ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 6.56
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.56.1
तद् दृष्ट्वा सुमहत् कर्म कृतं वानरसत्तमैः।
क्रोधमाहारयामास युधि तीव्रमकम्पनः ॥ ६.५६.१ ॥
ವಾನರಶ್ರೇಷ್ಠರು ಮಾಡಿದ ಆ ಮಹಾ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ನೋಡಿ, ಅಕಂಪನನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಕೋಪವನ್ನು ತಂದುಕೊಂಡನು.
6.56.2
क्रोधमूिर्च्छत तरूपस्तु धुन्वन् परमकार्मुकम्।
दृष्ट्वा तु कर्म शत्रूणां सारथिं वाक्यमब्रवीत् ॥ ६.५६.२ ॥
ಕೋಪ ಉಕ್ಕಿದ ಆ ಯುವ ವೀರನು ತನ್ನ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಅಲ್ಲಾಡಿಸುತ್ತಾ, ಶತ್ರುಗಳ ಆ ಕೃತ್ಯವನ್ನು ನೋಡಿ ಸಾರಥಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.
6.56.3
तत्रैव तावत् त्वरितो रथं प्रापय सारथे।
एते च बलिनो घ्नन्ति सुबहून् राक्षसान् रणे ॥ ६.५६.३ ॥
ಸಾರಥಿಯೇ, ತಕ್ಷಣ ರಥವನ್ನು ಅಲ್ಲಿಗೇ ಓಡಿಸು. ಈ ಬಲಶಾಲಿ ವಾನರರು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ರಾಕ್ಷಸರನ್ನು ಕೊಲ್ಲುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
6.56.4
एते च बलवन्तो वा भीमकोपाश्च वानराः।
द्रुमशैलप्रहरणास्तिष्ठन्ति प्रमुखे मम ॥ ६.५६.४ ॥
ಮರಗಳು ಮತ್ತು ಬೆಟ್ಟದ ಬಂಡೆಗಳನ್ನು ಆಯುಧವಾಗಿ ಹಿಡಿದ ಈ ಬಲಶಾಲಿ ಮತ್ತು ಭೀಕರ ಕೋಪದ ವಾನರರು ನನ್ನ ಮುಂದೆ ನಿಂತಿದ್ದಾರೆ.
6.56.5
एतान् निहन्तुमिच्छामि समरश्लाघिनो ह्यहम्।
एतैः प्रमथितं सर्वं रक्षसां दृश्यते बलम् ॥ ६.५६.५ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಶೌರ್ಯವನ್ನು ಹೊಗಳಿಕೊಳ್ಳುವ ಇವರನ್ನು ನಾನು ಕೊಲ್ಲಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ; ಇವರಿಂದಾಗಿ ರಾಕ್ಷಸರ ಸಮಸ್ತ ಸೇನೆ ಚೂರುಚೂರಾದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದೆ.
6.56.6
ततः प्रचलिताश्वेन रथेन रथिनां वरः।
हरीनभ्यपतद् दूराच्छरजालैरकम्पनः ॥ ६.५६.६ ॥
ಆಗ ಕುದುರೆಗಳು ಓಡಿದ ರಥದಲ್ಲಿ ರಥಿಕರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಅಕಂಪನನು ದೂರದಿಂದಲೇ ಬಾಣಗಳ ಜಾಲಗಳನ್ನು ಸುರಿಸುತ್ತಾ ವಾನರರ ಮೇಲೆ ಎರಗಿದನು.
6.56.7
न स्थातुं वानराः शेकुः किं पुनर्योद्धुमाहवे।
अकम्पनशरैर्भग्नाः सर्व एवाभिदुद्रुवुः ॥ ६.५६.७ ॥
ಅಕಂಪನನ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಛಿದ್ರಗೊಂಡ ವಾನರರು ನಿಲ್ಲಲೂ ಸಾಧ್ಯವಾಗದೆ, ಯುದ್ಧ ಮಾಡುವುದು ಹೇಗೆ; ಎಲ್ಲರೂ ಓಡಿಹೋದರು.
