Rāmāyaṇa de Vālmīki · Sarga 6.113
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.113.1
प्रविवेश पुरीं लङ्कां पूज्यमानो निशाचरैः ॥ ६.११३.१ ॥
Honrado por los nocturnos, entró en la ciudad de Laṅkā.
6.113.2
प्रविश्य च पुरीं लङ्कामनुज्ञाप्य विभीषणम्।
ततस्तेनाभ्यनुज्ञातो हनूमान् वृक्षवाटिकाम् ॥ ६.११३.२ ॥
Habiendo entrado en la ciudad de Laṅkā y despedido a Vibhīṣaṇa, entonces, con su permiso, Hanumān fue al jardín de árboles.
6.113.3
सम्प्रविश्य यथान्यायं सीताया विदितो हरिः।
ददर्श मृजया हीनां सातङ्कां रोहिणीमिव ॥ ६.११३.३ ॥
Habiendo entrado debidamente, el mono Hanumān, conocido de Sītā, la vio, privada de adornos y temerosa, como la estrella Rohiṇī.
6.113.4
वृक्षमूले निरानन्दां राक्षसीभिः परीवृताम्।
निभृतः प्रणतः प्रह्वः सोऽभिगम्याभिवाद्य च ॥ ६.११३.४ ॥
Al pie de un árbol, rodeada de mujeres rākṣasī, sin alegría, se acercó a ella humildemente, inclinándose con reverencia, y la saludó respetuosamente.
6.113.5
दृष्ट्वा तमागतं देवी हनूमन्तं महाबलम्।
तूष्णीमास्त तदा दृष्ट्वा स्मृत्वा हृष्टाभवत् तदा ॥ ६.११३.५ ॥
Al ver llegar al muy poderoso Hanumān, la diosa Sītā permaneció en silencio en aquel momento; al verlo y recordar, entonces se llenó de alegría.
6.113.6
सौम्यं तस्या मुखं दृष्ट्वा हनूमान् प्लवगोत्तमः।
रामस्य वचनं सर्वमाख्यातुमुपचक्रमे ॥ ६.११३.६ ॥
Al ver su rostro apacible, Hanumān, el mejor de los monos saltarines, comenzó a relatar todo el mensaje de Rāma.
6.113.7
वैदेहि कुशली रामः सहसुग्रीवलक्ष्मणः।
कुशलं चाह सिद्धार्थो हतशत्रुरमित्रजित् ॥ ६.११३.७ ॥
Oh Vaidehī, Rāma está bien, junto con Sugrīva y Lakṣmaṇa. Rāma, que ha cumplido su propósito, dado muerte a su enemigo y vencido a sus adversarios, ha preguntado por tu bienestar.
6.113.8
विभीषणसहायेन रामेण हरिभिः सह।
निहतो रावणो देवि लक्ष्मणेन च वीर्यवान् ॥ ६.११३.८ ॥
Oh diosa, con Vibhīṣaṇa como aliado, Rāma junto con los monos, y también Lakṣmaṇa, han dado muerte al poderoso Rāvaṇa.
6.113.9
प्रियमाख्यामि ते देवि भूयश्च त्वां सभाजये।
तव प्रभावाद् धर्मज्ञे महान् रामेण संयुगे ॥ ६.११३.९ ॥
Oh diosa, te traigo una buena noticia y te honro de nuevo. Oh conocedora del dharma, por tu poder Rāma ha realizado una gran hazaña en la batalla.
6.113.10
लब्धोऽयं विजयः सीते स्वस्था भव गतज्वरा।
रावणश्च हतः शत्रुर्लङ्का चैव वशीकृता ॥ ६.११३.१० ॥
Oh Sītā, esta victoria se ha conseguido. Estate tranquila, libre de angustia. El enemigo Rāvaṇa ha sido muerto, y la propia Laṅkā ha sido sometida.
