ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 5.53
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.53.1
तस्य तद् वचनं श्रुत्वा दशग्रीवो महात्मनः।
देशकालहितं वाक्यं भ्रातुरुत्तरमब्रवीत् ॥ ५.५३.१ ॥
ମହାତ୍ମାଙ୍କର ସେହି ବଚନ ଶୁଣି ଦଶଗ୍ରୀବ (ରାବଣ) ଦେଶ-କାଳର ହିତକର ବାକ୍ୟ ନିଜ ଭାଇଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଲା।
5.53.2
सम्यगुक्तं हि भवता दूतवध्या विगर्हिता।
अवश्यं तु वधायान्यः क्रियतामस्य निग्रहः ॥ ५.५३.२ ॥
ଦୂତଙ୍କୁ ବଧ କରିବା ନିନ୍ଦନୀୟ ବୋଲି ତୁମେ ଠିକ୍ କହିଛ; ତଥାପି ଏହାକୁ ଦଣ୍ଡ ଅବଶ୍ୟ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ, ତେଣୁ ବଧ ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟ ଦଣ୍ଡ ଏହାକୁ ଦିଆଯାଉ।
5.53.3
कपीनां किल लाङ्गूलमिष्टं भवति भूषणम्।
तदस्य दीप्यतां शीघ्रं तेन दग्धेन गच्छतु ॥ ५.५३.३ ॥
ବାନରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଲାଙ୍ଗୁଳ ପ୍ରିୟ ଅଳଙ୍କାର; ତେଣୁ ଏହାର ଲାଙ୍ଗୁଳ ଶୀଘ୍ର ଜାଳି ଦିଅ, ଏବଂ ଦଗ୍ଧ ଲାଙ୍ଗୁଳ ସହିତ ଏ ଯାଉ।
5.53.4
ततः पश्यन्त्वमुं दीनमङ्गवैरूप्यकर्शितम्।
सुमित्रज्ञातयः सर्वे बान्धवाः ससुहृज्जनाः ॥ ५.५३.४ ॥
ତା'ପରେ ଅଙ୍ଗ-ବିକୃତିରେ କ୍ଷୀଣ ଓ ଦୀନ ଏହାକୁ ସୁହୃଦ, ଜ୍ଞାତି, ବାନ୍ଧବ ଓ ସୁହୃଜ୍ଜନ ସମସ୍ତେ ଦେଖନ୍ତୁ।
5.53.5
आज्ञापयद् राक्षसेन्द्रः पुरं सर्वं सचत्वरम्।
लाङ्गूलेन प्रदीप्तेन रक्षोभिः परिणीयताम् ॥ ५.५३.५ ॥
ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ର ଆଜ୍ଞା ଦେଲେ: ଚଉରାସ୍ତା ସହିତ ସମସ୍ତ ନଗରରେ ଜଳନ୍ତା ଲାଙ୍ଗୁଳ ସହିତ ରାକ୍ଷସମାନେ ଏହାକୁ ବୁଲାଉ।
5.53.6
तस्य तद् वचनं श्रुत्वा राक्षसाः कोपकर्कशाः।
वेष्टन्ते तस्य लाङ्गूलं जीर्णैः कार्पासिकैः पटैः ॥ ५.५३.६ ॥
ତା'ର ସେହି ଆଜ୍ଞା ଶୁଣି କ୍ରୋଧରେ କଠୋର ରାକ୍ଷସମାନେ ତା'ର ଲାଙ୍ଗୁଳକୁ ପୁରୁଣା କପା ବସ୍ତ୍ରରେ ଘୋଡ଼ାଇବାକୁ ଲାଗିଲେ।
5.53.7
संवेष्ट्यमाने लाङ्गूले व्यवर्धत महाकपिः।
शुष्कमिन्धनमासाद्य वनेष्विव हुताशनम् ॥ ५.५३.७ ॥
ଲାଞ୍ଜ ବେଷ୍ଟିତ ହେବାରୁ ସେ ମହାକପି ବନରେ ଶୁଖିଲା ଇନ୍ଧନ ପାଇଥିବା ଅଗ୍ନି ପରି ବଢ଼ିଗଲେ।
5.53.8
तैलेन परिषिच्याथ तेऽग्निं तत्रोपपादयन्।
लाङ्गूलेन प्रदीप्तेन राक्षसांस्तानताडयत् ॥ ५.५३.८ ॥
ତା'ପରେ ସେମାନେ ତେଲ ଢାଳି ସେଠାରେ ନିଆଁ ଜଳାଇଲେ; ଜଳନ୍ତ ଲାଞ୍ଜରେ ସେ ସେହି ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କୁ ଆଘାତ କଲେ।
