Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 6.32

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

6.32.1

सा सीता तच्छिरो दृष्ट्वा तच्च कार्मुकमुत्तमम्।
सुग्रीवप्रतिसंसर्गमाख्यातं च हनूमता ॥ ६.३२.१ ॥

ସୀତା ସେହି ମସ୍ତକ ଏବଂ ସେହି ଉତ୍ତମ ଧନୁ ଦେଖିଲେ; ଏବଂ ହନୁମାନ ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କ ସହିତ ଯେଉଁ ସମ୍ପର୍କ କହିଥିଲେ, ତାହାମଧ୍ୟ ସ୍ମରଣ କଲେ।

6.32.2

नयने मुखवर्णं च भर्तुस्तत्सदृशं मुखम्।
केशान् केशान्तदेशं च तं च चूडामणिं शुभम् ॥ ६.३२.२ ॥

ଆଖି, ମୁଖର ବର୍ଣ୍ଣ, ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ମୁଖ ସଦୃଶ ସେହି ମୁଖ; କେଶ, କେଶର ପ୍ରାନ୍ତଦେଶ, ଏବଂ ସେହି ଶୁଭ ଚୂଡ଼ାମଣି।

6.32.3

एतैः सर्वैरभिज्ञानैरभिज्ञाय सुदुःखिता।
विजगर्हेऽत्र कैकेयीं क्रोशन्ती कुररी यथा ॥ ६.३२.३ ॥

ଏହି ସମସ୍ତ ଚିହ୍ନରେ ଚିହ୍ନି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖିତା ସୀତା, କାନ୍ଦୁଥିବା କୁରରୀ ପକ୍ଷୀ ପରି, ଏଠାରେ କୈକେୟୀଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କଲେ।

6.32.4

सकामा भव कैकेयि हतोऽयं कुलनन्दनः।
कुलमुत्सादितं सर्वं त्वया कलहशीलया ॥ ६.३२.४ ॥

ହେ କୈକେୟୀ, ତୁମ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ହେଲା! କୁଳର ଆନନ୍ଦ ଏ ନିହତ ହେଲେ; କଳହପ୍ରିୟ ସ୍ୱଭାବର ତୁମେ ସମସ୍ତ କୁଳକୁ ମୂଳରୁ ଉପାଡ଼ି ଦେଲ।

6.32.5

आर्येण किं नु कैकेय्याः कृतं रामेण विप्रियम्।
यन्मया चीरवसनं दत्त्वा प्रव्राजितो वनम् ॥ ६.३२.५ ॥

ଆର୍ଯ୍ୟ ରାମ କୈକେୟୀଙ୍କ ପ୍ରତି କି ଅପ୍ରିୟ କର୍ମ କରିଥିଲେ, ଯାହାଯୋଗୁଁ ମୋତେ ବଲ୍କଳ ବସ୍ତ୍ର ଦେଇ ବନକୁ ପଠାଯାଇଥିଲା?

6.32.6

एवमुक्त्वा तु वैदेही वेपमाना तपस्विनी।
जगाम जगतीं बाला छिन्ना तु कदली यथा ॥ ६.३२.६ ॥

ଏହି କଥା କହି କମ୍ପିତା ତପସ୍ୱିନୀ ବୈଦେହୀ ସୀତା, କଟା କଦଳୀ ଗଛ ପରି ସେହି ବାଳିକା ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ।

6.32.7

सा मुहूर्तात् समाश्वस्य परिलभ्याथ चेतनाम्।
तच्छिरः समुपास्थाय विललापायतेक्षणा ॥ ६.३२.७ ॥

କ୍ଷଣେ ପରେ ଆଶ୍ୱସ୍ତ ହୋଇ, ଚେତନା ଫେରି ପାଇ, ତାଙ୍କ ମସ୍ତକ ଧରି ଆୟତନୟନା ସୀତା ବିଳାପ କଲେ।

6.32.8

हा हतास्मि महाबाहो वीरव्रतमनुव्रत।
इमां ते पश्चिमावस्थां गतास्मि विधवा कृता ॥ ६.३२.८ ॥

