Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 6.120

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

6.120.1

प्रतिप्रयाते काकुत्स्थे महेन्द्रः पाकशासनः।
अब्रवीत् परमप्रीतो राघवं प्राञ्जलिं स्थितम् ॥ ६.१२०.१ ॥

କାକୁତ୍ସ୍ଥ ଫେରିଯିବା ପରେ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ପାକଶାସନ ମହେନ୍ଦ୍ର ହାତ ଯୋଡ଼ି ଠିଆ ହୋଇଥିବା ରାଘବଙ୍କୁ କହିଲେ।

6.120.2

अमोघं दर्शनं राम तवास्माकं नरर्षभ।
प्रीतियुक्ताः स्म तेन त्वं ब्रूहि यन्मनसेप्सितम् ॥ ६.१२०.२ ॥

ହେ ରାମ, ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମ ଓ ଆମ ଏହି ଦର୍ଶନ ବ୍ୟର୍ଥ ହୋଇନାହିଁ। ଆମେ ତୁମ ପ୍ରତି ପ୍ରୀତିଯୁକ୍ତ; ମନରେ ଯାହା ଇଚ୍ଛା ତାହା କୁହ।

6.120.3

एवमुक्तो महेन्द्रेण प्रसन्नेन महात्मना।
सुप्रसन्नमना हृष्टो वचनं प्राह राघवः ॥ ६.१२०.३ ॥

ମହାତ୍ମା ଓ ପ୍ରସନ୍ନ ମହେନ୍ଦ୍ର ଏପରି କହିବା ପରେ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନମନା ଓ ହର୍ଷିତ ରାଘବ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।

6.120.4

यदि प्रीतिः समुत्पन्ना मयि ते विबुधेश्वर।
वक्ष्यामि कुरु मे सत्यं वचनं वदतां वर ॥ ६.१२०.४ ॥

ହେ ଦେବେଶ୍ବର, ମୋ ପ୍ରତି ତୁମର ପ୍ରୀତି ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିଲେ, ମୁଁ ଯାହା କହିବି ତାହା ସତ୍ୟରେ କର; ହେ ବକ୍ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।

6.120.5

मम हेतोः पराक्रान्ता ये गता यमसादनम्।
ते सर्वे जीवितं प्राप्य समुत्तिष्ठन्तु वानराः ॥ ६.१२०.५ ॥

ମୋ ପାଇଁ ପରାକ୍ରମରେ ଯୁଦ୍ଧ କରି ଯେଉଁ ବାନରମାନେ ଯମଲୋକ ଯାଇଛନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଜୀବନ ପାଇ ଉଠି ଠିଆ ହେଉନ୍ତୁ।

6.120.6

मत्कृते विप्रयुक्ता ये पुत्रैर्दारैश्च वानराः।
तान् प्रीतमनसः सर्वान् द्रष्टुमिच्छामि मानद ॥ ६.१२०.६ ॥

ମୋ ପାଇଁ ପୁତ୍ର ଓ ପତ୍ନୀଙ୍କ ଠାରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହୋଇଥିବା ସମସ୍ତ ବାନରଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ ମନରେ ଦେଖିବାକୁ ମୁଁ ଇଚ୍ଛା କରେ, ହେ ମାନଦାତା।

6.120.7

विक्रान्ताश्चापि शूराश्च न मृत्युं गणयन्ति च।
कृतयत्ना विपन्नाश्च जीवयैतान् पुरंदर ॥ ६.१२०.७ ॥

ଯେଉଁମାନେ ପରାକ୍ରମୀ ଓ ଶୂର, ମୃତ୍ୟୁକୁ ଗଣନା ନ କରନ୍ତି, ଚେଷ୍ଟା କରି ପଡ଼ିଛନ୍ତି—ହେ ପୁରନ୍ଦର, ଏମାନଙ୍କୁ ଜୀବିତ କର।

6.120.8

मत्प्रियेष्वभिरक्ताश्च न मृत्युं गणयन्ति ये।
त्वत्प्रसादात् समेयुस्ते वरमेतमहं वृणे ॥ ६.१२०.८ ॥

ମୋ ପ୍ରିୟଜନଙ୍କ ପ୍ରତି ଅନୁରକ୍ତ ଏବଂ ମୃତ୍ୟୁକୁ ଗଣନା ନ କରନ୍ତି ଯେଉଁମାନେ—ତୁମ ଅନୁଗ୍ରହରେ ସେମାନେ ପୁଣି ମିଳନ୍ତୁ; ଏହି ବରକୁ ମୁଁ ମାଗୁଛି।

