ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 5.7
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.7.1
स वेश्मजालं बलवान् ददर्श
व्यासक्तवैदूर्यसुवर्णजालम्।
यथा महत्प्रावृषि मेघजालं
विद्युत्पिनद्धं सविहङ्गजालम् ॥ ५.७.१ ॥
ਬਲਵਾਨ ਉਸ ਨੇ ਵੈਡੂਰਜ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਜਾਲੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਮਹਿਲਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਵੇਖਿਆ; ਉਹ ਬਰਸਾਤ ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀ ਨਾਲ ਬੱਝੇ ਵੱਡੇ ਬੱਦਲਾਂ ਅਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਵਰਗਾ ਸੀ।
5.7.2
निवेशनानां विविधाश्च शालाः
प्रधानशङ्खायुधचापशालाः।
मनोहराश्चापि पुनर्विशाला
ददर्श वेश्माद्रिषु चन्द्रशालाः ॥ ५.७.२ ॥
ਉਸ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਿਹਾਇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਕਮਰੇ ਵੇਖੇ; ਮੁੱਖ ਕਮਰੇ ਸ਼ੰਖਾਂ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਅਤੇ ਧਨੁਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸਨ; ਪਹਾੜਾਂ ਵਰਗੇ ਮਹਿਲਾਂ ਉੱਤੇ ਮਨਮੋਹਕ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਚੰਦਰਸ਼ਾਲਾਵਾਂ ਵੀ ਵੇਖੀਆਂ।
5.7.3
गृहाणि नानावसुराजितानि
देवासुरैश्चापि सुपूजितानि।
सर्वैश्च दोषैः परिवर्जितानि
कपिर्ददर्श स्वबलार्जितानि ॥ ५.७.३ ॥
ਕਪੀ ਨੇ ਉਹ ਘਰ ਵੇਖੇ; ਉਹ ਅਨੇਕ ਧਨਾਂ ਨਾਲ ਕਮਾਏ ਹੋਏ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੂਜਿਤ, ਸਾਰੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਬਲ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਸਨ।
5.7.4
तानि प्रयत्नाभिसमाहितानि
मयेन साक्षादिव निर्मितानि।
महीतले सर्वगुणोत्तराणि
ददर्श लंकाधिपतेर्गृहाणि ॥ ५.७.४ ॥
ਲੰਕਾਪਤੀ ਦੇ ਉਹ ਘਰ ਉਸ ਨੇ ਵੇਖੇ; ਉਹ ਬੜੀ ਮਿਹਨਤ ਨਾਲ ਸਜਾਏ ਗਏ, ਜਿਵੇਂ ਸਾਖਿਆਤ ਮਯ ਨੇ ਬਣਾਏ ਹੋਣ, ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਹਰ ਗੁਣ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਟ ਸਨ।
5.7.5
ततो ददर्शोच्छ्रितमेघरूपं
मनोहरं काञ्चनचारुरूपम्।
रक्षोऽधिपस्यात्मबलानुरूपं
गृहोत्तमं ह्यप्रतिरूपरूपम् ॥ ५.७.५ ॥
ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਉੱਚੇ ਬੱਦਲ ਵਰਗੇ ਰੂਪ ਵਾਲਾ, ਮਨਮੋਹਕ, ਸੋਹਣੇ ਸੋਨੇ ਵਰਗੇ ਰੂਪ ਵਾਲਾ, ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸਰਦਾਰ ਦਾ ਆਪਣੇ ਬਲ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਉੱਤਮ ਘਰ ਵੇਖਿਆ; ਉਸ ਦਾ ਰੂਪ ਬੇਮਿਸਾਲ ਸੀ।
5.7.6
महीतले स्वर्गमिव प्रकीर्णं
श्रिया ज्वलन्तं बहुरत्नकीर्णम्।
नानातरूणां कुसुमावकीर्णं
गिरेरिवाग्रं रजसावकीर्णम् ॥ ५.७.६ ॥
ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਫੈਲੇ ਸਵਰਗ ਵਾਂਗ, ਸ਼ੋਭਾ ਨਾਲ ਦਮਕਦਾ, ਅਨੇਕ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਜੜਿਆ, ਨਾਨਾ ਰੁੱਖਾਂ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਪਰਬਤ ਦੀ ਚੋਟੀ ਧੂੜ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਵੇ।
