ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 6.116
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.116.1
एवमुक्ता तु वैदेही परुषं रोमहर्षणम्।
राघवेण सरोषेण श्रुत्वा प्रव्यथिताभवत् ॥ ६.११६.१ ॥
ਰਾਘਵ ਨੇ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਠੋਰ ਅਤੇ ਰੋਮ-ਖੜੇ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਬੋਲ ਕਹੇ, ਉਹ ਸੁਣ ਕੇ ਵੈਦੇਹੀ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋਈ।
6.116.2
सा तदाश्रुतपूर्वं हि जने महति मैथिली।
श्रुत्वा भर्तुर्वचो घोरं लज्जयावनताभवत् ॥ ६.११६.२ ॥
ਉਸ ਵੱਡੀ ਭੀੜ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਸੁਣੇ ਗਏ ਸਨ, ਪਤੀ ਦੇ ਭਿਆਨਕ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ ਮੈਥਿਲੀ ਸ਼ਰਮ ਨਾਲ ਝੁਕ ਗਈ।
6.116.3
प्रविशन्तीव गात्राणि स्वानि सा जनकात्मजा।
वाक्शरैस्तैः सशल्येव भृशमश्रूण्यवर्तयत् ॥ ६.११६.३ ॥
ਉਹ ਸ਼ਬਦ-ਬਾਣ ਜਿਵੇਂ ਉਸਦੇ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੜ ਰਹੇ ਹੋਣ, ਜਿਵੇਂ ਕੰਡੇ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹੀ ਹੋਈ ਹੋਵੇ, ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ ਬਹੁਤ ਹੰਝੂ ਵਹਾਉਣ ਲੱਗੀ।
6.116.4
ततो बाष्पपरिक्लिन्नं प्रमार्जन्ती स्वमाननम्।
शनैर्गद्गदया वाचा भर्तारमिदमब्रवीत् ॥ ६.११६.४ ॥
ਫਿਰ ਹੰਝੂਆਂ ਨਾਲ ਭਿੱਜਿਆ ਆਪਣਾ ਮੂੰਹ ਪੂੰਝਦੀ ਹੋਈ, ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਰੁੰਧੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਉਹ ਪਤੀ ਨੂੰ ਇਹ ਬੋਲੀ।
6.116.5
किं मामसदृशं वाक्यमीदृशं श्रोत्रदारुणम्।
रूक्षं श्रावयसे वीर प्राकृतः प्राकृतामिव ॥ ६.११६.५ ॥
ਹੇ ਵੀਰ, ਸਾਧਾਰਨ ਮਨੁੱਖ ਜਿਵੇਂ ਸਾਧਾਰਨ ਇਸਤਰੀ ਨਾਲ ਬੋਲਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਅਯੋਗ, ਕੰਨਾਂ ਨੂੰ ਚੁਭਣ ਵਾਲੇ, ਰੁੱਖੇ ਬੋਲ ਕਿਉਂ ਸੁਣਾ ਰਹੇ ਹੋ?
