ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 6.103
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.103.1
स तु तेन तदा क्रोधात् काकुत्स्थेनार्दितो भृशम्।
रावणः समरश्लाघी महाक्रोधमुपागमत् ॥ ६.१०३.१ ॥
ಆಗ ಕಾಕುತ್ಸ್ಥನಿಂದ (ರಾಮನಿಂದ) ಅತ್ಯಂತ ಪೀಡಿತನಾದ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಹೆಮ್ಮೆ ಕೊಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುವ ರಾವಣನು ಮಹಾ ಕೋಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದನು.
6.103.2
स दीप्तनयनोऽमर्षाच्चापमुद्यम्य वीर्यवान्।
अभ्यर्दयत् सुसंक्रुद्धो राघवं परमाहवे ॥ ६.१०३.२ ॥
ಕೋಪದಿಂದ ಉರಿಯುವ ಕಣ್ಣುಗಳ ಆ ಪರಾಕ್ರಮಿ ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಎತ್ತಿ, ಅತ್ಯಂತ ಸಿಟ್ಟಿನಿಂದ ಆ ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ರಾಘವನನ್ನು ಪೀಡಿಸಿದನು.
6.103.3
बाणधारासहस्रैस्तैः स तोयद इवाम्बरात्।
राघवं रावणो बाणैस्तटाकमिव पूरयन् ॥ ६.१०३.३ ॥
ಆಕಾಶದಿಂದ ಮೇಘದಂತೆ, ಆ ಸಾವಿರಾರು ಬಾಣಧಾರೆಗಳಿಂದ ರಾವಣನು ರಾಘವನನ್ನು ಬಾಣಗಳಿಂದ ತುಂಬಿಸಿದನು, ಕೆರೆಯನ್ನು ನೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಿಸುವಂತೆ.
6.103.4
पूरितः शरजालेन धनुर्मुक्तेन संयुगे।
महागिरिरिवाकम्प्यः काकुत्स्थो न प्रकम्पते ॥ ६.१०३.४ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಬಿಲ್ಲಿನಿಂದ ಹೊಡೆದ ಬಾಣಜಾಲದಿಂದ ತುಂಬಿದರೂ, ಮಹಾಪರ್ವತದಂತೆ ಅಲುಗದ ಕಾಕುತ್ಸ್ಥನು ನಡುಗಲಿಲ್ಲ.
6.103.5
स शरैः शरजालानि वारयन् समरे स्थितः।
गभस्तीनिव सूर्यस्य प्रतिजग्राह वीर्यवान् ॥ ६.१०३.५ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಬಾಣಜಾಲಗಳನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತಾ, ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವಂತೆ ಆ ಪರಾಕ್ರಮಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಿದನು.
6.103.6
ततः शरसहस्राणि क्षिप्रहस्तो निशाचरः।
निजघानोरसि क्रुद्धो राघवस्य महात्मनः ॥ ६.१०३.६ ॥
ಆಗ ಕೋಪಗೊಂಡ, ಚುರುಕು ಕೈಗಳ ಆ ರಾಕ್ಷಸನು ಮಹಾತ್ಮ ರಾಘವನ ಎದೆಗೆ ಸಾವಿರ ಬಾಣಗಳನ್ನು ಹೊಡೆದನು.
6.103.7
स शोणितसमादिग्धः समरे लक्ष्मणाग्रजः।
दृष्टः फुल्ल इवारण्ये सुमहान् किंशुकद्रुमः ॥ ६.१०३.७ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ರಕ್ತದಿಂದ ತೋಯ್ದ ಲಕ್ಷ್ಮಣನ ಅಣ್ಣನು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಅರಳಿದ ದೊಡ್ಡ ಕಿಂಶುಕ ಮರದಂತೆ ಕಾಣಿಸಿದನು.
6.103.8
शराभिघातसंरब्धः सोऽभिजग्राह सायकान्।
काकुत्स्थः सुमहातेजा युगान्तादित्यवर्चसः ॥ ६.१०३.८ ॥
ಬಾಣಗಳ ಹೊಡೆತದಿಂದ ಕೋಪಗೊಂಡ ಅವರು ಬಾಣಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದರು. ಅವರು ಕಾಕುತ್ಸ್ಥರು, ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ, ಯುಗಾಂತ್ಯದ ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಬೆಳಗಿದರು.
