ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 5.67
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.67.1
एवमुक्तस्तु हनुमान् राघवेण महात्मना।
सीताया भाषितं सर्वं न्यवेदयत राघवे ॥ ५.६७.१ ॥
ਮਹਾਤਮਾ ਰਾਘਵ ਦੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿਣ ਤੇ ਹਨੁਮਾਨ ਨੇ ਸੀਤਾ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਦੱਸੀਆਂ।
5.67.2
इदमुक्तवती देवी जानकी पुरुषर्षभ।
पूर्ववृत्तमभिज्ञानं चित्रकूटे यथातथम् ॥ ५.६७.२ ॥
ਹੇ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਦੇਵੀ ਜਾਨਕੀ ਨੇ ਇਹ ਕਿਹਾ ਸੀ: ਚਿੱਤਰਕੂਟ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਪਰੀ ਘਟਨਾ ਹੀ ਪਛਾਣ ਹੈ, ਬਿਲਕੁਲ ਜਿਵੇਂ ਹੋਈ ਸੀ।
5.67.3
सुखसुप्ता त्वया सार्धं जानकी पूर्वमुत्थिता।
वायसः सहसोत्पत्य विददार स्तनान्तरम् ॥ ५.६७.३ ॥
ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਸੁਖ ਨਾਲ ਸੁੱਤੀ ਜਾਨਕੀ ਪਹਿਲਾਂ ਉੱਠੀ; ਤਦ ਇੱਕ ਕਾਂ ਅਚਾਨਕ ਉੱਡ ਕੇ ਉਸਦੀਆਂ ਛਾਤੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਠੂੰਗ ਮਾਰਨ ਲੱਗਾ।
5.67.4
पर्यायेण च सुप्तस्त्वं देव्यङ्के भरताग्रज।
पुनश्च किल पक्षी स देव्या जनयति व्यथा ॥ ५.६७.४ ॥
ਹੇ ਭਰਤ ਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ, ਤੂੰ ਵਾਰੀ-ਵਾਰੀ ਦੇਵੀ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਸੁੱਤਾ ਸੀ; ਫਿਰ ਉਸ ਪੰਛੀ ਨੇ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਪੀੜਾ ਦਿੱਤੀ।
5.67.5
ततः पुनरुपागम्य विददार भृशं किल।
ततस्त्वं बोधितस्तस्याः शोणितेन समुक्षितः ॥ ५.६७.५ ॥
ਫਿਰ ਉਹ ਕਾਂ ਮੁੜ ਆ ਕੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਠੂੰਗੇ ਮਾਰਨ ਲੱਗਾ; ਤਦ ਉਸ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਜਗਾਇਆ, ਤੂੰ ਲਹੂ ਨਾਲ ਭਿੱਜ ਗਿਆ।
5.67.6
वायसेन च तेनैवं सततं बाध्यमानया।
बोधितः किल देव्या त्वं सुखसुप्तः परंतप ॥ ५.६७.६ ॥
ਉਸ ਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਗਾਤਾਰ ਤੰਗ ਕੀਤੀ ਦੇਵੀ ਨੇ ਸੁਖ ਨਾਲ ਸੁੱਤੇ ਤੈਨੂੰ ਜਗਾਇਆ, ਹੇ ਸ਼ਤਰੂਆਂ ਨੂੰ ਤਪਾਉਣ ਵਾਲੇ।
5.67.7
तां च दृष्ट्वा महाबाहो दारितां च स्तनान्तरे।
आशीविष इव क्रुद्धस्ततो वाक्यं त्वमूचिवान् ॥ ५.६७.७ ॥
ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਉਸਦੀਆਂ ਛਾਤੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਪਾੜ ਵੇਖ ਕੇ ਤੂੰ ਸੱਪ ਵਾਂਗ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋ ਕੇ ਤਦ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
5.67.8
नखाग्रैः केन ते भीरु दारितं वै स्तनान्तरम्।
कः क्रीडति सरोषेण पञ्चवक्त्रेण भोगिना ॥ ५.६७.८ ॥
ਹੇ ਡਰਪੋਕ, ਤੇਰੇ ਨਹੁੰਆਂ ਦੇ ਸਿਰਿਆਂ ਨਾਲ ਤੇਰੀਆਂ ਛਾਤੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਇਹ ਜ਼ਖ਼ਮ ਕਿਸ ਨੇ ਕੀਤਾ? ਕ੍ਰੋਧੀ ਪੰਜ-ਮੂੰਹੇ ਸੱਪ ਨਾਲ ਕੌਣ ਖੇਡ ਰਿਹਾ ਹੈ?