6.116.6
न तथास्मि महाबाहो यथा मामवगच्छसि।
प्रत्ययं गच्छ मे स्वेन चारित्रेणैव ते शपे ॥ ६.११६.६ ॥
ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਸਮਝ ਰਹੇ ਹੋ, ਮੈਂ ਉਹੋ ਜਿਹੀ ਨਹੀਂ ਹਾਂ। ਮੇਰੇ ਆਪਣੇ ਚਰਿੱਤਰ 'ਤੇ ਹੀ ਭਰੋਸਾ ਕਰੋ; ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਸੌਂਹ ਖਾਂਦੀ ਹਾਂ।
6.116.7
पृथक्स्त्रीणां प्रचारेण जातिं त्वं परिशङ्कसे।
परित्यजैनां शङ्कां तु यदि तेऽहं परीक्षिता ॥ ६.११६.७ ॥
ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਆਮ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਸੁਭਾਅ ਉੱਤੇ ਸ਼ੱਕ ਕਰਦਾ ਹੈਂ; ਜੇ ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਪਰਖ ਕਰ ਲਈ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਸ਼ੱਕ ਛੱਡ ਦੇ।
6.116.8
यदहं गात्रसंस्पर्शं गतास्मि विवशा प्रभो।
कामकारो न मे तत्र दैवं तत्रापराध्यति ॥ ६.११६.८ ॥
ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਸਰੀਰਕ ਛੋਹ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਹੋਈ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਲਾਚਾਰ ਸੀ। ਉਸ ਵਿੱਚ ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਦਾ ਕੋਈ ਕਸੂਰ ਨਹੀਂ; ਉੱਥੇ ਕਿਸਮਤ ਹੀ ਕਸੂਰਵਾਰ ਹੈ।
6.116.9
मदधीनं तु यत् तन्मे हृदयं त्वयि वर्तते।
पराधीनेषु गात्रेषु किं करिष्याम्यनीश्वरी ॥ ६.११६.९ ॥
ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਮੇਰੇ ਅਧੀਨ ਹੈ; ਉਹ ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਮੇਰੇ ਅੰਗ ਪਰਾਧੀਨ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਬੇਅਧਿਕਾਰੀ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦੀ ਸੀ?
6.116.10
सह संवृद्धभावेन संसर्गेण च मानद।
यदि तेऽहं न विज्ञाता हता तेनास्मि शाश्वतम् ॥ ६.११६.१० ॥
ਹੇ ਮਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਜੇ ਇਕੱਠੇ ਪਲੇ ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਸੰਗਤ ਨਾਲ ਵੀ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਿਆ, ਤਾਂ ਉਸੇ ਕਾਰਨ ਮੈਂ ਸਦਾ ਲਈ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਈ ਹਾਂ।
6.116.11
प्रेषितस्ते महावीरो हनुमानवलोककः।
लङ्कास्थाहं त्वया राजन् किं तदा न विसर्जिता ॥ ६.११६.११ ॥
ਹੇ ਰਾਜਾ, ਤੂੰ ਜਾਸੂਸ ਵਜੋਂ ਭੇਜੇ ਮਹਾਂਵੀਰ ਹਨੂਮਾਨ ਨੇ, ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਸੀ ਤਦੋਂ ਹੀ ਮੈਨੂੰ ਕਿਉਂ ਨਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ?
6.116.12
प्रत्यक्षं वानरस्यास्य तद्वाक्यसमनन्तरम्।
त्वया संत्यक्तया वीर त्यक्तं स्याज्जीवितं मया ॥ ६.११६.१२ ॥
ਹੇ ਵੀਰ, ਇਸ ਵਾਨਰ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਉਸ ਦੇ ਬੋਲਾਂ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ, ਜੇ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤਾ ਹੁੰਦਾ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਦਿੰਦੀ।
6.116.13
