६.६ ॥

จากนั้นนางผู้อ่อนเยาว์และถ่อมตน มีความยินดีด้วยข่าวของพระสวามี และพอพระทัยยิ่งนัก จึงสรรเสริญวานรใหญ่ผู้ได้กระทำความดีนั้น

5.36.7

विक्रान्तस्त्वं समर्थस्त्वं प्राज्ञस्त्वं वानरोत्तम।
येनेदं राक्षसपदं त्वयैकेन प्रधर्षितम् ॥ ५.३६.७ ॥

ท่านกล้าหาญ สามารถ และมีปัญญา วานรผู้ประเสริฐ ท่านผู้เดียวได้ย่ำยีถิ่นฐานของพวกรากษสแห่งนี้เสียแล้ว

5.36.8

शतयोजनविस्तीर्णः सागरो मकरालयः।
विक्रमश्लाघनीयेन क्रमता गोष्पदीकृतः ॥ ५.३६.८ ॥

มหาสมุทรกว้างร้อยโยชน์ เป็นที่อาศัยของมกร ถูกทำให้เล็กลงเพียงรอยกีบโคเพราะการก้าวข้ามของท่าน ซึ่งควรแก่การสรรเสริญในความกล้าหาญ

5.36.9

नहि त्वां प्राकृतं मन्ये वानरं वानरर्षभ।
यस्य ते नास्ति संत्रासो रावणादपि सम्भ्रमः ॥ ५.३६.९ ॥

วานรผู้เป็นเลิศในหมู่วานร ข้าพเจ้าไม่คิดว่าท่านเป็นวานรธรรมดา เพราะท่านไม่มีความหวาดกลัว และแม้เมื่อเผชิญหน้าราวณะก็ไม่มีความตื่นตระหนกเลย

5.36.10

अर्हसे च कपिश्रेष्ठ मया समभिभाषितुम्।
यद्यसि प्रेषितस्तेन रामेण विदितात्मना ॥ ५.३६.१० ॥

และวานรผู้ประเสริฐ ท่านควรจะได้สนทนากับข้าพเจ้า หากท่านถูกพระรามผู้รู้ตนเองส่งมา

5.36.11

प्रेषयिष्यति दुर्धर्षो रामो नह्यपरीक्षितम्।
पराक्रममविज्ञाय मत्सकाशं विशेषतः ॥ ५.३६.११ ॥

พระรามผู้ไม่มีใครต่อกรได้จะไม่ส่งผู้ใดมาหาข้าพเจ้า โดยเฉพาะโดยไม่ทรงทดสอบและรู้ความกล้าหาญของผู้นั้นก่อน

5.36.12

दिष्ट्या च कुशली रामो धर्मात्मा सत्यसंगरः।
लक्ष्मणश्च महातेजाः सुमित्रानन्दवर्धनः ॥ ५.३६.१२ ॥

โชคดีที่พระรามผู้มีพระทัยชอบธรรมและทรงรักษาคำปฏิญาณ ทรงสบายดี และพระลักษมณ์ผู้มีรัศมีกล้า ผู้เพิ่มพูนความยินดีของพระสุมิตรา ก็สบายดีเช่นกัน

5.36.13

कुशली यदि काकुत्स्थः किं न सागरमेखलाम्।
महीं दहति कोपेन युगान्ताग्निरिवोत्थितः ॥ ५.३६.१३ ॥

ถ้าพระกากุตสถ์ทรงสบายดี เหตุใดจึงไม่เผาผลาญแผ่นดินที่มีมหาสมุทรเป็นสายคาดเอว ด้วยพระพิโรธ ดุจไฟแห่งกาลสิ้นยุคที่ลุกขึ้นมาเล่า

5.36.14

अथवा शक्तिमन्तौ तौ सुराणामपि निग्रहे।
ममैव तु न दुःखानामस्ति मन्ये विपर्ययः ॥ ५.३६.१४ ॥

หรือไม่ก็ทั้งสองพระองค์ทรงมีอำนาจที่จะปราบแม้เทวดาได้ แต่ข้าพเจ้าคิดว่าความทุกข์ของข้าพเจ้านี้ไม่มีการกลับแปรเป็นอื่นเลย

5.36.15

कच्चिन्न व्यथते रामः कच्चिन्न परितप्यते।
उत्तराणि च कार्याणि कुरुते पुरुषोत्तमः ॥ ५.३६.१५ ॥

