Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 6.42

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

6.42.1

ततस्ते राक्षसास्तत्र गत्वा रावणमन्दिरम्।
न्यवेदयन् पुरीं रुद्धां रामेण सह वानरैः ॥ ६.४२.१ ॥

ਫਿਰ ਉਹ ਰਾਖਸ਼ ਰਾਵਣ ਦੇ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਦੱਸਣ ਲੱਗੇ ਕਿ ਰਾਮ ਅਤੇ ਵਾਨਰਾਂ ਨੇ ਨਗਰੀ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ ਹੈ।

6.42.2

रुद्धां तु नगरीं श्रुत्वा जातक्रोधो निशाचरः।
विधानं द्विगुणं कृत्वा प्रासादं चाप्यरोहत ॥ ६.४२.२ ॥

ਨਗਰੀ ਘਿਰ ਗਈ ਸੁਣ ਕੇ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਨਿਸ਼ਾਚਰ ਦੁੱਗਣਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਕੇ ਮਹਿਲ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ।

6.42.3

स ददर्श वृतां लङ्कां सशैलवनकाननाम्।
असंख्येयैर्हरिगणैः सर्वतो युद्धकाङ्क्षिभिः ॥ ६.४२.३ ॥

ਪਹਾੜਾਂ, ਬਨਾਂ ਅਤੇ ਉਪਬਨਾਂ ਸਮੇਤ ਲੰਕਾ ਨੂੰ ਲੜਾਈ ਦੇ ਚਾਹਵਾਨ ਅਣਗਿਣਤ ਵਾਨਰ-ਟੋਲਿਆਂ ਨੇ ਹਰ ਪਾਸਿਓਂ ਘੇਰਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖਿਆ।

6.42.4

स दृष्ट्वा वानरैः सर्वैर्वसुधां कपिलीकृताम्।
कथं क्षपयितव्याः स्युरिति चिन्तापरोऽभवत् ॥ ६.४२.४ ॥

ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਵਾਨਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਵੇਖ ਕੇ ਉਹ ਇਹ ਸੋਚ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।

6.42.5

स चिन्तयित्वा सुचिरं धैर्यमालम्ब्य रावणः।
राघवं हरियूथांश्च ददर्शायतलोचनः ॥ ६.४२.५ ॥

ਬਹੁਤ ਦੇਰ ਸੋਚ ਕੇ, ਧੀਰਜ ਧਾਰ ਕੇ, ਵੱਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਰਾਵਣ ਨੇ ਰਾਘਵ ਅਤੇ ਵਾਨਰ-ਟੋਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।

6.42.6

राघवः सह सैन्येन मुदितो नाम पुप्लुवे।
लङ्कां ददर्श गुप्तां वै सर्वतो राक्षसैर्वृताम् ॥ ६.४२.६ ॥

ਰਾਘਵ ਰਾਮ ਸੈਨਾ ਸਮੇਤ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਉਛਲ ਪਏ; ਹਰ ਪਾਸਿਓਂ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਹੋਈ ਲੰਕਾ ਵੇਖੀ।

6.42.7

दृष्ट्वा दाशरथिर्लङ्कां चित्रध्वजपताकिनीम्।
जगाम सहसा सीतां दूयमानेन चेतसा ॥ ६.४२.७ ॥

ਦਸ਼ਰਥ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਰਾਮ ਨੇ ਰੰਗ-ਬਰੰਗੇ ਝੰਡਿਆਂ ਅਤੇ ਪਤਾਕਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਲੰਕਾ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਅਤੇ ਦੁਖੀ ਮਨ ਨਾਲ ਤੁਰੰਤ ਸੀਤਾ ਵੱਲ ਚੱਲ ਪਏ।

6.42.8

अत्र सा मृगशावाक्षी मत्कृते जनकात्मजा।
पीड्यते शोकसंतप्ता कृशा स्थण्डिलशायिनी ॥ ६.४२.८ ॥

ਮ੍ਰਿਗ-ਛਾਵੇਂ ਵਰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ ਸੀਤਾ ਮੇਰੇ ਕਾਰਨ ਇੱਥੇ ਪੀੜਤ ਹੈ; ਸੋਗ ਨਾਲ ਤਪੀ ਹੋਈ, ਕਮਜ਼ੋਰ, ਨੰਗੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪਈ ਹੈ।