6.113.11
मया ह्यलब्धनिद्रेण धृतेन तव निर्जये।
प्रतिज्ञैषा विनिस्तीर्णा बद्ध्वा सेतुं महोदधौ ॥ ६.११३.११ ॥
Por tu conquista mantuve un voto y pasé sin dormir. Habiendo tendido un puente sobre el gran océano, he cumplido este voto.
6.113.12
सम्भ्रमश्च न कर्तव्यो वर्तन्त्या रावणालये।
विभीषणविधेयं हि लङ्कैश्वर्यमिदं कृतम् ॥ ६.११३.१२ ॥
Mientras permanezcas en la morada de Rāvaṇa, no debes alarmarte, pues este señorío de Laṅkā ha quedado ahora bajo la autoridad de Vibhīṣaṇa.
6.113.13
तदाश्वसिहि विस्रब्धं स्वगृहे परिवर्तसे।
अयं चाभ्येति संहृष्टस्त्वद्दर्शनसमुत्सुकः ॥ ६.११३.१३ ॥
Por tanto, toma ánimo con confianza; habitas en tu propia casa. Y él viene, lleno de alegría y ansioso por verte.
6.113.14
एवमुक्ता तु सा देवी सीता शशिनिभानना।
प्रहर्षेणावरुद्धा सा व्याहर्तुं न शशाक ह ॥ ६.११३.१४ ॥
Así interpelada, Sītā, la diosa de rostro semejante a la luna, fue embargada por la alegría y no pudo hablar.
6.113.15
ततोऽब्रवीद्धरिवरः सीतामप्रतिजल्पतीम्।
किं त्वं चिन्तयसे देवि किं च मां नाभिभाषसे ॥ ६.११३.१५ ॥
Entonces el mejor de los monos habló a Sītā, que no respondía: "Diosa, ¿en qué estás pensando? ¿Y por qué no me hablas?"
6.113.16
एवमुक्ता हनुमता सीता धर्मपथे स्थिता।
अब्रवीत् परमप्रीता बाष्पगद्गदया गिरा ॥ ६.११३.१६ ॥
Así interpelada por Hanumān, Sītā, firme en el sendero del dharma, muy complacida, habló con voz quebrada por las lágrimas.
6.113.17
प्रियमेतदुपश्रुत्य भर्तुर्विजयसंश्रितम्।
प्रहर्षवशमापन्ना निर्वाक्यास्मि क्षणान्तरम् ॥ ६.११३.१७ ॥
Al oír esta grata noticia de la victoria de mi esposo, dominada por la alegría, quedé por un instante sin palabras.
6.113.18
नहि पश्यामि सदृशं चिन्तयन्ती प्लवंगम।
आख्यानकस्य भवतो दातुं प्रत्यभिनन्दनम् ॥ ६.११३.१८ ॥
Oh, el mejor de los saltarines, aunque lo pienso, no veo nada digno que darte a cambio de anunciarme estas buenas nuevas.
6.113.19
न हि पश्यामि तत् सौम्य पृथिव्यामपि वानर।
सदृशं यत्प्रियाख्याने तव दत्त्वा भवेत् सुखम् ॥ ६.११३.१९ ॥
Oh gentil, oh mono, no veo en la tierra nada igual que pueda darte un placer digno de tu noticia agradable.
6.113.20
हिरण्यं वा सुवर्णं वा रत्नानि विविधानि च।
राज्यं वा त्रिषु लोकेषु एतन्नार्हति भाषितम् ॥ ६.११३.२० ॥
Oro, monedas de oro, joyas de muchas clases, o incluso un reino en los tres mundos, no igualan estas palabras.
6.113.21
एवमुक्तस्तु वैदेह्या प्रत्युवाच प्लवंगमः।
प्रगृहीताञ्जलिर्हर्षात् सीतायाः प्रमुखे स्थितः ॥ ६.११३.२१ ॥
Así interpelado por Vaidehī, el mono, con las palmas unidas en gozo, se puso ante Sītā y respondió.
