รามายณะของวาลมีกิ · สรรค 6.116
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.116.1
एवमुक्ता तु वैदेही परुषं रोमहर्षणम्।
राघवेण सरोषेण श्रुत्वा प्रव्यथिताभवत् ॥ ६.११६.१ ॥
เมื่อถูกกล่าวเช่นนั้น พระวิเทหีรู้สึกเจ็บปวดยิ่งนัก เมื่อได้ฟังถ้อยคำอันรุนแรงและชวนให้ขนลุกเช่นนั้นจากพระราฆวะ ผู้กำลังโกรธอยู่
6.116.2
सा तदाश्रुतपूर्वं हि जने महति मैथिली।
श्रुत्वा भर्तुर्वचो घोरं लज्जयावनताभवत् ॥ ६.११६.२ ॥
ในท่ามกลางผู้คนมากมายเช่นนั้น พระไมถิลีได้ฟังถ้อยคำอันน่าสะพรึงจากพระสวามี ซึ่งเป็นสิ่งที่นางไม่เคยได้ยินมาก่อน จึงก้มศีรษะลงด้วยความละอาย
6.116.3
प्रविशन्तीव गात्राणि स्वानि सा जनकात्मजा।
वाक्शरैस्तैः सशल्येव भृशमश्रूण्यवर्तयत् ॥ ६.११६.३ ॥
ราวกับถ้อยคำอันเปรียบเหมือนลูกศรเหล่านั้นกำลังแทงทะลุเข้าไปในร่างกายของนาง ราวกับนางถูกหนามทิ่ม ธิดาของพระชนกจึงหลั่งน้ำตาออกมาอย่างมาก
6.116.4
ततो बाष्पपरिक्लिन्नं प्रमार्जन्ती स्वमाननम्।
शनैर्गद्गदया वाचा भर्तारमिदमब्रवीत् ॥ ६.११६.४ ॥
แล้วนางก็เช็ดใบหน้าที่เปียกชุ่มด้วยน้ำตา และกล่าวถ้อยคำเหล่านี้แก่พระสวามีด้วยเสียงที่สะอื้นและแผ่วเบา
6.116.5
किं मामसदृशं वाक्यमीदृशं श्रोत्रदारुणम्।
रूक्षं श्रावयसे वीर प्राकृतः प्राकृतामिव ॥ ६.११६.५ ॥
ข้าแต่วีรบุรุษ เหตุใดท่านจึงกล่าวถ้อยคำอันไม่สมควรกับข้า ถ้อยคำที่หยาบกระด้างและบาดหูเช่นนี้ ประหนึ่งว่าชายสามัญกล่าวกับหญิงสามัญอย่างนั้นหรือ
6.116.6
न तथास्मि महाबाहो यथा मामवगच्छसि।
प्रत्ययं गच्छ मे स्वेन चारित्रेणैव ते शपे ॥ ६.११६.६ ॥
ข้าแต่ผู้มีแขนอันทรงพลัง ข้าไม่ได้เป็นดังที่ท่านเข้าใจข้า ขอท่านจงวางใจในความประพฤติของข้าเอง ข้าขอสาบานต่อท่าน
6.116.7
पृथक्स्त्रीणां प्रचारेण जातिं त्वं परिशङ्कसे।
परित्यजैनां शङ्कां तु यदि तेऽहं परीक्षिता ॥ ६.११६.७ ॥
หากท่านสงสัยในธรรมชาติของข้า เพราะการกระทำของสตรีทั่วไป ก็จงละความสงสัยนี้เสีย หากท่านได้ทดสอบข้าแล้ว
6.116.8
यदहं गात्रसंस्पर्शं गतास्मि विवशा प्रभो।
कामकारो न मे तत्र दैवं तत्रापराध्यति ॥ ६.११६.८ ॥
ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้า ข้าตกอยู่ในภาวะไร้อำนาจเมื่อถูกต้องตัวอย่างนั้น ความปรารถนาของข้าไม่ได้มีส่วนผิดในเรื่องนั้น โชคชะตาต่างหากที่เป็นต้นเหตุ
6.116.9
मदधीनं तु यत् तन्मे हृदयं त्वयि वर्तते।
पराधीनेषु गात्रेषु किं करिष्याम्यनीश्वरी ॥ ६.११६.९ ॥