5.53.9
रोषामर्षपरीतात्मा बालसूर्यसमाननः।
स भूयः संगतैः क्रूरै राक्षसैर्हरिपुङ्गवः ॥ ५.५३.९ ॥
କ୍ରୋଧ ଓ ଅସହିଷ୍ଣୁତାରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ମନ ଥିବା, ବାଳସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ମୁଖ ଥିବା ସେ କପିଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁନର୍ବାର ଏକତ୍ରିତ ନିଷ୍ଠୁର ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଥିଲେ।
5.53.10
सहस्त्रीबालवृद्धाश्च जग्मुः प्रीतिं निशाचराः।
निबद्धः कृतवान् वीरस्तत्कालसदृशीं मतिम् ॥ ५.५३.१० ॥
ସ୍ତ୍ରୀ, ଶିଶୁ ଓ ବୃଦ୍ଧ ସେହି ନିଶାଚରମାନେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ; ବନ୍ଧା ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ବୀର ସେହି ସମୟ ଉପଯୁକ୍ତ ବୁଦ୍ଧି ଧାରଣ କଲେ।
5.53.11
कामं खलु न मे शक्ता निबद्धस्यापि राक्षसाः।
छित्त्वा पाशान् समुत्पत्य हन्यामहमिमान् पुनः ॥ ५.५३.११ ॥
ହେ ରାକ୍ଷସଗଣ, ତୁମେମାନେ ମୋତେ ବାନ୍ଧିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରକୃତରେ ମୋତେ ବଶ କରିପାରିବ ନାହିଁ; ପାଶ କାଟି ଉପରକୁ ଡେଇଁ ମୁଁ ଏମାନଙ୍କୁ ପୁନର୍ବାର ମାରିପାରେ।
5.53.12
यदि भर्तृहितार्थाय चरन्तं भर्तृशासनात्।
निबध्नन्ते दुरात्मानो न तु मे निष्कृतिः कृता ॥ ५.५३.१२ ॥
ପ୍ରଭୁଙ୍କ ହିତ ପାଇଁ, ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଆଦେଶରେ ବୁଲୁଥିବା ମୋତେ ଦୁରାତ୍ମାମାନେ ବାନ୍ଧନ୍ତି ତେବେ ତାହା ମୋର ପ୍ରତିଶୋଧ ନୁହେଁ।
5.53.13
सर्वेषामेव पर्याप्तो राक्षसानामहं युधि।
किं तु रामस्य प्रीत्यर्थं विषहिष्येऽहमीदृशम् ॥ ५.५३.१३ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ସମସ୍ତ ରାକ୍ଷସଙ୍କୁ ମୁକାବିଲା କରିବାକୁ ମୁଁ ସମର୍ଥ; ତଥାପି ରାମଙ୍କ ପ୍ରୀତି ପାଇଁ ମୁଁ ଏଭଳି କଷ୍ଟ ସହିବି।
5.53.14
लङ्का चारयितव्या मे पुनरेव भवेदिति।
रात्रौ नहि सुदृष्टा मे दुर्गकर्मविधानतः ॥ ५.५३.१४ ॥
ଲଙ୍କାକୁ ମୋତେ ପୁଣି ବୁଲି ଦେଖିବାକୁ ପଡ଼ିବ; ଦୁର୍ଗର ବ୍ୟବସ୍ଥା ଯୋଗୁଁ ରାତିରେ ମୁଁ ତାହା ଭଲ ଭାବରେ ଦେଖି ନ ଥିଲି।
5.53.15
अवश्यमेव द्रष्टव्या मया लङ्का निशाक्षये।
कामं बध्नन्तु मे भूयः पुच्छस्योद्दीपनेन च ॥ ५.५३.१५ ॥
ରାତି ଶେଷ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ମୁଁ ଲଙ୍କାକୁ ନିଶ୍ଚୟ ଦେଖିବି; ସେମାନଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ହେଲେ ପୁଣି ମୋତେ ବାନ୍ଧନ୍ତୁ, ମୋ ଲାଞ୍ଜରେ ନିଆଁ ଲଗାନ୍ତୁ।