6.113.22
भर्तुः प्रियहिते युक्ते भर्तुर्विजयकांक्षिणि।
स्निग्धमेवंविधं वाक्यं त्वमेवार्हस्यनिन्दिते ॥ ६.११३.२२ ॥
Oh irreprochable, dedicada al bien y al agrado de tu esposo, deseosa de su victoria, solo tú mereces decir palabras tan tiernas.
6.113.23
तवैतद् वचनं सौम्ये सारवत् स्निग्धमेव च।
रत्नौघाद् विविधाच्चापि देवराज्याद् विशिष्यते ॥ ६.११३.२३ ॥
Oh gentil, tus palabras son sustanciosas y tiernas, y superan a una montaña de joyas de muchas clases e incluso al reino de los dioses.
6.113.24
अर्थतश्च मया प्राप्ता देवराज्यादयो गुणाः।
हतशत्रुं विजयिनं रामं पश्यामि सुस्थितम् ॥ ६.११३.२४ ॥
En verdad he obtenido las ventajas del reino de los dioses y demás, pues veo a Rāma, victorioso tras haber abatido a su enemigo, firme y bien.
6.113.25
तस्य तद् वचनं श्रुत्वा मैथिली जनकात्मजा।
ततः शुभतरं वाक्यमुवाच पवनात्मजम् ॥ ६.११३.२५ ॥
Tras oír sus palabras, Maithilī, la hija de Janaka, dijo entonces al hijo del Viento una frase más auspiciosa.
6.113.26
अतिलक्षणसम्पन्नं माधुर्यगुणभूषणम्।
बुद्ध्या ह्यष्टाङ्गया युक्तं त्वमेवार्हसि भाषितुम् ॥ ६.११३.२६ ॥
Dotado de excepcionales marcas, adornado con la cualidad de la dulzura y poseedor de un intelecto óctuple, solo tú eres digno de hablar así.
6.113.27
श्लाघनीयोऽनिलस्य त्वं सुतः परमधार्मिकः।
बलं शौर्यं श्रुतं सत्त्वं विक्रमो दाक्ष्यमुत्तमम् ॥ ६.११३.२७ ॥
Hijo del Viento, eres digno de alabanza y sumamente justo; la fuerza, el valor, el saber, el ánimo, la destreza y la suprema habilidad son tuyos.
6.113.28
तेजः क्षमा धृतिः स्थैर्यं विनीतत्वं न संशयः।
एते चान्ये च बहवो गुणास्त्वय्येव शोभनाः ॥ ६.११३.२८ ॥
Esplendor, paciencia, firmeza, constancia y humildad, sin duda; estas y muchas otras cualidades resplandecen en ti.
6.113.29
अथोवाच पुनः सीतामसम्भ्रान्तो विनीतवत्।
प्रगृहीताञ्जलिर्हर्षात् सीतायाः प्रमुखे स्थितः ॥ ६.११३.२९ ॥
Entonces, sereno y humilde, lleno de alegría, con las palmas juntas ante Sītā, volvió a hablarle a Sītā.
6.113.30
इमास्तु खलु राक्षस्यो यदि त्वमनुमन्यसे।
हन्तुमिच्छामि ताः सर्वा याभिस्त्वं तर्जिता पुरा ॥ ६.११३.३० ॥
Si lo consientes, deseo matar a todas estas rākṣasīs que antes te amenazaron.
6.113.31
क्लिश्यन्तीं पतिदेवां त्वामशोकवनिकां गताम्।
घोररूपसमाचाराः क्रूराः क्रूरतरेक्षणाः ॥ ६.११३.३१ ॥
Estas rākṣasīs, de forma y conducta terribles, crueles, de ojos aún más crueles, te atormentan a ti, que tienes a tu esposo por dios y has llegado al bosque de Aśoka.
6.113.32
इह श्रुता मया देवि राक्षस्यो विकृताननाः।
असकृत्परुषैर्वाक्यैर्वदन्त्यो रावणाज्ञया ॥ ६.११३.३२ ॥
Aquí, oh diosa, he oído a las rākṣasī de rostros deformes diciendo palabras duras una y otra vez por orden de Rāvaṇa.
