Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 5.65

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

5.65.1

ततः प्रस्रवणं शैलं ते गत्वा चित्रकाननम्।
प्रणम्य शिरसा रामं लक्ष्मणं च महाबलम् ॥ ५.६५.१ ॥

ତା'ପରେ ସେମାନେ ଚିତ୍ରବନରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରସ୍ରବଣ ପର୍ବତରେ ପହଞ୍ଚି, ମସ୍ତକ ନତ କରି ରାମ ଓ ମହାବଳୀ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ।

5.65.2

युवराजं पुरस्कृत्य सुग्रीवमभिवाद्य च।
प्रवृत्तिमथ सीतायाः प्रवक्तुमुपचक्रमुः ॥ ५.६५.२ ॥

ଯୁବରାଜ ଅଙ୍ଗଦଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି, ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କୁ ଅଭିବାଦନ କରି, ସେମାନେ ସୀତାଙ୍କ ସମ୍ବାଦ କହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।

5.65.3

रावणान्तःपुरे रोधं राक्षसीभिश्च तर्जनम्।
रामे समनुरागं च यथा च नियमः कृतः ॥ ५.६५.३ ॥

ରାବଣଙ୍କ ଅନ୍ତଃପୁରରେ ବନ୍ଦୀଦଶା, ରାକ୍ଷସୀମାନଙ୍କ ଭୟପ୍ରଦର୍ଶନ, ରାମଙ୍କ ପ୍ରତି ତାଙ୍କର ଗଭୀର ଅନୁରାଗ, ଏବଂ ସେ କିପରି ସଂଯମର ବ୍ରତ ନେଇଥିଲେ, ସବୁ।

5.65.4

एतदाख्याय ते सर्वं हरयो रामसंनिधौ।
वैदेहीमक्षतां श्रुत्वा रामस्तूत्तरमब्रवीत् ॥ ५.६५.४ ॥

ଏସବୁ କହିସାରି, ବାନରମାନେ ରାମଙ୍କ ସାକ୍ଷାତରେ ଜଣାଇଲେ ଯେ ବୈଦେହୀ ଅକ୍ଷତ ଅଛନ୍ତି। ତାହା ଶୁଣି ରାମ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।

5.65.5

क्व सीता वर्तते देवी कथं च मयि वर्तते।
एतन्मे सर्वमाख्यात वैदेहीं प्रति वानराः ॥ ५.६५.५ ॥

ଦେବୀ ସୀତା କେଉଁଠି ଅଛନ୍ତି, ଏବଂ ମୋ ପ୍ରତି ତାଙ୍କ ଭାବ କିପରି ଅଛି? ହେ ବାନରଗଣ, ବୈଦେହୀଙ୍କ ବିଷୟରେ ଏସବୁ ମୋତେ କୁହ।

5.65.6

रामस्य गदितं श्रुत्वा हरयो रामसंनिधौ।
चोदयन्ति हनूमन्तं सीतावृत्तान्तकोविदम् ॥ ५.६५.६ ॥

ରାମଙ୍କ ବାଣୀ ଶୁଣି, ରାମଙ୍କ ସାକ୍ଷାତରେ ବାନରମାନେ ସୀତାଙ୍କ ବୃତ୍ତାନ୍ତରେ ନିପୁଣ ହନୁମାନଙ୍କୁ ପ୍ରେରଣା ଦେଲେ।

5.65.7

श्रुत्वा तु वचनं तेषां हनूमान् मारुतात्मजः।
प्रणम्य शिरसा देव्यै सीतायै तां दिशं प्रति ॥ ५.६५.७ ॥

ସେମାନଙ୍କ ବଚନ ଶୁଣି ପବନପୁତ୍ର ହନୁମାନ ମସ୍ତକ ନତ କରି ଦେବୀ ସୀତାଙ୍କୁ, ସେହି ଦିଗ ଆଡ଼କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ।

5.65.8

उवाच वाक्यं वाक्यज्ञः सीताया दर्शनं यथा।
तं मणिं काञ्चनं दिव्यं दीप्यमानं स्वतेजसा ॥ ५.६५.८ ॥