5.53.16
पीडां कुर्वन्ति रक्षांसि न मेऽस्ति मनसः श्रमः।
ततस्ते संवृताकारं सत्त्ववन्तं महाकपिम् ॥ ५.५३.१६ ॥
ରାକ୍ଷସମାନେ ମୋତେ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଉଛନ୍ତି; ତଥାପି ମୋ ମନରେ କୌଣସି ଶ୍ରାନ୍ତି ନାହିଁ। ତା'ପରେ ସେମାନେ ରୂପ ଲୁଚାଇଥିବା, ବଳବାନ ସେହି ମହାକପିକୁ (ଧରିଲେ)।
5.53.17
परिगृह्य ययुर्हृष्टा राक्षसाः कपिकुञ्जरम्।
शङ्खभेरीनिनादैश्च घोषयन्तः स्वकर्मभिः ॥ ५.५३.१७ ॥
ଆନନ୍ଦିତ ରାକ୍ଷସମାନେ ସେହି କପିକୁଞ୍ଜରକୁ (ବାନରଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ) ଧରି ଶଙ୍ଖ ଓ ଭେରୀ ନିନାଦ ସହିତ ନିଜ କର୍ମର ଘୋଷଣା କରି ଚାଲିଗଲେ।
5.53.18
राक्षसाः क्रूरकर्माणश्चारयन्ति स्म तां पुरीम्।
अन्वीयमानो रक्षोभिर्ययौ सुखमिरंदमः ॥ ५.५३.१८ ॥
କ୍ରୂର କର୍ମା ରାକ୍ଷସମାନେ ସେହି ନଗରରେ ତାଙ୍କୁ ବୁଲାଇଲେ। ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅନୁସରଣ ହୋଇ ଶତ୍ରୁଦମନକାରୀ ସେ ସୁଖରେ ଚାଲିଲେ।
5.53.19
हनूमांश्चारयामास राक्षसानां महापुरीम्।
अथापश्यद् विमानानि विचित्राणि महाकपिः ॥ ५.५३.१९ ॥
ମହାକପି ହନୁମାନ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ସେହି ମହାନଗରୀରେ ବୁଲିବା ସମୟରେ ବିଚିତ୍ର ବିମାନସମୂହ ଦେଖିଲେ।
5.53.20
संवृतान् भूमिभागांश्च सुविभक्तांश्च चत्वरान्।
रथ्याश्च गृहसम्बाधाः कपिः शृङ्गाटकानि च ॥ ५.५३.२० ॥
କପି ସୁରକ୍ଷିତ ଭୂଭାଗ, ସୁବିନ୍ୟସ୍ତ ଚତ୍ୱର, ଘରେ ଭରା ରାସ୍ତା ଓ ତ୍ରିମୁଖ ସଂଯୋଗସ୍ଥଳ ଦେଖିଲେ।
5.53.21
तथा रथ्योपरथ्याश्च तथैव च गृहान्तरान्।
चत्वरेषु चतुष्केषु राजमार्गे तथैव च ॥ ५.५३.२१ ॥
ସେହିପରି ମୁଖ୍ୟ ରାସ୍ତା ଓ ଉପରାସ୍ତା, ଘରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ ସ୍ଥାନ, ଚତ୍ୱର, ଚତୁଷ୍କ ଓ ରାଜପଥ ମଧ୍ୟ ଦେଖିଲେ।
5.53.22
घोषयन्ति कपिं सर्वे चार इत्येव राक्षसाः।
स्त्रीबालवृद्धा निर्जग्मुस्तत्र तत्र कुतूहलात् ॥ ५.५३.२२ ॥
ସମସ୍ତ ରାକ୍ଷସ 'ଏ ଗୁପ୍ତଚର' ବୋଲି କପିକୁ ଘୋଷଣା କଲେ; ସ୍ତ୍ରୀ, ଶିଶୁ ଓ ବୃଦ୍ଧମାନେ କୌତୂହଳବଶତଃ ସେଠାରେ ସେଠାରେ ବାହାରିଲେ।
5.53.23
तं प्रदीपितलाङ्गूलं हनूमन्तं दिदृक्षवः।
दीप्यमाने ततस्तस्य लाङ्गूलाग्रे हनूमतः ॥ ५.५३.२३ ॥
