ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 6.5
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.5.1
सा तु नीलेन विधिवत्स्वारक्षा सुसमाहिता।
सागरस्योत्तरे तीरे साधु सा विनिवेशिता ॥ ६.५.१ ॥
ನೀಲನು ವಿಧಿಯಂತೆ ಆ ಸೇನೆಯನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಿದನು; ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತವಾದ ಆ ಸೇನೆಯನ್ನು ಸಾಗರದ ಉತ್ತರ ತೀರದಲ್ಲಿ ಸರಿಯಾಗಿ ನಿಲ್ಲಿಸಲಾಯಿತು.
6.5.2
मैन्दश्च द्विविदश्चोभौ तत्र वानरपुङ्गवौ।
विचेरतुश्च तां सेनां रक्षार्थं सर्वतोदिशम् ॥ ६.५.२ ॥
ಮೈಂದ ಮತ್ತು ದ್ವಿವಿದ ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಾನರರು ಸೇನೆಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಿದರು.
6.5.3
निविष्टायां तु सेनायां तीरे नदनदीपतेः।
पार्श्वस्थं लक्ष्मणं दृष्ट्वा रामो वचनमब्रवीत् ॥ ६.५.३ ॥
ನದಿಗಳಿಗೂ ನದಗಳಿಗೂ ಅಧಿಪತಿಯಾದ ಸಾಗರದ ತೀರದಲ್ಲಿ ಸೇನೆ ನೆಲೆಸಿದಾಗ, ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದ ಲಕ್ಷ್ಮಣನನ್ನು ನೋಡಿ ರಾಮನು ಈ ಮಾತನ್ನು ನುಡಿದನು.
6.5.4
शोकश्च किल कालेन गच्छता ह्यपगच्छति।
मम चापश्यतः कान्तामहन्यहनि वर्धते ॥ ६.५.४ ॥
ಕಾಲ ಕಳೆದಂತೆ ದುಃಖ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ನನ್ನ ಪ್ರಿಯೆಯನ್ನು ನೋಡದಿರುವುದರಿಂದ ನನ್ನ ದುಃಖ ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದೆ.
6.5.5
न मे दुःखं प्रिया दूरे न मे दुःखं हृतेति च।
एतदेवानुशोचामि वयोऽस्या ह्यतिवर्तते ॥ ६.५.५ ॥
ನನ್ನ ಪ್ರಿಯೆ ದೂರದಲ್ಲಿರುವುದು ನನಗೆ ದುಃಖವಲ್ಲ; ಅವಳನ್ನು ಅಪಹರಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದೂ ನನಗೆ ದುಃಖವಲ್ಲ; ಅವಳ ಯೌವನ ಕಳೆದುಹೋಗುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನೇ ನಾನು ದುಃಖದಿಂದ ಚಿಂತಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.
6.5.6
वाहि वात यतः कान्ता तां स्पृष्ट्वा मामपि स्पृश।
त्वयि मे गात्रसंस्पर्शश्चन्द्रे दृष्टिसमागमः ॥ ६.५.६ ॥
ಓ ಗಾಳಿಯೇ, ನನ್ನ ಪ್ರಿಯೆ ಇರುವ ದಿಕ್ಕಿನಿಂದ ಬೀಸು; ಅವಳನ್ನು ಮುಟ್ಟಿ ನನ್ನನ್ನೂ ಮುಟ್ಟು. ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ನನ್ನ ದೇಹಸ್ಪರ್ಶವನ್ನು ಕಾಣುತ್ತೇನೆ; ಚಂದ್ರನಲ್ಲಿ ನೋಟದ ಸಂಗಮವನ್ನು ಕಾಣುತ್ತೇನೆ.
6.5.7
तन्मे दहति गात्राणि विषं पीतमिवाशये।
हा नाथेति प्रिया सा मां ह्रियमाणा यदब्रवीत् ॥ ६.५.७ ॥
ನಾನು ಕುಡಿದ ವಿಷದಂತೆ ಅದು ನನ್ನ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಸುಡುತ್ತಿದೆ. ಅಪಹರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ ನನ್ನ ಪ್ರಿಯೆ 'ಹಾ ನಾಥ!' ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದು ಅದನ್ನೇ.
6.5.8
तद्वियोगेन्धनवता तच्चिन्ताविमलार्चिषा।
रात्रिंदिवं शरीरं मे दह्यते मदनाग्निना ॥ ६.५.८ ॥
ಅವಳ ವಿಯೋಗವೆಂಬ ಇಂಧನದಿಂದ, ಅವಳ ಚಿಂತನೆಯ ನಿರ್ಮಲ ಜ್ವಾಲೆಯಿಂದ, ರಾತ್ರಿ-ಹಗಲು ನನ್ನ ದೇಹ ಮದನಾಗ್ನಿಯಿಂದ ಉರಿಯುತ್ತಿದೆ.