ହାୟ, ମୁଁ ବିନଷ୍ଟ ହେଲି! ହେ ମହାବାହୁ, ବୀରବ୍ରତ ପାଳନକାରୀ, ତୁମର ଏହି ଅନ୍ତିମ ଅବସ୍ଥାକୁ ମୁଁ ପହଞ୍ଚିଲି, ବିଧବା କରାଗଲି।

6.32.9

प्रथमं मरणं नार्या भर्तुर्वैगुण्यमुच्यते।
सुवृत्तः साधुवृत्तायाः संवृत्तस्त्वं ममाग्रतः ॥ ६.३२.९ ॥

ନାରୀର ପ୍ରଥମ ମରଣ ସ୍ୱାମୀର ଅପଗୌରବ ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ସଦାଚାରୀ ସାଧ୍ୱୀ ମୋ ସମ୍ମୁଖରେ, ହେ ସଦାଚାରୀ, ତୁମେ ଏହି ଅବସ୍ଥାରେ ପଡ଼ିଲ।

6.32.10

महद् दुःखं प्रपन्नाया मग्नायाः शोकसागरे।
यो हि मामुद्यतस्त्रातुं सोऽपि त्वं विनिपातितः ॥ ६.३२.१० ॥

ଶୋକସାଗରରେ ମଗ୍ନ, ମହାଦୁଃଖ ପାଇଥିବା ମୋତେ ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଥିବା ତୁମେ ମଧ୍ୟ ପଡ଼ିଗଲ।

6.32.11

सा श्वश्रूर्मम कौसल्या त्वया पुत्रेण राघव।
वत्सेनेव यथा धेनुर्विवत्सा वत्सला कृता ॥ ६.३२.११ ॥

ହେ ରାଘବ, ମୋ ଶାଶୁ କୌଶଲ୍ୟାଙ୍କୁ ତୁମ ଦ୍ୱାରା, ପୁତ୍ର ଦ୍ୱାରା, ବାଛୁରୀ ହରାଇ ସ୍ନେହୀ ଗାଈ ପରି କରାଯାଇଛି।

6.32.12

उद्दिष्टं दीर्घमायुस्ते दैवज्ञैरपि राघव।
अनृतं वचनं तेषामल्पायुरसि राघव ॥ ६.३२.१२ ॥

ହେ ରାଘବ, ଦୈବଜ୍ଞମାନେ ମଧ୍ୟ ତୁମର ଦୀର୍ଘାୟୁ କହିଥିଲେ। ସେମାନଙ୍କ ବାକ୍ୟ ମିଥ୍ୟା ହେଲା; ହେ ରାଘବ, ତୁମେ ଅଳ୍ପାୟୁ ହେଲ।

6.32.13

अथवा नश्यति प्रज्ञा प्राज्ञस्यापि सतस्तव।
पचत्येनं तथा कालो भूतानां प्रभवो ह्ययम् ॥ ६.३२.१३ ॥

ଅଥବା ଜ୍ଞାନୀ ହୋଇ ମଧ୍ୟ ତୁମ ବୁଦ୍ଧି ନଷ୍ଟ ହୋଇଛି। କାଳ ହିଁ ଏହାକୁ ଏପରି ପରିପକ୍ବ କରେ; ଏହା ହିଁ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କର ଉତ୍ପତ୍ତିର ମୂଳ।

6.32.14

अदृष्टं मृत्युमापन्नः कस्मात् त्वं नयशास्त्रवित्।
व्यसनानामुपायज्ञः कुशलो ह्यसि वर्जने ॥ ६.३२.१४ ॥

ତୁମେ ନୀତିଶାସ୍ତ୍ର ଜାଣୁଛ, ବିପଦର ଉପାୟ ଜାଣୁଛ, ଏବଂ ସେଥିରୁ ଏଡ଼ିବାରେ ନିପୁଣ। ତଥାପି ଅଦୃଶ୍ୟ ମୃତ୍ୟୁର ଶିକାର କାହିଁକି ହେଲ?