6.120.9

नीरुजो निर्व्रणांश्चैव सम्पन्नबलपौरुषान्।
गोलाङ्गूलांस्तथर्क्षांश्च द्रष्टुमिच्छामि मानद ॥ ६.१२०.९ ॥

ରୋଗରହିତ ଓ ବ୍ରଣରହିତ, ବଳ ଓ ପୌରୁଷସମ୍ପନ୍ନ ଗୋଲାଙ୍ଗୂଳ ଓ ଋକ୍ଷମାନଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ, ହେ ମାନଦ।

6.120.10

अकाले चापि पुष्पाणि मूलानि च फलानि च।
नद्यश्च विमलास्तत्र तिष्ठेयुर्यत्र वानराः ॥ ६.१२०.१० ॥

ଅକାଳରେ ମଧ୍ୟ ଫୁଲ, ମୂଳ ଓ ଫଳ ହେଉ; ଯେଉଁଠାରେ ବାନରମାନେ ରହିବେ, ସେଠାରେ ନିର୍ମଳ ନଦୀ ବହୁ।

6.120.11

श्रुत्वा तु वचनं तस्य राघवस्य महात्मनः।
महेन्द्रः प्रत्युवाचेदं वचनं प्रीतिसंयुतम् ॥ ६.१२०.११ ॥

ମହାତ୍ମା ରାଘବଙ୍କର ସେହି ବଚନ ଶୁଣି ମହେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରୀତିପୂର୍ବକ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।

6.120.12

महानयं वरस्तात यस्त्वयोक्तो रघूत्तम।
द्विर्मया नोक्तपूर्वं च तस्मादेतद् भविष्यति ॥ ६.१२०.१२ ॥

ପ୍ରିୟ ବତ୍ସ, ହେ ରଘୁଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମେ ମାଗିଥିବା ଏହି ବର ମହାନ; ଏହା ପୂର୍ବରୁ ଦୁଇଥର ମୁଁ କହି ନ ଥିଲି; ତେଣୁ ଏହା ହେବ।

6.120.13

समुत्तिष्ठन्तु ते सर्वे हता ये युधि राक्षसैः।
ऋक्षाश्च सह गोपुच्छैर्निकृत्ताननबाहवः ॥ ६.१२०.१३ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ହତ ହୋଇଥିବା ସମସ୍ତେ ଉଠନ୍ତୁ; ଭାଲୁ ଓ ଗୋପୁଚ୍ଛ ବାନରମାନେ, ଯେଉଁମାନଙ୍କର ମୁଖ ଓ ବାହୁ କଟି ଯାଇଥିଲା, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଉଠନ୍ତୁ।

6.120.14

नीरुजो निर्व्रणाश्चैव सम्पन्नबलपौरुषाः।
समुत्थास्यन्ति हरयः सुप्ता निद्राक्षये यथा ॥ ६.१२०.१४ ॥

ଯନ୍ତ୍ରଣା ଓ କ୍ଷତରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ବଳ ଓ ପରାକ୍ରମରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ବାନରମାନେ ଉଠିବେ, ଯେପରି ଶୋଇଥିବା ଲୋକ ନିଦ୍ରା ଶେଷରେ ଉଠନ୍ତି।

6.120.15

सुहृद्भिर्बान्धवैश्चैव ज्ञातिभिः स्वजनेन च।
सर्व एव समेष्यन्ति संयुक्ताः परया मुदा ॥ ६.१२०.१५ ॥

ବନ୍ଧୁ, ଆତ୍ମୀୟ, ଜ୍ଞାତି ଓ ସ୍ୱଜନମାନଙ୍କ ସହିତ ସମସ୍ତେ ପରମ ଆନନ୍ଦରେ ପୁଣି ମିଳିତ ହେବେ।

6.120.16

अकाले पुष्पशबलाः फलवन्तश्च पादपाः।
भविष्यन्ति महेष्वास नद्यश्च सलिलायुताः ॥ ६.१२०.१६ ॥

ହେ ମହାଧନୁର୍ଧର! ଅକାଳରେ ବୃକ୍ଷସବୁ ଫୁଲରେ ରଙ୍ଗୀନ ଓ ଫଳରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବେ, ଏବଂ ନଦୀସବୁ ଜଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବେ।

6.120.17

सव्रणैः प्रथमं गात्रैरिदानीं निर्व्रणैः समैः।
ततः समुत्थिताः सर्वे सुप्त्वेव हरिसत्तमाः ॥ ६.१२०.१७ ॥