6.103.9
ततोऽन्योन्यं सुसंरब्धौ तावुभौ रामरावणौ।
शरान्धकारे समरे नोपलक्षयतां तदा ॥ ६.१०३.९ ॥
ನಂತರ ಅತಿ ಕೋಪಗೊಂಡ ಇಬ್ಬರೂ, ರಾಮ ಮತ್ತು ರಾವಣ, ಒಬ್ಬರ ಮೇಲೊಬ್ಬರು ಎರಗಿದರು. ಆಗ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಬಾಣಗಳ ಕತ್ತಲೆಯಿಂದಾಗಿ ಅವರು ಒಬ್ಬರನ್ನೊಬ್ಬರು ಕಾಣಲಾಗಲಿಲ್ಲ.
6.103.10
ततः क्रोधसमाविष्टो रामो दशरथात्मजः।
उवाच रावणं वीरः प्रहस्य परुषं वचः ॥ ६.१०३.१० ॥
ಆಗ ಕೋಪದಿಂದ ತುಂಬಿದ ದಶರಥನ ಪುತ್ರ ವೀರ ರಾಮನು ನಗುತ್ತಾ ರಾವಣನಿಗೆ ಕಠಿಣ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡಿದನು.
6.103.11
मम भार्या जनस्थानादज्ञानाद् राक्षसाधम।
हृता ते विवशा यस्मात् तस्मात् त्वं नासि वीर्यवान् ॥ ६.१०३.११ ॥
ರಾಕ್ಷಸಾಧಮನೇ! ಜನಸ್ಥಾನದಿಂದ ನನ್ನ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ನೀನು ಅಜ್ಞಾನದಿಂದ, ಅವಳು ಅಸಹಾಯಕಳಾಗಿದ್ದಾಗ ಅಪಹರಿಸಿದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ವೀರ್ಯವಂತನಲ್ಲ.
6.103.12
मया विरहितां दीनां वर्तमानां महावने।
वैदेहीं प्रसभं हृत्वा शूरोऽहमिति मन्यसे ॥ ६.१०३.१२ ॥
ನನ್ನಿಂದ ಅಗಲಿ, ದೀನಳಾಗಿ ಮಹಾವನದಲ್ಲಿದ್ದ ವೈದೇಹಿಯನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಅಪಹರಿಸಿ, ನೀನು ನಿನ್ನನ್ನು ಶೂರನೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಿದ್ದೀಯ.
6.103.13
स्त्रीषु शूर विनाथासु परदाराभिमर्शनम्।
कृत्वा कापुरुषं कर्म शूरोऽहमिति मन्यसे ॥ ६.१०३.१३ ॥
ಓ ಶೂರನೇ, ರಕ್ಷಕರಿಲ್ಲದ ಸ್ತ್ರೀಯರ ಮೇಲೆ ಪರಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಮುಟ್ಟುವ ಹೇಡಿಯ ಕೃತ್ಯವನ್ನು ಮಾಡಿ, 'ನಾನು ಶೂರ' ಎಂದು ನೀನು ತಿಳಿಯುತ್ತೀಯ.
6.103.14
भिन्नमर्याद निर्लज्ज चारित्रेष्वनवस्थित।
दर्पान्मृत्युमुपादाय शूरोऽहमिति मन्यसे ॥ ६.१०३.१४ ॥
ಮರ್ಯಾದೆಯನ್ನು ಮೀರಿದವನೇ, ನಾಚಿಕೆಯಿಲ್ಲದವನೇ, ನಡತೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರತೆಯಿಲ್ಲದವನೇ, ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ಮೃತ್ಯುವನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡು, 'ನಾನು ಶೂರ' ಎಂದು ನೀನು ತಿಳಿಯುತ್ತೀಯ.
6.103.15
शूरेण धनदभ्रात्रा बलैः समुदितेन च।
श्लाघनीयं महत्कर्म यशस्यं च कृतं त्वया ॥ ६.१०३.१५ ॥
ಕುಬೇರನ ಸಹೋದರನೇ, ಶೂರನೂ ಬಲಸಂಪನ್ನನೂ ಆದ ನೀನು ಪ್ರಶಂಸನೀಯವೂ ಯಶಸ್ಕರವೂ ಆದ ಮಹಾಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದೆ.
6.103.16
उत्सेकेनाभिपन्नस्य गर्हितस्याहितस्य च।
कर्मणः प्राप्नुहीदानीं तस्याद्य सुमहत् फलम् ॥ ६.१०३.१६ ॥
ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ, ನಿಂದನೀಯವಾದ, ಹಾನಿಕರ ಕರ್ಮದ ಆ ಮಹಾ ಫಲವನ್ನು ಇಂದು ನೀನು ಪಡೆ.