6.56.8
तान् मृत्युवशमापन्नानकम्पनशरानुगान्।
समीक्ष्य हनुमान् ज्ञातीनुपतस्थे महाबलः ॥ ६.५६.८ ॥
ಅಕಂಪನನ ಬಾಣಗಳಿಗೆ ಬಲಿಯಾದ ಆ ಬಂಧುಗಳನ್ನು ಮೃತ್ಯುವಶದಲ್ಲಿ ಕಂಡು, ಮಹಾಬಲಶಾಲಿ ಹನುಮಂತನು ಅವರ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು ನಿಂತನು.
6.56.9
तं महाप्लवगं दृष्ट्वा सर्वे ते प्लवगर्षभाः।
समेत्य समरे वीराः संहृष्टाः पर्यवारयन् ॥ ६.५६.९ ॥
ಆ ಮಹಾ ಜಿಗಿತಗಾರನನ್ನು ನೋಡಿ, ವಾನರ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾದ ಆ ವೀರರೆಲ್ಲರೂ ಹರ್ಷಗೊಂಡು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿ ಅವನನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದರು.
6.56.10
व्यवस्थितं हनूमन्तं ते दृष्ट्वा प्लवगर्षभाः।
बभूवुर्बलवन्तो हि बलवन्तमुपाश्रिताः ॥ ६.५६.१० ॥
ಹನುಮಂತನು ದೃಢವಾಗಿ ನಿಂತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ಆ ವಾನರ ಶ್ರೇಷ್ಠರು ಬಲಶಾಲಿಗಳಾದರು; ಏಕೆಂದರೆ ಅವರು ಬಲಶಾಲಿಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ್ದರು.
6.56.11
अकम्पनस्तु शैलाभं हनूमन्तमवस्थितम्।
महेन्द्र इव धाराभिः शरैरभिववर्ष ह ॥ ६.५६.११ ॥
ಆದರೆ ಅಕಂಪನನು ಪರ್ವತದಂತೆ ನಿಂತಿದ್ದ ಹನುಮಂತನ ಮೇಲೆ, ಮಹೇಂದ್ರನು ಧಾರೆಗಳಿಂದ ಮಳೆ ಸುರಿಸುವಂತೆ ಬಾಣಗಳ ಮಳೆಗರೆದನು.
6.56.12
अचिन्तयित्वा बाणौघान् शरीरे पातितान् कपिः।
अकम्पनवधार्थाय मनो दध्रे महाबलः ॥ ६.५६.१२ ॥
ದೇಹದ ಮೇಲೆ ಬೀಳುತ್ತಿದ್ದ ಬಾಣಗಳ ಪ್ರವಾಹವನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸದೆ, ಆ ಮಹಾಬಲ ವಾನರನು ಅಕಂಪನನನ್ನು ವಧಿಸುವ ಸಂಕಲ್ಪ ಮಾಡಿದನು.
6.56.13
स प्रहस्य महातेजा हनूमान् मारुतात्मजः।
अभिदुद्राव तद्रक्षः कम्पयन्निव मेदिनीम् ॥ ६.५६.१३ ॥
ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಯಾದ ಮಾರುತಿಯ ಪುತ್ರ ಹನುಮಂತನು ನಗುತ್ತಾ, ಭೂಮಿಯನ್ನು ನಡುಗಿಸುವಂತೆ ಆ ರಾಕ್ಷಸನ ಕಡೆಗೆ ಧಾವಿಸಿದನು.
6.56.14
तस्याथ नर्दमानस्य दीप्यमानस्य तेजसा।
बभूव रूपं दुर्धर्षं दीप्तस्येव विभावसोः ॥ ६.५६.१४ ॥
ಗರ್ಜಿಸುತ್ತಾ, ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಅವನ ರೂಪವು ಎದುರಿಸಲಾಗದಂತಾಯಿತು, ಉರಿಯುವ ಅಗ್ನಿಯಂತೆ.
