รามายณะของวาลมีกิ · สรรค 6.10
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.10.1
ततः प्रत्युषसि प्राप्ते प्राप्तधर्मार्थनिश्चयः।
राक्षसाधिपतेर्वेश्म भीमकर्मा विभीषणः ॥ ६.१०.१ ॥
ครั้นรุ่งอรุณมาถึง วิภีษณะผู้มีการกระทำอันแรงกล้า ผู้มั่นคงแล้วในธรรมและอรรถ ได้ไปยังนิเวศน์ของเจ้าแห่งรากษส
6.10.2
शैलाग्रचयसंकाशं शैलशृङ्गमिवोन्नतम्।
सुविभक्तमहाकक्षं महाजनपरिग्रहम् ॥ ६.१०.२ ॥
นิเวศน์นั้นสูงตระหง่านดุจยอดเขาที่กองซ้อนกัน มีห้องใหญ่ที่จัดแบ่งไว้อย่างดี และมีชนจำนวนมากอาศัยอยู่
6.10.3
मतिमद्भिर्महामात्रैरनुरक्तैरधिष्ठितम्।
राक्षसैराप्तपर्याप्तैः सर्वतः परिरक्षितम् ॥ ६.१०.३ ॥
มีอำมาตย์ผู้ใหญ่ผู้มีปัญญาและภักดีคอยดูแล และมีรากษสผู้เชื่อถือได้และมีจำนวนเพียงพอเฝ้ารักษาอยู่ทุกด้าน
6.10.4
मत्तमातङ्गनिःश्वासैर्व्याकुलीकृतमारुतम्।
शङ्खघोषमहाघोषं तूर्यसम्बाधनादितम् ॥ ६.१०.४ ॥
ลมในที่นั้นถูกกวนด้วยลมหายใจของช้างที่เมามัน และก้องกังวานด้วยเสียงสังข์อันดังลั่น พร้อมด้วยเสียงดนตรีที่ดังอึงคะนึง
6.10.5
प्रमदाजनसम्बाधं प्रजल्पितमहापथम्।
तप्तकाञ्चननिर्यूहं भूषणोत्तमभूषितम् ॥ ६.१०.५ ॥
ที่นั้นเต็มไปด้วยสตรี มีถนนใหญ่ที่เต็มไปด้วยเสียงพูดคุย มีท่อทองคำที่หลอมแล้วไหลออก และประดับด้วยเครื่องอาภรณ์อันวิจิตรเลิศล้ำ
6.10.6
गन्धर्वाणामिवावासमालयं मरुतामिव।
रत्नसंचयसम्बाधं भवनं भोगिनामिव ॥ ६.१०.६ ॥
ดุจที่อยู่ของคันธรรพ์ ดุจที่พำนักของมรุตทั้งหลาย เต็มไปด้วยกองรัตนะ ดุจวิมานของพญานาคผู้เสวยสุข
6.10.7
तं महाभ्रमिवादित्यस्तेजोविस्तृतरश्मिवान्।
अग्रजस्यालयं वीरः प्रविवेश महाद्युतिः ॥ ६.१०.७ ॥
เปรียบดุจดวงอาทิตย์ที่เข้าสู่เมฆใหญ่ รัศมีแผ่ออกไปด้วยความรุ่งโรจน์ วีรบุรุษผู้มีแสงสว่างยิ่งใหญ่นั้นได้เข้าไปยังนิเวศน์ของพี่ชายผู้เป็นพี่คนโต
6.10.8
पुण्यान् पुण्याहघोषांश्च वेदविद्भिरुदाहृतान्।
शुश्राव सुमहातेजा भ्रातुर्विजयसंश्रितान् ॥ ६.१०.८ ॥
ผู้มีเดชานุภาพยิ่งใหญ่นั้นได้ฟังคำประกาศแห่งความบริสุทธิ์อันเป็นมงคล ซึ่งผู้รู้พระเวทกล่าวไว้ เกี่ยวกับชัยชนะของพี่ชาย
6.10.9
पूजितान् दधिपात्रैश्च सर्पिभिः सुमनोक्षतैः।
मन्त्रवेदविदो विप्रान् ददर्श स महाबलः ॥ ६.१०.९ ॥
ผู้มีกำลังมหาศาลนั้นได้เห็นพราหมณ์ผู้รู้มนตร์และพระเวท ซึ่งได้รับการบูชาด้วยภาชนะใส่นมส้ม เนยใส ดอกไม้ชั้นดี และข้าวสารที่ยังไม่แตก
6.10.10
स पूज्यमानो रक्षोभिर्दीप्यमानं स्वतेजसा।
आसनस्थं महाबाहुर्ववन्दे धनदानुजम् ॥ ६.१०.१० ॥
วิภีษณะผู้มีแขนทรงพลังนั้น เมื่อรากษสทั้งหลายบูชาอยู่ ได้กราบไหว้น้องชายของธนทะ (กุเวร) ผู้ประทับบนอาสน์ ซึ่งเรืองรองด้วยเดชของตนเอง