6.113.33
विकृता विकृताकाराः क्रूराः क्रूरकचेक्षणाः।
इच्छामि विविधैर्घातैर्हन्तुमेताः सुदारुणाः ॥ ६.११३.३३ ॥
Estas rākṣasī crueles, de figura y aspecto deformes, de cabellos y ojos crueles, espantosísimas: deseo matarlas con golpes de todo tipo.
6.113.34
राक्षस्यो दारुणकथा वरमेतत् प्रयच्छ मे।
मुष्टिभिः पार्ष्णिघातैश्च विशालैश्चैव बाहुभिः ॥ ६.११३.३४ ॥
¡Oh rākṣasī de palabras terribles, concededme este don: golpearlas con los puños, con golpes de talón y con mis amplios brazos!
6.113.35
जङ्घाजानुप्रहारैश्च दन्तानां चैव पीडनैः।
कर्तनैः कर्णनासानां केशानां लुञ्चनैस्तथा ॥ ६.११३.३५ ॥
con golpes en muslos y rodillas, aplastando sus dientes, cortando orejas y narices, y arrancándoles igualmente el cabello.
6.113.36
निपात्य हन्तुमिच्छामि तव विप्रियकारिणीः।
एवं प्रहारैर्बहुभिः सम्प्रहार्य यशस्विनि ॥ ६.११३.३६ ॥
Deseo derribarlas y matarlas, a esas rākṣasī que te han hecho cosas desagradables. Oh gloriosa, así, golpeándolas con muchos golpes…
6.113.37
घातये तीव्ररूपाभिर्याभिस्त्वं तर्जिता पुरा।
इत्युक्ता सा हनुमता कृपणा दीनवत्सला ॥ ६.११३.३७ ॥
«Haría matar a esas rakṣasīs de forma terrible que antes te amenazaron.» Así habló Hanumān, y la afligida Sītā, compasiva con los desvalidos, ...
6.113.38
हनूमन्तमुवाचेदं चिन्तयित्वा विमृश्य च।
राजसंश्रयवश्यानां कुर्वतीनां पराज्ञया ॥ ६.११३.३८ ॥
Tras pensar y reflexionar, Sītā dijo esto a Hanumān: «Para quienes, sujetas al amparo del rey, actúan por orden ajena...
6.113.39
विधेयानां च दासीनां कः कुप्येद् वानरोत्तम।
भाग्यवैषम्यदोषेण पुरस्ताद्दुष्कृतेन च ॥ ६.११३.३९ ॥
¡Oh, mejor de los monos!, ¿quién se enojaría con sirvientas obedientes? Solo por la culpa de la desigual fortuna y de un mal obrar anterior...
6.113.40
मयैतत् प्राप्यते सर्वं स्वकृतं ह्युपभुज्यते।
मैवं वद महाबाहो दैवी ह्येषा परा गतिः ॥ ६.११३.४० ॥
Estoy obteniendo todo esto, pues uno disfruta el fruto de sus propios actos. No hables así, oh de brazos poderosos; este es el curso divino y supremo.
6.113.41
प्राप्तव्यं तु दशायोगान्मयैतदिति निश्चितम्।
दासीनां रावणस्याहं मर्षयामीह दुर्बला ॥ ६.११३.४१ ॥
Esto debo obtenerlo, así está decidido, por la conjunción de las circunstancias. Entre las sirvientas de Rāvaṇa, débil, lo soporto aquí.
6.113.42
आज्ञप्ता राक्षसेनेह राक्षस्यस्तर्जयन्ति माम्।
हते तस्मिन् न कुर्वन्ति तर्जनं मारुतात्मज ॥ ६.११३.४२ ॥
Por orden del rākṣasa, las rākṣasī de aquí me amenazan. Oh hijo del Viento, cuando él sea muerto, no me amenazan.