5.7.7
नारीप्रवेकैरिव दीप्यमानं
तडिद्भिरम्भोधरमर्च्यमानम्।
हंसप्रवेकैरिव वाह्यमानं
श्रिया युतं खे सुकृतं विमानम् ॥ ५.७.७ ॥
ਇਸਤਰੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ ਨਾਲ ਦਮਕਦਾ, ਬਿਜਲੀਆਂ ਨਾਲ ਬੱਦਲ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੋਵੇ ਜਿਵੇਂ, ਹੰਸਾਂ ਦੀਆਂ ਡਾਰਾਂ ਨਾਲ ਜਿਵੇਂ ਢੋਇਆ ਜਾਂਦਾ, ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਸ਼ੋਭਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੁੰਦਰ ਬਣਿਆ ਵਿਮਾਨ।
5.7.8
यथा नगाग्रं बहुधातुचित्रं
यथा नभश्च ग्रहचन्द्रचित्रम्।
ददर्श युक्तीकृतचारुमेघ-
चित्रं विमानं बहुरत्नचित्रम् ॥ ५.७.८ ॥
ਜਿਵੇਂ ਪਰਬਤ ਦੀ ਚੋਟੀ ਅਨੇਕ ਧਾਤੂਆਂ ਨਾਲ ਚਿਤਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਅਕਾਸ਼ ਗ੍ਰਹਾਂ ਅਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨਾਲ ਚਿਤਰਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਸਨੇ ਕੌਸ਼ਲ ਨਾਲ ਬਣਾਏ ਸੁੰਦਰ ਮੇਘ-ਚਿੱਤਰਾਂ ਅਤੇ ਅਨੇਕ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਚਿਤਰੇ ਵਿਮਾਨ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
5.7.9
मही कृता पर्वतराजिपूर्णा
शैलाः कृता वृक्षवितानपूर्णाः।
वृक्षाः कृताः पुष्पवितानपूर्णाः
पुष्पं कृतं केसरपत्रपूर्णम् ॥ ५.७.९ ॥
ਧਰਤੀ ਪਰਬਤ-ਕਤਾਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਬਣਾਈ ਗਈ; ਪਰਬਤ ਰੁੱਖਾਂ ਦੇ ਛੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਬਣਾਏ ਗਏ; ਰੁੱਖ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਛੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਬਣਾਏ ਗਏ; ਫੁੱਲ ਕੇਸਰ ਅਤੇ ਪੱਤੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।
5.7.10
कृतानि वेश्मानि च पाण्डुराणि
तथा सुपुष्पाण्यपि पुष्कराणि।
पुनश्च पद्मानि सकेसराणि
वनानि चित्राणि सरोवराणि ॥ ५.७.१० ॥
ਚਿੱਟੇ ਮਹਿਲ ਬਣਾਏ ਗਏ, ਅਤੇ ਸੁੰਦਰ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੇ ਕਮਲ-ਤਲਾਬ ਵੀ; ਫਿਰ ਕੇਸਰ ਵਾਲੇ ਕਮਲ, ਵਿਚਿੱਤਰ ਬਨ ਅਤੇ ਸਰੋਵਰ।
5.7.11
पुष्पाह्वयं नाम विराजमानं
रत्नप्रभाभिश्च विघूर्णमानम्।
वेश्मोत्तमानामपि चोच्चमानं
महाकपिस्तत्र महाविमानम् ॥ ५.७.११ ॥
ਉੱਥੇ ਮਹਾਕਪੀ ਨੇ ਪੁਸ਼ਪਾਹਵ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਵਿਮਾਨ ਵੇਖਿਆ; ਉਹ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਰਤਨਾਂ ਦੀ ਆਭਾ ਨਾਲ ਝਿਲਮਿਲਾਉਂਦਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਉੱਤਮ ਮਹਿਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਸੀ।
5.7.12
कृताश्च वैदूर्यमया विहङ्गा
रूप्यप्रवालैश्च तथा विहङ्गाः।
चित्राश्च नानावसुभिर्भुजङ्गा
जात्यानुरूपास्तुरगाः शुभाङ्गाः ॥ ५.७.१२ ॥
ਵੈਡੂਰਜ ਦੇ ਬਣੇ ਪੰਛੀ ਸਨ, ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਤੇ ਮੂੰਗੇ ਦੇ ਪੰਛੀ ਵੀ ਸਨ; ਨਾਨਾ ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਬਣੇ ਵਿਚਿੱਤਰ ਸੱਪ ਸਨ, ਅਤੇ ਉੱਤਮ ਨਸਲ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੇ ਘੋੜੇ ਵੀ ਸਨ।