ବାକ୍ୟନିପୁଣ ହନୁମାନ ସୀତାଙ୍କ ଦର୍ଶନର ବୃତ୍ତାନ୍ତ ଯେପରି ଘଟିଥିଲା ସେପରି କହିଲେ; ନିଜ ତେଜରେ ଝଲସୁଥିବା ସେହି ସୁବର୍ଣ୍ଣମୟ ଦିବ୍ୟ ମଣି ମଧ୍ୟ ଦେଖାଇଲେ।

5.65.9

दत्त्वा रामाय हनुमांस्ततः प्राञ्जलिरब्रवीत्।
समुद्रं लङ्घयित्वाहं शतयोजनमायतम् ॥ ५.६५.९ ॥

ରାମଙ୍କୁ ତାହା ଦେଇ ହନୁମାନ ହାତ ଯୋଡ଼ି କହିଲେ— "ଶହେ ଯୋଜନ ଲମ୍ବା ସମୁଦ୍ର ମୁଁ ଡେଇଁ ପାରିଲି।"

5.65.10

अगच्छं जानकीं सीतां मार्गमाणो दिदृक्षया।
तत्र लङ्केति नगरी रावणस्य दुरात्मनः ॥ ५.६५.१० ॥

ଜାନକୀ ସୀତାଙ୍କୁ ଖୋଜୁ ଖୋଜୁ, ତାଙ୍କୁ ଦେଖିବାର ଇଚ୍ଛାରେ ମୁଁ ସେଠାକୁ ଗଲି। ସେଠାରେ ଦୁରାତ୍ମା ରାବଣଙ୍କ "ଲଙ୍କା" ନାମକ ନଗରୀ ଅଛି।

5.65.11

दक्षिणस्य समुद्रस्य तीरे वसति दक्षिणे।
तत्र सीता मया दृष्टा रावणान्तःपुरे सती ॥ ५.६५.११ ॥

ସେହି ନଗରୀ ଦକ୍ଷିଣ ସମୁଦ୍ରର କୂଳରେ, ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ବସିଛି। ସେଠାରେ ରାବଣଙ୍କ ଅନ୍ତଃପୁରରେ ମୁଁ ସତୀ ସୀତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲି।

5.65.12

त्वयि संन्यस्य जीवन्ती रामा राम मनोरथम्।
दृष्टा मे राक्षसीमध्ये तर्ज्यमाना मुहुर्मुहुः ॥ ५.६५.१२ ॥

ହେ ରାମ! ତୁମ ଉପରେ ମନ ରଖି ବଞ୍ଚିଥିବା ସେହି ନାରୀଙ୍କୁ, ରାକ୍ଷସୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବାରମ୍ବାର ଭତ୍ସିତ ହେଉଥିବାର ମୁଁ ଦେଖିଲି।

5.65.13

राक्षसीभिर्विरूपाभी रक्षिता प्रमदावने।
दुःखमापद्यते देवी त्वया वीर सुखोचिता ॥ ५.६५.१३ ॥

ହେ ବୀର, ସୁଖରେ ଲାଳିତ ଦେବୀ (ସୀତା) କୁରୂପ ରାକ୍ଷସୀମାନଙ୍କ ରକ୍ଷାରେ ପ୍ରମଦାବନରେ ତୁମ ଯୋଗୁଁ ଦୁଃଖ ଭୋଗୁଛନ୍ତି।

5.65.14

रावणान्तःपुरे रुद्धा राक्षसीभिः सुरक्षिता।
एकवेणीधरा दीना त्वयि चिन्तापरायणा ॥ ५.६५.१४ ॥

ରାବଣଙ୍କ ଅନ୍ତଃପୁରରେ ବନ୍ଦୀ, ରାକ୍ଷସୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭଲ ଭାବେ ରକ୍ଷିତ, ଏକ ବେଣୀ ଧାରଣ କରିଥିବା ଦୀନା ଦେବୀ ତୁମ ଚିନ୍ତାରେ ମଗ୍ନ ଅଛନ୍ତି।