6.10.11
स राजदृष्टिसम्पन्नमासनं हेमभूषितम्।
जगाम समुदाचारं प्रयुज्याचारकोविदः ॥ ६.१०.११ ॥
วิภีษณะเข้าไปใกล้อาสน์นั้น ซึ่งประดับด้วยทองคำและมีลักษณะอันสมพระราชฐานะ ปฏิบัติตามมารยาทที่ควรอย่างผู้รู้ความประพฤติ
6.10.12
स रावणं महात्मानं विजने मन्त्रिसंनिधौ।
उवाच हितमत्यर्थं वचनं हेतुनिश्चितम् ॥ ६.१०.१२ ॥
ในที่ลับ ต่อหน้าเหล่าอำมาตย์ วิภีษณะได้กล่าวกับท้าวราวณะผู้ยิ่งใหญ่ด้วยถ้อยคำอันเป็นประโยชน์อย่างยิ่ง และตั้งอยู่บนเหตุผลอันมั่นคง
6.10.13
प्रसाद्य भ्रातरं ज्येष्ठं सान्त्वेनोपस्थितक्रमः।
देशकालार्थसंवादि दृष्टलोकपरावरः ॥ ६.१०.१३ ॥
วิภีษณะได้ทำให้พี่ชายผู้เป็นพี่คนโตคลายความกริ้วด้วยการปลอบโยน ค่อย ๆ เข้าเฝ้าตามลำดับ และกล่าวถ้อยคำที่เหมาะแก่สถานที่ เวลา และเรื่องราว ท่านผู้ได้เห็นทั้งโลกสูงและต่ำมาแล้ว
6.10.14
यदाप्रभृति वैदेही सम्प्राप्तेह परंतप।
तदाप्रभृति दृश्यन्ते निमित्तान्यशुभानि नः ॥ ६.१०.१४ ॥
ข้าแต่ผู้ทำลายศัตรู ตั้งแต่เมื่อพระนางไวเทหีมาถึงที่นี่ นับแต่นั้นมา พวกเราก็เห็นนิมิตอันเป็นอัปมงคลปรากฏขึ้น
6.10.15
सस्फुलिङ्गः सधूमार्चिः सधूमकलुषोदयः।
मन्त्रसंधुक्षितोऽप्यग्निर्न सम्यगभिवर्धते ॥ ६.१०.१५ ॥
ไฟที่ถูกจุดด้วยบทสวดมนต์ แม้จะมีประกายไฟ มีควัน และเปลวไฟ และพวยพุ่งขึ้นมัวหมองด้วยควันก็ยังไม่ลุกโชนขึ้นอย่างถูกต้อง
6.10.16
अग्निष्टेष्वग्निशालासु तथा ब्रह्मस्थलीषु च।
सरीसृपाणि दृश्यन्ते हव्येषु च पिपीलिकाः ॥ ६.१०.१६ ॥
ในโรงไฟเหล่านั้น และในที่บูชาพรหมดุจกัน มีสัตว์เลื้อยคลานปรากฏให้เห็น และมีมดอยู่ในเครื่องบูชาทั้งหลาย
6.10.17
गवां पयांसि स्कन्नानि विमदा वरकुञ्जराः।
दीनमश्वाः प्रहेषन्ते नवग्रासाभिनन्दिनः ॥ ६.१०.१७ ॥
น้ำนมของโคหกแล้ว ช้างชั้นเลิศหมดน้ำกาม ม้าที่เคยชอบหญ้าสดใหม่ต่างร้องอย่างน่าสงสาร
6.10.18
खरोष्ट्राश्वतरा राजन् भिन्नरोमाः स्रवन्ति च।
न स्वभावेऽवतिष्ठन्ते विधानैरपि चिन्तिताः ॥ ६.१०.१८ ॥
ข้าแต่พระราชา ลาอูฐและล่อยืนขนลุกชัน และไหลเยิ้มออกมา แม้จะพยายามแก้ไขด้วยวิธีต่าง ๆ ก็ไม่คงสภาพตามธรรมชาติ
6.10.19
वायसाः संघशः क्रूरा व्याहरन्ति समन्ततः।
समवेताश्च दृश्यन्ते विमानाग्रेषु संघशः ॥ ६.१०.१९ ॥
อีกาดุร้ายร้องเป็นฝูงไปทั่วทุกทิศ และเห็นพวกมันจับกลุ่มเป็นฝูงอยู่บนยอดปราสาททั้งหลาย
6.10.20
गृध्राश्च परिलीयन्ते पुरीमुपरि पिण्डिताः।
उपपन्नाश्च संध्ये द्वे व्याहरन्त्यशिवं शिवाः ॥ ६.१०.२० ॥
แร้งทั้งหลายรวมตัวกันเป็นกลุ่มเหนือเมือง แล้วเกาะลงอยู่ และหมาจิ้งจอกมาถึงในสองสนธยา ได้หอนอย่างอัปมงคล
6.10.21
क्रव्यादानां मृगाणां च पुरीद्वारेषु संघशः।