พระรามไม่ทรงทุกข์ระทมหรือ ไม่ทรงเร่าร้อนหรือ บุรุษผู้ประเสริฐนั้นยังทรงกระทำกิจการอันยิ่งใหญ่อยู่หรือ

5.36.16

कच्चिन्न दीनः सम्भ्रान्तः कार्येषु च न मुह्यति।
कच्चित् पुरुषकार्याणि कुरुते नृपतेः सुतः ॥ ५.३६.१६ ॥

พระโอรสของพระราชานั้นไม่ทรงระทดและสับสนหรือ ไม่ทรงหลงใหลในภารกิจทั้งหลายหรือ พระโอรสของพระราชาทรงกระทำกิจที่สมกับความเป็นชายหรือ

5.36.17

द्विविधं त्रिविधोपायमुपायमपि सेवते।
विजिगीषुः सुहृत् कच्चिन्मित्रेषु च परंतपः ॥ ५.३६.१७ ॥

ข้าแต่ผู้เผาผลาญศัตรู ผู้ปรารถนาชัยชนะและเป็นมิตรแท้นั้น ใช้อุบายทั้งสองและสามประการอยู่หรือ และเขาเป็นมิตรที่ซื่อสัตย์ต่อบรรดาพันธมิตรหรือไม่

5.36.18

कच्चिन्मित्राणि लभतेऽमित्रैश्चाप्यभिगम्यते।
कच्चित् कल्याणमित्रश्च मित्रैश्चापि पुरस्कृतः ॥ ५.३६.१८ ॥

เขาได้มิตรมาหรือไม่ แม้แต่ศัตรูก็เข้าหาเขาหรือ เขาเป็นมิตรผู้หวังดี และมิตรทั้งหลายให้เกียรติเขาหรือไม่

5.36.19

कच्चिदाशास्ति देवानां प्रसादं पार्थिवात्मजः।
कच्चित् पुरुषकारं च दैवं च प्रतिपद्यते ॥ ५.३६.१९ ॥

พระโอรสของพระราชายังหวังพระกรุณาของเหล่าเทวดาอยู่หรือไม่ และทรงยึดทั้งความพยายามของมนุษย์และโชคชะตาหรือไม่

5.36.20

कच्चिन्न विगतस्नेहो विवासान्मयि राघवः।
कच्चिन्मां व्यसनादस्मान्मोक्षयिष्यति राघवः ॥ ५.३६.२० ॥

ความรักของพระราฆพะที่มีต่อข้าพเจ้าจางหายไปเพราะการเนรเทศหรือไม่ พระราฆพะจะทรงช่วยข้าพเจ้าให้พ้นจากความวิบัติครั้งนี้หรือไม่

5.36.21

सुखानामुचितो नित्यमसुखानामनूचितः।
दुःखमुत्तरमासाद्य कच्चिद् रामो न सीदति ॥ ५.३६.२१ ॥

รามผู้เคยได้รับแต่ความสุขเป็นนิตย์และไม่คุ้นกับความทุกข์ บัดนี้เมื่อประสบทุกข์ยิ่งใหญ่นี้ รามจะไม่จมอยู่ในความสิ้นหวังบ้างหรือ

5.36.22

कौसल्यायास्तथा कच्चित् सुमित्रायास्तथैव च।
अभीक्ष्णं श्रूयते कच्चित् कुशलं भरतस्य च ॥ ५.३६.२२ ॥

ได้ยินข่าวความเป็นสุขของพระนางเการยาและพระนางสุมิตราอยู่เนืองๆ หรือไม่ และของพระภรตด้วยหรือไม่

5.36.23

मन्निमित्तेन मानार्हः कच्चिच्छोकेन राघवः।
कच्चिन्नान्यमना रामः कच्चिन्मां तारयिष्यति ॥ ५.३६.२३ ॥

เพราะข้าพเจ้า ผู้ทรงเกียรติแห่งราฆวะจะต้องทุกข์โศกอยู่หรือ รามมิได้มีใจคิดถึงสิ่งอื่นอยู่หรือ รามจะช่วยข้าพเจ้าให้พ้นได้หรือไม่