5.65.15

अधःशय्या विवर्णाङ्गी पद्मिनीव हिमागमे।
रावणाद् विनिवृत्तार्था मर्तव्यकृतनिश्चया ॥ ५.६५.१५ ॥

ଭୂମିରେ ଶୋଇ, ମଳିନ ଅଙ୍ଗବିଶିଷ୍ଟା, ଶୀତ ଋତୁରେ ପଦ୍ମିନୀ ପରି, ରାବଣଙ୍କଠାରୁ ଆଶା ଛାଡ଼ି ମରିବାକୁ ନିଶ୍ଚୟ କରିଥିବା।

5.65.16

देवी कथंचित् काकुत्स्थ त्वन्मना मार्गिता मया।
इक्ष्वाकुवंशविख्यातिं शनैः कीर्तयतानघ ॥ ५.६५.१६ ॥

ହେ କାକୁତ୍ସ୍ଥ, ହେ ନିଷ୍ପାପ, ତୁମଠାରେ ହିଁ ମନ ଲଗାଇଥିବା ଦେବୀଙ୍କୁ ମୁଁ କୌଣସି ମତେ ଖୋଜି ପାଇଲି; ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ଖ୍ୟାତି ଧୀରେ ଧୀରେ କୀର୍ତ୍ତନ କରି।

5.65.17

सा मया नरशार्दूल शनैर्विश्वासिता तदा।
ततः सम्भाषिता देवी सर्वमर्थं च दर्शिता ॥ ५.६५.१७ ॥

ହେ ନରଶାର୍ଦୂଳ, ସେତେବେଳେ ମୁଁ ଧୀରେ ଧୀରେ ତାଙ୍କୁ ବିଶ୍ୱାସ ଦେଲି; ତା'ପରେ ଦେବୀ ସହ କଥା ହେଲି ଏବଂ ସମସ୍ତ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଦେଖାଇଲି।

5.65.18

रामसुग्रीवसख्यं च श्रुत्वा हर्षमुपागता।
नियतः समुदाचारो भक्तिश्चास्याः सदा त्वयि ॥ ५.६५.१८ ॥

ରାମ ଓ ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କ ସଖ୍ୟ ଶୁଣି ସେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ। ତାଙ୍କ ଆଚରଣ ସଂଯମୀ, ଏବଂ ତାଙ୍କ ଭକ୍ତି ସଦା ତୁମଠାରେ ଅଛି।

5.65.19

एवं मया महाभाग दृष्टा जनकनन्दिनी।
उग्रेण तपसा युक्ता त्वद्भक्त्या पुरुषर्षभ ॥ ५.६५.१९ ॥

ହେ ମହାଭାଗ, ଏହିପରି ମୁଁ ଜନକନନ୍ଦିନୀଙ୍କୁ ଦେଖିଲି; ସେ କଠୋର ତପସ୍ୟାରେ ଯୁକ୍ତ ଏବଂ ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରତି ଭକ୍ତିରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ହେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ।

5.65.20

अभिज्ञानं च मे दत्तं यथावृत्तं तवान्तिके।
चित्रकूटे महाप्राज्ञ वायसं प्रति राघव ॥ ५.६५.२० ॥

ହେ ମହାପ୍ରାଜ୍ଞ ରାଘବ, ଚିତ୍ରକୂଟରେ ଆପଣଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଯାହା ଘଟିଥିଲା ସେହିପରି, କାଉ ବିଷୟରେ ଏକ ଚିହ୍ନ ମୋତେ ଦିଆଯାଇଥିଲା।

5.65.21

विज्ञाप्यः पुनरप्येष रामो वायुसुत त्वया।
अखिलेन यथा दृष्टमिति मामाह जानकी ॥ ५.६५.२१ ॥

ହେ ବାୟୁପୁତ୍ର, ତୁମେ ଏହା ପୁଣି ରାମଙ୍କୁ ଜଣାଇବ—ତୁମେ ଯେପରି ସବୁ ଦେଖିଲ, ସେହିପରି ଜାନକୀ ମୋତେ ଏହା କହିଲେ।