6.42.9

निपीड्यमानां धर्मात्मा वैदेहीमनुचिन्तयन्।
क्षिप्रमाज्ञापयद् रामो वानरान् द्विषतां वधे ॥ ६.४२.९ ॥

ਪੀੜਤ ਵੈਦੇਹੀ ਸੀਤਾ ਬਾਰੇ ਸੋਚਦਿਆਂ ਧਰਮਾਤਮਾ ਰਾਮ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਵਾਨਰਾਂ ਨੂੰ ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਵਧ ਲਈ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ।

6.42.10

एवमुक्ते तु वचसि रामेणाक्लिष्टकर्मणा।
संघर्षमाणाः प्लवगाः सिंहनादैरनादयन् ॥ ६.४२.१० ॥

ਅਕਲਿਸ਼ਟਕਰਮਾ ਰਾਮ ਦੇ ਇਹ ਬੋਲ ਕਹਿਣ ਤੇ, ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਭਰੇ ਵਾਨਰਾਂ ਨੇ ਸ਼ੇਰ-ਗਰਜਾਂ ਨਾਲ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਗੂੰਜਾ ਦਿੱਤੀਆਂ।

6.42.12

शिखरैर्विकिरामैतां लङ्कां मुष्टिभिरेव वा।
उद्यम्य गिरिशृङ्गाणि महान्ति शिखराणि च।
तरूंश्चोत्पाट्य विविधांस्तिष्ठन्ति हरियूथपाः ॥ ६.४२.१२ ॥

ਸ਼ਿਖਰਾਂ ਨਾਲ ਜਾਂ ਮੁੱਠੀਆਂ ਨਾਲ ਹੀ ਇਸ ਲੰਕਾ ਨੂੰ ਖਿੰਡਾ ਦੇਵਾਂਗੇ, ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਪਰਬਤ-ਸ਼ਿਖਰ ਅਤੇ ਵੱਡੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਚੁੱਕ ਕੇ ਅਤੇ ਕਈ ਰੁੱਖ ਪੁੱਟ ਕੇ ਵਾਨਰ ਯੂਥਪਤੀ ਖੜ੍ਹੇ ਹਨ।

6.42.13

प्रेक्षतो राक्षसेन्द्रस्य तान्यनीकानि भागशः।
राघवप्रियकामार्थं लङ्कामारुरुहुस्तदा ॥ ६.४२.१३ ॥

ਰਾਕਸ਼ਸਰਾਜ ਦੇਖਦਾ ਰਿਹਾ, ਅਤੇ ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਉਹ ਸੈਨਾਵਾਂ ਟੋਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਕੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਲੰਕਾ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਈਆਂ।

6.42.14

ते ताम्रवक्त्रा हेमाभा रामार्थे त्यक्तजीविताः।
लङ्कामेवाभ्यवर्तन्त सालभूधरयोधिनः ॥ ६.४२.१४ ॥

ਲਾਲ ਮੂੰਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਸੋਨੇ ਵਰਗੀ ਆਭਾ ਵਾਲੇ, ਰਾਮ ਲਈ ਜਾਨ ਦੇਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਉਹ ਬਾਂਦਰ ਸਾਲ ਰੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਪਹਾੜਾਂ ਨਾਲ ਲੜਦੇ ਹੋਏ ਸਿੱਧੇ ਲੰਕਾ ਵੱਲ ਵਧੇ।

6.42.15

ते द्रुमैः पर्वताग्रैश्च मुष्टिभिश्च प्लवंगमाः।
प्राकाराग्राण्यसंख्यानि ममन्थुस्तोरणानि च ॥ ६.४२.१५ ॥

ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਂਦਰਾਂ ਨੇ ਰੁੱਖਾਂ, ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਅਤੇ ਮੁੱਕਿਆਂ ਨਾਲ ਲੰਕਾ ਦੀਆਂ ਅਣਗਿਣਤ ਕੰਧਾਂ ਦੇ ਸਿਖਰਾਂ ਅਤੇ ਤੋਰਣਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ।

6.42.16

परिखान् पूरयन्तश्च प्रसन्नसलिलाशयान्।
पांसुभिः पर्वताग्रैश्च तृणैः काष्ठैश्च वानराः ॥ ६.४२.१६ ॥

ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਵਾਲੀਆਂ ਖਾਈਆਂ ਨੂੰ ਬਾਂਦਰਾਂ ਨੇ ਮਿੱਟੀ, ਪਹਾੜੀ ਚੋਟੀਆਂ, ਘਾਹ ਅਤੇ ਲੱਕੜਾਂ ਨਾਲ ਭਰ ਦਿੱਤਾ।

