Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 5.66

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

5.66.1

एवमुक्तो हनुमता रामो दशरथात्मजः।
तं मणिं हृदये कृत्वा रुरोद सहलक्ष्मणः ॥ ५.६६.१ ॥

ହନୁମାନ୍ ଏପରି କହିବାରୁ ଦଶରଥପୁତ୍ର ରାମ ସେଇ ମଣିକୁ ହୃଦୟରେ ଧରି ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ସହ କାନ୍ଦିଲେ।

5.66.2

तं तु दृष्ट्वा मणिश्रेष्ठं राघवः शोककर्शितः।
नेत्राभ्यामश्रुपूर्णाभ्यां सुग्रीवमिदमब्रवीत् ॥ ५.६६.२ ॥

ସେଇ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଣି ଦେଖି ଶୋକରେ କ୍ଷୀଣ ରାଘବ ଅଶ୍ରୁପୂର୍ଣ୍ଣ ନୟନରେ ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କୁ ଏହା କହିଲେ।

5.66.3

यथैव धेनुः स्रवति स्नेहाद् वत्सस्य वत्सला।
तथा ममापि हृदयं मणिश्रेष्ठस्य दर्शनात् ॥ ५.६६.३ ॥

ବତ୍ସ ପ୍ରତି ସ୍ନେହରୁ ଗାଭୀ ଯେପରି କ୍ଷୀର ଝରାଏ, ସେହିପରି ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଣି ଦର୍ଶନରେ ମୋ ହୃଦୟ ମଧ୍ୟ ଗଳୁଛି।

5.66.4

मणिरत्नमिदं दत्तं वैदेह्याः श्वशुरेण मे।
वधूकाले यथा बद्धमधिकं मूर्ध्नि शोभते ॥ ५.६६.४ ॥

ଏହି ମଣିରତ୍ନ ମୋ ଶ୍ୱଶୁର ବୈଦେହୀଙ୍କୁ ଦେଇଥିଲେ; ବଧୂକାଳରେ ମସ୍ତକରେ ବାନ୍ଧିଲେ ଏହା ଅଧିକ ଶୋଭା ପାଉଥିଲା।

5.66.5

अयं हि जलसम्भूतो मणिः प्रवरपूजितः।
यज्ञे परमतुष्टेन दत्तः शक्रेण धीमता ॥ ५.६६.५ ॥

ଜଳରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଏହି ମଣି ଅତ୍ୟନ୍ତ ପୂଜିତ; ଯଜ୍ଞରେ ଅତି ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଇନ୍ଦ୍ର ଏହା ଦେଇଥିଲେ।

5.66.6

इमं दृष्ट्वा मणिश्रेष्ठं तथा तातस्य दर्शनम्।
अद्यास्म्यवगतः सौम्य वैदेहस्य तथा विभोः ॥ ५.६६.६ ॥

ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଣି ଦେଖି, ପିତାଙ୍କ ଦର୍ଶନ ପରି, ହେ ସୌମ୍ୟ! ଆଜି ମୁଁ ବିଦେହରାଜା ଓ ସେ ସମର୍ଥ ପୁରୁଷଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରୁଛି।

5.66.7

अयं हि शोभते तस्याः प्रियाया मूर्ध्नि मे मणिः।
अद्यास्य दर्शनेनाहं प्राप्तां तामिव चिन्तये ॥ ५.६६.७ ॥

ମୋ ପ୍ରିୟାଙ୍କ ମସ୍ତକରେ ଏହି ମଣି ଶୋଭା ପାଉଥିଲା। ଆଜି ଏହାକୁ ଦେଖି ମୋତେ ମନେ ହେଉଛି ଯେପରି ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ହିଁ ପାଇଛି।

5.66.8

किमाह सीता वैदेही ब्रूहि सौम्य पुनः पुनः।
परासुमिव तोयेन सिञ्चन्ती वाक्यवारिणा ॥ ५.६६.८ ॥

ହେ ସୌମ୍ୟ, ବୈଦେହୀ ସୀତା କ'ଣ କହିଥିଲେ? ବାରମ୍ବାର କୁହ। ମରଣାପନ୍ନକୁ ଜଳରେ ସିଞ୍ଚନ କରି ବଞ୍ଚାଇବା ପରି ତୁମ ବାକ୍ୟଜଳରେ ମୋତେ ସିଞ୍ଚନ କର।