न वृथा ते श्रमोऽयं स्यात् संशये न्यस्य जीवितम्।
सुहृज्जनपरिक्लेशो न चायं विफलस्तव ॥ ६.११६.१३ ॥
ਤੇਰੀ ਇਹ ਮਿਹਨਤ ਵਿਅਰਥ ਨਹੀਂ ਜਾਵੇਗੀ, ਭਾਵੇਂ ਤੂੰ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਸ਼ੱਕ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ ਹੋਵੇ। ਤੇਰੇ ਮਿੱਤਰਾਂ ਦਾ ਇਹ ਕਲੇਸ਼ ਵੀ ਤੇਰੇ ਲਈ ਨਿਸਫਲ ਨਹੀਂ ਹੈ।
6.116.14
त्वया तु नृपशार्दूल रोषमेवानुवर्तता।
लघुनेव मनुष्येण स्त्रीत्वमेव पुरस्कृतम् ॥ ६.११६.१४ ॥
ਪਰ ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਤੂੰ ਕੇਵਲ ਕ੍ਰੋਧ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲ ਕੇ, ਕਿਸੇ ਛੋਟੇ ਮਨੁੱਖ ਵਾਂਗ ਇਸਤਰੀਪਣ ਨੂੰ ਹੀ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ।
6.116.15
अपदेशेन जनकान्नोत्पत्तिर्वसुधातलात्।
मम वृत्तं च वृत्तज्ञ बहु ते न पुरस्कृतम् ॥ ६.११६.१५ ॥
ਜਨਕ ਤੋਂ ਨਹੀਂ, ਧਰਤੀ ਦੀ ਕੁੱਖ ਤੋਂ ਹੀ ਮੇਰਾ ਜਨਮ ਹੈ — ਇਸ ਬਹਾਨੇ ਨਾਲ, ਹੇ ਆਚਰਣ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਆਚਰਣ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਮਹੱਤਵ ਦਿੱਤਾ।
6.116.16
न प्रमाणीकृतः पाणिर्बाल्ये मम निपीडितः।
मम भक्तिश्च शीलं च सर्वं ते पृष्ठतः कृतम् ॥ ६.११६.१६ ॥
ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਫੜੇ ਹੋਏ ਹੱਥ ਨੂੰ ਤੂੰ ਪ੍ਰਮਾਣ ਨਾ ਮੰਨਿਆ; ਮੇਰੀ ਭਗਤੀ ਅਤੇ ਸ਼ੀਲ ਸਭ ਕੁਝ ਤੂੰ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
6.116.17
उवाच लक्ष्मणं सीता दीनं ध्यानपरायणम् ॥ ६.११६.१७ ॥
ਦੁਖੀ ਅਤੇ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਸੀਤਾ ਨੇ ਆਖਿਆ।
6.116.18
चितां मे कुरु सौमित्रे व्यसनस्यास्य भेषजम्।
मिथ्यापवादोपहता नाहं जीवितुमुत्सहे ॥ ६.११६.१८ ॥
ਹੇ ਸੁਮਿਤ੍ਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਮੇਰੇ ਲਈ ਚਿਖਾ ਬਣਾ; ਇਸ ਦੁੱਖ ਦੀ ਦਵਾਈ ਇਹੀ ਹੈ। ਝੂਠੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਨਾਲ ਪੀੜਿਤ ਮੈਂ ਜੀਣ ਦਾ ਹੌਸਲਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀ।
6.116.19
अप्रीतेन गुणैर्भर्त्रा त्यक्ताया जनसंसदि।
या क्षमा मे गतिर्गन्तुं प्रवेक्ष्ये हव्यवाहनम् ॥ ६.११६.१९ ॥
ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਅਸੰਤੁਸ਼ਟ ਪਤੀ ਵੱਲੋਂ ਲੋਕ-ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਤਿਆਗੀ ਗਈ ਮੇਰੇ ਲਈ ਜੋ ਯੋਗ ਗਤੀ ਹੈ, ਉਸੇ ਲਈ ਮੈਂ ਅਗਨੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਾਂਗੀ।
6.116.20
एवमुक्तस्तु वैदेह्या लक्ष्मणः परवीरहा।
अमर्षवशमापन्नो राघवं समुदैक्षत ॥ ६.११६.२० ॥
ਵੈਦੇਹੀ ਦੇ ਇਹ ਕਹਿਣ 'ਤੇ ਵੈਰੀ-ਵੀਰਾਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਲਕਸ਼ਮਣ ਕ੍ਰੋਧ ਦੇ ਵੱਸ ਹੋ ਕੇ ਰਾਘਵ ਵੱਲ ਵੇਖਣ ਲੱਗਾ।
6.116.21
स विज्ञाय मनश्छन्दं रामस्याकारसूचितम्।
चितां चकार सौमित्रिर्मते रामस्य वीर्यवान् ॥ ६.११६.२१ ॥
ਰਾਮ ਦੇ ਮਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਾਵ-ਭਾਵ ਤੋਂ ਸਮਝ ਕੇ ਬਲਵਾਨ ਸੌਮਿਤ੍ਰੀ ਨੇ ਰਾਮ ਦੀ ਮਰਜ਼ੀ ਅਨੁਸਾਰ ਚਿਤਾ ਬਣਾਈ।