6.113.43
अयं व्याघ्रसमीपे तु पुराणो धर्मसंहितः।
ऋक्षेण गीतः श्लोकोऽस्ति तं निबोध प्लवंगम ॥ ६.११३.४३ ॥
Aquí hay un antiguo verso lleno de dharma, cantado por el oso junto al tigre. Escúchalo, oh saltador.
6.113.44
न परः पापमादत्ते परेषां पापकर्मणाम्।
समयो रक्षितव्यस्तु सन्तश्चारित्रभूषणाः ॥ ६.११३.४४ ॥
El hombre bueno no carga con el pecado de quienes obran mal. Debe protegerse el propio voto, pues los virtuosos tienen la buena conducta por adorno.
6.113.45
पापानां वा शुभानां वा वधार्हाणामथापि वा।
कार्यं कारुण्यमार्येण न कश्चिन्नापराध्यति ॥ ६.११३.४५ ॥
Sean pecadores, virtuosos o merecedores de muerte, el noble debe mostrar compasión; nadie debe ofender.
6.113.46
लोकहिंसाविहाराणां क्रूराणां पापकर्मणाम्।
कुर्वतामपि पापानि नैव कार्यमशोभनम् ॥ ६.११३.४६ ॥
Aun cuando los crueles y pecadores que disfrutan dañando al mundo cometan sus pecados, nunca debe hacerse una acción indecorosa.
6.113.47
एवमुक्तस्तु हनुमान् सीतया वाक्यकोविदः।
प्रत्युवाच ततः सीतां रामपत्नीमनिन्दिताम् ॥ ६.११३.४७ ॥
Así interpelado por Sītā, Hanumān, diestro en el habla, respondió entonces a Sītā, la intachable esposa de Rāma.
6.113.48
युक्ता रामस्य भवती धर्मपत्नी गुणान्विता।
प्रतिसंदिश मां देवि गमिष्ये यत्र राघवः ॥ ६.११३.४८ ॥
Eres digna de Rāma, esposa legítima dotada de virtudes. Oh diosa, envíame tu mensaje; iré adonde está Rāghava.
6.113.49
एवमुक्ता हनुमता वैदेही जनकात्मजा।
साब्रवीद् द्रष्टुमिच्छामि भर्तारं भक्तवत्सलम् ॥ ६.११३.४९ ॥
Así interpelada por Hanumān, Vaidehī, la hija de Janaka, dijo: Deseo ver a mi esposo, que ama a sus devotos.
6.113.50
तस्यास्तद् वचनं श्रुत्वा हनूमान् मारुतात्मजः।
हर्षयन् मैथिलीं वाक्यमुवाचेदं महामतिः ॥ ६.११३.५० ॥
Al oír sus palabras, Hanumān, hijo del Viento, de gran entendimiento, alegrando a Maithilī, dijo estas palabras.
6.113.51
पूर्णचन्द्रमुखं रामं द्रक्ष्यस्यद्य सलक्ष्मणम्।
स्थितमित्रं हतामित्रं शचीवेन्द्रं सुरेश्वरम् ॥ ६.११३.५१ ॥
Hoy verás a Rāma, de rostro como la luna llena, junto a Lakṣmaṇa, de pie con sus aliados, habiendo abatido a sus enemigos, como Indra, señor de los dioses, con Śacī.
6.113.52
तामेवमुक्त्वा भ्राजन्तीं सीतां साक्षादिव श्रियम्।
आजगाम महातेजा हनूमान् यत्र राघवः ॥ ६.११३.५२ ॥
Tras hablar así a Sītā, que brillaba como la misma Śrī, el de gran esplendor Hanumān fue a donde estaba Rāghava.
6.113.53
सपदि हरिवरस्ततो हनूमान्
प्रतिवचनं जनकेश्वरात्मजायाः।
कथितमकथयद् यथाक्रमेण
त्रिदशवरप्रतिमाय राघवाय ॥ ६.११३.५३ ॥
Entonces Hanumān, el mejor de los monos, al instante relató en orden la respuesta de la hija del señor de Janaka a Rāghava, semejante al mejor de los dioses.