5.36.24

कच्चिदक्षौहिणीं भीमां भरतो भ्रातृवत्सलः।
ध्वजिनीं मन्त्रिभिर्गुप्तां प्रेषयिष्यति मत्कृते ॥ ५.३६.२४ ॥

พระภรตผู้รักใคร่พี่น้อง จะส่งกองทัพอักษุหิณีอันน่าเกรงขามที่มีธงประจำ และมีเหล่าอำมาตย์คุ้มกันมาเพื่อข้าพเจ้าหรือไม่

5.36.25

वानराधिपतिः श्रीमान् सुग्रीवः कच्चिदेष्यति।
मत्कृते हरिभिर्वीरैर्वृतो दन्तनखायुधैः ॥ ५.३६.२५ ॥

ท้าวสุครีพ เจ้าแห่งหมู่วานร ผู้รุ่งเรือง จะมาเพื่อข้าพเจ้า พร้อมด้วยวานรผู้กล้าหาญ มีเขี้ยวและเล็บเป็นอาวุธหรือไม่

5.36.26

कच्चिच्च लक्ष्मणः शूरः सुमित्रानन्दवर्धनः।
अस्त्रविच्छरजालेन राक्षसान् विधमिष्यति ॥ ५.३६.२६ ॥

และพระลักษมณ์ผู้กล้าหาญ ผู้เป็นที่ชื่นใจของพระนางสุมิตรา ผู้ชำนาญในศาสตราวุธ จะกระจัดกระจายพวกรากษสด้วยข่ายลูกศรหรือไม่

5.36.27

रौद्रेण कच्चिदस्त्रेण रामेण निहतं रणे।
द्रक्ष्याम्यल्पेन कालेन रावणं ससुहृज्जनम् ॥ ५.३६.२७ ॥

ข้าพเจ้าจะได้เห็นราวณะถูกพระรามสังหารในสนามรบด้วยศาสตราอันดุร้าย พร้อมทั้งมิตรสหายของเขา ในไม่ช้าหรือไม่

5.36.28

कच्चिन्न तद्धेमसमानवर्णं
तस्याननं पद्मसमानगन्धि।
मया विना शुष्यति शोकदीनं
जलक्षये पद्ममिवातपेन ॥ ५.३६.२८ ॥

หน้าของพระองค์ มีสีดุจทองคำและมีกลิ่นหอมดุจดอกบัว จะไม่เหี่ยวเฉาไปเมื่อขาดข้าพเจ้า ผอมซีดด้วยความโศกดอกหรือ เหมือนดอกบัวที่เหี่ยวแห้งในแสงแดดเมื่อน้ำแห้งไป

5.36.29

धर्मापदेशात् त्यजतः स्वराज्यं
मां चाप्यरण्यं नयतः पदातेः।
नासीद् यथा यस्य न भीर्न शोकः
कच्चित् स धैर्यं हृदये करोति ॥ ५.३६.२९ ॥

เมื่อพระองค์ทรงสละราชสมบัติของตนด้วยอ้างเหตุแห่งธรรม และพาข้าพเจ้าเดินเท้าเข้าสู่ป่า พระองค์ผู้ไม่มีความกลัวและไม่มีความโศกนั้น ยังคงรักษาความมั่นคงไว้ในพระทัยหรือไม่

5.36.30

न चास्य माता न पिता न चान्यः
स्नेहाद् विशिष्टोऽस्ति मया समो वा।
तावद्ध्यहं दूत जिजीविषेयं
यावत् प्रवृत्तिं शृणुयां प्रियस्य ॥ ५.३६.३० ॥

ทั้งมารดา บิดา และผู้อื่นใด ไม่มีใครเป็นที่รักยิ่งกว่าข้าพเจ้า หรือเท่าเทียมข้าพเจ้าในความรักของพระองค์ ดูก่อนทูต ข้าพเจ้าปรารถนาจะมีชีวิตอยู่ก็ตราบเท่าที่ได้ฟังข่าวคราวของผู้เป็นที่รักเท่านั้น

5.36.31

इतीव देवी वचनं महार्थं
तं वानरेन्द्रं मधुरार्थमुक्त्वा।
श्रोतुं पुनस्तस्य वचोऽभिरामं
रामार्थयुक्तं विरराम रामा ॥ ५.३६.३१ ॥