ପୂର୍ବରୁ କ୍ଷତଯୁକ୍ତ ଶରୀର ଏବେ କ୍ଷତହୀନ ଓ ସମାନ ହୋଇଛି; ତା ପରେ ଶୋଇ ଉଠିଲା ପରି ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବାନର ଉଠିଲେ।

6.120.18

बभूवुर्वानराः सर्वे किं त्वेतदिति विस्मिताः।
काकुत्स्थं परिपूर्णार्थं दृष्ट्वा सर्वे सुरोत्तमाः ॥ ६.१२०.१८ ॥

"ଏ କଣ?" ବୋଲି ସମସ୍ତ ବାନର ବିସ୍ମିତ ହେଲେ; ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଥିବା କାକୁତ୍ସ୍ଥ ରାମଙ୍କୁ ଦେଖି ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବତା ବିସ୍ମିତ ହେଲେ।

6.120.19

अब्रुवन् परमप्रीताः स्तुत्वा रामं सलक्ष्मणम्।
गच्छायोध्यामितो राजन् विसर्जय च वानरान् ॥ ६.१२०.१९ ॥

ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହିତ ରାମଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରି ସେମାନେ କହିଲେ— 'ହେ ରାଜନ୍, ଏଠାରୁ ଅଯୋଧ୍ୟାକୁ ଯାଅ ଏବଂ ବାନରମାନଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦିଅ।'

6.120.20

मैथिलीं सान्त्वयस्वैनामनुरक्तां यशस्विनीम्।
भ्रातरं भरतं पश्य त्वच्छोकाद् व्रतचारिणम् ॥ ६.१२०.२० ॥

ଯଶସ୍ବିନୀ ଏବଂ ଅନୁରକ୍ତା ମୈଥିଲୀଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦିଅ; ତୁମ ଶୋକରେ ବ୍ରତ ପାଳନ କରୁଥିବା ଭାଇ ଭରତଙ୍କୁ ଦେଖ।

6.120.21

शत्रुघ्नं च महात्मानं मातॄः सर्वाः परंतप।
अभिषेचय चात्मानं पौरान् गत्वा प्रहर्षय ॥ ६.१२०.२१ ॥

ମହାତ୍ମା ଶତ୍ରୁଘ୍ନ ଏବଂ ସମସ୍ତ ମାତାମାନଙ୍କୁ ଦେଖ; ହେ ଶତ୍ରୁତାପନ, ନିଜକୁ ଅଭିଷେକ କର ଏବଂ ପୌରଜନଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଇ ସେମାନଙ୍କୁ ହର୍ଷିତ କର।

6.120.22

एवमुक्त्वा सहस्राक्षो रामं सौमित्रिणा सह।
विमानैः सूर्यसंकाशैर्ययौ हृष्टः सुरैः सह ॥ ६.१२०.२२ ॥

ଏପରି ରାମ ଏବଂ ସୌମିତ୍ରିଙ୍କୁ କହି ସହସ୍ରାକ୍ଷ ଇନ୍ଦ୍ର ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମାନ ବିମାନରେ ହର୍ଷିତ ହୋଇ ଦେବତାମାନଙ୍କ ସହିତ ଚାଲିଗଲେ।

6.120.23

अभिवाद्य च काकुत्स्थः सर्वांस्तांस्त्रिदशोत्तमान्।
लक्ष्मणेन सह भ्रात्रा वासमाज्ञापयत् तदा ॥ ६.१२०.२३ ॥

ତା'ପରେ କାକୁତ୍ସ୍ଥ ରାମ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ଭାଇ ସହିତ ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି ସେମାନଙ୍କୁ ନିଜ ବାସସ୍ଥାନକୁ ଯିବାକୁ ଆଦେଶ ଦେଲେ।

6.120.24

ततस्तु सा लक्ष्मणरामपालिता
महाचमूर्हृष्टजना यशस्विनी।
श्रिया ज्वलन्ती विरराज सर्वतो
निशा प्रणीतेव हि शीतरश्मिना ॥ ६.१२०.२४ ॥

ତା'ପରେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ରାମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ ସେହି ମହତୀ, ଯଶସ୍ୱିନୀ ସେନା, ହର୍ଷିତ ଜନସମୂହ ସହିତ, ଶ୍ରୀରେ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ହୋଇ ସବୁଆଡ଼େ ଶୋଭିଲା; ଯେପରି ଶୀତରଶ୍ମି ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆଣି ଥିବା ରାତ୍ରି।