Rāmāyaṇa de Vālmīki · Sarga 6.125
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.125.1
अयोध्यां तु समालोक्य चिन्तयामास राघवः।
प्रियकामः प्रियं रामस्ततस्त्वरितविक्रमः ॥ ६.१२५.१ ॥
Tras contemplar Ayodhyā, el Rāghava meditó. Rāma, deseoso de lo querido y de valor veloz, entonces pensó en sus seres queridos.
6.125.2
चिन्तयित्वा ततो दृष्टिं वानरेषु न्यपातयत्।
उवाच धीमांस्तेजस्वी हनूमन्तं प्लवंगमम् ॥ ६.१२५.२ ॥
Tras reflexionar, dirigió la mirada a los monos, y el sabio y resplandeciente habló a Hanumān, el mejor de los saltarines.
6.125.3
अयोध्यां त्वरितो गत्वा शीघ्रं प्लवगसत्तम।
जानीहि कच्चित् कुशली जनो नृपतिमन्दिरे ॥ ६.१२५.३ ॥
Ve rápido a Ayodhyā, mejor de los saltarines, y averigua si la gente del palacio real está bien.
6.125.4
शृङ्गवेरपुरं प्राप्य गुहं गहनगोचरम्।
निषादाधिपतिं ब्रूहि कुशलं वचनान्मम ॥ ६.१२५.४ ॥
Al llegar a la ciudad de Śṛṅgavera, dile a Guha, señor de los Niṣādas que habita en la espesura, mi bienestar en mis palabras.
6.125.5
श्रुत्वा तु मां कुशलिनमरोगं विगतज्वरम्।
भविष्यति गुहः प्रीतः स ममात्मसमः सखा ॥ ६.१२५.५ ॥
Al oír que estoy bien, sin enfermedad ni fiebre, Guha se alegrará; él es un amigo igual a mi propio ser.
6.125.6
अयोध्यायाश्च ते मार्गं प्रवृत्तिं भरतस्य च।
निवेदयिष्यति प्रीतो निषादाधिपतिर्गुहः ॥ ६.१२५.६ ॥
El camino a Ayodhyā y las noticias de Bharata te los comunicará con gusto Guha, señor de los Niṣādas.
6.125.7
भरतस्तु त्वया वाच्यः कुशलं वचनान्मम।
सिद्धार्थं शंस मां तस्मै सभार्यं सहलक्ष्मणम् ॥ ६.१२५.७ ॥
Dile a Bharata, en mi nombre, que estoy bien. Anúnciale que he cumplido mi propósito, junto con mi esposa y Lakṣmaṇa.
6.125.8
हरणं चापि वैदेह्या रावणेन बलीयसा।
सुग्रीवेण च संवादं वालिनश्च वधं रणे ॥ ६.१२५.८ ॥
Cuéntale también del rapto de Vaidehī por el poderoso Rāvaṇa, de la alianza con Sugrīva y de la muerte de Vālin en la batalla.
6.125.9
मैथिल्यन्वेषणं चैव यथा चाधिगता त्वया।
लङ्घयित्वा महातोयमापगापतिमव्ययम् ॥ ६.१२५.९ ॥
Cuenta también la búsqueda de Maithilī y cómo la encontraste tras cruzar las vastas aguas del océano imperecedero.
6.125.10
उपयानं समुद्रस्य सागरस्य च दर्शनम्।
यथा च कारितः सेतू रावणश्च यथा हतः ॥ ६.१२५.१० ॥
Cuenta tu llegada al océano y la visión del mar, cómo se construyó el puente y cómo Rāvaṇa fue abatido.
6.125.11
वरदानं महेन्द्रेण ब्रह्मणा वरुणेन च।
महादेवप्रसादाच्च पित्रा मम समागमम् ॥ ६.१२५.११ ॥
Cuenta de los dones concedidos por Mahendra, Brahmā y Varuṇa, de la gracia de Mahādeva y de mi reencuentro con mi padre.
6.125.12
उपयातं च मां सौम्य भरताय निवेदय।
सह राक्षसराजेन हरीणामीश्वरेण च ॥ ६.१२५.१२ ॥
Gentil amigo, informa a Bharata de que regreso junto al rey de los rākṣasas y al señor de los monos.