5.67.9
निरीक्षमाणः सहसा वायसं समुदैक्षथाः।
नखैः सरुधिरैस्तीक्ष्णैस्तामेवाभिमुखं स्थितम् ॥ ५.६७.९ ॥
ਅਚਾਨਕ ਵੇਖਦਿਆਂ ਤੂੰ ਉਸ ਕਾਂ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ; ਲਹੂ-ਲਿੱਬੜੇ ਤਿੱਖੇ ਨਹੁੰਆਂ ਨਾਲ ਉਹ ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਸੀ।
5.67.10
सुतः किल स शक्रस्य वायसः पततां वरः।
धरान्तरगतः शीघ्रं पवनस्य गतौ समः ॥ ५.६७.१० ॥
ਉਹ ਕਾਂ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇੰਦਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ, ਪੰਛੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਟ; ਉਹ ਧਰਤੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰੋਂ ਛੇਤੀ ਲੰਘ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਹਵਾ ਦੀ ਗਤੀ ਬਰਾਬਰ ਸੀ।
5.67.11
ततस्तस्मिन् महाबाहो कोपसंवर्तितेक्षणः।
वायसे त्वं व्यधाः क्रूरां मतिं मतिमतां वर ॥ ५.६७.११ ॥
ਫਿਰ, ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਤੂੰ ਉਸ ਕਾਂ ਉੱਤੇ ਕਰੂਰ ਇਰਾਦਾ ਕੀਤਾ, ਹੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਟ।
5.67.12
स दर्भसंस्तराद् गृह्य ब्रह्मास्त्रेण न्ययोजयः।
स दीप्त इव कालाग्निर्जज्वालाभिमुखं खगम् ॥ ५.६७.१२ ॥
ਦਰਭ ਦੇ ਬਿਸਤਰੇ ਤੋਂ ਚੁੱਕ ਕੇ ਤੂੰ ਉਸਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾਸਤ੍ਰ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ; ਉਹ ਕਾਲਾਗਨੀ ਵਾਂਗ ਬਲ ਕੇ ਉਸ ਪੰਛੀ ਵੱਲ ਭੜਕ ਉੱਠਿਆ।
5.67.13
स त्वं प्रदीप्तं चिक्षेप दर्भं तं वायसं प्रति।
ततस्तु वायसं दीप्तः स दर्भोऽनुजगाम ह ॥ ५.६७.१३ ॥
ਤਦ ਤੂੰ ਉਸ ਕਾਂ ਵੱਲ ਬਲਦਾ ਹੋਇਆ ਦਰਭ ਸੁੱਟਿਆ। ਤਦ ਉਹ ਬਲਦਾ ਦਰਭ ਕਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਗਿਆ।
5.67.14
भीतैश्च सम्परित्यक्तः सुरैः सर्वैश्च वायसः।
त्रीँल्लोकान् सम्परिक्रम्य त्रातारं नाधिगच्छति ॥ ५.६७.१४ ॥
ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਤਿਆਗਿਆ ਹੋਇਆ ਉਹ ਕਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਿਆ, ਪਰ ਕੋਈ ਰੱਖਿਅਕ ਨਾ ਲੱਭਿਆ।
5.67.15
पुनरप्यागतस्तत्र त्वत्सकाशमरिंदम।
त्वं तं निपतितं भूमौ शरण्यः शरणागतम् ॥ ५.६७.१५ ॥
ਹੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਉਹ ਫਿਰ ਉੱਥੇ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਆਇਆ। ਸ਼ਰਨਾਗਤਾਂ ਦੇ ਰੱਖਿਅਕ ਤੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗੇ ਹੋਏ, ਸ਼ਰਨ ਆਏ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