6.5.9
अवगाह्यार्णवं स्वप्स्ये सौमित्रे भवता विना।
एवं च प्रज्वलन् कामो न मा सुप्तं जले दहेत् ॥ ६.५.९ ॥
ಸೌಮಿತ್ರಿಯೇ! ನಿನ್ನ ಇಲ್ಲದೆ ನಾನು ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿ ಮಲಗುತ್ತೇನೆ. ಹೀಗೆ ಕಾಮಾಗ್ನಿ ಉರಿದರೂ, ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮಲಗಿರುವ ನನ್ನನ್ನು ಅದು ಸುಡಬಾರದು.
6.5.10
बह्वेतत् कामयानस्य शक्यमेतेन जीवितुम्।
यदहं सा च वामोरुरेकां धरणिमाश्रितौ ॥ ६.५.१० ॥
ಬಯಸುವವನಿಗೆ ಇದೇ ಬಹಳ ದೊಡ್ಡದು. ಇದರಿಂದಲೇ ಬದುಕಬಹುದು — ನಾನೂ, ಸುಂದರ ತೊಡೆಯ ಅವಳೂ ಒಂದೇ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಎಂಬುದರಿಂದ.
6.5.11
केदारस्येवाकेदारः सोदकस्य निरूदकः।
उपस्नेहेन जीवामि जीवन्तीं यच्छृणोमि ताम् ॥ ६.५.११ ॥
ಹೊಲವಿಲ್ಲದ ಒಣಭೂಮಿಯಂತೆ, ನೀರಿಲ್ಲದ ನೀರಿನ ಸ್ಥಳದಂತೆ ನಾನು ಇದ್ದೇನೆ. ಅವಳು ಇನ್ನೂ ಬದುಕಿದ್ದಾಳೆಂದು ಕೇಳುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ, ಅವಳ ಪ್ರೀತಿಯ ಆಧಾರದಿಂದ ನಾನು ಬದುಕುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.
6.5.12
कदा नु खलु सुश्रोणीं शतपत्रायतेक्षणाम्।
विजित्य शत्रून् द्रक्ष्यामि सीतां स्फीतामिव श्रियम् ॥ ६.५.१२ ॥
ಯಾವಾಗ ನಾನು ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದು, ತಾವರೆ ದಳದಂತೆ ವಿಶಾಲ ಕಣ್ಣುಗಳ, ಸುಂದರ ಸೊಂಟದ ಸೀತೆಯನ್ನು, ಸಂಪತ್ತಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ಲಕ್ಷ್ಮಿಯಂತೆ ನೋಡುತ್ತೇನೆ?
6.5.13
कदा सुचारुदन्तोष्ठं तस्याः पद्ममिवाननम्।
ईषदुन्नाम्य पास्यामि रसायनमिवातुरः ॥ ६.५.१३ ॥
ಸುಂದರ ಹಲ್ಲು ಮತ್ತು ತುಟಿಗಳುಳ್ಳ ಅವಳ ಕಮಲದಂತಹ ಮುಖವನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಮೇಲೆತ್ತಿ, ರೋಗಿ ಅಮೃತವನ್ನು ಕುಡಿಯುವಂತೆ ನಾನು ಯಾವಾಗ ಕುಡಿಯುವೆನು?
6.5.14
तौ तस्याः सहितौ पीनौ स्तनौ तालफलोपमौ।
कदा न खलु सोत्कम्पौ श्लिष्यन्त्या मां भजिष्यतः ॥ ६.५.१४ ॥
ಆಕೆಯ ತಾಳೆಹಣ್ಣಿನಂತಿರುವ ಆ ಎರಡು ಪೀನ ಸ್ತನಗಳು ಅವಳು ನನ್ನನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ನಡುಗುತ್ತಾ ಯಾವಾಗ ನನ್ನನ್ನು ಸೇರುವವು?
6.5.15
सा नूनमसितापाङ्गी रक्षोमध्यगता सती।
मन्नाथा नाथहीनेव त्रातारं नाधिगच्छति ॥ ६.५.१५ ॥
ಕಪ್ಪು ಕಣ್ಣಿನ ಆ ಸತಿ, ರಾಕ್ಷಸರ ನಡುವೆ ಸಿಲುಕಿ, ನನ್ನನ್ನೇ ತನ್ನ ಒಡೆಯನೆಂದು ಭಾವಿಸಿದರೂ ಒಡೆಯನಿಲ್ಲದವಳಂತೆ ರಕ್ಷಕನನ್ನು ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ.