หัวใจของข้าซึ่งอยู่ในอำนาจของข้าเอง ได้ผูกพันอยู่กับท่าน แต่เมื่อร่างกายอยู่ใต้อำนาจของผู้อื่น ข้าผู้ไร้อำนาจจะทำอะไรได้เล่า
6.116.10
सह संवृद्धभावेन संसर्गेण च मानद।
यदि तेऽहं न विज्ञाता हता तेनास्मि शाश्वतम् ॥ ६.११६.१० ॥
ข้าแต่ผู้มอบเกียรติ หากท่านไม่รู้จักข้า ทั้งจากความรักที่เติบโตมาอย่างยาวนานและจากการอยู่ร่วมกัน ข้าก็พินาศไปชั่วนิรันดร์เพราะเหตุนั้นเอง
6.116.11
प्रेषितस्ते महावीरो हनुमानवलोककः।
लङ्कास्थाहं त्वया राजन् किं तदा न विसर्जिता ॥ ६.११६.११ ॥
ข้าแต่พระราชา เมื่อวีรบุรุษผู้ยิ่งใหญ่ คือหนุมาน ซึ่งท่านส่งไปสอดแนม พบข้าอยู่ในลงกา เหตุใดท่านจึงไม่ปล่อยข้าไปในตอนนั้นเล่า
6.116.12
प्रत्यक्षं वानरस्यास्य तद्वाक्यसमनन्तरम्।
त्वया संत्यक्तया वीर त्यक्तं स्याज्जीवितं मया ॥ ६.११६.१२ ॥
ข้าแต่วีรบุรุษ หากท่านได้ละทิ้งข้าต่อหน้าลิงตัวนี้ทันทีหลังจากคำพูดของเขา ข้าก็คงได้สละชีวิตของข้าไปแล้ว
6.116.13
न वृथा ते श्रमोऽयं स्यात् संशये न्यस्य जीवितम्।
सुहृज्जनपरिक्लेशो न चायं विफलस्तव ॥ ६.११६.१३ ॥
ความพยายามของท่านนี้จะไม่สูญเปล่า แม้ท่านจะวางชีวิตไว้ในความสงสัย และความลำบากที่มิตรสหายของท่านได้ทนแล้วก็ไม่ไร้ผลสำหรับท่านเช่นกัน
6.116.14
त्वया तु नृपशार्दूल रोषमेवानुवर्तता।
लघुनेव मनुष्येण स्त्रीत्वमेव पुरस्कृतम् ॥ ६.११६.१४ ॥
ข้าแต่ผู้ประเสริฐในหมู่กษัตริย์ แต่ท่านกลับทำตามเพียงความโกรธของตน ประหนึ่งบุรุษต่ำช้า ท่านละทิ้งหน้าที่ของความเป็นชาย และยกเอาเพียงความเป็นหญิงของข้าขึ้นมาเป็นเหตุ
6.116.15
अपदेशेन जनकान्नोत्पत्तिर्वसुधातलात्।
मम वृत्तं च वृत्तज्ञ बहु ते न पुरस्कृतम् ॥ ६.११६.१५ ॥
โดยอ้างว่าข้าไม่ได้เกิดจากพระชนก แต่เกิดจากผิวดินของแผ่นดิน ข้าแต่ผู้รู้จักความประพฤติ ท่านให้ความสำคัญแก่ความประพฤติของข้าน้อยมากนัก
6.116.16
न प्रमाणीकृतः पाणिर्बाल्ये मम निपीडितः।
मम भक्तिश्च शीलं च सर्वं ते पृष्ठतः कृतम् ॥ ६.११६.१६ ॥
ท่านไม่ได้ถือเอามือของข้าเป็นที่ยึดถือ มือที่ข้าได้จับไว้เมื่อครั้งยังเยาว์ ท่านได้เอาความภักดีและความประพฤติทั้งหมดของข้าไปไว้ข้างหลัง
6.116.17
उवाच लक्ष्मणं सीता दीनं ध्यानपरायणम् ॥ ६.११६.१७ ॥
พระสีดาตรัสกับพระลักษมณ์ผู้โศกเศร้า ซึ่งจมอยู่ในความครุ่นคิด
6.116.18
चितां मे कुरु सौमित्रे व्यसनस्यास्य भेषजम्।
मिथ्यापवादोपहता नाहं जीवितुमुत्सहे ॥ ६.११६.१८ ॥
