ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 5.61
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.61.1
ततो जाम्बवतो वाक्यमगृह्णन्त वनौकसः।
अङ्गदप्रमुखा वीरा हनूमांश्च महाकपिः ॥ ५.६१.१ ॥
ಆಗ ಜಾಂಬವಂತನ ಮಾತನ್ನು ವನವಾಸಿ ವಾನರರು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದರು — ಅಂಗದನು ಮುಂದಾಳಾಗಿದ್ದ ವೀರರು, ಮಹಾಕಪಿ ಹನುಮಂತನೂ ಒಪ್ಪಿದರು.
5.61.2
प्रीतिमन्तस्ततः सर्वे वायुपुत्रपुरःसराः।
महेन्द्राग्रात् समुत्पत्य पुप्लुवुः प्लवगर्षभाः ॥ ५.६१.२ ॥
ಆಗ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಎಲ್ಲರೂ, ವಾಯುಪುತ್ರನನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಮಹೇಂದ್ರ ಪರ್ವತದ ಶಿಖರದಿಂದ ಮೇಲೆ ಹಾರಿ, ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಾನರರು ಜಿಗಿದರು.
5.61.3
मेरुमन्दरसंकाशा मत्ता इव महागजाः।
छादयन्त इवाकाशं महाकाया महाबलाः ॥ ५.६१.३ ॥
ಮೇರು, ಮಂದರ ಪರ್ವತಗಳಂತೆ, ಮದಿಸಿದ ಮಹಾ ಆನೆಗಳಂತೆ, ವಿಶಾಲ ದೇಹ ಮಹಾಬಲರು ಆಕಾಶವನ್ನು ಮುಚ್ಚುವಂತೆ ಕಂಡರು.
5.61.4
सभाज्यमानं भूतैस्तमात्मवन्तं महाबलम्।
हनूमन्तं महावेगं वहन्त इव दृष्टिभिः ॥ ५.६१.४ ॥
ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳಿಂದ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಟ್ಟ, ಆತ್ಮಸಂಯಮಿ, ಮಹಾಬಲ, ಮಹಾವೇಗ ಹನುಮಂತನನ್ನು ಅವರು ತಮ್ಮ ನೋಟಗಳಿಂದ ಹೊತ್ತಂತೆ ಇದ್ದರು.
5.61.5
राघवे चार्थनिर्वृत्तिं कर्तुं च परमं यशः।
समाधाय समृद्धार्थाः कर्मसिद्धिभिरुन्नताः ॥ ५.६१.५ ॥
ರಾಘವನ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ ಪರಮ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕೆಂಬ ದೃಢ ಸಂಕಲ್ಪದಿಂದ, ಉದ್ದೇಶ ಸಾಧನೆಯಿಂದ ಉತ್ಸಾಹಿತರಾಗಿ ಅವರು ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ನಿಂತರು.
5.61.6
प्रियाख्यानोन्मुखाः सर्वे सर्वे युद्धाभिनन्दिनः।
सर्वे रामप्रतीकारे निश्चितार्था मनस्विनः ॥ ५.६१.६ ॥
ಪ್ರಿಯ ಸುದ್ದಿ ತರಲು ಉತ್ಸುಕರಾದ, ಯುದ್ಧವನ್ನು ಆನಂದಿಸುವ, ಎಲ್ಲರೂ ರಾಮನಿಗಾಗಿ ಪ್ರತೀಕಾರದಲ್ಲಿ ದೃಢನಿಶ್ಚಯರಾದ ಮನಸ್ವಿಗಳು.
5.61.7
प्लवमानाः खमाप्लुत्य ततस्ते काननौकसः।
नन्दनोपममासेदुर्वनं द्रुमशतायुतम् ॥ ५.६१.७ ॥
ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಹಾರುತ್ತಾ ಆ ಕಾಡಿನ ವಾನರರು ನಂದನ ವನದಂತಿದ್ದ, ನೂರಾರು ಸಾವಿರ ಮರಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ವನವನ್ನು ತಲುಪಿದರು.