5.65.22

अयं चास्मै प्रदातव्यो यत्नात् सुपरिरक्षितः।
ब्रुवता वचनान्येवं सुग्रीवस्योपशृण्वतः ॥ ५.६५.२२ ॥

ଏହା ଯତ୍ନପୂର୍ବକ ରକ୍ଷା କରି ତାଙ୍କୁ ଦେବା ଉଚିତ—ସୁଗ୍ରୀବ ଶୁଣୁଥିବା ବେଳେ ଏହିପରି ବାକ୍ୟ କହି।

5.65.23

एष चूडामणिः श्रीमान् मया ते यत्नरक्षितः।
मनःशिलायास्तिलकं तत् स्मरस्वेति चाब्रवीत् ॥ ५.६५.२३ ॥

ଏହା ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ ମୁଁ ଯତ୍ନରେ ରକ୍ଷିତ ତେଜସ୍ୱୀ ଚୂଡାମଣି; 'ମନଃଶିଳାର ତିଳକ ସ୍ମରଣ କର' ବୋଲି ସେ କହିଥିଲେ।

5.65.24

एष निर्यातितः श्रीमान् मया ते वारिसम्भवः।
एनं दृष्ट्वा प्रमोदिष्ये व्यसने त्वामिवानघ ॥ ५.६५.२४ ॥

ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ ପଠାଇଥିବା ଏହି ତେଜସ୍ୱୀ ବାରିସମ୍ଭବ (ପଦ୍ମ) ଏହା; ଏହାକୁ ଦେଖି ମୁଁ ଆନନ୍ଦିତ ହେବି, ବିପଦରେ ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିବା ପରି—ହେ ନିଷ୍ପାପ।

5.65.25

जीवितं धारयिष्यामि मासं दशरथात्मज।
ऊर्ध्वं मासान्न जीवेयं रक्षसां वशमागता ॥ ५.६५.२५ ॥

ହେ ଦଶରଥପୁତ୍ର, ମୁଁ କେବଳ ଏକ ମାସ ପ୍ରାଣ ଧାରଣ କରିବି। ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ବଶରେ ପଡ଼ିଥିବା ମୁଁ ଏକ ମାସ ପରେ ବଞ୍ଚିବି ନାହିଁ।

5.65.26

रावणान्तःपुरे रुद्धा मृगीवोत्फुल्ललोचना ॥ ५.६५.२६ ॥

ରାବଣଙ୍କ ଅନ୍ତଃପୁରରେ ବନ୍ଦୀ ହୋଇଥିବା ମୁଁ, ବିକଶିତ ନୟନା ହରିଣୀ ପରି ଅଛି।

5.65.27

एतदेव मयाऽऽख्यातं सर्वं राघव यद् यथा।
सर्वथा सागरजले संतारः प्रविधीयताम् ॥ ५.६५.२७ ॥

ହେ ରାଘବ, ଯାହା ଯେପରି ଘଟିଥିଲା ସବୁ ମୁଁ କହିଲି। ଏବେ ସାଗରଜଳ ପାର ହେବାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ସର୍ବପ୍ରକାରେ କରାଯାଉ।

5.65.28

तौ जाताश्वासौ राजपुत्रौ विदित्वा
तच्चाभिज्ञानं राघवाय प्रदाय।
देव्या चाख्यातं सर्वमेवानुपूर्व्याद्
वाचा सम्पूर्णं वायुपुत्रः शशंस ॥ ५.६५.२८ ॥

ସେହି ଦୁଇ ରାଜପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଆଶ୍ୱସ୍ତ ଜାଣି, ରାଘବଙ୍କୁ ସେହି ଅଭିଜ୍ଞାନ ଚିହ୍ନ ଦେଇ, ଦେବୀ କହିଥିବା ସବୁ କ୍ରମରେ ବାୟୁପୁତ୍ର ବାଣୀରେ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ କହିଲେ।