6.5.16
कथं जनकराजस्य दुहिता मम च प्रिया।
राक्षसीमध्यगा शेते स्नुषा दशरथस्य च ॥ ६.५.१६ ॥
ಜನಕರಾಜನ ಮಗಳು, ನನ್ನ ಪ್ರಿಯಳು, ದಶರಥನ ಸೊಸೆ ರಾಕ್ಷಸಿಯರ ನಡುವೆ ಹೇಗೆ ಮಲಗಿದ್ದಾಳೆ?
6.5.17
अविक्षोभ्याणि रक्षांसि सा विधूयोत्पतिष्यति।
विधूय जलदान् नीलान् शशिलेखा शरत्स्विव ॥ ६.५.१७ ॥
ಆ ಅಲುಗಾಡಿಸಲಾಗದ ರಾಕ್ಷಸರನ್ನು ಕೊಡವಿ ಅವಳು ಮೇಲೇಳುವಳು; ಶರತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನೀಲಮೇಘಗಳನ್ನು ಸರಿಸಿ ಚಂದ್ರರೇಖೆ ಹೊರಬರುವಂತೆ.
6.5.18
स्वभावतनुका नूनं शोकेनानशनेन च।
भूयस्तनुतरा सीता देशकालविपर्ययात् ॥ ६.५.१८ ॥
ಸ್ವಭಾವತಃ ಸಣ್ಣಗಿರುವ ಸೀತೆ, ದುಃಖದಿಂದ ಮತ್ತು ಉಪವಾಸದಿಂದ, ದೇಶ-ಕಾಲದ ಬದಲಾವಣೆಯಿಂದ ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಇನ್ನಷ್ಟು ಕೃಶವಾಗಿರಬೇಕು.
6.5.19
कदा नु राक्षसेन्द्रस्य निधायोरसि सायकान्।
शोकं प्रत्याहरिष्यामि शोकमुत्सृज्य मानसम् ॥ ६.५.१९ ॥
ರಾಕ್ಷಸೇಂದ್ರನ ಎದೆಯಲ್ಲಿ ಬಾಣಗಳನ್ನು ಇಟ್ಟು, ಮನಸ್ಸಿನ ಶೋಕವನ್ನು ತೊರೆದು, ನನ್ನ ಶೋಕವನ್ನು ಯಾವಾಗ ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವೆನು?
6.5.20
कदा नु खलु मे साध्वी सीतामरसुतोपमा।
सोत्कण्ठा कण्ठमालम्ब्य मोक्ष्यत्यानन्दजं जलम् ॥ ६.५.२० ॥
ದೇವಕನ್ಯೆಯಂತಿರುವ ನನ್ನ ಸಾಧ್ವಿ ಸೀತೆ ಯಾವಾಗ ಉತ್ಕಂಠೆಯಿಂದ ನನ್ನ ಕಂಠವನ್ನು ಅಪ್ಪಿ ಆನಂದಾಶ್ರುವನ್ನು ಸುರಿಸುವಳೋ?
6.5.21
कदा शोकमिमं घोरं मैथिलीविप्रयोगजम्।
सहसा विप्रमोक्ष्यामि वासः शुक्लेतरं यथा ॥ ६.५.२१ ॥
ಮೈಥಿಲಿಯ ವಿಯೋಗದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಈ ಘೋರ ಶೋಕವನ್ನು, ಬಿಳಿಯಲ್ಲದ ವಸ್ತ್ರವನ್ನು ಕಳಚಿಡುವಂತೆ, ಯಾವಾಗ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಬಿಡುವೆನು?
6.5.22
एवं विलपतस्तस्य तत्र रामस्य धीमतः।
दिनक्षयान्मन्दवपुर्भास्करोऽस्तमुपागमत् ॥ ६.५.२२ ॥
ಅಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ವಿಲಪಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಬುದ್ಧಿವಂತ ರಾಮನ ಎದುರು, ಹಗಲು ಮುಗಿಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಮಂದ ಕಾಂತಿಯ ಸೂರ್ಯನು ಅಸ್ತಂಗತನಾದನು.
6.5.23
आश्वासितो लक्ष्मणेन रामः संध्यामुपासत।
स्मरन् कमलपत्राक्षीं सीतां शोकाकुलीकृतः ॥ ६.५.२३ ॥
ಲಕ್ಷ್ಮಣನಿಂದ ಸಮಾಧಾನಗೊಂಡ ರಾಮನು, ಕಮಲದಳನೇತ್ರೆ ಸೀತೆಯನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತ, ಶೋಕದಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲನಾಗಿ ಸಂಧ್ಯೋಪಾಸನೆ ಮಾಡಿದನು.