พระนางเทวีตรัสถ้อยคำอันมีความหมายลึกซึ้งและไพเราะเช่นนี้แก่เจ้าแห่งหมู่วานรแล้ว ทรงหยุดพระวาจา ทรงประสงค์จะฟังถ้อยคำอันน่ารื่นรมย์ของท่านอีก ซึ่งเกี่ยวข้องกับกิจของพระราม

5.36.32

सीताया वचनं श्रुत्वा मारुतिर्भीमविक्रमः।
शिरस्यञ्जलिमाधाय वाक्यमुत्तरमब्रवीत् ॥ ५.३६.३२ ॥

หนุมาน บุตรแห่งพระมารุต ผู้มีวิกรมอันน่าสะพรึงกลัว ได้ฟังพระดำรัสของพระนางสีดาแล้ว ประนมมือเหนือศีรษะ แล้วกล่าวถ้อยคำตอบนี้

5.36.33

न त्वामिहस्थां जानीते रामः कमललोचनः।
तेन त्वां नानयत्याशु शचीमिव पुरंदरः ॥ ५.३६.३३ ॥

พระรามผู้มีดวงเนตรดุจดอกบัว มิได้ทรงทราบว่าพระนางอยู่ที่นี่ เพราะเหตุนั้นจึงมิได้รีบนำพระนางกลับไป ดุจพระปุรันทระที่มิได้รีบนำพระนางศจีกลับไปฉะนั้น

5.36.34

श्रुत्वैव च वचो मह्यं क्षिप्रमेष्यति राघवः।
चमूं प्रकर्षन् महतीं हर्यृक्षगणसंयुताम् ॥ ५.३६.३४ ॥

เมื่อได้ฟังถ้อยคำของข้าพเจ้า พระราฆวะจะรีบเสด็จมาทันที นำกองทัพใหญ่ที่มีหมู่วานรและหมีประกอบอยู่ด้วย

5.36.35

विष्टम्भयित्वा बाणौघैरक्षोभ्यं वरुणालयम्।
करिष्यति पुरीं लङ्कां काकुत्स्थः शान्तराक्षसाम् ॥ ५.३६.३५ ॥

พระกากุตสถะจะกั้นที่อยู่ของพระวรุณ ซึ่งไม่อาจหวั่นไหวได้ ด้วยสายลูกศรเป็นห้วงน้ำ และจะทำให้นครลงกาสงบจากรากษสทั้งปวง

5.36.36

तत्र यद्यन्तरा मृत्युर्यदि देवा महासुराः।
स्थास्यन्ति पथि रामस्य स तानपि वधिष्यति ॥ ५.३६.३६ ॥

หากความตายจะขวางกั้นอยู่ที่นั่น หรือหากเทวดาและอสูรผู้ยิ่งใหญ่ยืนขวางทางของพระราม พระองค์ก็จะทรงสังหารแม้เหล่านั้น

5.36.37

तवादर्शनजेनार्ये शोकेन परिपूरितः।
न शर्म लभते रामः सिंहार्दित इव द्विपः ॥ ५.३६.३७ ॥

ดูก่อนนางผู้สูงศักดิ์ พระรามทรงเต็มไปด้วยความโศกที่เกิดจากการไม่ได้เห็นนาง จึงไม่พบความสงบ เหมือนช้างที่ถูกสิงห์รังควาน

5.36.38

मन्दरेण च ते देवि शपे मूलफलेन च।
मलयेन च विन्ध्येन मेरुणा दर्दुरेण च ॥ ५.३६.३८ ॥

ดูก่อนเทวี ข้าพเจ้าขอสาบานต่อนางด้วยภูเขามันทระ ด้วยราก ด้วยผลไม้ ด้วยภูเขามลัย ด้วยภูเขาวินธยะ ด้วยภูเขาเมรุ และด้วยภูเขาทรทุระ

5.36.39

यथा सुनयनं वल्गु बिम्बोष्ठं चारुकुण्डलम्।
मुखं द्रक्ष्यसि रामस्य पूर्णचन्द्रमिवोदितम् ॥ ५.३६.३९ ॥

นางจะได้เห็นพระพักตร์ของพระรามผู้มีพระเนตรงาม น่ารัก มีริมฝีพระโอษฐ์ดุจผลพิมพ์ และมีตุ้มหูงดงาม ดุจพระจันทร์เต็มดวงที่ขึ้นสูง