6.56.15
आत्मानं त्वप्रहरणं ज्ञात्वा क्रोधसमन्वितः।
शैलमुत्पाटयामास वेगेन हरिपुङ्गवः ॥ ६.५६.१५ ॥
ತನ್ನ ಬಳಿ ಆಯುಧವಿಲ್ಲ ಎಂದು ತಿಳಿದು, ಕೋಪದಿಂದ ತುಂಬಿದ ಆ ವಾನರೋತ್ತಮನು ವೇಗದಿಂದ ಒಂದು ಪರ್ವತವನ್ನು ಕಿತ್ತನು.
6.56.16
गृहीत्वा सुमहाशैलं पाणिनैकेन मारुतिः।
स विनद्य महानादं भ्रामयामास वीर्यवान् ॥ ६.५६.१६ ॥
ಮಾರುತಿಯು ಒಂದೇ ಕೈಯಿಂದ ಆ ಮಹಾ ಪರ್ವತವನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಮಹಾ ಗರ್ಜನೆ ಮಾಡುತ್ತಾ, ಪರಾಕ್ರಮದಿಂದ ಅದನ್ನು ತಿರುಗಿಸಿದನು.
6.56.17
ततस्तमभिदुद्राव राक्षसेन्द्रमकम्पनम्।
पुरा हि नमुचिं संख्ये वज्रेणेव पुरंदरः ॥ ६.५६.१७ ॥
ಆಗ ಅವನು ಆ ರಾಕ್ಷಸೇಂದ್ರ ಅಕಂಪನನ ಮೇಲೆ ಧಾವಿಸಿದನು, ಹಿಂದೆ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಪುರಂದರನು ವಜ್ರದಿಂದ ನಮುಚಿಯನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿದಂತೆ.
6.56.18
अकम्पनस्तु तद् दृष्ट्वा गिरिशृङ्गं समुद्यतम्।
दूरादेव महाबाणैरर्धचन्द्रैर्व्यदारयत् ॥ ६.५६.१८ ॥
ಆದರೆ ಅಕಂಪನನು ಮೇಲೆತ್ತಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ಪರ್ವತಶಿಖರವನ್ನು ನೋಡಿ, ದೂರದಿಂದಲೇ ಮಹಾ ಬಾಣಗಳಿಂದ, ಅರ್ಧಚಂದ್ರ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಅದನ್ನು ಸೀಳಿದನು.
6.56.19
तं पर्वताग्रमाकाशे रक्षोबाणविदारितम्।
विकीर्णं पतितं दृष्ट्वा हनूमान् क्रोधमूिर्च्छतः ॥ ६.५६.१९ ॥
ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ರಾಕ್ಷಸರ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಸೀಳಲ್ಪಟ್ಟು ಚದುರಿ ಬಿದ್ದ ಆ ಪರ್ವತ ಶಿಖರವನ್ನು ನೋಡಿ ಹನುಮಂತನು ಕೋಪದಿಂದ ತುಂಬಿದನು.
6.56.20
सोऽश्वकर्णं समासाद्य रोषदर्पान्वितो हरिः।
तूर्णमुत्पाटयामास महागिरिमिवोच्छ्रितम् ॥ ६.५६.२० ॥
ಕೋಪ ಮತ್ತು ಹೆಮ್ಮೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದ ಆ ವಾನರ ಅಶ್ವಕರ್ಣ ವೃಕ್ಷದ ಬಳಿ ಬಂದು, ಎತ್ತರದ ಮಹಾಪರ್ವತದಂತೆ ಅದನ್ನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಕಿತ್ತನು.