6.116.22
नहि रामं तदा कश्चित् कालान्तकयमोपमम्।
अनुनेतुमथो वक्तुं द्रष्टुं वाप्यशकत् सुहृत् ॥ ६.११६.२२ ॥
ਉਸ ਵੇਲੇ ਕਾਲ ਅਤੇ ਯਮ ਵਰਗੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਮਨਾਉਣ, ਬੋਲਣ ਜਾਂ ਵੇਖਣ ਦੀ ਵੀ ਕਿਸੇ ਮਿੱਤਰ ਵਿੱਚ ਹਿੰਮਤ ਨਾ ਪਈ।
6.116.23
अधोमुखं स्थितं रामं ततः कृत्वा प्रदक्षिणम्।
उपावर्तत वैदेही दीप्यमानं हुताशनम् ॥ ६.११६.२३ ॥
ਫਿਰ ਸਿਰ ਝੁਕਾਏ ਖੜ੍ਹੇ ਰਾਮ ਦੀ ਪ੍ਰਦਕਸ਼ਣਾ ਕਰਕੇ ਵੈਦੇਹੀ ਬਲਦੀ ਅਗਨੀ ਵੱਲ ਮੁੜੀ।
6.116.24
प्रणम्य दैवतेभ्यश्च ब्राह्मणेभ्यश्च मैथिली।
बद्धाञ्जलिपुटा चेदमुवाचाग्निसमीपतः ॥ ६.११६.२४ ॥
ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਕੇ ਮੈਥਿਲੀ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਅਗਨੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇਹ ਬੋਲੀ।
6.116.25
यथा मे हृदयं नित्यं नापसर्पति राघवात्।
तथा लोकस्य साक्षी मां सर्वतः पातु पावकः ॥ ६.११६.२५ ॥
ਮੇਰਾ ਹਿਰਦਾ ਸਦਾ ਰਾਘਵ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਡੋਲਿਆ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਾਕਸ਼ੀ ਅਗਨੀ ਦੇਵ ਮੇਰੀ ਸਭ ਪਾਸਿਓਂ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ।
6.116.26
यथा मां शुद्धचारित्रां दुष्टां जानाति राघवः।
तथा लोकस्य साक्षी मां सर्वतः पातु पावकः ॥ ६.११६.२६ ॥
ਰਾਘਵ ਮੈਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਆਚਰਨ ਵਾਲੀ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਦੁਸ਼ਟ ਨਹੀਂ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਾਕਸ਼ੀ ਅਗਨੀ ਦੇਵ ਮੇਰੀ ਸਭ ਪਾਸਿਓਂ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ।
6.116.27
कर्मणा मनसा वाचा यथा नातिचराम्यहम्।
राघवं सर्वधर्मज्ञं तथा मां पातु पावकः ॥ ६.११६.२७ ॥
ਕਰਮ, ਮਨ ਅਤੇ ਬੋਲ ਨਾਲ ਸਰਬਧਰਮ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਰਾਘਵ ਦਾ ਮੈਂ ਕਦੇ ਉਲੰਘਣ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਤਿਵੇਂ ਅਗਨੀ ਦੇਵ ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ।
6.116.28
आदित्यो भगवान् वायुर्दिशश्चन्द्रस्तथैव च।
अहश्चापि तथा संध्ये रात्रिश्च पृथिवी तथा।
यथान्येऽपि विजानन्ति तथा चारित्रसंयुताम् ॥ ६.११६.२८ ॥
ਭਗਵਾਨ ਆਦਿਤਿਆ, ਵਾਯੂ, ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ, ਚੰਦਰਮਾ, ਦਿਨ, ਦੋਵੇਂ ਸੰਧਿਆਵਾਂ, ਰਾਤ ਅਤੇ ਧਰਤੀ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਵੀ ਜਿਵੇਂ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਸੁਚਰਿਤ੍ਰ ਜਾਣਨ।
6.116.29
एवमुक्त्वा तु वैदेही परिक्रम्य हुताशनम्।
विवेश ज्वलनं दीप्तं निःशङ्केनान्तरात्मना ॥ ६.११६.२९ ॥
ਏਵੇਂ ਆਖ ਕੇ ਵੈਦੇਹੀ ਨੇ ਅਗਨੀ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਨਿਡਰ ਅੰਤਰਾਤਮਾ ਨਾਲ ਬਲਦੀ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ।
6.116.30
जनश्च सुमहांस्तत्र बालवृद्धसमाकुलः।