ข้าแต่พระโสมิตรา จงเตรียมกองเพลิงสำหรับข้า นั่นคือยาแก้ทุกข์ภัยนี้ ข้าถูกคำกล่าวหาอันเท็จทำร้าย จึงไม่มีความกล้าที่จะมีชีวิตอยู่ต่อไป
6.116.19
अप्रीतेन गुणैर्भर्त्रा त्यक्ताया जनसंसदि।
या क्षमा मे गतिर्गन्तुं प्रवेक्ष्ये हव्यवाहनम् ॥ ६.११६.१९ ॥
ข้าถูกทอดทิ้งกลางที่ประชุมของประชาชนโดยสวามีผู้ไม่พอใจในคุณงามความดีของข้า ข้าจะเข้าสู่กองไฟ เพราะนั่นเป็นทางเดียวที่เหมาะสมสำหรับข้าเหลืออยู่
6.116.20
एवमुक्तस्तु वैदेह्या लक्ष्मणः परवीरहा।
अमर्षवशमापन्नो राघवं समुदैक्षत ॥ ६.११६.२० ॥
เมื่อพระวิเทหีตรัสเช่นนั้นแล้ว พระลักษมณ์ผู้สังหารวีรบุรุษของข้าศึก ถูกความโกรธครอบงำ จึงจ้องมองไปยังพระราฆวะ
6.116.21
स विज्ञाय मनश्छन्दं रामस्याकारसूचितम्।
चितां चकार सौमित्रिर्मते रामस्य वीर्यवान् ॥ ६.११६.२१ ॥
ลักษมณ์ผู้กล้าหาญ เมื่อรู้ความปรารถนาในใจของพระราม ซึ่งปรากฏออกมาในท่าทางของพระองค์ จึงก่อกองไฟตามพระทัยของพระราม
6.116.22
नहि रामं तदा कश्चित् कालान्तकयमोपमम्।
अनुनेतुमथो वक्तुं द्रष्टुं वाप्यशकत् सुहृत् ॥ ६.११६.२२ ॥
ไม่มีมิตรสหายผู้ใดกล้าปลอบโยนพระราม ผู้เปรียบเสมือนความตายและพระยม จะกล่าวคำใดกับพระองค์ก็ไม่กล้า แม้แต่จะมองพระองค์ก็ไม่กล้า
6.116.23
अधोमुखं स्थितं रामं ततः कृत्वा प्रदक्षिणम्।
उपावर्तत वैदेही दीप्यमानं हुताशनम् ॥ ६.११६.२३ ॥
จากนั้น พระนางไวเทหีเดินเวียนรอบพระราม ผู้ยืนก้มพระพักตร์อยู่ แล้วหันไปยังกองไฟที่ลุกโชน
6.116.24
प्रणम्य दैवतेभ्यश्च ब्राह्मणेभ्यश्च मैथिली।
बद्धाञ्जलिपुटा चेदमुवाचाग्निसमीपतः ॥ ६.११६.२४ ॥
พระนางไมถิลีถวายความนอบน้อมแก่เทวดาและพราหมณ์ทั้งหลาย ประนมมือไว้ แล้วตรัสถ้อยคำเหล่านี้ใกล้กองไฟ
6.116.25
यथा मे हृदयं नित्यं नापसर्पति राघवात्।
तथा लोकस्य साक्षी मां सर्वतः पातु पावकः ॥ ६.११६.२५ ॥
ดังที่ใจของหม่อมฉันไม่เคยห่างไปจากพระราฆวะเลย ขอให้พระปาวกะ ผู้เป็นพยานของโลกทั้งหลาย คุ้มครองหม่อมฉันไปทุกทิศทาง
6.116.26
यथा मां शुद्धचारित्रां दुष्टां जानाति राघवः।
तथा लोकस्य साक्षी मां सर्वतः पातु पावकः ॥ ६.११६.२६ ॥
ดังที่พระราฆวะทรงรู้ว่าหม่อมฉันมีความประพฤติบริสุทธิ์ มิใช่ผู้ชั่วร้าย ขอให้พระปาวกะ ผู้เป็นพยานของโลกทั้งหลาย คุ้มครองหม่อมฉันไปทุกทิศทาง
6.116.27
कर्मणा मनसा वाचा यथा नातिचराम्यहम्।
राघवं सर्वधर्मज्ञं तथा मां पातु पावकः ॥ ६.११६.२७ ॥
ดังที่หม่อมฉันไม่เคยล่วงละเมิดต่อพระราฆวะ ผู้ทรงรู้ธรรมทั้งปวง ทั้งด้วยการกระทำ ด้วยใจ หรือด้วยวาจา ขอให้พระปาวกะคุ้มครองหม่อมฉันเช่นนั้น