ଯାହାର ଲାଞ୍ଜରେ ନିଆଁ ଲଗାଯାଇଥିଲା, ସେହି ହନୁମାନଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ଲୋକମାନେ, ସେତେବେଳେ ହନୁମାନଙ୍କ ଲାଞ୍ଜ ଅଗ୍ରରେ ଜଳୁଥିବା ନିଆଁ ସହିତ,
5.53.24
राक्षस्यस्ता विरूपाक्ष्यः शंसुर्देव्यास्तदप्रियम्।
यस्त्वया कृतसंवादः सीते ताम्रमुखः कपिः ॥ ५.५३.२४ ॥
ସେହି ବିକୃତ ଆଖିର ରାକ୍ଷସୀମାନେ ଦେବୀଙ୍କୁ ସେହି ଅପ୍ରିୟ ସମ୍ବାଦ ଜଣାଇଲେ: 'ହେ ସୀତା, ଯେଉଁ ରକ୍ତମୁଖ କପି ତୁମ ସହିତ କଥା ହୋଇଥିଲା—'
5.53.25
लाङ्गूलेन प्रदीप्तेन स एष परिणीयते।
श्रुत्वा तद् वचनं क्रूरमात्मापहरणोपमम् ॥ ५.५३.२५ ॥
ଜଳନ୍ତା ଲାଞ୍ଜ ସହିତ ଏହି ହନୁମାନଙ୍କୁ ଘୁରାଇ ନିଆଯାଉଛି। ନିଜ ବିନାଶ ସଦୃଶ ସେହି କ୍ରୂର ବଚନ ଶୁଣି,
5.53.26
वैदेही शोकसंतप्ता हुताशनमुपागमत्।
मङ्गलाभिमुखी तस्य सा तदासीन्महाकपेः ॥ ५.५३.२६ ॥
ଶୋକରେ ସନ୍ତପ୍ତା ବୈଦେହୀ ଅଗ୍ନି ନିକଟକୁ ଗଲେ। ସେହି ମହାକପିଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ଆଡ଼କୁ ସେତେବେଳେ ସେ ମୁହଁ ଫେରାଇଲେ।
5.53.27
उपतस्थे विशालाक्षी प्रयता हव्यवाहनम्।
यद्यस्ति पतिशुश्रूषा यद्यस्ति चरितं तपः।
यदि वा त्वेकपत्नीत्वं शीतो भव हनूमतः ॥ ५.५३.२७ ॥
ବିଶାଳନୟନା ସେ ସଂଯମରେ ହବ୍ୟବାହନ ଅଗ୍ନି ନିକଟରେ ଠିଆ ହେଲେ। ପତିସେବା ମୋ ଭିତରେ ଥିଲେ, ଆଚରଣରେ ତପ ଥିଲେ, କିମ୍ବା ଏକପତ୍ନୀବ୍ରତ ଥିଲେ, ହନୁମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଶୀତଳ ହୁଅ।
5.53.28
यदि किंचिदनुक्रोशस्तस्य मय्यस्ति धीमतः।
यदि वा भाग्यशेषो मे शीतो भव हनूमतः ॥ ५.५३.२८ ॥
ସେହି ବୁଦ୍ଧିମାନଙ୍କର ମୋ ପ୍ରତି ଯଦି କିଛି ଦୟା ଥାଏ, କିମ୍ବା ମୋ ଭାଗ୍ୟର କିଛି ଅବଶେଷ ଥାଏ, ତେବେ ହନୁମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଶୀତଳ ହୁଅ।
5.53.29
यदि मां वृत्तसम्पन्नां तत्समागमलालसाम्।
स विजानाति धर्मात्मा शीतो भव हनूमतः ॥ ५.५३.२९ ॥
ସଦାଚାରସମ୍ପନ୍ନା ଓ ତାଙ୍କ ସହିତ ମିଳନ ଲାଳସିନୀ ମୋତେ ଯଦି ସେହି ଧର୍ମାତ୍ମା ଜାଣନ୍ତି, ତେବେ ହନୁମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଶୀତଳ ହୁଅ।
5.53.30
यदि मां तारयेदार्यः सुग्रीवः सत्यसंगरः।
अस्माद् दुःखाम्बुसंरोधाच्छीतो भव हनूमतः ॥ ५.५३.३० ॥
ସତ୍ୟପ୍ରତିଜ୍ଞ ଆର୍ଯ୍ୟ ସୁଗ୍ରୀବ ଯଦି ଏହି ଦୁଃଖରୂପୀ ଜଳପ୍ରବାହର ଅବରୋଧରୁ ମୋତେ ପାର କରନ୍ତି, ତେବେ ହନୁମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଶୀତଳ ହୁଅ।
5.53.31
ततस्तीक्ष्णार्चिरव्यग्रः प्रदक्षिणशिखोऽनलः।
जज्वाल मृगशावाक्ष्याः शंसन्निव शुभं कपेः ॥ ५.५३.३१ ॥
ଏବେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶିଖାଯୁକ୍ତ, ଅଚଞ୍ଚଳ, ଡାହାଣ ପାଶ୍ୱର୍ରେ ଘୂରୁଥିବା ଶିଖାଯୁକ୍ତ ଅଗ୍ନି ମୃଗଶାବାକ୍ଷୀ ସୀତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଜ୍ୱଳି ଉଠିଲା; ଯେପରି କପି (ହନୁମାନ)ଙ୍କୁ ଶୁଭ ସଂକେତ ଦେଉଥିଲା।
5.53.32
हनूमज्जनकश्चैव पुच्छानलयुतोऽनिलः।
ववौ स्वास्थ्यकरो देव्याः प्रालेयानिलशीतलः ॥ ५.५३.३२ ॥
ହନୁମାନଙ୍କ ପିତା (ବାୟୁଦେବ) ଲାଙ୍ଗୁଳର ଅଗ୍ନି ସହ ମିଶିଥିବା ପବନ ବହାଇଲେ; ତୁଷାର ପବନ ପରି ଶୀତଳ, ଦେବୀ (ସୀତା)ଙ୍କୁ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଦେଉଥିବା ସେ ପବନ ବହିଲା।
5.53.33
दह्यमाने च लाङ्गूले चिन्तयामास वानरः।
प्रदीप्तोऽग्निरयं कस्मान्न मां दहति सर्वतः ॥ ५.५३.३३ ॥
ଲାଙ୍ଗୁଳ ଜଳୁଥିବା ସମୟରେ ବାନର (ହନୁମାନ) ଭାବିଲେ: "ଏହି ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଅଗ୍ନି ମୋତେ ସବୁ ଦିଗରୁ କାହିଁକି ଦହୁନାହିଁ?"
5.53.34
दृश्यते च महाज्वालः करोति च न मे रुजम्।
शिशिरस्येव सम्पातो लाङ्गूलाग्रे प्रतिष्ठितः ॥ ५.५३.३४ ॥
ଏକ ବିଶାଳ ଶିଖା ଦେଖାଯାଉଛି, ତଥାପି ତାହା ମୋତେ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଉନାହିଁ; ଲାଙ୍ଗୁଳର ଅଗ୍ରଭାଗରେ ଥିବା ତାହା ଶୀତଋତୁର ଶିଶିର ପଡ଼ିବା ପରି।
5.53.35
अथ वा तदिदं व्यक्तं यद् दृष्टं प्लवता मया।
रामप्रभावादाश्चर्यं पर्वतः सरितां पतौ ॥ ५.५३.३५ ॥
କିମ୍ବା, ଡେଇଁବା ସମୟରେ ମୁଁ ଯାହା ଦେଖିଥିଲି, ତାହା ହିଁ ଏହି ସ୍ପଷ୍ଟ; ରାମଙ୍କ ପ୍ରଭାବରେ ଘଟିଥିବା ଏହି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ — ନଦୀମାନଙ୍କ ପ୍ରଭୁ ସମୁଦ୍ରରେ ପର୍ବତ (ମୈନାକ) ଦେଖାଯାଇଥିଲା ପରି।
5.53.36
यदि तावत् समुद्रस्य मैनाकस्य च धीमतः।
रामार्थं सम्भ्रमस्तादृक् किमग्निर्न करिष्यति ॥ ५.५३.३६ ॥
ସମୁଦ୍ର ଓ ଜ୍ଞାନୀ ମୈନାକ ଯଦି ରାମଙ୍କ ପାଇଁ ଏପରି ଚଞ୍ଚଳତା କରିଥିଲେ, ତେବେ ଏହି ଅଗ୍ନି କ'ଣ ନକରିବ?
5.53.37
सीतायाश्चानृशंस्येन तेजसा राघवस्य च।
पितुश्च मम सख्येन न मां दहति पावकः ॥ ५.५३.३७ ॥
ସୀତାଙ୍କ କରୁଣା ଯୋଗୁଁ, ରାଘବଙ୍କ ତେଜ ଯୋଗୁଁ, ଓ ମୋ ପିତାଙ୍କ ସଖ୍ୟ ଯୋଗୁଁ, ଅଗ୍ନି ମୋତେ ଜାଳୁ ନାହିଁ।
5.53.38
भूयः स चिन्तयामास मुहूर्तं कपिकुञ्जरः।
कथमस्मद्विधस्येह बन्धनं राक्षसाधमैः ॥ ५.५३.३८ ॥
ତା'ପରେ ସେ କପିକୁଞ୍ଜର କ୍ଷଣେ ଚିନ୍ତା କଲେ—'ମୋ ପରି ଲୋକକୁ ଏଠାରେ ଅଧମ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବନ୍ଧନ କିପରି?'