5.7.13
प्रवालजाम्बूनदपुष्पपक्षाः
सलीलमावर्जितजिह्मपक्षाः।
कामस्य साक्षादिव भान्ति पक्षाः
कृता विहङ्गाः सुमुखाः सुपक्षाः ॥ ५.७.१३ ॥
ਮੂੰਗੇ ਅਤੇ ਜਾਂਬੂਨਦ ਸੋਨੇ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਵਰਗੇ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ, ਲੀਲਾ ਨਾਲ ਵਾਂਕੇ ਮੋੜੇ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ, ਮਾਨੋ ਸਾਖਿਆਤ ਕਾਮਦੇਵ ਦੇ ਖੰਭ ਹੋਣ ਵਰਗੇ, ਸੋਹਣੇ ਮੂੰਹ ਅਤੇ ਚੰਗੇ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ ਪੰਛੀ ਬਣਾਏ ਗਏ ਸਨ।
5.7.14
नियुज्यमानाश्च गजाः सुहस्ताः
सकेसराश्चोत्पलपत्रहस्ताः।
बभूव देवी च कृतासुहस्ता
लक्ष्मीस्तथा पद्मिनि पद्महस्ता ॥ ५.७.१४ ॥
ਸੋਹਣੀਆਂ ਸੁੰਡਾਂ ਅਤੇ ਕੇਸਰ ਵਾਲੇ ਹਾਥੀ ਸਜਾਏ ਗਏ ਸਨ, ਕਮਲ-ਪੱਤੇ ਵਰਗੀਆਂ ਸੁੰਡਾਂ ਵਾਲੇ ਵੀ; ਅਤੇ ਸੋਹਣੇ ਹੱਥਾਂ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ, ਕਮਲ-ਹੱਥਾਂ ਵਾਲੀ ਪਦਮਿਨੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਵੀ ਘੜੀ ਗਈ ਸੀ।
5.7.15
इतीव तद्गृहमभिगम्य शोभनं
सविस्मयो नगमिव चारुकन्दरम्।
पुनश्च तत्परमसुगन्धि सुन्दरं
हिमात्यये नगमिव चारुकन्दरम् ॥ ५.७.१५ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਸੋਹਣੇ ਭਵਨ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਸੋਹਣੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਾਲੇ ਪਰਬਤ ਵਾਂਗ ਉਹ ਖੜ੍ਹਾ ਰਿਹਾ; ਫਿਰ, ਪਾਲੇ ਦੇ ਮੌਸਮ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਸੋਹਣੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਾਲੇ ਪਰਬਤ ਵਾਂਗ ਉਹ ਅਤਿ ਸੁਗੰਧਿਤ ਸੋਹਣਾ ਭਵਨ ਦਿਸਿਆ।
5.7.16
ततः स तां कपिरभिपत्य पूजितां
चरन् पुरीं दशमुखबाहुपालिताम्।
अदृश्य तां जनकसुतां सुपूजितां
सुदुःखितां पतिगुणवेगनिर्जिताम् ॥ ५.७.१६ ॥
ਫਿਰ ਉਹ ਕਪੀ, ਦਸ ਮੂੰਹਾਂ ਵਾਲੇ ਰਾਵਣ ਦੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਨਾਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਉਸ ਨਗਰੀ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਾ ਹੋਇਆ, ਅਤਿ ਪੂਜਿਤ ਉਸ ਦੇ ਕੋਲ ਗਿਆ; ਪਰ ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ, ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ, ਪਤੀ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਵੇਗ ਨਾਲ ਜਿੱਤੀ ਹੋਈ, ਦਿਖਾਈ ਨਾ ਦਿੱਤੀ।
5.7.17
ततस्तदा बहुविधभावितात्मनः
कृतात्मनो जनकसुतां सुवर्त्मनः।
अपश्यतोऽभवदतिदुःखितं मनः
सचक्षुषः प्रविचरतो महात्मनः ॥ ५.७.१७ ॥
ਤਦ ਅਨੇਕ ਪ੍ਰਕਾਰ ਨਾਲ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਆਤਮ-ਸੰਯਮੀ, ਸਦਾਚਾਰੀ ਉਸ ਮਹਾਤਮਾ ਦਾ ਮਨ, ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ ਨੂੰ ਨਾ ਵੇਖ ਕੇ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਿਆ; ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਲੱਭਦਾ ਫਿਰਦਾ ਸੀ।