ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 6.37
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.37.1
नरवानरराजानौ स तु वायुसुतः कपिः।
जाम्बवानृक्षराजश्च राक्षसश्च विभीषणः ॥ ६.३७.१ ॥
ନର ଓ ବାନରରାଜାମାନେ, ସେଇ ବାୟୁପୁତ୍ର କପି, ଋକ୍ଷରାଜ ଜାମ୍ବବାନ ଏବଂ ରାକ୍ଷସ ବିଭୀଷଣ—
6.37.2
अङ्गदो वालिपुत्रश्च सौमित्रिः शरभः कपिः।
सुषेणः सहदायादो मैन्दो द्विविद एव च ॥ ६.३७.२ ॥
ବାଳିପୁତ୍ର ଅଙ୍ଗଦ, ସୌମିତ୍ରି, କପି ଶରଭ, ନିଜ ଆତ୍ମୀୟଙ୍କ ସହିତ ସୁଷେଣ, ମୈନ୍ଦ ଏବଂ ଦ୍ୱିବିଦ ମଧ୍ୟ—
6.37.3
गजो गवाक्षः कुमुदो नलोऽथ पनसस्तथा।
अमित्रविषयं प्राप्ताः समवेताः समर्थयन् ॥ ६.३७.३ ॥
ଗଜ, ଗବାକ୍ଷ, କୁମୁଦ, ନଳ ଓ ପନସ ମଧ୍ୟ ଶତ୍ରୁ ଦେଶରେ ପହଞ୍ଚି ଏକତ୍ର ହୋଇ ପରାମର୍ଶ କଲେ—
6.37.4
इयं सा लक्ष्यते लङ्का पुरी रावणपालिता।
सासुरोरगगन्धर्वैरमरैरपि दुर्जया ॥ ६.३७.४ ॥
ରାବଣ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ, ଅସୁର, ଉରଗ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଅଜେୟ ସେହି ଲଙ୍କା ନଗରୀ ଦେଖାଯାଉଛି।
6.37.5
कार्यसिद्धिं पुरस्कृत्य मन्त्रयध्वं विनिर्णये।
नित्यं संनिहितो यत्र रावणो राक्षसाधिपः ॥ ६.३७.५ ॥
କାର୍ଯସିଦ୍ଧିକୁ ଆଗରେ ରଖି, ରାକ୍ଷସାଧିପତି ରାବଣ ସର୍ବଦା ଉପସ୍ଥିତ ଥିବା ସ୍ଥାନରେ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ପାଇଁ ପରାମର୍ଶ କର।
6.37.6
अथ तेषु ब्रुवाणेषु रावणावरजोऽब्रवीत्।
वाक्यमग्राम्यपदवत् पुष्कलार्थं विभीषणः ॥ ६.३७.६ ॥
ସେମାନେ କଥା ହେଉଥିବା ସମୟରେ, ରାବଣର କନିଷ୍ଠ ଭ୍ରାତା ବିଭୀଷଣ ସୁସଂସ୍କୃତ ଓ ଅର୍ଥପୂର୍ଣ୍ଣ ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
6.37.7
अनलः पनसश्चैव सम्पातिः प्रमतिस्तथा।
गत्वा लङ्कां ममामात्याः पुरीं पुनरिहागताः ॥ ६.३७.७ ॥
ଅନଳ, ପନସ, ସମ୍ପାତି ଓ ପ୍ରମତି — ମୋର ଏହି ଅମାତ୍ୟମାନେ ଲଙ୍କାନଗରୀକୁ ଯାଇ ପୁନର୍ବାର ଏଠାକୁ ଫେରି ଆସିଛନ୍ତି।
6.37.8
भूत्वा शकुनयः सर्वे प्रविष्टाश्च रिपोर्बलम्।
विधानं विहितं यच्च तद् दृष्ट्वा समुपस्थिताः ॥ ६.३७.८ ॥
ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ପକ୍ଷୀ ହୋଇ ଶତ୍ରୁସେନା ଭିତରେ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ ଏବଂ ସେଠାରେ କରାଯାଇଥିବା ବ୍ୟୁହ ଦେଖି ଫେରି ଆସିଛନ୍ତି।
6.37.9
संविधानं यथाहुस्ते रावणस्य दुरात्मनः।
राम तद् ब्रुवतः सर्वं याथातथ्येन मे शृणु ॥ ६.३७.९ ॥
ହେ ରାମ, ଦୁରାତ୍ମା ରାବଣଙ୍କ ବ୍ୟୁହ-ରଚନା ସେମାନେ ଯେପରି କହିଛନ୍ତି, ସେ ସବୁ ମୁଁ ଯଥାର୍ଥରେ କହୁଛି; ମୋଠାରୁ ଶୁଣନ୍ତୁ।
6.37.10
पूर्वं प्रहस्तः सबलो द्वारमासाद्य तिष्ठति।
दक्षिणं च महावीर्यौ महापार्श्वमहोदरौ ॥ ६.३७.१० ॥
ପୂର୍ବ ଦ୍ୱାରରେ ସୈନ୍ୟ ସହିତ ପ୍ରହସ୍ତ ଆସି ଠିଆ ହୋଇଛି; ଦକ୍ଷିଣ ଦ୍ୱାରରେ ମହାପରାକ୍ରମୀ ମହାପାର୍ଶ୍ୱ ଓ ମହୋଦର ରହିଛନ୍ତି।
6.37.11
इन्द्रजित् पश्चिमं द्वारं राक्षसैर्बहुभिर्वृतः।
पट्टिशासिधनुष्मद्भिः शूलमुद्गरपाणिभिः ॥ ६.३७.११ ॥
ପଶ୍ଚିମ ଦ୍ୱାରରେ ଇନ୍ଦ୍ରଜିତ ଅନେକ ରାକ୍ଷସଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି ରହିଛି; ସେମାନଙ୍କ ହାତରେ ପଟ୍ଟିଶ, ଖଡ୍ଗ, ଧନୁ, ଶୂଳ ଓ ମୁଦ୍ଗର ଅଛି।
6.37.12
नानाप्रहरणैः शूरैरावृतो रावणात्मजः।
राक्षसानां सहस्रैस्तु बहुभिः शस्त्रपाणिभिः ॥ ६.३७.१२ ॥
ରାବଣ ପୁତ୍ର ନାନା ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀ ବୀରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି ରହିଛି; ହଜାର ହଜାର ରାକ୍ଷସ ହାତରେ ଅସ୍ତ୍ର ଧରି ଠିଆ ହୋଇଛନ୍ତି।
6.37.13
युक्तः परमसंविग्नो राक्षसैः सह मन्त्रवित्।
उत्तरं नगरद्वारं रावणः स्वयमास्थितः ॥ ६.३७.१३ ॥
ମନ୍ତ୍ରଜ୍ଞ ରାବଣ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟାକୁଳ ହୋଇ, ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ସହ ସଜ୍ଜିତ ହୋଇ ନିଜେ ନଗରର ଉତ୍ତର ଦ୍ୱାରରେ ଠିଆ ହେଲା।
6.37.14
विरूपाक्षस्तु महता शूलखड्गधनुष्मता।
बलेन राक्षसैः सार्धं मध्यमं गुल्ममाश्रितः ॥ ६.३७.१४ ॥
ବିରୂପାକ୍ଷ ଶୂଳ, ଖଡ୍ଗ ଓ ଧନୁ ଧାରଣ କରିଥିବା ବୃହତ୍ ସେନା ସହ, ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ସହିତ ମଧ୍ୟ ଦଳରେ ରହିଲା।