6.103.17
शूरोऽहमिति चात्मानमवगच्छसि दुर्मते।
नैव लज्जास्ति ते सीतां चौरवद् व्यपकर्षतः ॥ ६.१०३.१७ ॥
ಓ ದುರ್ಮತಿಯೇ, ನೀನು ನಿನ್ನನ್ನು ಶೂರನೆಂದು ತಿಳಿಯುತ್ತೀಯ; ಆದರೆ ಕಳ್ಳನಂತೆ ಸೀತೆಯನ್ನು ಎಳೆದೊಯ್ಯುವುದರಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ಸ್ವಲ್ಪವೂ ನಾಚಿಕೆಯಿಲ್ಲ.
6.103.18
यदि मत्संनिधौ सीता धर्षिता स्यात् त्वया बलात्।
भ्रातरं तु खरं पश्येस्तदा मत्सायकैर्हतः ॥ ६.१०३.१८ ॥
ನನ್ನ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ನೀನು ಬಲಾತ್ಕಾರದಿಂದ ಸೀತೆಯನ್ನು ಅವಮಾನಿಸಿದ್ದರೆ, ನಿನ್ನ ಸಹೋದರ ಖರನು ನನ್ನ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಹತನಾದುದನ್ನು ನೀನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೆ.
6.103.19
दिष्ट्यासि मम मन्दात्मंश्चक्षुर्विषयमागतः।
अद्य त्वां सायकैस्तीक्ष्णैर्नयामि यमसादनम् ॥ ६.१०३.१९ ॥
ಅದೃಷ್ಟವಶದಿಂದ ನನ್ನ ದೃಷ್ಟಿಗೆ ಬಿದ್ದೆ, ಮಂದಬುದ್ಧಿಯೇ. ಇಂದು ತೀಕ್ಷ್ಣ ಬಾಣಗಳಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನು ಯಮಸದನಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸುತ್ತೇನೆ.
6.103.20
अद्य ते मच्छरैश्छिन्नं शिरो ज्वलितकुण्डलम्।
क्रव्यादा व्यपकर्षन्तु विकीर्णं रणपांसुषु ॥ ६.१०३.२० ॥
ಇಂದು ನನ್ನ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಕತ್ತರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಿನ್ನ ತಲೆ, ಹೊಳೆಯುವ ಕುಂಡಲಗಳೊಡನೆ, ರಣಧೂಳಿನಲ್ಲಿ ಚೆಲ್ಲಾಡಲಿ; ಮಾಂಸಭಕ್ಷಕರು ಅದನ್ನು ಎಳೆದೊಯ್ಯಲಿ.
6.103.21
निपत्योरसि गृध्रास्ते क्षितौ क्षिप्तस्य रावण।
पिबन्तु रुधिरं तर्षाद् बाणशल्यान्तरोत्थितम् ॥ ६.१०३.२१ ॥
ಓ ರಾವಣ, ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಎಸೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ನಿನ್ನ ಎದೆಯ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದು, ಬಾಣದ ಗಾಯದಿಂದ ಉಕ್ಕುವ ರಕ್ತವನ್ನು ದಾಹದಿಂದ ರಣಹದ್ದುಗಳು ಕುಡಿಯಲಿ.
6.103.22
अद्य मद्बाणभिन्नस्य गतासोः पतितस्य ते।
कर्षन् त्वन्त्राणि पतगा गरुत्मन्त इवोरगान् ॥ ६.१०३.२२ ॥
ಇಂದು ನನ್ನ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಚುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟು, ಜೀವವಿಲ್ಲದೆ ಬಿದ್ದಿರುವ ನಿನ್ನ ಕರುಳನ್ನು, ಗರುಡನಂತಹ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಸರ್ಪಗಳನ್ನು ಎಳೆದಂತೆ ಎಳೆಯಲಿ.
6.103.23
इत्येवं स वदन् वीरो रामः शत्रुनिबर्हणः।
राक्षसेन्द्रं समीपस्थं शरवर्षैरवाकिरत् ॥ ६.१०३.२३ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ ಶತ್ರುಸಂಹಾರಕ ವೀರ ರಾಮನು, ಸಮೀಪದಲ್ಲಿದ್ದ ರಾಕ್ಷಸೇಂದ್ರನನ್ನು ಬಾಣಗಳ ಮಳೆಯಿಂದ ಮುಚ್ಚಿದನು.
6.103.24
बभूव द्विगुणं वीर्यं बलं हर्षश्च संयुगे।
रामस्यास्त्रबलं चैव शत्रोर्निधनकांक्षिणः ॥ ६.१०३.२४ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ರಾಮನ ಪರಾಕ್ರಮ, ಬಲ ಮತ್ತು ಹರ್ಷ ದ್ವಿಗುಣವಾದವು; ಶತ್ರುವಿನ ನಾಶವನ್ನು ಬಯಸಿದ ರಾಮನ ಅಸ್ತ್ರಬಲವೂ ದ್ವಿಗುಣವಾಯಿತು.