श्रूयन्ते विपुला घोषाः सविस्फूर्जितनिःस्वनाः ॥ ६.१०.२१ ॥
ที่ประตูเมือง มีเสียงร้องดังของสัตว์กินเนื้อและฝูงสัตว์ป่าได้ยินเป็นกลุ่ม ปนกับเสียงคำรามและเสียงกระหึ่มดังก้อง
6.10.22
तदेवं प्रस्तुते कार्ये प्रायश्चित्तमिदं क्षमम्।
रोचये वीर वैदेही राघवाय प्रदीयताम् ॥ ६.१०.२२ ॥
เมื่อเรื่องถูกนำเสนอดังนี้แล้ว การชดใช้นี้จึงเหมาะสม ข้าพเจ้าเห็นชอบ โอ้วีรบุรุษ ขอให้มอบไวเทหีคืนแก่พระราฆวะ
6.10.23
इदं च यदि वा मोहाल्लोभाद् वा व्याहृतं मया।
तत्रापि च महाराज न दोषं कर्तुमर्हसि ॥ ६.१०.२३ ॥
และหากข้าพเจ้าได้กล่าวสิ่งนี้ไปด้วยความหลงหรือด้วยความโลภ โอ้มหาราช พระองค์ก็ไม่ควรถือโทษข้าพเจ้าในเรื่องนั้นเลย
6.10.24
अयं हि दोषः सर्वस्य जनस्यास्योपलक्ष्यते।
रक्षसां राक्षसीनां च पुरस्यान्तःपुरस्य च ॥ ६.१०.२४ ॥
ความผิดนี้ปรากฏอยู่ในทุกคนที่นี่ ทั้งในหมู่รากษสและนางรากษสี ทั้งในเมืองและในวังชั้นในด้วย
6.10.25
प्रापणे चास्य मन्त्रस्य निवृत्ताः सर्वमन्त्रिणः।
अवश्यं च मया वाच्यं यद् दृष्टमथवा श्रुतम्।
सम्प्रधार्य यथान्यायं तद् भवान् कर्तुमर्हति ॥ ६.१०.२५ ॥
เมื่อกลอุบายนี้ถูกนำไปปฏิบัติแล้ว เหล่าอำมาตย์ทั้งหมดก็ถอยไป ข้าพเจ้าต้องกล่าวสิ่งที่ได้เห็นหรือได้ยินอย่างแน่นอน เมื่อพิจารณาให้ถ้วนถี่และตามความถูกต้อง ขอพระองค์โปรดกระทำสิ่งที่สมควร
6.10.26
रावणं रक्षसां श्रेष्ठं पथ्यमेतद् विभीषणः ॥ ६.१०.२६ ॥
วิภีษณะได้กล่าววาจาอันเป็นประโยชน์เหล่านี้แก่ราวณะ ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่รากษส
6.10.27
हितं महार्थं मृदु हेतुसंहितं
व्यतीतकालायतिसम्प्रतिक्षमम्।
निशम्य तद्वाक्यमुपस्थितज्वरः
प्रसङ्गवानुत्तरमेतदब्रवीत् ॥ ६.१०.२७ ॥
เมื่อได้ฟังถ้อยคำนั้น ซึ่งเป็นประโยชน์ มีเป้าหมายอันยิ่งใหญ่ อ่อนโยน ประกอบด้วยเหตุผล และเหมาะแก่อดีต อนาคต และปัจจุบัน ราวณะซึ่งมีความโกรธพลุ่งขึ้นดั่งไข้ จึงตอบกลับอย่างเหมาะสมดังนี้
6.10.28
भयं न पश्यामि कुतश्चिदप्यहं
न राघवः प्राप्स्यति जातु मैथिलीम्।
सुरैः सहेन्द्रैरपि संगरे कथं
ममाग्रतः स्थास्यति लक्ष्मणाग्रजः ॥ ६.१०.२८ ॥
ข้าพเจ้าไม่เห็นความกลัวแม้จากที่ใดเลย พระราฆวะจะไม่มีวันได้ไมถิลี แม้ในการรบกับเหล่าเทพพร้อมด้วยพระอินทร์ พระเชษฐาของพระลักษมณ์จะยืนต่อหน้าข้าพเจ้าได้อย่างไร
6.10.29
इत्येवमुक्त्वा सुरसैन्यनाशनो
महाबलः संयति चण्डविक्रमः।
दशाननो भ्रातरमाप्तवादिनं
विसर्जयामास तदा विभीषणम् ॥ ६.१०.२९ ॥
เมื่อกล่าวดังนี้แล้ว ทศกัณฐ์ผู้ทำลายกองทัพเทพ ผู้มีกำลังมหาศาลและมีฤทธานุภาพดุดันในการรบ จึงส่งวิภีษณะผู้เป็นน้องชายผู้กล่าวแต่ความจริงให้ไปเสีย