6.37.15
एतानेवं विधान् गुल्माँल्लङ्कायां समुदीक्ष्य ते।
मामका मन्त्रिणः सर्वे शीघ्रं पुनरिहागताः ॥ ६.३७.१५ ॥
ଲଙ୍କାରେ ଏପରି ଦଳଗୁଡ଼ିକୁ ଭଲ ଭାବେ ଦେଖି, ମୋ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ଶୀଘ୍ର ପୁଣି ଏଠାକୁ ଫେରି ଆସିଲେ।
6.37.16
गजानां दशसाहस्रं रथानामयुतं तथा।
हयानामयुते द्वे च साग्रकोटिश्च रक्षसाम् ॥ ६.३७.१६ ॥
ହାତୀ ଦଶ ହଜାର, ରଥ ଦଶ ହଜାର, ଘୋଡ଼ା ବିଶ ହଜାର, ଏବଂ ରାକ୍ଷସ ଏକ କୋଟିରୁ ଅଧିକ।
6.37.17
विक्रान्ता बलवन्तश्च संयुगेष्वाततायिनः।
इष्टा राक्षसराजस्य नित्यमेते निशाचराः ॥ ६.३७.१७ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ବିକ୍ରମୀ ଓ ବଳବାନ ଏହି ଆତତାୟୀ ନିଶାଚରମାନେ ସର୍ବଦା ରାକ୍ଷସରାଜଙ୍କ ପ୍ରିୟ।
6.37.18
एकैकस्यात्र युद्धार्थे राक्षसस्य विशाम्पते।
परीवारः सहस्राणां सहस्रमुपतिष्ठते ॥ ६.३७.१८ ॥
ହେ ପ୍ରଜାପତି, ଏଠାରେ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ପ୍ରତ୍ୟେକ ରାକ୍ଷସଙ୍କ ସହ ହଜାର ହଜାର ଲୋକଙ୍କ ପରିବାର ଉପସ୍ଥିତ ରହେ।
6.37.19
एतां प्रवृत्तिं लङ्कायां मन्त्रिप्रोक्तां विभीषणः।
एवमुक्त्वा महाबाहू राक्षसांस्तानदर्शयत् ॥ ६.३७.१९ ॥
ଲଙ୍କାରେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ କହିଥିବା ଏହି ସମ୍ବାଦ କହି, ସେଇ ମହାବାହୁ ବିଭୀଷଣ ସେହି ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କୁ (ସେନା) ଦେଖାଇଲେ।
6.37.20
लङ्कायां सचिवैः सर्वं रामाय प्रत्यवेदयत्।
रामं कमलपत्राक्षमिदमुत्तरमब्रवीत् ॥ ६.३७.२० ॥
ଲଙ୍କାରେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କଠାରୁ ଯାହା ଥିଲା ସମସ୍ତ ସେ ରାମଙ୍କୁ ଜଣାଇଲେ; ତା'ପରେ କମଳପତ୍ରାକ୍ଷ ରାମଙ୍କୁ ସେ ଏହି ଉତ୍ତର କହିଲେ।
6.37.21
रावणावरजः श्रीमान् रामप्रियचिकीर्षया।
कुबेरं तु यदा राम रावणः प्रतियुद्ध्यति ॥ ६.३७.२१ ॥
ରାବଣଙ୍କ କନିଷ୍ଠ ଭ୍ରାତା ଶ୍ରୀମାନ୍ (ବିଭୀଷଣ), ରାମଙ୍କ ପ୍ରିୟ କରିବାର ଇଚ୍ଛାରେ (କହିଲେ): ହେ ରାମ, ରାବଣ କୁବେରଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କଲାବେଳେ...