5.67.16
वधार्हमपि काकुत्स्थ कृपया परिपालयः।
मोघमस्त्रं न शक्यं तु कर्तुमित्येव राघव ॥ ५.६७.१६ ॥
ਹੇ ਕਾਕੁਤਸਥ, ਉਹ ਵਧ ਦੇ ਯੋਗ ਸੀ ਫਿਰ ਵੀ ਤੂੰ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ। ਹੇ ਰਾਘਵ, ਅਸਤ੍ਰ ਨੂੰ ਵਿਅਰਥ ਕਰਨਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ; ਇਸ ਲਈ ਇਵੇਂ ਹੋਇਆ।
5.67.17
भवांस्तस्याक्षि काकस्य हिनस्ति स्म स दक्षिणम्।
राम त्वां स नमस्कृत्य राज्ञो दशरथस्य च ॥ ५.६७.१७ ॥
ਤੂੰ ਉਸ ਕਾਂ ਦੀ ਸੱਜੀ ਅੱਖ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਹੇ ਰਾਮ, ਉਸ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਤੇ ਰਾਜਾ ਦਸਰਥ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ (ਚਲਾ ਗਿਆ)।
5.67.18
विसृष्टस्तु तदा काकः प्रतिपेदे स्वमालयम्।
एवमस्त्रविदां श्रेष्ठः सत्त्ववाञ्छीलवानपि ॥ ५.६७.१८ ॥
ਤਦ ਛੱਡਿਆ ਗਿਆ ਉਹ ਕਾਂ ਆਪਣੇ ਨਿਵਾਸ ਵੱਲ ਮੁੜ ਗਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਸਤ੍ਰ ਜਾਣਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਸਤ੍ਵਵਾਨ ਅਤੇ ਸ਼ੀਲਵਾਨ ਵੀ ਤੂੰ ਹੈਂ।
5.67.19
किमर्थमस्त्रं रक्षःसु न योजयसि राघव।
न दानवा न गन्धर्वा नासुरा न मरुद्गणाः ॥ ५.६७.१९ ॥
ਹੇ ਰਾਘਵ, ਤੂੰ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਉੱਤੇ ਅਸਤ੍ਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ? ਨਾ ਦਾਨਵ, ਨਾ ਗੰਧਰਵ, ਨਾ ਅਸੁਰ, ਨਾ ਮਰੁਤ-ਗਣ।
5.67.20
तव राम रणे शक्तास्तथा प्रतिसमासितुम्।
तव वीर्यवतः कश्चिन्मयि यद्यस्ति सम्भ्रमः ॥ ५.६७.२० ॥
ਹੇ ਰਾਮ, ਰਣ ਵਿੱਚ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਟਿਕਣ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਕੌਣ ਹੈ? ਜੇ ਪਰਾਕਰਮੀ ਤੈਨੂੰ ਮੇਰੇ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਫ਼ਿਕਰ ਹੈ...
5.67.21
क्षिप्रं सुनिशितैर्बाणैर्हन्यतां युधि रावणः।
भ्रातुरादेशमाज्ञाय लक्ष्मणो वा परंतपः ॥ ५.६७.२१ ॥
ਤਿੱਖੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਛੇਤੀ ਮਾਰਿਆ ਜਾਵੇ; ਜਾਂ ਭਰਾ ਦਾ ਹੁਕਮ ਜਾਣ ਕੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਲਕਸ਼ਮਣ ਇਵੇਂ ਕਰੇ।
5.67.22
स किमर्थं नरवरो न मां रक्षति राघवः।
शक्तौ तौ पुरुषव्याघ्रौ वाय्वग्निसमतेजसौ ॥ ५.६७.२२ ॥
ਉਹ ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਰਾਘਵ ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ? ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਪੁਰਸ਼ਵਿਆਘਰ ਸਮਰੱਥ ਹਨ, ਵਾਯੂ ਤੇ ਅਗਨੀ ਵਰਗਾ ਤੇਜ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