5.36.40

क्षिप्रं द्रक्ष्यसि वैदेहि रामं प्रस्रवणे गिरौ।
शतक्रतुमिवासीनं नागपृष्ठस्य मूर्धनि ॥ ५.३६.४० ॥

ดูก่อนพระนางไวเทหี นางจะได้เห็นพระรามบนภูเขาปรัสรวณะในไม่ช้า ประทับอยู่บนยอดหลังช้าง ดุจพระอินทร์ผู้ประกอบพิธีศตกรตุ

5.36.41

न मांसं राघवो भुङ्क्ते न चैव मधु सेवते।
वन्यं सुविहितं नित्यं भक्तमश्नाति पञ्चमम् ॥ ५.३६.४१ ॥

พระราฆพะไม่เสวยเนื้อสัตว์ และไม่ดื่มน้ำผึ้ง พระองค์เสวยอาหารจากป่าที่ปรุงอย่างดีเสมอ และเสวยเพียงครั้งที่ห้าของวัน

5.36.42

नैव दंशान् न मशकान् न कीटान् न सरीसृपान्।
राघवोऽपनयेद् गात्रात् त्वद्गतेनान्तरात्मना ॥ ५.३६.४२ ॥

พระราฆพะไม่แม้แต่จะปัดยุง ริ้น แมลง หรือสัตว์เลื้อยคลานออกจากพระกาย เพราะพระอาตมันภายในของพระองค์มุ่งไปถึงเจ้า

5.36.43

नित्यं ध्यानपरो रामो नित्यं शोकपरायणः।
नान्यच्चिन्तयते किंचित् स तु कामवशं गतः ॥ ५.३६.४३ ॥

พระรามทรงตั้งจิตอยู่กับการทำสมาธิเสมอ และทรงจมอยู่กับความโศกเสมอ พระองค์ไม่คิดถึงสิ่งอื่นใดเลย พระองค์ตกอยู่ใต้อำนาจของกามตัณหาแล้ว

5.36.44

अनिद्रः सततं रामः सुप्तोऽपि च नरोत्तमः।
सीतेति मधुरां वाणीं व्याहरन् प्रतिबुध्यते ॥ ५.३६.४४ ॥

พระรามไม่ทรงหลับสนิทเลย และแม้เมื่อทรงบรรทม บุรุษผู้ประเสริฐที่สุดก็ตื่นขึ้นพร้อมกับเอ่ยถ้อยคำอันไพเราะว่า "สีดา"

5.36.45

दृष्ट्वा फलं वा पुष्पं वा यच्चान्यत् स्त्रीमनोहरम्।
बहुशो हा प्रियेत्येवं श्वसंस्त्वामभिभाषते ॥ ५.३६.४५ ॥

เมื่อทรงเห็นผลไม้ ดอกไม้ หรือสิ่งอื่นใดที่เป็นที่ต้องพระทัยของสตรี พระองค์ก็ถอนพระทัยใหญ่ซ้ำแล้วซ้ำเล่า ตรัสว่า "อนิจจา ที่รัก" และตรัสกับเจ้า

5.36.46

स देवि नित्यं परितप्यमान-
स्त्वामेव सीतेत्यभिभाषमाणः।
धृतव्रतो राजसुतो महात्मा
तवैव लाभाय कृतप्रयत्नः ॥ ५.३६.४६ ॥

เทวี พระองค์ทรงทุกข์ระทมอยู่เสมอ ตรัสกับเจ้าแต่ผู้เดียวโดยเรียกว่า "สีดา" เจ้าชายผู้ประเสริฐ ผู้ทรงมั่นในสัตยวัตร กำลังพยายามอย่างยิ่งเพียงเพื่อจะได้เจ้า

5.36.47

सा रामसंकीर्तनवीतशोका
रामस्य शोकेन समानशोका।
शरन्मुखेनाम्बुदशेषचन्द्रा
निशेव वैदेहसुता बभूव ॥ ५.३६.४७ ॥

นางวิเทหบุตรี เมื่อระลึกถึงพระราม ความโศกของนางก็คลายลง และนางก็ร่วมโศกไปกับพระรามด้วย นางจึงกลายเป็นดุจราตรีในต้นฤดูสารท เมื่อพระจันทร์เหลืออยู่เพียงดวงเดียวท่ามกลางเมฆ