6.42.17

ततः सहस्रयूथाश्च कोटियूथाश्च यूथपाः।
कोटियूथशताश्चान्ये लङ्कामारुरुहुस्तदा ॥ ६.४२.१७ ॥

ਫਿਰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਟੋਲੀਆਂ, ਕਰੋੜਾਂ ਟੋਲੀਆਂ, ਟੋਲੀ-ਨਾਇਕ, ਸੈਂਕੜੇ ਕਰੋੜਾਂ ਟੋਲੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਾਂਦਰ ਲੰਕਾ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਏ।

6.42.18

काञ्चनानि प्रमर्दन्तस्तोरणानि प्लवंगमाः।
कैलासशिखराग्राणि गोपुराणि प्रमथ्य च ॥ ६.४२.१८ ॥

ਸੋਨੇ ਦੇ ਤੋਰਣਾਂ ਨੂੰ ਕੁਚਲਦੇ ਅਤੇ ਕੈਲਾਸ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਵਰਗੇ ਗੋਪੁਰਾਂ ਨੂੰ ਢਾਹੁੰਦੇ ਬਾਂਦਰ ਅੱਗੇ ਵਧੇ।

6.42.19

आप्लवन्तः प्लवन्तश्च गर्जन्तश्च प्लवंगमाः।
लङ्कां तामभिधावन्ति महावारणसंनिभाः ॥ ६.४२.१९ ॥

ਛਾਲਾਂ ਮਾਰਦੇ, ਉਛਲਦੇ ਅਤੇ ਗਰਜਦੇ ਵੱਡੇ ਹਾਥੀਆਂ ਵਰਗੇ ਬਾਂਦਰ ਉਸ ਲੰਕਾ ਵੱਲ ਦੌੜ ਪਏ।

6.42.20

जयत्युरुबलो रामो लक्ष्मणश्च महाबलः।
राजा जयति सुग्रीवो राघवेणाभिपालितः ॥ ६.४२.२० ॥

ਉਰੁਬਲ ਰਾਮ ਅਤੇ ਮਹਾਬਲ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੀ ਜੈ ਹੋਵੇ। ਰਾਘਵ ਦੁਆਰਾ ਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਰਾਜਾ ਸੁਗਰੀਵ ਦੀ ਜੈ ਹੋਵੇ।

6.42.21

इत्येवं घोषयन्तश्च गर्जन्तश्च प्लवंगमाः।
अभ्यधावन्त लङ्कायाः प्राकारं कामरूपिणः ॥ ६.४२.२१ ॥

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੈਕਾਰੇ ਛੱਡਦੇ ਅਤੇ ਗਰਜਦੇ ਹੋਏ, ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਾਨਰ ਲੰਕਾ ਦੇ ਪ੍ਰਾਕਾਰ ਵੱਲ ਦੌੜ ਪਏ।

6.42.22

वीरबाहुः सुबाहुश्च नलश्च पनसस्तथा।
निपीड्योपनिविष्टास्ते प्राकारं हरियूथपाः।
एतस्मिन्नन्तरे चक्रुः स्कन्धावारनिवेशनम् ॥ ६.४२.२२ ॥

ਵੀਰਬਾਹੂ, ਸੁਬਾਹੂ, ਨਲ ਅਤੇ ਪਨਸ, ਇਹ ਵਾਨਰ-ਯੂਥਪਤੀ ਪ੍ਰਾਕਾਰ ਨੂੰ ਘੇਰ ਕੇ ਉਸ ਦੇ ਕੋਲ ਡੇਰਾ ਲਾ ਕੇ ਟਿਕ ਗਏ। ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਛਾਉਣੀ ਲਾਈ।

6.42.23

पूर्वद्वारं तु कुमुदः कोटिभिर्दशभिर्वृतः।
आवृत्य बलवांस्तस्थौ हरिभिर्जितकाशिभिः ॥ ६.४२.२३ ॥

ਪੂਰਬੀ ਦੁਆਰ 'ਤੇ ਬਲਵਾਨ ਕੁਮੁਦ ਦਸ ਕਰੋੜ ਵਾਨਰਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਘੇਰਾ ਪਾ ਕੇ ਖੜ੍ਹਾ ਰਿਹਾ। ਉਹ ਵਾਨਰ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਜੇਤੂ ਸਮਝਣ ਵਾਲੇ ਸਨ।