6.56.21
तं गृहीत्वा महास्कन्धं सोऽश्वकर्णं महाद्युतिः।
प्रगृह्य परया प्रीत्या भ्रामयामास संयुगे ॥ ६.५६.२१ ॥
ಆ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ ಅಶ್ವಕರ್ಣ ವೃಕ್ಷದ ವಿಶಾಲ ಕಾಂಡವನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಮಹಾ ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ರಣರಂಗದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ತಿರುಗಿಸಿದನು.
6.56.22
प्रधावन्नुरुवेगेन बभञ्ज तरसा द्रुमान्।
हनूमान् परमक्रुद्धश्चरणैर्दारयन् महीम् ॥ ६.५६.२२ ॥
ಅತ್ಯಂತ ಕೋಪಗೊಂಡ ಹನುಮಂತನು ವೇಗವಾಗಿ ಓಡುತ್ತಾ ಮರಗಳನ್ನು ಬಲದಿಂದ ಮುರಿದನು; ತನ್ನ ಪಾದಗಳಿಂದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸೀಳಿದನು.
6.56.23
गजांश्च सगजारोहान् सरथान् रथिनस्तथा।
जघान हनुमान् धीमान् राक्षसांश्च पदातिगान् ॥ ६.५६.२३ ॥
ಬುದ್ಧಿವಂತ ಹನುಮಂತನು ಆನೆಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ಮಾವುತರೊಂದಿಗೆ, ರಥಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ರಥಿಕರೊಂದಿಗೆ, ಕಾಲಾಳು ರಾಕ್ಷಸರನ್ನೂ ಸಂಹರಿಸಿದನು.
6.56.24
तमन्तकमिव क्रुद्धं सद्रुमं प्राणहारिणम्।
हनूमन्तमभिप्रेक्ष्य राक्षसा विप्रदुद्रुवुः ॥ ६.५६.२४ ॥
ಕೋಪಗೊಂಡು, ಮರವನ್ನು ಹಿಡಿದು ಪ್ರಾಣ ಹರಿಸುವ ಯಮನಂತೆ ನಿಂತ ಹನುಮಂತನನ್ನು ನೋಡಿ ರಾಕ್ಷಸರು ದಿಕ್ಕಾಪಾಲಾಗಿ ಓಡಿದರು.
6.56.25
तमापतन्तं संक्रुद्धं राक्षसानां भयावहम्।
ददर्शाकम्पनो वीरश्चुक्षोभ च ननाद च ॥ ६.५६.२५ ॥
ರಾಕ್ಷಸರಿಗೆ ಭಯ ತರುವವನಾಗಿ, ಕೋಪದಿಂದ ತನ್ನತ್ತ ನುಗ್ಗಿ ಬರುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಹನುಮಂತನನ್ನು ನೋಡಿ ವೀರ ಅಕಂಪನನು ಕ್ಷೋಭೆಗೊಂಡು ಗರ್ಜಿಸಿದನು.
6.56.26
स चतुर्दशभिर्बाणैर्निशितैर्देहदारणैः।
निर्बिभेद महावीर्यं हनूमन्तमकम्पनः ॥ ६.५६.२६ ॥
ಅಕಂಪನನು ಹರಿತವಾದ, ದೇಹವನ್ನು ಸೀಳುವ ಹದಿನಾಲ್ಕು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಆ ಮಹಾಪರಾಕ್ರಮಿ ಹನುಮಂತನನ್ನು ಇರಿದನು.
6.56.27
स तथा विप्रकीर्णस्तु नाराचैः शितशक्तिभिः।
हनूमान् ददृशे वीरः प्ररूढ इव सानुमान् ॥ ६.५६.२७ ॥
ಹೀಗೆ ಕಬ್ಬಿಣದ ಬಾಣಗಳಿಂದೂ ಹರಿತವಾದ ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದೂ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ವೀರ ಹನುಮಂತನು, ಶಿಖರಗಳೊಂದಿಗೆ ಎತ್ತರವಾಗಿ ಬೆಳೆದು ನಿಂತ ಪರ್ವತದಂತೆ ಕಾಣಿಸಿದನು.