5.67.23
सुराणामपि दुर्धर्षौ किमर्थं मामुपेक्षतः।
ममैव दुष्कृतं किंचिन्महदस्ति न संशयः ॥ ५.६७.२३ ॥
ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਅਜਿੱਤ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਮੇਰੀ ਅਣਦੇਖੀ ਕਿਉਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ? ਮੇਰਾ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਪਾਪ ਜ਼ਰੂਰ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
5.67.24
समर्थौ सहितौ यन्मां न रक्षेते परंतपौ।
वैदेह्या वचनं श्रुत्वा करुणं साधुभाषितम् ॥ ५.६७.२४ ॥
ਸਮਰੱਥ ਅਤੇ ਇਕੱਠੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤਪਾਉਣ ਵਾਲੇ ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਵੈਦੇਹੀ ਦੇ ਕਰੁਣਾਮਈ, ਸੁੰਦਰ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ (ਉਹ ਆਉਣਗੇ)।
5.67.25
पुनरप्यहमार्यां तामिदं वचनमब्रुवम्।
त्वच्छोकविमुखो रामो देवि सत्येन ते शपे ॥ ५.६७.२५ ॥
ਮੈਂ ਫਿਰ ਉਸ ਆਰਿਆ ਨੂੰ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ - ਹੇ ਦੇਵੀ, ਰਾਮ ਤੇਰੇ ਸੋਕ ਵਿੱਚ ਘਿਰੇ ਹੋਏ ਹਨ; ਸੱਚ ਦੀ ਸਹੁੰ ਖਾਂਦਾ ਹਾਂ।
5.67.26
रामे दुःखाभिभूते च लक्ष्मणः परितप्यते।
कथंचिद् भवती दृष्टा न कालः परिशोचितुम् ॥ ५.६७.२६ ॥
ਰਾਮ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਵੀ ਤਪ ਰਹੇ ਹਨ; ਤੈਨੂੰ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਹੁਣ ਵਿਲਾਪ ਦਾ ਸਮਾਂ ਨਹੀਂ।
5.67.27
अस्मिन् मुहूर्ते दुःखानामन्तं द्रक्ष्यसि भामिनि।
तावुभौ नरशार्दूलौ राजपुत्रौ परंतपौ ॥ ५.६७.२७ ॥
ਹੇ ਭਾਮਿਨੀ, ਇਸੇ ਪਲ ਤੂੰ ਦੁੱਖਾਂ ਦਾ ਅੰਤ ਵੇਖੇਗੀ; ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤਪਾਉਣ ਵਾਲੇ ਹਨ।
5.67.28
त्वद्दर्शनकृतोत्साहौ लङ्कां भस्मीकरिष्यतः।
हत्वा च समरे रौद्रं रावणं सहबान्धवम् ॥ ५.६७.२८ ॥
ਤੈਨੂੰ ਵੇਖਣ ਦੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਲੰਕਾ ਨੂੰ ਸੁਆਹ ਕਰ ਦੇਣਗੇ; ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਭਿਆਨਕ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਬੰਧੂਆਂ ਸਮੇਤ ਮਾਰ ਦੇਣਗੇ।
5.67.29
राघवस्त्वां वरारोहे स्वपुरीं नयिता ध्रुवम्।
यत् तु रामो विजानीयादभिज्ञानमनिन्दिते ॥ ५.६७.२९ ॥
ਰਾਘਵ ਜ਼ਰੂਰ ਤੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਨਗਰੀ ਲੈ ਜਾਣਗੇ; ਹੇ ਅਨਿੰਦਿਤਾ, ਰਾਮ ਜਿਸ ਪਛਾਣ ਨੂੰ ਜਾਣ ਸਕਣ, ਉਹ ਕਿਹੜਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ?