6.37.22
षष्टिः शतसहस्राणि तदा निर्यान्ति राक्षसाः।
पराक्रमेण वीर्येण तेजसा सत्त्वगौरवात्।
सदृशा ह्यत्र दर्पेण रावणस्य दुरात्मनः ॥ ६.३७.२२ ॥
ସେତେବେଳେ ଷାଠିଏ ଲକ୍ଷ ରାକ୍ଷସ ବାହାରନ୍ତି; ପରାକ୍ରମ, ବୀର୍ଯ୍ୟ, ତେଜ ଓ ସତ୍ତ୍ୱ ଗୌରବରେ, ଏବଂ ଦୁରାତ୍ମା ରାବଣଙ୍କ ଦର୍ପରେ ସେମାନେ ତାଙ୍କ ସମାନ।
6.37.23
अत्र मन्युर्न कर्तव्यः कोपये त्वां न भीषये।
समर्थो ह्यसि वीर्येण सुराणामपि निग्रहे ॥ ६.३७.२३ ॥
ଏଠାରେ କ୍ରୋଧ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; ମୁଁ ତୁମକୁ କୋପାଇବାକୁ କିମ୍ବା ଭୟ ଦେଖାଇବାକୁ ଚାହେଁ ନାହିଁ। ତୁମେ ନିଜ ବୀର୍ଯ୍ୟରେ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଦମନ କରିବାରେ ସମର୍ଥ।
6.37.24
तद्भवांश्चतुरङ्गेण बलेन महता वृतम्।
व्यूह्येदं वानरानीकं निर्मथिष्यसि रावणम् ॥ ६.३७.२४ ॥
ତେଣୁ ଆପଣ ଚତୁରଙ୍ଗ ମହାସେନାରେ ଘେରି, ଏହି ବାନରସେନାକୁ ବ୍ୟୂହ କରି ରାବଣଙ୍କୁ ମଥିଦେବେ।
6.37.25
रावणावरजे वाक्यमेवं ब्रुवति राघवः।
शत्रूणां प्रतिघातार्थमिदं वचनमब्रवीत् ॥ ६.३७.२५ ॥
ରାବଣଙ୍କ ସାନ ଭାଇ ସହ ରାଘବ ଏପରି କହୁଥିବା ବେଳେ, ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ପ୍ରତିରୋଧ କରିବା ପାଇଁ ସେ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
6.37.26
पूर्वद्वारं तु लङ्काया नीलो वानरपुङ्गवः।
प्रहस्तं प्रतियोद्धा स्याद् वानरैर्बहुभिर्वृतः ॥ ६.३७.२६ ॥
ଲଙ୍କାର ପୂର୍ବ ଦ୍ୱାରରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବାନର ନୀଳ, ବହୁ ବାନରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି, ପ୍ରହସ୍ତଙ୍କୁ ପ୍ରତିରୋଧ କରିବେ।
6.37.27
अङ्गदो वालिपुत्रस्तु बलेन महता वृतः।
दक्षिणे बाधतां द्वारे महापार्श्वमहोदरौ ॥ ६.३७.२७ ॥
ବାଳିଙ୍କ ପୁତ୍ର ଅଙ୍ଗଦ, ବିଶାଳ ସେନାରେ ଘେରି, ଦକ୍ଷିଣ ଦ୍ୱାରରେ ଆକ୍ରମଣ କରନ୍ତୁ; ମହାପାର୍ଶ୍ୱ ଓ ମହୋଦରଙ୍କ ସହ ସେଠାରେ ରହନ୍ତୁ।
6.37.28
हनूमान् पश्चिमद्वारं निष्पीड्य पवनात्मजः।
प्रविशत्वप्रमेयात्मा बहुभिः कपिभिर्वृतः ॥ ६.३७.२८ ॥
ପବନପୁତ୍ର ହନୁମାନ, ଅପ୍ରମେୟ ସ୍ୱରୂପ, ବହୁ ବାନରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି, ପଶ୍ଚିମ ଦ୍ୱାର ଚାପି ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତୁ।
6.37.29
दैत्यदानवसङ्घानामृषीणां च महात्मनाम्।
विप्रकारप्रियः क्षुद्रो वरदानबलान्वितः ॥ ६.३७.२९ ॥
ଦୈତ୍ୟ-ଦାନବ ଗୋଷ୍ଠୀ ଓ ମହାତ୍ମା ଋଷିମାନଙ୍କୁ ପୀଡ଼ା ଦେଇ ଆନନ୍ଦିତ ହେଉଥିବା, ନୀଚ, ବରଦାନ ବଳରେ ଯୁକ୍ତ।
6.37.30