6.116.28
आदित्यो भगवान् वायुर्दिशश्चन्द्रस्तथैव च।
अहश्चापि तथा संध्ये रात्रिश्च पृथिवी तथा।
यथान्येऽपि विजानन्ति तथा चारित्रसंयुताम् ॥ ६.११६.२८ ॥
ขอให้พระอาทิตย์ผู้ทรงเกียรติ ลม ทิศทั้งหลาย พระจันทร์ เช่นเดียวกับกลางวัน สองสนธยา กลางคืน และแผ่นดิน รวมทั้งสิ่งอื่นทั้งปวง ได้รู้ว่าหม่อมฉันประกอบด้วยความประพฤติที่ดีงาม
6.116.29
एवमुक्त्वा तु वैदेही परिक्रम्य हुताशनम्।
विवेश ज्वलनं दीप्तं निःशङ्केनान्तरात्मना ॥ ६.११६.२९ ॥
เมื่อตรัสดังนี้แล้ว พระนางไวเทหีเดินเวียนรอบกองไฟ แล้วเข้าสู่เปลวไฟที่ลุกโชน ด้วยจิตใจที่ไม่หวาดหวั่น
6.116.30
जनश्च सुमहांस्तत्र बालवृद्धसमाकुलः।
ददर्श मैथिलीं दीप्तां प्रविशन्तीं हुताशनम् ॥ ६.११६.३० ॥
ที่นั่นมีผู้คนจำนวนมาก ทั้งเด็กและผู้เฒ่าแออัดกันอยู่ ได้เห็นพระนางไมถิลีผู้เรืองรองกำลังเข้าสู่กองไฟ
6.116.31
सा तप्तनवहेमाभा तप्तकाञ्चनभूषणा।
पपात ज्वलनं दीप्तं सर्वलोकस्य संनिधौ ॥ ६.११६.३१ ॥
พระนางงดงามดั่งทองคำที่เพิ่งหลอมใหม่ ประดับด้วยเครื่องอาภรณ์ทองคำที่หลอมแล้ว ได้ทรงพระองค์ลงสู่กองไฟที่ลุกโชน ต่อหน้าโลกทั้งปวง
6.116.32
ददृशुस्तां विशालाक्षीं पतन्तीं हव्यवाहनम्।
सीतां सर्वाणि रूपाणि रुक्मवेदिनिभां तदा ॥ ६.११६.३२ ॥
ทุกคนได้เห็นพระนางสีดาผู้มีดวงตากว้างใหญ่กำลังตกลงสู่ไฟบูชา ในขณะนั้นพระนางส่องประกายทุกส่วน ดุจแท่นบูชาทองคำ
6.116.33
ददृशुस्तां महाभागां प्रविशन्तीं हुताशनम्।
ऋषयो देवगन्धर्वा यज्ञे पूर्णाहुतीमिव ॥ ६.११६.३३ ॥
ฤๅษี เทวดา และคนธรรพ์ได้เห็นผู้มีบุญยิ่งนั้นเข้าสู่กองไฟ เหมือนดั่งการถวายเครื่องบูชาครั้งสุดท้ายในพิธียัญ
6.116.34
प्रचुक्रुशुः स्त्रियः सर्वास्तां दृष्ट्वा हव्यवाहने।
पतन्तीं संस्कृतां मन्त्रैर्वसोर्धारामिवाध्वरे ॥ ६.११६.३४ ॥
เหล่าสตรีทั้งหมดเมื่อเห็นพระนางตกลงสู่กองไฟ ต่างร้องไห้เสียงดังลั่น พระนางถูกชำระด้วยมนต์ ตกลงไปดุจสายธารแห่งเครื่องบูชาที่หลั่งในพิธีบูชา
6.116.35
ददृशुस्तां त्रयो लोका देवगन्धर्वदानवाः।
शप्तां पतन्तीं निरये त्रिदिवाद् देवतामिव ॥ ६.११६.३५ ॥
โลกทั้งสาม เทวดา คนธรรพ์ และทานพได้เห็นพระนาง ดุจเทวีที่ถูกสาปตกจากสวรรค์ลงสู่นรก
6.116.36
तस्यामग्निं विशन्त्यां तु हाहेति विपुलः स्वनः।
रक्षसां वानराणां च सम्बभूवाद्भुतोपमः ॥ ६.११६.३६ ॥
เมื่อพระนางเข้าสู่กองไฟ เสียงร้องว่า "โอ้!" ดังขึ้นอย่างกึกก้องจากเหล่ารากษสและวานร เป็นเสียงที่น่าอัศจรรย์