6.103.25
प्रादुर्बभूवुरस्त्राणि सर्वाणि विदितात्मनः।
प्रहर्षाच्च महातेजाः शीघ्रहस्ततरोऽभवत् ॥ ६.१०३.२५ ॥
ಆತ್ಮಜ್ಞನಾದ ರಾಮನಿಗೆ ಎಲ್ಲಾ ಅಸ್ತ್ರಗಳು ಪ್ರಕಟಗೊಂಡವು; ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಯಾದ ಅವನು ಹರ್ಷದಿಂದ ಇನ್ನೂ ಕ್ಷಿಪ್ರಹಸ್ತನಾದನು.
6.103.26
शुभान्येतानि चिह्नानि विज्ञायात्मगतानि सः।
भूय एवार्दयद् रामो रावणं राक्षसान्तकृत् ॥ ६.१०३.२६ ॥
ತನ್ನೊಳಗೆ ಉದಯಿಸಿದ ಈ ಶುಭ ಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ಅರಿತು, ರಾಕ್ಷಸರನ್ನು ಅಂತ್ಯಗೊಳಿಸುವ ರಾಮನು ಮತ್ತೆ ರಾವಣನನ್ನು ಪೀಡಿಸಿದನು.
6.103.27
हरीणां चाश्मनिकरैः शरवर्षैश्च राघवात्।
हन्यमानो दशग्रीवो विघूर्णहृदयोऽभवत् ॥ ६.१०३.२७ ॥
ವಾನರರ ಕಲ್ಲಿನ ಮಳೆಯಿಂದಲೂ ರಾಘವನ ಬಾಣಗಳ ಮಳೆಯಿಂದಲೂ ಹೊಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ದಶಗ್ರೀವನ ಹೃದಯ ಕಂಗೆಟ್ಟಿತು.
6.103.28
यदा च शस्त्रं नारेभे न चकर्ष शरासनम्।
नास्य प्रत्यकरोद् वीर्यं विक्लवेनान्तरात्मना ॥ ६.१०३.२८ ॥
ಅವನು ಶಸ್ತ್ರವನ್ನು ಎತ್ತಲಿಲ್ಲ, ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಎಳೆಯಲಿಲ್ಲ; ವಿಕ್ಲವವಾದ ಅಂತರಾತ್ಮದಿಂದ ಅವನು ತನ್ನ ಪರಾಕ್ರಮವನ್ನು ತೋರಲಿಲ್ಲ.
6.103.29
क्षिप्ताश्चाशु शरास्तेन शस्त्राणि विविधानि च।
मरणार्थाय वर्तन्ते मृत्युकालोऽभ्यवर्तत ॥ ६.१०३.२९ ॥
ಅವನು ವೇಗವಾಗಿ ಎಸೆದ ಬಾಣಗಳೂ ವಿವಿಧ ಶಸ್ತ್ರಗಳೂ ಮರಣಕ್ಕಾಗಿ ಸಾಗುತ್ತಿವೆ; ಅವನ ಮೃತ್ಯುಕಾಲ ಸಮೀಪಿಸಿತ್ತು.
6.103.30
सूतस्तु रथनेतास्य तदवस्थं निरीक्ष्य तम्।
शनैर्युद्धादसम्भ्रान्तो रथं तस्यापवाहयत् ॥ ६.१०३.३० ॥
ಅವನ ಆ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಕಂಡು ಸಾರಥಿಯು ಕಂಗೆಡದೆ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಅವನ ರಥವನ್ನು ಯುದ್ಧದಿಂದ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಓಡಿಸಿದನು.
6.103.31
रथं च तस्याथ जवेन सारथि-
र्निवार्य भीमं जलदस्वनं तदा।
जगाम भीत्या समरान्महीपतिं
निरस्तवीर्यं पतितं समीक्ष्य ॥ ६.१०३.३१ ॥
ಆಗ ಸಾರಥಿ ವೇಗವಾಗಿ ಅವನ ರಥವನ್ನು ತಿರುಗಿಸಿದನು; ಮೇಘದಂತೆ ಗರ್ಜಿಸುವ ಆ ಭೀಕರನನ್ನು ತಡೆದು, ಪರಾಕ್ರಮ ಕಳೆದು ಬಿದ್ದ ರಾಜನನ್ನು ಕಂಡು ಭಯದಿಂದ ರಣರಂಗದಿಂದ ಓಡಿಹೋದನು.