6.56.28
विरराज महावीर्यो महाकायो महाबलः।
पुष्पिताशोकसंकाशो विधूम इव पावकः ॥ ६.५६.२८ ॥
ಮಹಾಪರಾಕ್ರಮಿ, ಮಹಾಕಾಯ, ಮಹಾಬಲಶಾಲಿ ಹನುಮಂತನು, ಹೂಬಿಟ್ಟ ಅಶೋಕ ವೃಕ್ಷದಂತೆಯೂ ಹೊಗೆಯಿಲ್ಲದ ಅಗ್ನಿಯಂತೆಯೂ ಹೊಳೆದನು.
6.56.29
ततोऽन्यं वृक्षमुत्पाट्य कृत्वा वेगमनुत्तमम्।
शिरस्याभिजघानाशु राक्षसेन्द्रमकम्पनम् ॥ ६.५६.२९ ॥
ಆಗ ಹನುಮಂತನು ಇನ್ನೊಂದು ಮರವನ್ನು ಕಿತ್ತು, ಅತ್ಯಂತ ವೇಗದಿಂದ ಎತ್ತಿ, ರಾಕ್ಷಸೇಂದ್ರ ಅಕಂಪನನ ತಲೆಗೆ ಶೀಘ್ರದಲ್ಲಿ ಹೊಡೆದನು.
6.56.30
स वृक्षेण हतस्तेन सक्रोधेन महात्मना।
राक्षसो वानरेन्द्रेण पपात च ममार च ॥ ६.५६.३० ॥
ಕೋಪಗೊಂಡ ಆ ಮಹಾತ್ಮ ವಾನರೇಂದ್ರನ ಆ ಮರದ ಹೊಡೆತದಿಂದ ಹತನಾದ ಆ ರಾಕ್ಷಸನು ಬಿದ್ದು ಸತ್ತನು.
6.56.31
तं दृष्ट्वा निहतं भूमौ राक्षसेन्द्रमकम्पनम्।
व्यथिता राक्षसाः सर्वे क्षितिकम्प इव द्रुमाः ॥ ६.५६.३१ ॥
ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಹತನಾಗಿ ಬಿದ್ದಿದ್ದ ಆ ರಾಕ್ಷಸರಾಜ ಅಕಂಪನನನ್ನು ನೋಡಿ, ಭೂಕಂಪದಲ್ಲಿ ಮರಗಳು ನಡುಗುವಂತೆ ಎಲ್ಲಾ ರಾಕ್ಷಸರು ವ್ಯಥೆಗೊಂಡರು.
6.56.32
त्यक्तप्रहरणाः सर्वे राक्षसास्ते पराजिताः।
लङ्कामभिययुस्त्रासाद् वानरैस्तैरभिद्रुताः ॥ ६.५६.३२ ॥
ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಬಿಸಾಡಿ, ಸೋತ ಆ ಎಲ್ಲಾ ರಾಕ್ಷಸರು ವಾನರರಿಂದ ಬೆನ್ನಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟು, ಭಯದಿಂದ ಲಂಕೆಯ ಕಡೆಗೆ ಓಡಿದರು.
6.56.33
ते मुक्तकेशाः सम्भ्रान्ता भग्नमानाः पराजिताः।
भयाच्छ्रमजलैरङ्गैः प्रस्रवद्भिर्विदुद्रुवुः ॥ ६.५६.३३ ॥
ಕೆದರಿದ ಕೂದಲಿನವರಾಗಿ, ಗಾಬರಿಗೊಂಡು, ಅಹಂಕಾರ ಮುರಿದು, ಸೋತ ಅವರು ಭಯದಿಂದ ಓಡಿದರು; ಶ್ರಮದ ಬೆವರು ಅವರ ಅಂಗಗಳಿಂದ ಹರಿಯುತ್ತಿತ್ತು.