6.32.15

तथा त्वं सम्परिष्वज्य रौद्रयातिनृशंसया।
कालरात्र्या ममाच्छिद्य हृतः कमललोचन ॥ ६.३२.१५ ॥

ଏହିପରି, ଭୟଙ୍କର ଓ ଅତି ନିର୍ଦ୍ଦୟ କାଳରାତ୍ରି ତୁମକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ମୋ ପାଖରୁ ଛଡ଼ାଇ ନେଲା, ହେ କମଳନୟନ!

6.32.16

इह शेषे महाबाहो मां विहाय तपस्विनीम्।
प्रियामिव यथा नारीं पृथिवीं पुरुषर्षभ ॥ ६.३२.१६ ॥

ହେ ମହାବାହୁ, ତପସ୍ବିନୀ ମୋତେ ଛାଡ଼ି, ପ୍ରିୟା ନାରୀକୁ ଛାଡ଼ିଥିବା ଲୋକ ପରି ତୁମେ ଏଠାରେ ପୃଥିବୀରେ ଶୋଇଛ, ହେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ!

6.32.17

अर्चितं सततं यत्नाद् गन्धमाल्यैर्मया तव।
इदं ते मत्प्रियं वीर धनुः काञ्चनभूषितम् ॥ ६.३२.१७ ॥

ମୁଁ ସର୍ବଦା ଯତ୍ନରେ ସୁଗନ୍ଧ ଓ ମାଳାରେ ତୁମର ପୂଜା କରିଛି। ହେ ବୀର, ସୁନାରେ ସଜାଯାଇଥିବା ଏ ଧନୁ ମୋର ପ୍ରିୟ; ଏହା ତୁମରି।

6.32.18

पित्रा दशरथेन त्वं श्वशुरेण ममानघ।
सर्वैश्च पितृभिः सार्धं नूनं स्वर्गे समागतः ॥ ६.३२.१८ ॥

ହେ ନିଷ୍ପାପ, ତୁମ ପିତା ଦଶରଥ, ମୋ ଶ୍ୱଶୁର, ଏବଂ ସମସ୍ତ ପିତୃପୁରୁଷଙ୍କ ସହିତ ତୁମେ ନିଶ୍ଚିତ ସ୍ୱର୍ଗରେ ମିଳିତ ହୋଇଛ।

6.32.19

दिवि नक्षत्रभूतं च महत्कर्मकृतं तथा।
पुण्यं राजर्षिवंशं त्वमात्मनः समुपेक्षसे ॥ ६.३२.१९ ॥

ସ୍ୱର୍ଗରେ ନକ୍ଷତ୍ର ହୋଇ, ମହାନ କର୍ମ କରିଥିବା ଏବଂ ପବିତ୍ର ରାଜର୍ଷି ବଂଶକୁ ତୁମେ ନିଜ ବିଷୟରେ ଅବହେଳା କରୁଛ।

6.32.20

किं मां न प्रेक्षसे राजन् किं वा न प्रतिभाषसे।
बालां बालेन सम्प्राप्तां भार्यां मां सहचारिणीम् ॥ ६.३२.२० ॥

ହେ ରାଜନ୍! ତୁମେ ମୋତେ କାହିଁକି ଦେଖୁନାହଁ? କାହିଁକି ମୋ ସହ କଥା କହୁନାହଁ? ବାଲ୍ୟାବସ୍ଥାରେ ପତ୍ନୀ ରୂପେ ପାଇଥିବା ସହଚାରିଣୀ ମୋତେ?

6.32.21

संश्रुतं गृह्णता पाणिं चरिष्यामीति यत् त्वया।
स्मर तन्नाम काकुत्स्थ नय मामपि दुःखिताम् ॥ ६.३२.२१ ॥

ହେ କାକୁତ୍ସ୍ଥ! ହାତ ଧରିବା ବେଳେ ତୁମେ ଦେଇଥିବା ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ସ୍ମରଣ କର। ଦୁଃଖିନୀ ମୋତେ ମଧ୍ୟ ସାଙ୍ଗରେ ନିଅ।

6.32.22

कस्मान्मामपहाय त्वं गतो गतिमतां वर।
अस्माल्लोकादमुं लोकं त्यक्त्वा मामपि दुःखिताम् ॥ ६.३२.२२ ॥

ହେ ଗତିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ! ମୋତେ ଛାଡ଼ି ତୁମେ କାହିଁକି ଗଲ? ଏ ଲୋକରୁ ସେ ଲୋକକୁ ଯାଉଁ ଦୁଃଖିନୀ ମୋତେ ମଧ୍ୟ କାହିଁକି ଛାଡ଼ିଲ?