5.67.30
प्रीतिसंजननं तस्य प्रदातुं तत् त्वमर्हसि।
साभिवीक्ष्य दिशः सर्वा वेण्युद्ग्रथनमुत्तमम् ॥ ५.६७.३० ॥
ਉਸਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਉਹ ਚਿੰਨ੍ਹ ਤੈਨੂੰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਤਦ ਉਸਨੇ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵੱਲ ਵੇਖ ਕੇ ਉੱਤਮ ਵੇਣੀ ਦੀ ਗੰਢ ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੱਤੀ।
5.67.31
मुक्त्वा वस्त्राद् ददौ मह्यं मणिमेतं महाबल।
प्रतिगृह्य मणिं दोर्भ्यां तव हेतो रघुप्रिय ॥ ५.६७.३१ ॥
ਹੇ ਮਹਾਬਲੀ, ਉਸਨੇ ਕੱਪੜੇ ਵਿੱਚੋਂ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਮਣੀ ਦਿੱਤੀ। ਹੇ ਰਘੁਪ੍ਰਿਯ, ਤੇਰੇ ਲਈ ਹੀ ਇਹ ਮਣੀ ਦੋਹਾਂ ਬਾਹਾਂ ਨਾਲ ਲੈ ਲੈ।
5.67.32
शिरसा सम्प्रणम्यैनामहमागमने त्वरे।
गमने च कृतोत्साहमवेक्ष्य वरवर्णिनी ॥ ५.६७.३२ ॥
ਸਿਰ ਝੁਕਾ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਵਾਪਸ ਜਾਣ ਲਈ ਕਾਹਲਾ ਹੋਇਆ। ਮੈਨੂੰ ਜਾਣ ਲਈ ਉਤਸੁਕ ਵੇਖ ਕੇ ਉਹ ਸੁੰਦਰ ਰੰਗ ਵਾਲੀ (ਸੀਤਾ),
5.67.33
विवर्धमानं च हि मामुवाच जनकात्मजा।
अश्रुपूर्णमुखी दीना बाष्पगद्गदभाषिणी ॥ ५.६७.३३ ॥
ਮੈਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹ ਵਿੱਚ ਵਧਦਾ ਵੇਖ ਕੇ ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ, ਹੰਝੂਆਂ ਭਰੇ ਮੂੰਹ ਨਾਲ, ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਹੰਝੂਆਂ ਨਾਲ ਰੁੰਨੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਬੋਲੀ।
5.67.34
ममोत्पतनसम्भ्रान्ता शोकवेगसमाहता।
मामुवाच ततः सीता सभाग्योऽसि महाकपे ॥ ५.६७.३४ ॥
ਮੇਰੀ ਛਾਲ ਨਾਲ ਘਬਰਾਈ, ਸ਼ੋਕ ਦੇ ਵੇਗ ਨਾਲ ਝੰਜੋੜੀ ਸੀਤਾ ਫਿਰ ਮੈਨੂੰ ਬੋਲੀ: ਹੇ ਮਹਾਕਪੀ, ਤੂੰ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈਂ।
5.67.35
यद् द्रक्ष्यसि महाबाहुं रामं कमललोचनम्।
लक्ष्मणं च महाबाहुं देवरं मे यशस्विनम् ॥ ५.६७.३५ ॥
ਤੂੰ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਕਮਲ-ਨੈਣ ਰਾਮ ਨੂੰ ਵੇਖੇਂਗਾ; ਮਹਾਬਾਹੂ, ਮੇਰੇ ਯਸ਼ਸਵੀ ਦਿਓਰ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਵੀ ਵੇਖੇਂਗਾ।
5.67.36
सीतयाप्येवमुक्तोऽहमब्रुवं मैथिलीं तथा।
पृष्ठमारोह मे देवि क्षिप्रं जनकनन्दनि ॥ ५.६७.३६ ॥
ਸੀਤਾ ਦੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖਣ ਤੇ ਮੈਂ ਵੀ ਮੈਥਿਲੀ ਨੂੰ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਦੇਵੀ, ਜਨਕਨੰਦਿਨੀ, ਛੇਤੀ ਮੇਰੀ ਪਿੱਠ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਜਾ।
5.67.37
यावत्ते दर्शयाम्यद्य ससुग्रीवं सलक्ष्मणम्।
राघवं च महाभागे भर्तारमसितेक्षणे ॥ ५.६७.३७ ॥
ਹੇ ਮਹਾਭਾਗੇ, ਹੇ ਕਾਲੇ ਨੈਣਾਂ ਵਾਲੀ, ਹੁਣੇ ਹੀ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸੁਗਰੀਵ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਸਮੇਤ ਤੇਰੇ ਪਤੀ ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਦਿਖਾਵਾਂਗਾ।