5.53.39
प्रतिक्रियास्य युक्ता स्यात् सति मह्यं पराक्रमे।
ततश्छित्त्वा च तान् पाशान् वेगवान् वै महाकपिः ॥ ५.५३.३९ ॥
ମୋ ଭିତରେ ପରାକ୍ରମ ଥିଲେ ଏଥିର ପ୍ରତିକାର କରିବା ଉଚିତ।' ତା'ପରେ ସେଇ ବେଗବାନ ମହାକପି ସେହି ପାଶ କାଟିଦେଲା।
5.53.40
उत्पपाताथ वेगेन ननाद च महाकपिः।
पुरद्वारं ततः श्रीमान् शैलशृङ्गमिवोन्नतम् ॥ ५.५३.४० ॥
ତା'ପରେ ମହାକପି ବେଗରେ ଡେଇଁଲା ଓ ଗର୍ଜନ କଲା। ସେ ଶ୍ରୀମାନ୍ ପର୍ବତଶିଖର ପରି ଉଚ୍ଚ ନଗରଦ୍ୱାରରେ ପହଞ୍ଚିଲା।
5.53.41
विभक्तरक्षःसम्बाधमाससादानिलात्मजः।
स भूत्वा शैलसंकाशः क्षणेन पुनरात्मवान् ॥ ५.५३.४१ ॥
ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବିଭକ୍ତ ଓ ଭିଡ଼ଭରା ସେହି ଦ୍ୱାରରେ ଅନିଳପୁତ୍ର ପହଞ୍ଚିଲେ। ପର୍ବତ ପରି ବିଶାଳ ହୋଇ ସେ କ୍ଷଣମଧ୍ୟରେ ପୁନର୍ବାର ସଂଯତ ରୂପ ଧାରଣ କଲେ।
5.53.42
ह्रस्वतां परमां प्राप्तो बन्धनान्यवशातयत्।
विमुक्तश्चाभवच्छ्रीमान् पुनः पर्वतसंनिभः ॥ ५.५३.४२ ॥
ଅତି କ୍ଷୁଦ୍ର ରୂପ ଧରି ସେ ବନ୍ଧନ ଖସାଇ ପକାଇଲେ। ମୁକ୍ତ ହୋଇ ସେହି ଶ୍ରୀମାନ୍ ପୁନର୍ବାର ପର୍ବତ ପରି ବିଶାଳ ହେଲେ।
5.53.43
वीक्षमाणश्च ददृशे परिघं तोरणाश्रितम्।
स तं गृह्य महाबाहुः कालायसपरिष्कृतम्।
रक्षिणस्तान् पुनः सर्वान् सूदयामास मारुतिः ॥ ५.५३.४३ ॥
ଚାରିଆଡ଼େ ଚାହିଁ ସେ ଦ୍ୱାରରେ ହେଲାଉ ଥିବା ଏକ ଲୌହଦଣ୍ଡ ଦେଖିଲେ। କଳା ଲୌହରେ ସଜ୍ଜିତ ସେହି ଦଣ୍ଡ ମହାବାହୁ ଧରିନେଲେ, ଏବଂ ମାରୁତି ସେହି ସମସ୍ତ ପ୍ରହରୀଙ୍କୁ ପୁଣି ବଧ କଲେ।
5.53.44
स तान् निहत्वा रणचण्डविक्रमः
समीक्षमाणः पुनरेव लङ्काम्।
प्रदीप्तलाङ्गूलकृतार्चिमाली
प्रकाशितादित्य इवार्चिमाली ॥ ५.५३.४४ ॥
ସେମାନଙ୍କୁ ବଧ କରି, ଯୁଦ୍ଧରେ ପ୍ରଚଣ୍ଡ ପରାକ୍ରମୀ ସେ ପୁଣି ଲଙ୍କାକୁ ଚାହିଁଲେ। ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଲାଙ୍ଗୁଳରେ, ଅଗ୍ନିଶିଖାର ମାଳା ଧାରଣ କରି, କିରଣମାଳାରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ସେ ଦୀପ୍ତ ହେଲେ।