5.61.8
यत् तन्मधुवनं नाम सुग्रीवस्याभिरक्षितम्।
अधृष्यं सर्वभूतानां सर्वभूतमनोहरम् ॥ ५.६१.८ ॥
ಸುಗ್ರೀವನಿಂದ ಚೆನ್ನಾಗಿ ರಕ್ಷಿತವಾದ, ಮಧುವನ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ, ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳಿಗೂ ಅಜೇಯವಾದ, ಸರ್ವ ಜೀವಿಗಳ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸೆಳೆಯುವ ಆ ವನ.
5.61.9
यद् रक्षति महावीरः सदा दधिमुखः कपिः।
मातुलः कपिमुख्यस्य सुग्रीवस्य महात्मनः ॥ ५.६१.९ ॥
ಮಹಾವೀರ ದಧಿಮುಖ ಎಂಬ ವಾನರನು ಸದಾ ರಕ್ಷಿಸುವವನು; ಅವನು ಮಹಾತ್ಮ ಸುಗ್ರೀವನ ಮಾವ.
5.61.10
ते तद् वनमुपागम्य बभूवुः परमोत्कटाः।
वानरा वानरेन्द्रस्य मनःकान्तं महावनम् ॥ ५.६१.१० ॥
ಆ ವನವನ್ನು ತಲುಪಿದ ವಾನರರು ಅತ್ಯಂತ ಉಲ್ಲಾಸಗೊಂಡರು; ಅದು ವಾನರರಾಜನ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಪ್ರಿಯವಾದ ಮಹಾವನ.
5.61.11
ततस्ते वानरा हृष्टा दृष्ट्वा मधुवनं महत्।
कुमारमभ्ययाचन्त मधूनि मधुपिङ्गलाः ॥ ५.६१.११ ॥
ಆಗ ಸಂತೋಷಗೊಂಡ ಆ ವಾನರರು ಆ ಮಹಾ ಮಧುವನವನ್ನು ನೋಡಿ, ಜೇನಿನಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಬಣ್ಣದ ಅವರು ಕುಮಾರನಲ್ಲಿ (ಅಂಗದನಲ್ಲಿ) ಜೇನು ಕೇಳಿದರು.
5.61.12
ततः कुमारस्तान् वृद्धाञ्जाम्बवत्प्रमुखान् कपीन्।
अनुमान्य ददौ तेषां निसर्गं मधुभक्षणे ॥ ५.६१.१२ ॥
ಆಗ ಕುಮಾರನು (ಅಂಗದನು) ಜಾಂಬವಂತನೇ ಮೊದಲಾದ ಹಿರಿಯ ವಾನರರನ್ನು ಗೌರವಿಸಿ, ಜೇನು ಸೇವನೆಗೆ ಅವರಿಗೆ ಅನುಮತಿ ನೀಡಿದನು.
5.61.13
ते निसृष्टाः कुमारेण धीमता वालिसूनुना।
हरयः समपद्यन्त द्रुमान् मधुकराकुलान् ॥ ५.६१.१३ ॥
ವಾಲಿಯ ಬುದ್ಧಿವಂತ ಪುತ್ರ ಕುಮಾರನಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡ ಆ ಕಪಿಗಳು ಜೇನುನೊಣಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಮರಗಳ ಕಡೆಗೆ ತೆರಳಿದರು.
5.61.14
भक्षयन्तः सुगन्धीनि मूलानि च फलानि च।
जग्मुः प्रहर्षं ते सर्वे बभूवुश्च मदोत्कटाः ॥ ५.६१.१४ ॥
ಸುಗಂಧಭರಿತ ಬೇರುಗಳನ್ನೂ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನೂ ತಿನ್ನುತ್ತಾ ಅವರೆಲ್ಲರೂ ಹರ್ಷಗೊಂಡು ಮದೋನ್ಮತ್ತರಾದರು.