6.32.23

कल्याणै रुचिरं गात्रं परिष्वक्तं मयैव तु।
क्रव्यादैस्तच्छरीरं ते नूनं विपरिकृष्यते ॥ ६.३२.२३ ॥

ମୁଁ ଶୁଭ ବାହୁରେ ଆଲିଙ୍ଗନ କରିଥିବା ତୁମ ସୁନ୍ଦର ଦେହକୁ ନିଶ୍ଚୟ ମାଂସାଶୀ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଟାଣିଟୁଣି ନେଉଛନ୍ତି।

6.32.24

अग्निष्टोमादिभिर्यज्ञैरिष्टवानाप्तदक्षिणैः।
अग्निहोत्रेण संस्कारं केन त्वं न तु लप्स्यसे ॥ ६.३२.२४ ॥

ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମାଦି ଯଜ୍ଞ, ଯଥେଷ୍ଟ ଦକ୍ଷିଣା ସହ କରିଥିବା ତୁମେ, ଅଗ୍ନିହୋତ୍ର ସହ ସଂସ୍କାର କାହାଠାରୁ ପାଇବ ନାହିଁ?

6.32.25

प्रव्रज्यामुपपन्नानां त्रयाणामेकमागतम्।
परिप्रेक्ष्यति कौसल्या लक्ष्मणं शोकलालसा ॥ ६.३२.२५ ॥

ବନବାସକୁ ଯାଇଥିବା ତିନି ଜଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କେବଳ ଜଣେ ଫେରିଥିବାର ଦେଖି, ଶୋକରେ ବ୍ୟାକୁଳ କୌଶଲ୍ୟା ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଖୋଜିବେ।

6.32.26

स तस्याः परिपृच्छन्त्या वधं मित्रबलस्य ते।
तव चाख्यास्यते नूनं निशायां राक्षसैर्वधम् ॥ ६.३२.२६ ॥

ସେ ପଚାରିଲେ, ତୁମ ମିତ୍ରସେନାର ବଧ ବିଷୟରେ ଏବଂ ରାତ୍ରିରେ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତୁମର ବଧ ବିଷୟରେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ନିଶ୍ଚୟ କୁହାଯିବ।

6.32.27

सा त्वां सुप्तं हतं ज्ञात्वा मां च रक्षोगृहं गताम्।
हृदयेनावदीर्णेन न भविष्यति राघव ॥ ६.३२.२७ ॥

ହେ ରାଘବ, ତୁମେ ନିଦ୍ରାରେ ଥିବାବେଳେ ମରିଗଲ ଓ ମୁଁ ରାକ୍ଷସଗୃହକୁ ଯାଇଛି ବୋଲି ଜାଣି, ବିଦୀର୍ଣ୍ଣ ହୃଦୟରେ ସେ ବଞ୍ଚିବ ନାହିଁ।

6.32.28

मम हेतोरनार्याया अनघः पार्थिवात्मजः।
रामः सागरमुत्तीर्य वीर्यवान् गोष्पदे हतः ॥ ६.३२.२८ ॥

ମୁଁ ଅନାର୍ଯ୍ୟା ନାରୀ ବୋଲି, ନିଷ୍ପାପ ରାଜକୁମାର ବୀର ରାମ ସମୁଦ୍ର ପାର ହୋଇ ମଧ୍ୟ ଗୋପଦରେ ମରିଗଲେ।

6.32.29

अहं दाशरथेनोढा मोहात् स्वकुलपांसनी।
आर्यपुत्रस्य रामस्य भार्या मृत्युरजायत ॥ ६.३२.२९ ॥

ମୁଁ ଦଶରଥ ପୁତ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମୋହବଶରେ ବିବାହିତା ହୋଇଛି; ମୁଁ ନିଜ କୁଳର କଳଙ୍କ। ଆର୍ଯ୍ୟପୁତ୍ର ରାମଙ୍କ ପତ୍ନୀ ହୋଇ ମୁଁ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଗଲି।