5.67.38
साब्रवीन्मां ततो देवी नैष धर्मो महाकपे।
यत्ते पृष्ठं सिषेवेऽहं स्ववशा हरिपुङ्गव ॥ ५.६७.३८ ॥
ਤਦ ਉਸ ਦੇਵੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਕਿਹਾ, 'ਹੇ ਮਹਾਕਪੀ, ਇਹ ਧਰਮ ਨਹੀਂ; ਹੇ ਕਪੀਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਤੇਰੀ ਪਿੱਠ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਨਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ।'
5.67.39
पुरा च यदहं वीर स्पृष्टा गात्रेषु रक्षसा।
तत्राहं किं करिष्यामि कालेनोपनिपीडिता ॥ ५.६७.३९ ॥
ਹੇ ਵੀਰ, ਪਹਿਲਾਂ ਜਦੋਂ ਉਸ ਰਾਖਸ਼ ਨੇ ਮੇਰੇ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਛੂਹਿਆ ਸੀ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦੀ ਸੀ? ਸਮੇਂ ਦੇ ਦਬਾਅ ਹੇਠ ਮੈਂ ਪੀੜਤ ਸੀ।
5.67.40
गच्छ त्वं कपिशार्दूल यत्र तौ नृपतेः सुतौ।
इत्येवं सा समाभाष्य भूयः संदेष्टुमास्थिता ॥ ५.६७.४० ॥
'ਹੇ ਕਪੀਸ਼ਾਰਦੂਲ, ਤੂੰ ਜਾ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਹਨ ਉੱਥੇ ਜਾ।' ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ ਉਹ ਫਿਰ ਸੁਨੇਹਾ ਦੇਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਈ।
5.67.41
हनूमन् सिंहसंकाशौ तावुभौ रामलक्ष्मणौ।
सुग्रीवं च सहामात्यं सर्वान् ब्रूया अनामयम् ॥ ५.६७.४१ ॥
ਹੇ ਹਨੂਮਾਨ, ਸ਼ੇਰ ਵਰਗੇ ਉਹ ਰਾਮ-ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਸਹਿਤ ਸੁਗਰੀਵ, ਸਭ ਨੂੰ ਮੇਰੀ ਖ਼ੈਰੀਅਤ ਪੁੱਛੀਂ।
5.67.42
यथा च स महाबाहुर्मां तारयति राघवः।
अस्माद्दुःखाम्बुसंरोधात् तत् त्वमाख्यातुमर्हसि ॥ ५.६७.४२ ॥
ਮਹਾਬਾਹੂ ਰਾਘਵ ਇਸ ਦੁੱਖ-ਸਾਗਰ ਦੇ ਘੇਰੇ ਤੋਂ ਮੈਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਕੱਢਣਗੇ, ਇਹ ਤੂੰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸੀਂ।
5.67.43
इदं च तीव्रं मम शोकवेगं
रक्षोभिरेभिः परिभर्त्सनं च।
ब्रूयास्तु रामस्य गतः समीपं
शिवश्च तेऽध्वास्तु हरिप्रवीर ॥ ५.६७.४३ ॥
ਤੂੰ ਰਾਮ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਮੇਰਾ ਤੀਬਰ ਸ਼ੋਕ-ਵੇਗ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਵੀ ਦੱਸੀਂ। ਹੇ ਵਾਨਰਵੀਰ, ਤੇਰਾ ਰਸਤਾ ਮੰਗਲਮਈ ਹੋਵੇ।
5.67.44
एतत् तवार्या नृप संयता सा
सीता वचः प्राह विषादपूर्वम्।
एतच्च बुद्ध्वा गदितं यथा त्वं
श्रद्धत्स्व सीतां कुशलां समग्राम् ॥ ५.६७.४४ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਸੰਜਮੀ ਆਰਿਆ ਸੀਤਾ ਨੇ ਵਿਸ਼ਾਦ ਨਾਲ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ। ਜੋ ਤੂੰ ਕਿਹਾ ਹੈ ਉਹ ਸਭ ਜਾਣ ਕੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰ ਕਿ ਸੀਤਾ ਕੁਸ਼ਲ ਅਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਠੀਕ ਹੈ।