ददर्श मैथिलीं दीप्तां प्रविशन्तीं हुताशनम् ॥ ६.११६.३० ॥
ਉੱਥੇ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਵੱਡੀ ਭੀੜ ਨੇ ਚਮਕਦੀ ਮੈਥਿਲੀ ਨੂੰ ਅਗਨੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਵੇਖਿਆ।
6.116.31
सा तप्तनवहेमाभा तप्तकाञ्चनभूषणा।
पपात ज्वलनं दीप्तं सर्वलोकस्य संनिधौ ॥ ६.११६.३१ ॥
ਤਪਾਏ ਹੋਏ ਨਵੇਂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਆਭਾ ਵਾਲੀ, ਤਪਾਏ ਸੋਨੇ ਦੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਉਹ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਬਲਦੀ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਜਾ ਡਿੱਗੀ।
6.116.32
ददृशुस्तां विशालाक्षीं पतन्तीं हव्यवाहनम्।
सीतां सर्वाणि रूपाणि रुक्मवेदिनिभां तदा ॥ ६.११६.३२ ॥
ਵੱਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਉਸ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਹਵਿਆਂ ਢੋਣ ਵਾਲੀ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦਿਆਂ ਵੇਖਿਆ; ਉਸ ਵੇਲੇ ਉਹ ਹਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਦੀ ਵੇਦੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੀ ਸੀ।
6.116.33
ददृशुस्तां महाभागां प्रविशन्तीं हुताशनम्।
ऋषयो देवगन्धर्वा यज्ञे पूर्णाहुतीमिव ॥ ६.११६.३३ ॥
ਮਹਾਭਾਗਾ ਉਸ ਨੂੰ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੁੰਦਿਆਂ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਨੇ ਵੇਖਿਆ; ਜਿਵੇਂ ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਪੂਰਨਾਹੁਤੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੋਵੇ।
6.116.34
प्रचुक्रुशुः स्त्रियः सर्वास्तां दृष्ट्वा हव्यवाहने।
पतन्तीं संस्कृतां मन्त्रैर्वसोर्धारामिवाध्वरे ॥ ६.११६.३४ ॥
ਉਸ ਨੂੰ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦਿਆਂ ਵੇਖ ਕੇ ਸਾਰੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਉੱਚੀ ਉੱਚੀ ਵਿਲਕ ਉੱਠੀਆਂ; ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਸੰਸਕਾਰੀ ਉਹ ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਵਸੁਧਾਰਾ ਵਾਂਗ ਡਿੱਗੀ।
6.116.35
ददृशुस्तां त्रयो लोका देवगन्धर्वदानवाः।
शप्तां पतन्तीं निरये त्रिदिवाद् देवतामिव ॥ ६.११६.३५ ॥
ਤਿੰਨੇ ਲੋਕਾਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ ਤੇ ਦਾਨਵਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ; ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਾਪੀ ਹੋਈ ਕੋਈ ਦੇਵੀ ਸਵਰਗ ਤੋਂ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਰਹੀ ਹੋਵੇ।
6.116.36
तस्यामग्निं विशन्त्यां तु हाहेति विपुलः स्वनः।
रक्षसां वानराणां च सम्बभूवाद्भुतोपमः ॥ ६.११६.३६ ॥
ਉਸ ਦੇ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੁੰਦਿਆਂ ਹੀ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਤੇ ਵਾਨਰਾਂ ਵਿੱਚ "ਹਾਇ" ਦੀ ਵੱਡੀ ਆਵਾਜ਼ ਉੱਠੀ; ਉਹ ਕਿਸੇ ਅਦਭੁਤ ਘਟਨਾ ਵਰਗੀ ਸੀ।