6.42.24

सहायार्थे तु तस्यैव निविष्टः प्रघसो हरिः।
पनसश्च महाबाहुर्वानरैरभिसंवृतः ॥ ६.४२.२४ ॥

ਉਸੇ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਵਾਨਰ ਪ੍ਰਘਸ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋਇਆ; ਮਹਾਬਾਹੂ ਪਨਸ ਵੀ ਵਾਨਰਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਉੱਥੇ ਹੀ ਰਿਹਾ।

6.42.25

दक्षिणद्वारमासाद्य वीरः शतबलिः कपिः।
आवृत्य बलवांस्तस्थौ विंशत्या कोटिभिर्वृतः ॥ ६.४२.२५ ॥

ਦੱਖਣੀ ਦੁਆਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਿਆ ਵੀਰ ਅਤੇ ਬਲਵਾਨ ਵਾਨਰ ਸ਼ਤਬਲਿ, ਵੀਹ ਕਰੋੜ ਵਾਨਰਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਘੇਰਾ ਪਾ ਕੇ ਖੜ੍ਹਾ ਰਿਹਾ।

6.42.26

सुषेणः पश्चिमद्वारं गत्वा तारापिता बली।
आवृत्य बलवांस्तस्थौ कोटिकोटिभिरावृतः ॥ ६.४२.२६ ॥

ਤਾਰਾ ਦੇ ਪਿਤਾ ਬਲਵਾਨ ਸੁਸ਼ੇਣ ਪੱਛਮੀ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੇ ਜਾ ਕੇ, ਕਰੋੜਾਂ-ਕਰੋੜਾਂ ਵਾਨਰਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਉਸਨੂੰ ਘੇਰ ਕੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਗਏ।

6.42.27

उत्तरद्वारमागम्य रामः सौमित्रिणा सह।
आवृत्य बलवांस्तस्थौ सुग्रीवश्च हरीश्वरः ॥ ६.४२.२७ ॥

ਉੱਤਰੀ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਰਾਮ, ਸੌਮਿਤ੍ਰੀ (ਲਕਸ਼ਮਣ) ਨਾਲ, ਅਤੇ ਵਾਨਰਰਾਜ ਸੁਗ੍ਰੀਵ, ਬਲਵਾਨ ਹੋ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਘੇਰ ਕੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਗਏ।

6.42.28

गोलाङ्गूलो महाकायो गवाक्षो भीमदर्शना।
वृतः कोट्या महावीर्यस्तस्थौ रामस्य पार्श्वतः ॥ ६.४२.२८ ॥

ਵੱਡੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲਾ ਗੋਲਾਂਗੂਲ ਅਤੇ ਭਿਆਨਕ ਦਿੱਖ ਵਾਲਾ ਗਵਾਕ੍ਸ਼, ਕਰੋੜਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਮਹਾਪਰਾਕਰਮੀ, ਰਾਮ ਦੇ ਪਾਸੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਗਏ।

6.42.29

ऋक्षाणां भीमकोपानां धूम्रः शत्रुनिबर्हणः।
वृतः कोट्या महावीर्यस्तस्थौ रामस्य पार्श्वतः ॥ ६.४२.२९ ॥

ਭਿਆਨਕ ਕ੍ਰੋਧ ਵਾਲੇ ਰਿੱਛਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਧੂਮ੍ਰ, ਕਰੋੜਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਮਹਾਪਰਾਕਰਮੀ ਹੋ ਕੇ ਰਾਮ ਦੇ ਪਾਸੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਗਿਆ।

6.42.30

संनद्धस्तु महावीर्यो गदापाणिर्विभीषणः।
वृतो यत्तैस्तु सचिवैस्तस्थौ यत्र महाबलः ॥ ६.४२.३० ॥

ਕਵਚ ਪਹਿਨੇ, ਮਹਾਪਰਾਕਰਮੀ, ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਗਦਾ ਫੜੀ ਵਿਭੀਸ਼ਣ, ਚੌਕਸ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਮਹਾਬਲ ਸੀ ਉੱਥੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਗਿਆ।

6.42.31

गजो गवाक्षो गवयः शरभो गन्धमादनः।
समन्तात् परिधावन्तो ररक्षुर्हरिवाहिनीम् ॥ ६.४२.३१ ॥