परिक्रमति यः सर्वान् लोकान् संतापयन् प्रजाः।
तस्याहं राक्षसेन्द्रस्य स्वयमेव वधे धृतः ॥ ६.३७.३० ॥
ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ବୁଲି ପ୍ରଜାମାନଙ୍କୁ ପୀଡ଼ା ଦେଉଥିବା ସେହି ରାକ୍ଷସରାଜଙ୍କୁ ବଧ କରିବା ପାଇଁ ମୁଁ ନିଜେ ସଂକଳ୍ପ କରିଛି।
6.37.31
उत्तरं नगरद्वारमहं सौमित्रिणा सह।
निपीड्याभिप्रवेक्ष्यामि सबलो यत्र रावणः ॥ ६.३७.३१ ॥
ମୁଁ ସୌମିତ୍ରି ସହିତ ଉତ୍ତର ନଗରଦ୍ୱାରକୁ ଚାପି, ସୈନ୍ୟ ସହିତ ରାବଣ ଯେଉଁଠି ଅଛି ସେଠାକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବି।
6.37.32
वानरेन्द्रश्च बलवानृक्षराजश्च वीर्यवान्।
राक्षसेन्द्रानुजश्चैव गुल्मे भवतु मध्यमे ॥ ६.३७.३२ ॥
ବାନରରାଜ ବଳବାନ୍, ଋକ୍ଷରାଜ ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ୍ ଏବଂ ରାକ୍ଷସରାଜଙ୍କ ଅନୁଜ ମଧ୍ୟ ମଧ୍ୟମ ଦଳରେ ରହନ୍ତୁ।
6.37.33
न चैव मानुषं रूपं कार्यं हरिभिराहवे।
एषा भवतु नः संज्ञा युद्धेऽस्मिन् वानरे बले ॥ ६.३७.३३ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ବାନରମାନେ ମାନବ ରୂପ ଧାରଣ କରିବେ ନାହିଁ; ଏହି ବାନର ସେନାରେ ଏହା ହିଁ ଆମ ସଙ୍କେତ ହେଉ।
6.37.34
वानरा एव नश्चिह्नं स्वजनेऽस्मिन् भविष्यति।
वयं तु मानुषेणैव सप्त योत्स्यामहे परान् ॥ ६.३७.३४ ॥
ଆମ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବାନରମାନେ ହିଁ ଆମ ଚିହ୍ନ ହେବେ; ଏବଂ ଆମେ ମାନବ ରୂପରେ ହିଁ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିବା।
6.37.35
अहमेव सह भ्रात्रा लक्ष्मणेन महौजसा।
आत्मना पञ्चमश्चायं सखा मम विभीषणः ॥ ६.३७.३५ ॥
ମୁଁ ମହାତେଜସ୍ୱୀ ଭାଇ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ସହିତ ରହିବି; ଏବଂ ମୋ ସଖା ବିଭୀଷଣ ପଞ୍ଚମ ହେବେ।
6.37.36
स रामः कृत्यसिद्ध्यर्थमेवमुक्त्वा विभीषणम्।
सुवेलारोहणे बुद्धिं चकार मतिमान् प्रभुः।
रमणीयतरं दृष्ट्वा सुवेलस्य गिरेस्तटम् ॥ ६.३७.३६ ॥
ସେହି ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ପ୍ରଭୁ ରାମ, କାର୍ଯ୍ୟସିଦ୍ଧି ପାଇଁ ବିଭୀଷଣଙ୍କୁ ଏହିପରି କହି ସୁବେଳ ପର୍ବତରେ ଚଢ଼ିବାର ସଂକଳ୍ପ କଲେ; ସୁବେଳ ପର୍ବତର ଅତି ରମଣୀୟ ଢାଲ ଦେଖି।
6.37.37
ततस्तु रामो महता बलेन
प्रच्छाद्य सर्वां पृथिवीं महात्मा।
प्रहृष्टरूपोऽभिजगाम लङ्कां
कृत्वा मतिं सोऽरिवधे महात्मा ॥ ६.३७.३७ ॥
ଏବେ ମହାତ୍ମା ରାମ ବିଶାଳ ସେନାରେ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀକୁ ଆଚ୍ଛାଦିତ କରି, ପ୍ରସନ୍ନ ରୂପରେ, ଶତ୍ରୁବଧର ସଂକଳ୍ପ ନେଇ ଲଙ୍କା ଆଡ଼କୁ ଅଗ୍ରସର ହେଲେ।