5.66.9

इतस्तु किं दुःखतरं यदिमं वारिसम्भवम्।
मणिं पश्यामि सौमित्रे वैदेहीमागतां विना ॥ ५.६६.९ ॥

ହେ ସୌମିତ୍ରି, ଏଥିଠାରୁ ଅଧିକ ଦୁଃଖ କ'ଣ? ଜଳରୁ ଜାତ ଏହି ମଣିକୁ ମୁଁ ଦେଖୁଛି, କିନ୍ତୁ ବୈଦେହୀ ଏଠାକୁ ଆସି ନାହାଁନ୍ତି।

5.66.10

चिरं जीवति वैदेही यदि मासं धरिष्यति।
क्षणं वीर न जीवेयं विना तामसितेक्षणाम् ॥ ५.६६.१० ॥

ବୈଦେହୀ ଯଦି ଏକ ମାସ ପ୍ରାଣ ଧାରଣ କରିପାରିବେ, ତେବେ ସେ ଦୀର୍ଘକାଳ ବଞ୍ଚିବେ। ହେ ବୀର, କଳା ଆଖିର ତାଙ୍କ ବିନା ମୁଁ ଏକ କ୍ଷଣ ମଧ୍ୟ ବଞ୍ଚିବି ନାହିଁ।

5.66.11

नय मामपि तं देशं यत्र दृष्टा मम प्रिया।
न तिष्ठेयं क्षणमपि प्रवृत्तिमुपलभ्य च ॥ ५.६६.११ ॥

ଯେଉଁ ସ୍ଥାନରେ ମୋ ପ୍ରିୟା ଦେଖାଯାଇଥିଲେ, ସେଠାକୁ ମୋତେ ମଧ୍ୟ ନେଇ ଚାଲ। ତାଙ୍କ ସମ୍ବାଦ ପାଇ ମୁଁ କ୍ଷଣେ ମଧ୍ୟ ରହିପାରିବି ନାହିଁ।

5.66.12

कथं सा मम सुश्रोणी भीरुभीरुः सती तदा।
भयावहानां घोराणां मध्ये तिष्ठति रक्षसाम् ॥ ५.६६.१२ ॥

ମୋ ସୁନ୍ଦର କଟିଯୁକ୍ତା, ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭୀରୁ ଓ ପତିବ୍ରତା ସେ ଭୟଙ୍କର, ଭୟ ଉପଜାଉଥିବା ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କିପରି ଅଛନ୍ତି?

5.66.13

शारदस्तिमिरोन्मुक्तो नूनं चन्द्र इवाम्बुदैः।
आवृतो वदनं तस्या न विराजति साम्प्रतम् ॥ ५.६६.१३ ॥

ଶରତ ଋତୁର ଚନ୍ଦ୍ର ଅନ୍ଧକାରରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ମଧ୍ୟ ମେଘରେ ଆବୃତ ହେଲା ପରି, ବର୍ତ୍ତମାନ ତାଙ୍କର ମୁଖ ଶୋଭା ପାଉନାହିଁ।

5.66.14

किमाह सीता हनुमंस्तत्त्वतः कथयस्व मे।
एतेन खलु जीविष्ये भेषजेनातुरो यथा ॥ ५.६६.१४ ॥

ହନୁମାନ, ସୀତା କ'ଣ କହିଲେ? ସତ୍ୟ କରି ମୋତେ କୁହ। ରୋଗୀ ଔଷଧରେ ବଞ୍ଚେ, ସେହିପରି ଏହା ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ବଞ୍ଚିବି।

5.66.15

मधुरा मधुरालापा किमाह मम भामिनी।
मद्विहीना वरारोहा हनुमन् कथयस्व मे।
दुःखाद् दुःखतरं प्राप्य कथं जीवति जानकी ॥ ५.६६.१५ ॥

ମଧୁର ବାକ୍ୟ କହୁଥିବା ମୋର ଭାମିନୀ କ'ଣ କହିଲେ? ମୋତେ ଛାଡ଼ି ରହିଥିବା ସେହି ସୁନ୍ଦର କଟିଦେଶୀୟା, ହନୁମାନ, ମୋତେ କୁହ। ଦୁଃଖଠାରୁ ବଡ଼ ଦୁଃଖ ପାଇ ଜାନକୀ କିପରି ବଞ୍ଚିଛନ୍ତି?