ਗਜ, ਗਵਾਕ੍ਸ਼, ਗਵਯ, ਸ਼ਰਭ ਅਤੇ ਗੰਧਮਾਦਨ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਦੌੜਦੇ ਹੋਏ ਵਾਨਰ ਸੈਨਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।

6.42.32

ततः कोपपरीतात्मा रावणो राक्षसेश्वरः।
निर्याणं सर्वसैन्यानां द्रुतमाज्ञापयत् तदा ॥ ६.४२.३२ ॥

ਤਦ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰੇ ਮਨ ਵਾਲੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਰਾਵਣ ਨੇ ਸਾਰੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਕੂਚ ਕਰਨ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ।

6.42.33

एतच्छ्रुत्वा तदा वाक्यं रावणस्य मुखेरितम्।
सहसा भीमनिर्घोषमुद्घुष्टं रजनीचरैः ॥ ६.४२.३३ ॥

ਰਾਵਣ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਨਿਕਲੇ ਇਹ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨੇ ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਭਿਆਨਕ ਗਰਜ ਨਾਲ ਅਚਾਨਕ ਜੈਕਾਰਾ ਛੱਡਿਆ।

6.42.34

ततः प्रबोधिता भेर्यश्चन्द्रपाण्डुरपुष्कराः।
हेमकोणैरभिहता राक्षसानां समन्ततः ॥ ६.४२.३४ ॥

ਫਿਰ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਚੁਫੇਰੇ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਸੋਟੀਆਂ ਨਾਲ ਵੱਜੀਆਂ, ਚੰਦਰਮਾ ਵਰਗੇ ਚਿੱਟੇ ਮੂੰਹਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਭੇਰੀਆਂ ਜਾਗ ਪਈਆਂ।

6.42.35

विनेदुश्च महाघोषाः शङ्खाः शतसहस्रशः।
राक्षसानां सुघोराणां मुखमारुतपूरिताः ॥ ६.४२.३५ ॥

ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਮੂੰਹਾਂ ਦੀ ਹਵਾ ਨਾਲ ਭਰੇ ਲੱਖਾਂ ਸ਼ੰਖ ਵੱਡੀ ਗੂੰਜ ਨਾਲ ਵੱਜ ਉੱਠੇ।

6.42.36

ते बभुः शुभनीलाङ्गाः सशङ्खा रजनीचराः।
विद्युन्मण्डलसंनद्धाः सबलाका इवाम्बुदाः ॥ ६.४२.३६ ॥

ਸੁੰਦਰ ਨੀਲੇ ਸਰੀਰਾਂ ਵਾਲੇ, ਸ਼ੰਖਾਂ ਸਮੇਤ ਉਹ ਰਾਕਸ਼ਸ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਘੇਰਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਬਗਲਿਆਂ ਸਮੇਤ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਸੋਹਣੇ ਲੱਗੇ।

6.42.37

निष्पतन्ति ततः सैन्या हृष्टा रावणचोदिताः।
समये पूर्यमाणस्य वेगा इव महोदधेः ॥ ६.४२.३७ ॥

ਫਿਰ ਰਾਵਣ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰੇਰਿਤ, ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋਈਆਂ ਫੌਜਾਂ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਉਛਲਦੇ ਮਹਾਸਾਗਰ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਵਾਂਗ ਨਿਕਲ ਪਈਆਂ।

6.42.38

ततो वानरसैन्येन मुक्तो नादः समन्ततः।
मलयः पूरितो येन ससानुप्रस्थकन्दरः ॥ ६.४२.३८ ॥

ਫਿਰ ਵਾਨਰ ਸੈਨਾ ਨੇ ਚੁਫੇਰਿਓਂ ਗਰਜ ਛੱਡੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਲਯ ਪਰਬਤ ਆਪਣੀਆਂ ਢਲਾਣਾਂ, ਪਠਾਰਾਂ ਅਤੇ ਗੁਫਾਵਾਂ ਸਮੇਤ ਭਰ ਗਿਆ।

6.42.39

शङ्खदुन्दुभिनिर्घोषः सिंहनादस्तरस्विनाम्।
पृथिवीं चान्तरिक्षं च सागरं चाभ्यनादयत् ॥ ६.४२.३९ ॥

ਸੰਖਾਂ ਅਤੇ ਦੁੰਦੁਭੀਆਂ ਦੀ ਗੂੰਜ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਯੋਧਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ੇਰ-ਗਰਜ ਨੇ ਧਰਤੀ, ਆਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਗੂੰਜਾ ਦਿੱਤਾ।