6.56.34
अन्योन्यं ये प्रमथ्नन्तो विविशुर्नगरं भयात्।
पृष्ठतस्ते तु सम्मूढाः प्रेक्षमाणा मुहुर्मुहुः ॥ ६.५६.३४ ॥
ಒಬ್ಬರನ್ನೊಬ್ಬರು ತಳ್ಳಾಡುತ್ತ ಅವರು ಭಯದಿಂದ ನಗರವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು; ಗೊಂದಲದಿಂದ ಪದೇ ಪದೇ ಹಿಂದೆ ತಿರುಗಿ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದರು.
6.56.35
तेषु लङ्कां प्रविष्टेषु राक्षसेषु महाबलाः।
समेत्य हरयः सर्वे हनूमन्तमपूजयन् ॥ ६.५६.३५ ॥
ರಾಕ್ಷಸರು ಲಂಕೆಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ನಂತರ, ಮಹಾಬಲರಾದ ಎಲ್ಲಾ ವಾನರರು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿ ಹನುಮಂತನನ್ನು ಗೌರವಿಸಿದರು.
6.56.36
सोऽपि प्रवृद्धस्तान् सर्वान् हरीन् सम्प्रत्यपूजयत्।
हनूमान् सत्त्वसम्पन्नो यथार्हमनुकूलतः ॥ ६.५६.३६ ॥
ಸಂತೋಷಗೊಂಡ ಹನುಮಂತನೂ, ಸತ್ತ್ವಸಂಪನ್ನನಾಗಿ, ಆ ಎಲ್ಲಾ ವಾನರರನ್ನು ಯೋಗ್ಯತೆಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ, ಸೌಹಾರ್ದದಿಂದ ಗೌರವಿಸಿದನು.
6.56.37
विनेदुश्च यथाप्राणं हरयो जितकाशिनः।
चकृषुश्च पुनस्तत्र सप्राणानेव राक्षसान् ॥ ६.५६.३७ ॥
ಜಯದ ಗರ್ವದಿಂದ ಕೂಡಿದ ವಾನರರು ತಮ್ಮ ಪೂರ್ಣ ಬಲದಿಂದ ಗರ್ಜಿಸಿದರು; ಅಲ್ಲಿ ಜೀವಂತವಾಗಿದ್ದ ರಾಕ್ಷಸರನ್ನೂ ಮತ್ತೆ ಎಳೆದೊಯ್ದರು.
6.56.38
स वीरशोभामभजन्महाकपिः
समेत्य रक्षांसि निहत्य मारुतिः।
महासुरं भीमममित्रनाशनं
विष्णुर्यथैवोरुबलं चमूमुखे ॥ ६.५६.३८ ॥
ಆ ಮಹಾಕಪಿ ಮಾರುತಿ ರಾಕ್ಷಸರನ್ನು ಎದುರಿಸಿ ಅವರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ ವೀರಶೋಭೆಯನ್ನು ಪಡೆದರು; ಸೇನೆಯ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಹಾಬಲ ವಿಷ್ಣು ಭಯಂಕರ, ಶತ್ರುನಾಶಕ ಮಹಾಸುರನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದಂತೆ.
6.56.39
अपूजयन् देवगणास्तदाकपिं
स्वयं च रामोऽतिबलश्च लक्ष्मणः।
तथैव सुग्रीवमुखाः प्लवंगमा
विभीषणश्चैव महाबलस्तदा ॥ ६.५६.३९ ॥
ಆಗ ದೇವತಾಗಣಗಳು ಆ ವಾನರನನ್ನು ಗೌರವಿಸಿದರು; ಅತಿಬಲಶಾಲಿ ರಾಮ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಣರು ಸ್ವತಃ, ಸುಗ್ರೀವನ ನೇತೃತ್ವದ ವಾನರರು, ಮಹಾಬಲ ವಿಭೀಷಣನೂ ಅದೇ ರೀತಿ ಸನ್ಮಾನಿಸಿದರು.