6.125.13
जित्वा शत्रुगणान् रामः प्राप्य चानुत्तमं यशः।
उपायाति समृद्धार्थः सह मित्रैर्महाबलैः ॥ ६.१२५.१३ ॥
Tras vencer a las huestes enemigas y alcanzar una gloria suprema, Rāma, con su propósito cumplido, regresa junto a sus poderosos aliados.
6.125.14
एतच्छ्रुत्वा यमाकारं भजते भरतस्ततः।
स च ते वेदितव्यः स्यात् सर्वं यच्चापि मां प्रति ॥ ६.१२५.१४ ॥
Al oír esto, Bharata se conducirá con la contención de Yama; y debes conocer todo lo que me concierne.
6.125.15
ज्ञेयाः सर्वे च वृत्तान्ता भरतस्येङ्गितानि च।
तत्त्वेन मुखवर्णेन दृष्ट्या व्याभाषितेन च ॥ ६.१२५.१५ ॥
Debes conocer verdaderamente todas las circunstancias de Bharata y sus señales, por el color de su rostro, por su mirada y por sus palabras.
6.125.16
सर्वकामसमृद्धं हि हस्त्यश्वरथसंकुलम्।
पितृपैतामहं राज्यं कस्य नावर्तयेन्मनः ॥ ६.१२५.१६ ॥
Un reino pleno de todos los deseos, repleto de elefantes, caballos y carros, heredado de padres y abuelos: ¿a quién no le volvería la mente hacia él?
6.125.17
संगत्या भरतः श्रीमान् राज्येनार्थी स्वयं भवेत्।
प्रशास्तु वसुधां सर्वामखिलां रघुनन्दनः ॥ ६.१२५.१७ ॥
El glorioso Bharata podría desear el reino por sí mismo; pero que Rāma, deleite de los Raghu, gobierne toda la tierra.
6.125.18
तस्य बुद्धिं च विज्ञाय व्यवसायं च वानर।
यावन्न दूरं याताः स्मः क्षिप्रमागन्तुमर्हसि ॥ ६.१२५.१८ ॥
Oh mono, habiendo comprendido su intención y su determinación, debes volver pronto, mientras no hayamos ido lejos.
6.125.19
मानुषं धारयन् रूपमयोध्यां त्वरितो ययौ ॥ ६.१२५.१९ ॥
Tomando forma humana, partió rápidamente hacia Ayodhyā.
6.125.20
अथोत्पपात वेगेन हनूमान् मारुतात्मजः।
गरुत्मानिव वेगेन जिघृक्षन्नुरगोत्तमम् ॥ ६.१२५.२० ॥
Entonces Hanumān, hijo del Viento, se elevó con velocidad, como Garuḍa deseando atrapar al mejor de los serpientes.
6.125.21
लङ्घयित्वा पितृपथं विहगेन्द्रालयं शुभम्।
गङ्गायमुनयोर्भीमं समतीत्य समागमम् ॥ ६.१२५.२१ ॥
Saltando sobre el camino de los antepasados y la morada auspiciosa del rey de las aves, y cruzando la temible confluencia del Gaṅgā y el Yamunā.
6.125.22
शृङ्गवेरपुरं प्राप्य गुहमासाद्य वीर्यवान्।
स वाचा शुभया हृष्टो हनूमानिदमब्रवीत् ॥ ६.१२५.२२ ॥
Llegado a la ciudad de Śṛṅgavera y acercándose a Guha, el poderoso Hanumān, complacido, dijo estas palabras con voz auspiciosa.
6.125.23
सखा तु तव काकुत्स्थो रामः सत्यपराक्रमः।
ससीतः सह सौमित्रिः स त्वां कुशलमब्रवीत् ॥ ६.१२५.२३ ॥
Tu amigo, el Kākutstha Rāma de verdadero valor, está con Sītā y Saumitri; ha preguntado por tu bienestar.
6.125.24
पञ्चमीमद्य रजनीमुषित्वा वचनान्मुनेः।
भरद्वाजाभ्यनुज्ञातं द्रक्ष्यस्यत्रैव राघवम् ॥ ६.१२५.२४ ॥
Habiendo morado aquí esta quinta noche por palabra del sabio, con permiso de Bharadvāja, verás aquí mismo a Rāghava.
