ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 5.66
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.66.1
एवमुक्तो हनुमता रामो दशरथात्मजः।
तं मणिं हृदये कृत्वा रुरोद सहलक्ष्मणः ॥ ५.६६.१ ॥
ಹನುಮಂತನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು, ದಶರಥನ ಮಗ ರಾಮನು ಆ ಮಣಿಯನ್ನು ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಹಚ್ಚಿಕೊಂಡು ಲಕ್ಷ್ಮಣನೊಡನೆ ಅತ್ತನು.
5.66.2
तं तु दृष्ट्वा मणिश्रेष्ठं राघवः शोककर्शितः।
नेत्राभ्यामश्रुपूर्णाभ्यां सुग्रीवमिदमब्रवीत् ॥ ५.६६.२ ॥
ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಮಣಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ಶೋಕದಿಂದ ಕೃಶನಾದ ರಾಘವನು, ಕಣ್ಣೀರು ತುಂಬಿದ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಸುಗ್ರೀವನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.
5.66.3
यथैव धेनुः स्रवति स्नेहाद् वत्सस्य वत्सला।
तथा ममापि हृदयं मणिश्रेष्ठस्य दर्शनात् ॥ ५.६६.३ ॥
ಕರುವಿನ ಮೇಲಿನ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಹಸು ಹಾಲು ಸುರಿಸುವಂತೆ, ಈ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಮಣಿಯ ದರ್ಶನದಿಂದ ನನ್ನ ಹೃದಯವೂ ಕರಗುತ್ತಿದೆ.
5.66.4
मणिरत्नमिदं दत्तं वैदेह्याः श्वशुरेण मे।
वधूकाले यथा बद्धमधिकं मूर्ध्नि शोभते ॥ ५.६६.४ ॥
ಈ ಮಣಿರತ್ನವನ್ನು ನನ್ನ ಮಾವನು ವೈದೇಹಿಗೆ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದರು; ವಧುವಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಕಟ್ಟಿದಾಗ ಇದು ಹೆಚ್ಚು ಶೋಭಿಸುತ್ತಿತ್ತು.
5.66.5
अयं हि जलसम्भूतो मणिः प्रवरपूजितः।
यज्ञे परमतुष्टेन दत्तः शक्रेण धीमता ॥ ५.६६.५ ॥
ನೀರಿನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಈ ಮಣಿ ಅತ್ಯಂತ ಪೂಜ್ಯವಾದುದು; ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಸಂತುಷ್ಟನಾದ ಬುದ್ಧಿವಂತ ಇಂದ್ರನು ಇದನ್ನು ನೀಡಿದನು.
5.66.6
इमं दृष्ट्वा मणिश्रेष्ठं तथा तातस्य दर्शनम्।
अद्यास्म्यवगतः सौम्य वैदेहस्य तथा विभोः ॥ ५.६६.६ ॥
ಈ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಮಣಿಯನ್ನು ನೋಡಿ, ತಂದೆಯ ದರ್ಶನದಂತೆ, ಓ ಸೌಮ್ಯನೇ! ಇಂದು ನಾನು ವೈದೇಹ ರಾಜನನ್ನೂ ಆ ಪ್ರಭುವನ್ನೂ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.
5.66.7
अयं हि शोभते तस्याः प्रियाया मूर्ध्नि मे मणिः।
अद्यास्य दर्शनेनाहं प्राप्तां तामिव चिन्तये ॥ ५.६६.७ ॥
ನನ್ನ ಪ್ರಿಯೆಯ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಈ ಮಣಿ ಶೋಭಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಇಂದು ಇದನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ಅವಳನ್ನೇ ಪಡೆದಂತೆ ನನಗೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ.
5.66.8
किमाह सीता वैदेही ब्रूहि सौम्य पुनः पुनः।
परासुमिव तोयेन सिञ्चन्ती वाक्यवारिणा ॥ ५.६६.८ ॥
ಸೌಮ್ಯನೇ, ವೈದೇಹಿ ಸೀತೆ ಏನು ಹೇಳಿದಳು? ಪದೇ ಪದೇ ಹೇಳು. ಸಾವಿನ ಹತ್ತಿರದವನನ್ನು ನೀರಿನಿಂದ ಚಿಮುಕಿಸಿ ಬದುಕಿಸುವಂತೆ, ನಿನ್ನ ಮಾತಿನ ನೀರಿನಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಚಿಮುಕಿಸು.
5.66.9
इतस्तु किं दुःखतरं यदिमं वारिसम्भवम्।
मणिं पश्यामि सौमित्रे वैदेहीमागतां विना ॥ ५.६६.९ ॥
ಸೌಮಿತ್ರಿ, ಇದಕ್ಕಿಂತ ದುಃಖ ಯಾವುದು? ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಈ ಮಣಿಯನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ, ಆದರೆ ವೈದೇಹಿ ಇಲ್ಲಿ ಬಂದಿಲ್ಲ.
5.66.10
चिरं जीवति वैदेही यदि मासं धरिष्यति।
क्षणं वीर न जीवेयं विना तामसितेक्षणाम् ॥ ५.६६.१० ॥
ವೈದೇಹಿ ಒಂದು ತಿಂಗಳು ಬದುಕಿದ್ದರೆ ಬಹುಕಾಲ ಬದುಕುವಳು. ವೀರನೇ, ಕಪ್ಪು ಕಣ್ಣಿನ ಅವಳಿಲ್ಲದೆ ನಾನು ಒಂದು ಕ್ಷಣವೂ ಬದುಕಲಾರೆ.
5.66.11
नय मामपि तं देशं यत्र दृष्टा मम प्रिया।
न तिष्ठेयं क्षणमपि प्रवृत्तिमुपलभ्य च ॥ ५.६६.११ ॥
ನನ್ನ ಪ್ರಿಯೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ಆ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ನನ್ನನ್ನೂ ಕರೆದೊಯ್ಯು. ಅವಳ ಸುದ್ದಿ ತಿಳಿದ ಮೇಲೆ ನಾನು ಒಂದು ಕ್ಷಣವೂ ನಿಲ್ಲಲಾರೆ.
5.66.12
कथं सा मम सुश्रोणी भीरुभीरुः सती तदा।
भयावहानां घोराणां मध्ये तिष्ठति रक्षसाम् ॥ ५.६६.१२ ॥
ನನ್ನ ಸುಂದರ ಸೊಂಟದವಳು, ಅತ್ಯಂತ ಹೆದರುವವಳು, ಪತಿವ್ರತೆಯಾದ ಅವಳು ಭಯಂಕರ ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ರಾಕ್ಷಸರ ನಡುವೆ ಈಗ ಹೇಗಿರುವಳೋ?
5.66.13
शारदस्तिमिरोन्मुक्तो नूनं चन्द्र इवाम्बुदैः।
आवृतो वदनं तस्या न विराजति साम्प्रतम् ॥ ५.६६.१३ ॥
ಶರದೃತುವಿನ ಚಂದ್ರನು ಕತ್ತಲಿನಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡರೂ ಮೋಡಗಳಿಂದ ಆವೃತನಾದಂತೆ, ಈಗ ಅವಳ ಮುಖವು ಹೊಳೆಯುತ್ತಿಲ್ಲ.
5.66.14
किमाह सीता हनुमंस्तत्त्वतः कथयस्व मे।
एतेन खलु जीविष्ये भेषजेनातुरो यथा ॥ ५.६६.१४ ॥
ಹನುಮಂತನೇ, ಸೀತೆ ಏನು ಹೇಳಿದಳು? ನಿಜವಾಗಿ ನನಗೆ ತಿಳಿಸು. ರೋಗಿ ಔಷಧದಿಂದ ಬದುಕುವಂತೆ, ಇದರಿಂದ ನಾನು ಬದುಕುವೆನು.
5.66.15
मधुरा मधुरालापा किमाह मम भामिनी।
मद्विहीना वरारोहा हनुमन् कथयस्व मे।
दुःखाद् दुःखतरं प्राप्य कथं जीवति जानकी ॥ ५.६६.१५ ॥
ಮಧುರ ಮಾತಿನ ನನ್ನ ಭಾಮಿನಿ ಏನು ಹೇಳಿದಳು? ನನ್ನನ್ನು ಅಗಲಿದ ಆ ಸುಂದರ ಸೊಂಟದವಳು, ಹನುಮಂತನೇ, ನನಗೆ ತಿಳಿಸು. ದುಃಖಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡ ದುಃಖವನ್ನು ಪಡೆದು ಜಾನಕಿ ಹೇಗೆ ಬದುಕಿದ್ದಾಳೆ?