5.61.15
ततश्चानुमताः सर्वे सुसंहृष्टा वनौकसः।
मुदिताश्च ततस्ते च प्रनृत्यन्ति ततस्ततः ॥ ५.६१.१५ ॥
ನಂತರ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದ ಆ ಎಲ್ಲ ವನವಾಸಿ ಕಪಿಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಸಂತೋಷದಿಂದ, ಹರ್ಷದಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ನರ್ತಿಸಿದರು.
5.61.16
गायन्ति केचित् प्रहसन्ति केचि-
न्नृत्यन्ति केचित् प्रणमन्ति केचित्।
पतन्ति केचित् प्रचरन्ति केचित्
प्लवन्ति केचित् प्रलपन्ति केचित् ॥ ५.६१.१६ ॥
ಕೆಲವರು ಹಾಡುತ್ತಾರೆ, ಕೆಲವರು ನಗುತ್ತಾರೆ, ಕೆಲವರು ನರ್ತಿಸುತ್ತಾರೆ, ಕೆಲವರು ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾರೆ, ಕೆಲವರು ಬೀಳುತ್ತಾರೆ, ಕೆಲವರು ಅಲೆದಾಡುತ್ತಾರೆ, ಕೆಲವರು ಜಿಗಿಯುತ್ತಾರೆ, ಕೆಲವರು ಬಡಬಡಿಸುತ್ತಾರೆ.
5.61.17
परस्परं केचिदुपाश्रयन्ति
परस्परं केचिदतिब्रुवन्ति।
द्रुमाद् द्रुमं केचिदभिद्रवन्ति
क्षितौ नगाग्रान्निपतन्ति केचित् ॥ ५.६१.१७ ॥
ಕೆಲವರು ಒಬ್ಬರನ್ನೊಬ್ಬರು ಆಶ್ರಯಿಸುತ್ತಾರೆ, ಕೆಲವರು ಒಬ್ಬರನ್ನೊಬ್ಬರು ಅತಿಯಾಗಿ ಹಳಿಯುತ್ತಾರೆ; ಕೆಲವರು ಒಂದು ಮರದಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು ಮರಕ್ಕೆ ಧಾವಿಸುತ್ತಾರೆ, ಕೆಲವರು ಶಿಖರಗಳಿಂದ ನೆಲಕ್ಕೆ ಬೀಳುತ್ತಾರೆ.
5.61.18
महीतलात् केचिदुदीर्णवेगा
महाद्रुमाग्राण्यभिसम्पतन्ति।
गायन्तमन्यः प्रहसन्नुपैति
हसन्तमन्यः प्ररुदन्नुपैति ॥ ५.६१.१८ ॥
ಕೆಲವರು ನೆಲದಿಂದ ಅತಿವೇಗದಿಂದ ಚಿಮ್ಮಿ ಮಹಾ ಮರಗಳ ತುದಿಗಳಿಗೆ ಹಾರುತ್ತಾರೆ; ಹಾಡುತ್ತಿರುವವನ ಬಳಿಗೆ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ನಗುತ್ತಾ ಬರುತ್ತಾನೆ, ನಗುತ್ತಿರುವವನ ಬಳಿಗೆ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಅಳುತ್ತಾ ಬರುತ್ತಾನೆ.
5.61.19
तुदन्तमन्यः प्रणदन्नुपैति
समाकुलं तत् कपिसैन्यमासीत्।
न चात्र कश्चिन्न बभूव मत्तो
न चात्र कश्चिन्न बभूव दृप्तः ॥ ५.६१.१९ ॥
ಒಬ್ಬನು ಇನ್ನೊಬ್ಬನನ್ನು ಹೊಡೆಯುತ್ತ ಜೋರಾಗಿ ಗರ್ಜಿಸುತ್ತ ಸಮೀಪಿಸಿದನು. ಆ ವಾನರ ಸೇನೆ ಅತ್ಯಂತ ಕಳವಳಗೊಂಡಿತು. ಅಲ್ಲಿ ಮದೋನ್ಮತ್ತನಾಗದವನು ಯಾರೂ ಇರಲಿಲ್ಲ; ಗರ್ವಿತನಾಗದವನು ಯಾರೂ ಇರಲಿಲ್ಲ.