6.125.25
एवमुक्त्वा महातेजाः सम्प्रहृष्टतनूरुहः।
उत्पपात महावेगाद् वेगवानविचारयन् ॥ ६.१२५.२५ ॥
Habiendo dicho esto, el de gran esplendor, con el cuerpo estremecido de alegría, el veloz saltó hacia arriba con gran impulso, sin vacilar.
6.125.26
सोऽपश्यद् रामतीर्थं च नदीं वालुकिनीं तथा।
वरूथीं गोमतीं चैव भीमं शालवनं तथा ॥ ६.१२५.२६ ॥
Vio el vado de Rāma, el río Vālukinī también, Varūthī y Gomatī, y el terrible bosque de Śāla.
6.125.27
प्रजाश्च बहुसाहस्रीः स्फीताञ्जनपदानपि।
स गत्वा दूरमध्वानं त्वरितः कपिकुञ्जरः ॥ ६.१२५.२७ ॥
Habiendo recorrido un largo camino, pasando también muchos miles de pueblos y prósperos países, el elefante entre los monos avanzó apresurado.
6.125.28
आससाद द्रुमान् फुल्लान् नन्दिग्रामसमीपगान्।
सुराधिपस्योपवने यथा चैत्ररथे द्रुमान् ॥ ६.१२५.२८ ॥
Llegó a los árboles florecidos cerca de Nandigrāma, que eran como los árboles del jardín Caitraratha del señor de los dioses.
6.125.29
स्त्रीभिः सपुत्रैः पौत्रैश्च रममाणैः स्वलंकृतैः।
क्रोशमात्रे त्वयोध्यायाश्चीरकृष्णाजिनाम्बरम् ॥ ६.१२५.२९ ॥
Con mujeres, hijos y nietos que se deleitaban, bien adornados; y a una distancia de un krośa de Ayodhyā, vestido con ropas de corteza y piel negra de antílope.
6.125.30
ददर्श भरतं दीनं कृशमाश्रमवासिनम्।
जटिलं मलदिग्धाङ्गं भ्रातृव्यसनकर्शितम् ॥ ६.१२५.३० ॥
Vio a Bharata, afligido y demacrado, morando en el ermitaño, de cabello enmarañado, con los miembros cubiertos de polvo, consumido por el dolor de la desgracia de su hermano.
6.125.31
फलमूलाशिनं दान्तं तापसं धर्मचारिणम्।
समुन्नतजटाभारं वल्कलाजिनवाससम् ॥ ६.१२५.३१ ॥
Que comía frutos y raíces, dueño de sí mismo, asceta que practicaba el dharma, con una densa masa de jaṭā enmarañados alzados, vestido con corteza y piel de ciervo: así vio a Bharata.
6.125.32
नियतं भावितात्मानं ब्रह्मर्षिसमतेजसम्।
पादुके ते पुरस्कृत्य प्रशासन्तं वसुंधराम् ॥ ६.१२५.३२ ॥
Firme en sus votos, de ser purificado, igual en esplendor a un brahmarṣi: aquel que, teniendo tus sandalias delante de sí, gobernaba la tierra.
6.125.33
चातुर्वर्ण्यस्य लोकस्य त्रातारं सर्वतो भयात्।
उपस्थितममात्यैश्च शुचिभिश्च पुरोहितैः ॥ ६.१२५.३३ ॥
Protector del mundo de los cuatro órdenes contra todo temor, presente y rodeado de ministros puros y sacerdotes.
6.125.34
बलमुख्यैश्च युक्तैश्च काषायाम्बरधारिभिः।
नहि ते राजपुत्रं तं चीरकृष्णाजिनाम्बरम् ॥ ६.१२५.३४ ॥
Estaba acompañado de los jefes de las tropas y de hombres con vestiduras de color azafrán; pero a tu hijo de sangre real, vestido de corteza y piel negra de antílope, no lo contemplaban.
6.125.35
परिभोक्तुं व्यवस्यन्ति पौरा वै धर्मवत्सलाः।
तं धर्ममिव धर्मज्ञं देहबन्धमिवापरम् ॥ ६.१२५.३५ ॥
Los ciudadanos, amantes del dharma, no se deciden a disfrutarlo; lo tienen por el dharma mismo, conocedor del dharma, como si fuera otro pariente de carne y hueso.
6.125.36
उवाच प्राञ्जलिर्वाक्यं हनूमान् मारुतात्मजः।
वसन्तं दण्डकारण्ये यं त्वं चीरजटाधरम् ॥ ६.१२५.३६ ॥
Hanumān, hijo del Viento, con las palmas juntas, pronunció estas palabras: «A aquel que habita en el bosque de Daṇḍaka, portador de corteza y de cabellos enmarañados — a él lo conoces.»
6.125.37
अनुशोचसि काकुत्स्थं स त्वां कौशलमब्रवीत्।
प्रियमाख्यामि ते देव शोकं त्यज सुदारुणम् ॥ ६.१२५.३७ ॥
Te afliges por Kākutstha (Rāma), pero él ha preguntado por tu bienestar. Oh señor, te traigo una buena noticia; abandona esta terrible aflicción.
6.125.38
अस्मिन् मुहूर्ते भ्रात्रा त्वं रामेण सह संगतः।
निहत्य रावणं रामः प्रतिलभ्य च मैथिलीम् ॥ ६.१२५.३८ ॥
En este mismo momento te reunirás con tu hermano Rāma. Tras dar muerte a Rāvaṇa y recuperar a Maithilī (Sītā), Rāma...
6.125.39
उपयाति समृद्धार्थः सह मित्रैर्महाबलैः।
लक्ष्मणश्च महातेजा वैदेही च यशस्विनी।
सीता समग्रा रामेण महेन्द्रेण शची यथा ॥ ६.१२५.३९ ॥
Con su propósito cumplido, Rāma regresa junto a sus poderosos aliados. Lakṣmaṇa, de gran esplendor, y la gloriosa Vaidehī están con él; Sītā está completa con Rāma, como Śacī con Indra.
6.125.40
एवमुक्तो हनुमता भरतः कैकयीसुतः।
पपात सहसा हृष्टो हर्षान्मोहमुपागमत् ॥ ६.१२५.४० ॥
Así hablado por Hanumān, Bharata, hijo de Kaikeyī, cayó de repente, rebosante de alegría; por el exceso de gozo perdió el sentido.
6.125.41
ततो मुहूर्तादुत्थाय प्रत्याश्वस्य च राघवः।
हनूमन्तमुवाचेदं भरतः प्रियवादिनम् ॥ ६.१२५.४१ ॥
Entonces, tras un momento, levantándose y recobrándose, Bharata, el Rāghava, dijo estas palabras a Hanumān, el de palabras agradables.
6.125.42
अशोकजैः प्रीतिमयैः कपिमालिङ्ग्य सम्भ्रमात्।
सिषेच भरतः श्रीमान् विपुलैरश्रुबिन्दुभिः ॥ ६.१२५.४२ ॥
Abrazando con ardor al mono Hanumān, Bharata lo empapó con abundantes lágrimas, nacidas de la alegría y llenas de afecto.
6.125.43
देवो वा मानुषो वा त्वमनुक्रोशादिहागतः।
प्रियाख्यानस्य ते सौम्य ददामि ब्रुवतः प्रियम् ॥ ६.१२५.४३ ॥
Gentil amigo, seas dios o hombre, has venido aquí por compasión. A ti, que traes una noticia agradable, te doy algo querido.
6.125.44
गवां शतसहस्रं च ग्रामाणां च शतं परम्।
सकुण्डलाः शुभाचारा भार्याः कन्यास्तु षोडश ॥ ६.१२५.४४ ॥
Cien mil vacas, cien excelentes aldeas, y dieciséis esposas y doncellas, adornadas con pendientes y de buena conducta.
6.125.45
हेमवर्णाः सुनासोरूः शशिसौम्याननाः स्त्रियः।
सर्वाभरणसम्पन्नाः सम्पन्नाः कुलजातिभिः ॥ ६.१२५.४५ ॥
Mujeres de color dorado, de hermosa nariz y muslos, de rostros gentiles como la luna, adornadas con todas las joyas y de buena familia y linaje.
6.125.46
निशम्य रामागमनं नृपात्मजः
कपिप्रवीरस्य तदाद्भुतोपमम्।
प्रहर्षितो रामदिदृक्षयाभवत्
पुनश्च हर्षादिदमब्रवीद् वचः ॥ ६.१२५.४६ ॥
Al oír la llegada de Rāma y aquel maravilloso relato del más valiente de los monos, el príncipe se llenó de alegría con deseo de ver a Rāma, y con gozo volvió a decir estas palabras.