వాల్మీకి రామాయణం · సర్గ 5.66
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.66.1
एवमुक्तो हनुमता रामो दशरथात्मजः।
तं मणिं हृदये कृत्वा रुरोद सहलक्ष्मणः ॥ ५.६६.१ ॥
హనుమంతుడు ఇలా చెప్పగా, దశరథ కుమారుడు రాముడు ఆ మణిని హృదయానికి హత్తుకుని లక్ష్మణునితో కలిసి ఏడ్చాడు.
5.66.2
तं तु दृष्ट्वा मणिश्रेष्ठं राघवः शोककर्शितः।
नेत्राभ्यामश्रुपूर्णाभ्यां सुग्रीवमिदमब्रवीत् ॥ ५.६६.२ ॥
ఆ శ్రేష్ఠమైన మణిని చూసి శోకంతో కృశించిన రాఘవుడు, కన్నీళ్లతో నిండిన కళ్ళతో సుగ్రీవుడితో ఇలా అన్నాడు.
5.66.3
यथैव धेनुः स्रवति स्नेहाद् वत्सस्य वत्सला।
तथा ममापि हृदयं मणिश्रेष्ठस्य दर्शनात् ॥ ५.६६.३ ॥
దూడపై ప్రేమతో ఆవు పాలు కారినట్లు, ఈ శ్రేష్ఠమైన మణిని చూడటంతో నా హృదయమూ కరిగిపోతోంది.
5.66.4
मणिरत्नमिदं दत्तं वैदेह्याः श्वशुरेण मे।
वधूकाले यथा बद्धमधिकं मूर्ध्नि शोभते ॥ ५.६६.४ ॥
ఈ మణిరత్నాన్ని నా మామగారు వైదేహికి ఇచ్చారు; పెళ్లి సమయంలో తలపై కట్టినప్పుడు ఇది ఎంతో అందంగా మెరిసింది.
5.66.5
अयं हि जलसम्भूतो मणिः प्रवरपूजितः।
यज्ञे परमतुष्टेन दत्तः शक्रेण धीमता ॥ ५.६६.५ ॥
నీటిలో పుట్టిన ఈ మణి అత్యంత పూజ్యమైనది; యజ్ఞంలో అత్యంత సంతోషించిన జ్ఞానియైన ఇంద్రుడు దీన్ని ఇచ్చాడు.
5.66.6
इमं दृष्ट्वा मणिश्रेष्ठं तथा तातस्य दर्शनम्।
अद्यास्म्यवगतः सौम्य वैदेहस्य तथा विभोः ॥ ५.६६.६ ॥
ఈ శ్రేష్ఠమైన మణిని చూసి, తండ్రిని దర్శించినట్లే, ఓ సౌమ్యా! ఈ రోజు నేను విదేహ రాజును, ఆ సమర్థుడిని గుర్తుచేసుకుంటున్నాను.
5.66.7
अयं हि शोभते तस्याः प्रियाया मूर्ध्नि मे मणिः।
अद्यास्य दर्शनेनाहं प्राप्तां तामिव चिन्तये ॥ ५.६६.७ ॥
ఈ మణి నా ప్రియురాలి శిరస్సుపై ప్రకాశించేది. ఈరోజు దీనిని చూడగానే ఆమెనే పొందినట్లు నాకు అనిపిస్తోంది.
5.66.8
किमाह सीता वैदेही ब्रूहि सौम्य पुनः पुनः।
परासुमिव तोयेन सिञ्चन्ती वाक्यवारिणा ॥ ५.६६.८ ॥
సౌమ్యుడా, వైదేహి సీత ఏమి చెప్పింది? మళ్లీ మళ్లీ చెప్పు. ప్రాణం పోయే స్థితిలో ఉన్నవానిని నీటితో తడిపి బ్రతికించినట్లు, నీ మాటల నీటితో నన్ను తడుపు.
5.66.9
इतस्तु किं दुःखतरं यदिमं वारिसम्भवम्।
मणिं पश्यामि सौमित्रे वैदेहीमागतां विना ॥ ५.६६.९ ॥
సౌమిత్రీ, దీని కంటే దుఃఖం ఏముంటుంది? నీటిలో పుట్టిన ఈ మణిని చూస్తున్నాను, కానీ వైదేహి ఇక్కడ లేదు.
5.66.10
चिरं जीवति वैदेही यदि मासं धरिष्यति।
क्षणं वीर न जीवेयं विना तामसितेक्षणाम् ॥ ५.६६.१० ॥
వైదేహి ఒక నెల పాటు ప్రాణంతో ఉంటే, ఆమె చాలా కాలం జీవిస్తుంది. వీరా, నల్లని కన్నులున్న ఆమె లేకుండా నేను క్షణమైనా బ్రతకలేను.
5.66.11
नय मामपि तं देशं यत्र दृष्टा मम प्रिया।
न तिष्ठेयं क्षणमपि प्रवृत्तिमुपलभ्य च ॥ ५.६६.११ ॥
నా ప్రియురాలు కనబడిన ఆ స్థలానికి నన్నూ తీసుకెళ్లు. ఆమె వార్త తెలిసిన తర్వాత నేను ఒక్క క్షణమైనా ఆగలేను.
5.66.12
कथं सा मम सुश्रोणी भीरुभीरुः सती तदा।
भयावहानां घोराणां मध्ये तिष्ठति रक्षसाम् ॥ ५.६६.१२ ॥
నా సుందరమైన నడుము కలది, అత్యంత భీరువైన, పతివ్రత అయిన ఆమె, భయంకరమైన భయం కలిగించే రాక్షసుల మధ్య ఇప్పుడు ఎలా ఉంటోందో?
5.66.13
शारदस्तिमिरोन्मुक्तो नूनं चन्द्र इवाम्बुदैः।
आवृतो वदनं तस्या न विराजति साम्प्रतम् ॥ ५.६६.१३ ॥
శరదృతువు చంద్రుడు చీకటి విడిచినా మేఘాలతో కప్పబడినట్లు, ఇప్పుడు ఆమె ముఖం ప్రకాశించడం లేదు.
5.66.14
किमाह सीता हनुमंस्तत्त्वतः कथयस्व मे।
एतेन खलु जीविष्ये भेषजेनातुरो यथा ॥ ५.६६.१४ ॥
హనుమా, సీత ఏమి చెప్పింది? యథార్థంగా నాకు చెప్పు. రోగి ఔషధంతో బ్రతికినట్లు, దీనితో నేను జీవిస్తాను.
5.66.15
मधुरा मधुरालापा किमाह मम भामिनी।
मद्विहीना वरारोहा हनुमन् कथयस्व मे।
दुःखाद् दुःखतरं प्राप्य कथं जीवति जानकी ॥ ५.६६.१५ ॥
మధుర వచనాలు పలికే నా భామిని ఏమి చెప్పింది? నన్ను విడిచిన ఆ సుందర నడుమున్నదీ, హనుమా, నాకు చెప్పు. దుఃఖం కంటే ఘోరమైన దుఃఖాన్ని పొంది జానకి ఎలా బ్రతికి ఉన్నది?