6.32.30

नूनमन्यां मया जातिं वारितं दानमुत्तमम्।
याहमद्यैव शोचामि भार्या सर्वातिथेरिह ॥ ६.३२.३० ॥

ନିଶ୍ଚୟ ମୁଁ ଅନ୍ୟ ଜନ୍ମରେ ଉତ୍ତମ ଦାନକୁ ରୋକିଥିବି; ସେଥିପାଇଁ ଆଜି ଏଠାରେ ସର୍ବାତିଥିଙ୍କ ପତ୍ନୀ ହୋଇ ମୁଁ ଶୋକ କରୁଛି।

6.32.31

साधु घातय मां क्षिप्रं रामस्योपरि रावण।
समानय पतिं पत्न्या कुरु कल्याणमुत्तमम् ॥ ६.३२.३१ ॥

ଠିକ୍ ଅଛି, ରାବଣ! ମୋତେ ଶୀଘ୍ର ରାମଙ୍କ ଉପରେ ବଧ କର। ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ପତ୍ନୀ ସହିତ ମିଳାଇ ଦିଅ, ଏବଂ ସର୍ବୋତ୍ତମ ମଙ୍ଗଳ କର।

6.32.32

शिरसा मे शिरश्चास्य कायं कायेन योजय।
रावणानुगमिष्यामि गतिं भर्तुर्महात्मनः ॥ ६.३२.३२ ॥

ମୋ ମୁଣ୍ଡ ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ସହିତ ଏବଂ ମୋ ଶରୀର ତାଙ୍କ ଶରୀର ସହିତ ଯୋଡ଼ିଦିଅ। ରାବଣ, ମହାତ୍ମା ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ପଥରେ ହିଁ ମୁଁ ଚାଲିବି।

6.32.33

इतीव दुःखसंतप्ता विललापायतेक्षणा।
भर्तुः शिरो धनुश्चैव ददर्श जनकात्मजा ॥ ६.३२.३३ ॥

ଏହିପରି ଦୁଃଖରେ ସନ୍ତପ୍ତା, ଦୀର୍ଘନୟନା ଜନକତନୟା ସୀତା ବିଳାପ କଲେ; ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଓ ଧନୁ ମଧ୍ୟ ସେ ଦେଖିଲେ।

6.32.34

एवं लालप्यमानायां सीतायां तत्र राक्षसः।
अभिचक्राम भर्तारमनीकस्थः कृताञ्जलिः ॥ ६.३२.३४ ॥

ସେଠାରେ ସୀତା ଏହିପରି ବିଳାପ କରୁଥିବା ସମୟରେ, ସୈନ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ସେ ରାକ୍ଷସ ହାତ ଯୋଡ଼ି ନିଜ ପ୍ରଭୁ ନିକଟକୁ ଆସିଲା।

6.32.35

विजयस्वार्यपुत्रेति सोऽभिवाद्य प्रसाद्य च।
न्यवेदयदनुप्राप्तं प्रहस्तं वाहिनीपतिम् ॥ ६.३२.३५ ॥

"ଆର୍ଯପୁତ୍ର, ଆପଣ ଜୟୀ ହୁଅନ୍ତୁ" ବୋଲି ପ୍ରଣାମ ଓ ପ୍ରସନ୍ନ କରି ସେ ସେନାପତି ପ୍ରହସ୍ତଙ୍କ ଆଗମନ ଜଣାଇଲା।

6.32.36

अमात्यैः सहितः सर्वैः प्रहस्तस्त्वामुपस्थितः।
तेन दर्शनकामेन अहं प्रस्थापितः प्रभो ॥ ६.३२.३६ ॥

"ସମସ୍ତ ଅମାତ୍ୟଙ୍କ ସହିତ ପ୍ରହସ୍ତ ଆପଣଙ୍କ ନିକଟରେ ଉପସ୍ଥିତ। ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିବା ଇଚ୍ଛାରେ ସେ ମୋତେ ପଠାଇଛନ୍ତି, ହେ ପ୍ରଭୋ।"