6.42.40

गजानां बृंहितैः सार्धं हयानां ह्रेषितैरपि।
रथानां नेमिनिर्घोषै रक्षसां वदनस्वनैः ॥ ६.४२.४० ॥

ਹਾਥੀਆਂ ਦੀ ਚਿੰਘਾੜ, ਘੋੜਿਆਂ ਦੀ ਹਿਣਕਾਰ, ਰਥਾਂ ਦੇ ਪਹੀਆਂ ਦੀ ਘਰਘਰਾਹਟ ਅਤੇ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਦੇ ਮੂੰਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗਰਜਾਂ ਨਾਲ।

6.42.41

एतस्मिन्नन्तरे घोरः संग्रामः समपद्यत।
रक्षसां वानराणां च यथा देवासुरे पुरा ॥ ६.४२.४१ ॥

ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਵਾਨਰਾਂ ਵਿਚਕਾਰ, ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਏ ਵਾਂਗ, ਭਿਆਨਕ ਯੁੱਧ ਛਿੜ ਪਿਆ।

6.42.42

ते गदाभिः प्रदीप्ताभिः शक्तिशूलपरश्वधैः।
निजघ्नुर्वानरान् सर्वान् कथयन्तः स्वविक्रमान् ॥ ६.४२.४२ ॥

ਉਹ ਬਲਦੀਆਂ ਗਦਾਵਾਂ, ਸ਼ਕਤੀਆਂ, ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਾਂ ਅਤੇ ਪਰਸ਼ੂਆਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸਾਰੇ ਵਾਨਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲੱਗੇ।

6.42.43

तथा वृक्षैर्महाकायाः पर्वताग्रैश्च वानराः।
निजघ्नुस्तानि रक्षांसि नखैर्दन्तैश्च वेगिनः ॥ ६.४२.४३ ॥

ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸਰੀਰ ਵਾਲੇ ਵਾਨਰਾਂ ਨੇ ਰੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਪਰਬਤ-ਸ਼ਿਖਰਾਂ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਨਹੁੰਆਂ ਤੇ ਦੰਦਾਂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।

6.42.44

राजा जयति सुग्रीव इति शब्दो महानभूत्।
राजञ्जयजयेत्युक्त्वा स्वस्वनामकथां ततः ॥ ६.४२.४४ ॥

"ਰਾਜਾ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਦੀ ਜੈ ਹੋਵੇ" ਇਹ ਵੱਡੀ ਆਵਾਜ਼ ਉੱਠੀ। "ਰਾਜੇ ਦੀ ਜੈ, ਜੈ" ਕਹਿ ਕੇ ਫਿਰ ਉਹ ਆਪੋ-ਆਪਣੇ ਨਾਮ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣਾਉਣ ਲੱਗੇ।

6.42.45

राक्षसास्त्वपरे भीमाः प्राकारस्था महीं गतान्।
वानरान् भिन्दिपालैश्च शूलैश्चैव व्यदारयन् ॥ ६.४२.४५ ॥

ਪਰ ਪ੍ਰਾਕਾਰ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਰ ਭਿਆਨਕ ਰਾਖਸ਼ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਆਏ ਵਾਨਰਾਂ ਨੂੰ ਭਿੰਦਿਪਾਲਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ੂਲਾਂ ਨਾਲ ਚੀਰਨ ਲੱਗੇ।

6.42.46

वानराश्चापि संक्रुद्धाः प्राकारस्थान् महीं गताः।
राक्षसान् पातयामासुः खमाप्लुत्य स्वबाहुभिः ॥ ६.४२.४६ ॥

ਵਾਨਰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋ ਕੇ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਛਾਲ ਮਾਰ ਕੇ ਆਪਣੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਕਾਰ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹੇ ਅਤੇ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਆਏ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਡੇਗਣ ਲੱਗੇ।

6.42.47

स सम्प्रहारस्तुमुलो मांसशोणितकर्दमः।
रक्षसां वानराणां च सम्बभूवाद्भुतोपमः ॥ ६.४२.४७ ॥

ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਵਾਨਰਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਟੱਕਰ ਹੋਈ; ਮਾਸ ਅਤੇ ਲਹੂ ਦੇ ਚਿੱਕੜ ਨਾਲ ਭਰ ਕੇ ਉਹ ਇੱਕ ਅਚੰਭੇ ਵਰਗੀ ਹੋ ਗਈ।