5.61.20
ततो वनं तत् परिभक्ष्यमाणं
द्रुमांश्च विध्वंसितपत्रपुष्पान्।
समीक्ष्य कोपाद् दधिवक्त्रनामा
निवारयामास कपिः कपींस्तान् ॥ ५.६१.२० ॥
ಆಗ ಆ ವನವು ನಾಶವಾಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು, ಮರಗಳ ಎಲೆಗಳೂ ಹೂವುಗಳೂ ಛಿದ್ರವಾಗಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಕೋಪದಿಂದ ದಧಿವಕ್ತ್ರ ಎಂಬ ವಾನರನು ಆ ವಾನರರನ್ನು ತಡೆದನು.
5.61.21
स तैः प्रवृद्धैः परिभर्त्स्यमानो
वनस्य गोप्ता हरिवृद्धवीरः।
चकार भूयो मतिमुग्रतेजा
वनस्य रक्षां प्रति वानरेभ्यः ॥ ५.६१.२१ ॥
ಆ ಬಲಶಾಲಿ ವಾನರರಿಂದ ಬೆದರಿಕೆಗೊಳಗಾದರೂ, ವನದ ರಕ್ಷಕನಾದ, ವೀರ ಮುದುಕ ವಾನರನು, ಉಗ್ರ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ, ಆ ವಾನರರ ವಿರುದ್ಧ ವನರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಮತ್ತೆ ದೃಢನಿಶ್ಚಯ ಮಾಡಿದನು.
5.61.22
उवाच कांश्चित् परुषाण्यभीत-
मसक्तमन्यांश्च तलैर्जघान।
समेत्य कैश्चित् कलहं चकार
तथैव साम्नोपजगाम कांश्चित् ॥ ५.६१.२२ ॥
ಕೆಲವರಿಗೆ ಭಯವಿಲ್ಲದೆ ಕಠೋರ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಆಡಿದನು; ಇತರರನ್ನು ಅಡೆತಡೆಯಿಲ್ಲದೆ ಅಂಗೈಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದನು. ಕೆಲವರೊಡನೆ ಎದುರಾಗಿ ಜಗಳವಾಡಿದನು; ಹಾಗೆಯೇ ಕೆಲವರನ್ನು ಸಾಮದಿಂದ ಸಮೀಪಿಸಿದನು.
5.61.23
स तैर्मदादप्रतिवार्यवेगै-
र्बलाच्च तेन प्रतिवार्यमाणैः।
प्रधर्षणे त्यक्तभयैः समेत्य
प्रकृष्यते चाप्यनवेक्ष्य दोषम् ॥ ५.६१.२३ ॥
ಮದದಿಂದ, ತಡೆಯಲಾಗದ ವೇಗವುಳ್ಳ ಆ ವಾನರರಿಂದ, ಅವನಿಂದ ಬಲದಿಂದ ತಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟು, ಭಯವನ್ನು ತೊರೆದು ದಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಸೇರಿ, ದೋಷವನ್ನು ಗಣಿಸದೆ ಅವನು ಎಳೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.
5.61.24
नखैस्तुदन्तो दशनैर्दशन्त-
स्तलैश्च पादैश्च समापयन्तः।
मदात् कपिं ते कपयः समन्ता-
न्महावनं निर्विषयं च चक्रुः ॥ ५.६१.२४ ॥
ಮದದಿಂದ ವಾನರರು ಉಗುರುಗಳಿಂದ ಹರಿದು, ಹಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಕಚ್ಚಿ, ಅಂಗೈಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಪಾದಗಳಿಂದ ಹೊಡೆಯುತ್ತಾ ನಾಲ್ಕು ದಿಕ್ಕುಗಳಿಂದಲೂ ಆ ಕಪಿಯನ್ನು (ಹನುಮಂತನನ್ನು) ಸುತ್ತುವರಿದರು; ಆ ಮಹಾವನವನ್ನು ನಿರ್ಜನಗೊಳಿಸಿದರು.