6.32.37

नूनमस्ति महाराज राजभावात् क्षमान्वित।
किंचिदात्ययिकं कार्यं तेषां त्वं दर्शनं कुरु ॥ ६.३२.३७ ॥

ମହାରାଜ, ରାଜଭାବ ହେତୁ ଆପଣ କ୍ଷମାଶୀଳ; ସେମାନଙ୍କର କୌଣସି ଜରୁରୀ କାମ ଅଛି, ଆପଣ ସେମାନଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ ଦିଅନ୍ତୁ।

6.32.38

एतच्छ्रुत्वा दशग्रीवो राक्षसप्रतिवेदितम्।
अशोकवनिकां त्यक्त्वा मन्त्रिणां दर्शनं ययौ ॥ ६.३२.३८ ॥

ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ସୂଚନା ଶୁଣି ଦଶଗ୍ରୀବ ରାବଣ ଅଶୋକବନିକା ଛାଡ଼ି ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ଭେଟିବାକୁ ଗଲେ।

6.32.39

स तु सर्वं समर्थ्यैव मन्त्रिभिः कृत्यमात्मनः।
सभां प्रविश्य विदधे विदित्वा रामविक्रमम् ॥ ६.३२.३९ ॥

ସେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସହିତ ନିଜର ସବୁ କାର୍ଯ୍ୟ ବିଚାର କରି, ରାମଙ୍କ ପରାକ୍ରମ ଜାଣି, ସଭାରେ ପ୍ରବେଶ କରି ବ୍ୟବସ୍ଥା କଲେ।

6.32.40

अन्तर्धानं तु तच्छीर्षं तच्च कार्मुकमुत्तमम्।
जगाम रावणस्यैव निर्याणसमनन्तरम् ॥ ६.३२.४० ॥

ରାବଣ ବାହାରିବା କ୍ଷଣି ତାଙ୍କର ସେହି ମସ୍ତକ ଓ ସେହି ଉତ୍ତମ ଧନୁ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଗଲା।

6.32.41

राक्षसेन्द्रस्तु तैः सार्धं मन्त्रिभिर्भीमविक्रमैः।
समर्थयामास तदा रामकार्यविनिश्चयम् ॥ ६.३२.४१ ॥

ସେତେବେଳେ ରାକ୍ଷସରାଜ ସେହି ଭୟଙ୍କର ପରାକ୍ରମୀ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସହିତ ରାମକାର୍ଯ୍ୟର ନିଶ୍ଚୟ ବିଚାର କଲେ।

6.32.42

अविदूरस्थितान् सर्वान् बलाध्यक्षान् हितैषिणः।
अब्रवीत् कालसदृशं रावणो राक्षसाधिपः ॥ ६.३२.४२ ॥

ରାକ୍ଷସାଧିପତି ରାବଣ ନିକଟରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ସମସ୍ତ ହିତୈଷୀ ସେନାପତିମାନଙ୍କୁ ସମୟୋଚିତ ବାକ୍ୟ କହିଲେ।

6.32.43

शीघ्रं भेरीनिनादेन स्फुटं कोणाहतेन मे।
समानयध्वं सैन्यानि वक्तव्यं च न कारणम् ॥ ६.३२.४३ ॥

ଭେରୀ ନିନାଦରେ, ମୋ ଆଜ୍ଞାରେ, କୋଣ ଆଘାତରେ ଶୀଘ୍ର ସୈନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଏକତ୍ର କର; କାରଣ କହିବାର ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ।

6.32.44

ततस्तथेति प्रतिगृह्य तद्वच-
स्तदैव दूताः सहसा महद् बलम्।
समानयंश्चैव समागतं च
न्यवेदयन् भर्तरि युद्धकाङ्क्षिणि ॥ ६.३२.४४ ॥

'ସେହିପରି ହେଉ' ବୋଲି ତାଙ୍କ ବାକ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରି, ଦୂତମାନେ ତତକ୍ଷଣାତ୍ ମହାସୈନ୍ୟ ଏକତ୍ର କଲେ, ଏବଂ ଏକତ୍ର ହେବା ପରେ ଯୁଦ୍ଧାକାଂକ୍ଷୀ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଜଣାଇଲେ।