Vedyatra वेदयात्रा
શોધો

વાલ્મીકિ રામાયણ · સર્ગ 6.13

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

શબ્દાર્થ સાથે વાંચો

6.13.1

रावणं क्रुद्धमाज्ञाय महापार्श्वो महाबलः।
मुहूर्तमनुसंचिन्त्य प्राञ्जलिर्वाक्यमब्रवीत् ॥ ६.१३.१ ॥

રાવણને ક્રોધિત જાણીને મહાબલી મહાપાર્શ્વે ક્ષણભર વિચાર કર્યો અને હાથ જોડીને આ વચન કહ્યું.

6.13.2

यः खल्वपि वनं प्राप्य मृगव्यालनिषेवितम्।
न पिबेन्मधु सम्प्राप्य स नरो बालिशो भवेत् ॥ ६.१३.२ ॥

મૃગો અને હિંસક પ્રાણીઓથી ભરેલા વનમાં પહોંચીને મધ મળ્યા છતાં જે તેને ન પીએ, તે નિશ્ચે મૂર્ખ છે.

6.13.3

ईश्वरस्येश्वरः कोऽस्ति तव शत्रुनिबर्हण।
रमस्व सह वैदेह्या शत्रूनाक्रम्य मूर्धसु ॥ ६.१३.३ ॥

હે શત્રુસંહારક! તારાથી મોટો ઈશ્વર કોણ છે? શત્રુઓને માથા પર દબાવી વૈદેહી સાથે રમણ કર.

6.13.4

बलात् कुक्कुटवृत्तेन प्रवर्तस्व महाबल।
आक्रम्याक्रम्य सीतां वै तां भुङ्क्ष्व च रमस्व च ॥ ६.१३.४ ॥

હે મહાબલી! બળપૂર્વક, કૂકડાની જેમ વારંવાર આક્રમણ કરીને વર્તો. સીતાને વારંવાર બળથી પામીને તેનો ઉપભોગ કર અને તેની સાથે રમણ કર.

6.13.5

लब्धकामस्य ते पश्चादागमिष्यति किं भयम्।
प्राप्तमप्राप्तकालं वा सर्वं प्रतिविधास्यसे ॥ ६.१३.५ ॥

તારી ઇચ્છા પૂરી થયા પછી તને શું ભય આવશે? જે આવ્યું હોય કે ન આવ્યું હોય, તે બધાનો તું પ્રતિકાર કરીશ.

6.13.6

कुम्भकर्णः सहास्माभिरिन्द्रजिच्च महाबलः।
प्रतिषेधयितुं शक्तौ सवज्रमपि वज्रिणम् ॥ ६.१३.६ ॥

કુંભકર્ણ અને અમારી સાથે મહાબલી ઇન્દ્રજિત પણ વજ્રધારી ઇન્દ્રને તેના વજ્ર સહિત રોકવા સમર્થ છે.

6.13.7

उपप्रदानं सान्त्वं वा भेदं वा कुशलैः कृतम्।
समतिक्रम्य दण्डेन सिद्धिमर्थेषु रोचये ॥ ६.१३.७ ॥

ઉપહાર, સાંત્વન કે ભેદ—કુશળ લોકોએ કરેલા હોય તોપણ—તેમને ઓળંગીને દંડથી કાર્યસિદ્ધિ મેળવવી મને ગમે છે.

6.13.8

इह प्राप्तान् वयं सर्वाञ्छत्रूंस्तव महाबल।
वशे शस्त्रप्रतापेन करिष्यामो न संशयः ॥ ६.१३.८ ॥

હે મહાબળ, અહીં આવેલા તમારા સર્વ શત્રુઓને અમે શસ્ત્રોના પ્રતાપથી વશ કરીશું; એમાં શંકા નથી.

6.13.9

एवमुक्तस्तदा राजा महापार्श्वेन रावणः।
तस्य सम्पूजयन् वाक्यमिदं वचनमब्रवीत् ॥ ६.१३.९ ॥

મહાપાર્શ્વે આમ કહ્યું ત્યારે રાજા રાવણે તેના વચનનો આદર કરીને આ વચન કહ્યું.

6.13.10

महापार्श्व निबोध त्वं रहस्यं किंचिदात्मनः।
चिरवृत्तं तदाख्यास्ये यदवाप्तं पुरा मया ॥ ६.१३.१० ॥

હે મહાપાર્શ્વ, તું મારું કોઈ ગુપ્ત રહસ્ય સાંભળ; પહેલાં મારી સાથે બનેલી તે જૂની ઘટના હું કહીશ.

6.13.11

पितामहस्य भवनं गच्छन्तीं पुञ्जिकस्थलाम्।
चञ्चूर्यमाणामद्राक्षमाकाशेऽग्निशिखामिव ॥ ६.१३.११ ॥

પિતામહ (બ્રહ્મા)ના ભવન તરફ જતી પુંજિકસ્થલાને મેં આકાશમાં અગ્નિજ્વાળા જેવી ચમકતી જોઈ.

6.13.12

सा प्रसह्य मया भुक्ता कृता विवसना ततः।
स्वयम्भूभवनं प्राप्ता लोलिता नलिनी यथा ॥ ६.१३.१२ ॥

મેં બળજબરીથી તેનો ઉપભોગ કર્યો અને તેને વસ્ત્રહીન કરી; પછી તે સ્વયંભૂ (બ્રહ્મા)ના ભવને પહોંચી, પવનથી હલાવાયેલી કમળિની જેવી.

6.13.13

तच्च तस्य तथा मन्ये ज्ञातमासीन्महात्मनः।
अथ संकुपितो वेधा मामिदं वाक्यमब्रवीत् ॥ ६.१३.१३ ॥

મને લાગે છે કે તે મહાત્માને આ વાત તે રીતે જ જ્ઞાત હતી. ત્યારે અત્યંત ક્રોધિત થયેલા બ્રહ્માએ મને આ વચન કહ્યું.

6.13.14

अद्यप्रभृति यामन्यां बलान्नारीं गमिष्यसि।
तदा ते शतधा मूर्धा फलिष्यति न संशयः ॥ ६.१३.१४ ॥

આજથી જો તું બળજબરીથી બીજી કોઈ સ્ત્રી પાસે જઈશ, તો ત્યારે તારું માથું સો ટુકડા થઈને ફાટી જશે, એમાં કોઈ શંકા નથી.

6.13.15

इत्यहं तस्य शापस्य भीतः प्रसभमेव ताम्।
नारोहये बलात् सीतां वैदेहीं शयने शुभे ॥ ६.१३.१५ ॥

આ રીતે તેના શાપથી ડરીને મેં એ વૈદેહી સીતાને બળજબરીથી એ સુંદર શય્યા પર ચડાવી નહીં.

6.13.16

सागरस्येव मे वेगो मारुतस्येव मे गतिः।
नैतद् दाशरथिर्वेद ह्यासादयति तेन माम् ॥ ६.१३.१६ ॥

મારો વેગ સાગર જેવો છે અને મારી ગતિ પવન જેવી છે. દશરથનો પુત્ર આ જાણતો નથી, તેથી તે મારી પાસે આવે છે.

6.13.17

को हि सिंहमिवासीनं सुप्तं गिरिगुहाशये।
क्रुद्धं मृत्युमिवासीनं प्रबोधयितुमिच्छति ॥ ६.१३.१७ ॥

પર્વતની ગુફામાં સૂતેલા સિંહ જેવા બેઠેલાને, કે ક્રોધિત મૃત્યુ જેવા બેઠેલાને કોણ જગાડવા ઇચ્છે?

6.13.18

न मत्तो निर्गतान् बाणान् द्विजिह्वान् पन्नगानिव।
रामः पश्यति संग्रामे तेन मामभिगच्छति ॥ ६.१३.१८ ॥

યુદ્ધમાં મારામાંથી છૂટતા દ્વિજિહ્વ સર્પો જેવા બાણોને રામ જોતો નથી; તેથી તે મારી પાસે આવે છે.

6.13.19

क्षिप्रं वज्रसमैर्बाणैः शतधा कार्मुकच्युतैः।
राममादीपयिष्यामि उल्काभिरिव कुञ्जरम् ॥ ६.१३.१९ ॥

ધનુષ્યમાંથી છૂટેલાં વજ્રસમાન બાણોથી તરત જ સો પ્રકારે રામને, મશાલોથી હાથીને બાળે તેમ, હું બાળી નાખીશ.

6.13.20

तच्चास्य बलमादास्ये बलेन महता वृतः।
उदितः सविता काले नक्षत्राणां प्रभामिव ॥ ६.१३.२० ॥

તેની સેનાને હું મોટા સૈન્યથી ઘેરીને કબજે કરીશ, સમયે ઉગેલો સૂર્ય નક્ષત્રોના પ્રકાશને હરી લે તેમ.

6.13.21

न वासवेनापि सहस्रचक्षुषा
युधास्मि शक्यो वरुणेन वा पुनः।
मया त्वियं बाहुबलेन निर्जिता
पुरा पुरी वैश्रवणेन पालिता ॥ ६.१३.२१ ॥

સહસ્ર નેત્રવાળા વાસવ કે વરુણ દ્વારા પણ યુદ્ધમાં હું જીતાઈ શકું તેમ નથી. પણ પૂર્વે વૈશ્રવણે રક્ષેલી આ પુરીને મેં બાહુબળથી જીતી છે.