ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 6.6
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.6.1
लङ्कायां तु कृतं कर्म घोरं दृष्ट्वा भयावहम्।
राक्षसेन्द्रो हनुमता शक्रेणेव महात्मना।
अब्रवीद् राक्षसान् सर्वान् ह्रिया किंचिदवाङ्मुखः ॥ ६.६.१ ॥
ಲಂಕೆಯಲ್ಲಿ ಹನುಮಂತನು ಮಾಡಿದ ಭಯಂಕರ, ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ನೋಡಿ, ಇಂದ್ರನಂತೆ, ರಾಕ್ಷಸೇಂದ್ರನು ನಾಚಿಕೆಯಿಂದ ಸ್ವಲ್ಪ ಮುಖ ತಗ್ಗಿಸಿ ಎಲ್ಲ ರಾಕ್ಷಸರಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
6.6.2
धर्षिता च प्रविष्टा च लङ्का दुष्प्रसहा पुरी।
तेन वानरमात्रेण दृष्टा सीता च जानकी ॥ ६.६.२ ॥
ಎದುರಿಸಲಾಗದ ಲಂಕಾ ನಗರವನ್ನು ಆ ಒಬ್ಬ ವಾನರನು ಧ್ವಂಸಗೊಳಿಸಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು; ಜಾನಕಿ ಸೀತೆಯನ್ನೂ ಅವನೇ ನೋಡಿದನು.
6.6.3
प्रासादो धर्षितश्चैत्यः प्रवरा राक्षसा हताः।
आविला च पुरी लङ्का सर्वा हनुमता कृता ॥ ६.६.३ ॥
ಅರಮನೆಗಳು ಧ್ವಂಸಗೊಂಡವು, ಪವಿತ್ರ ಚೈತ್ಯ ನಾಶವಾಯಿತು, ಶ್ರೇಷ್ಠ ರಾಕ್ಷಸರು ಹತರಾದರು, ಲಂಕಾ ನಗರವೆಲ್ಲ ಹನುಮಂತನಿಂದ ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು.
6.6.4
किं करिष्यामि भद्रं वः किं वो युक्तमनन्तरम्।
उच्यतां नः समर्थं यत् कृतं च सुकृतं भवेत् ॥ ६.६.४ ॥
ನಾನು ಏನು ಮಾಡಲಿ? ನಿಮಗೆ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ! ಮುಂದೆ ನಿಮಗೆ ಯಾವುದು ಯೋಗ್ಯ? ನಮಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾದ, ಒಳ್ಳೆಯ ಫಲ ನೀಡುವ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಹೇಳಿ.
6.6.5
मन्त्रमूलं च विजयं प्रवदन्ति मनस्विनः।
तस्माद् वै रोचये मन्त्रं रामं प्रति महाबलाः ॥ ६.६.५ ॥
ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಜಯದ ಮೂಲ ಮಂತ್ರಾಲೋಚನೆಯೇ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ; ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ಮಹಾಬಲರೇ, ರಾಮನ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಮಂತ್ರಾಲೋಚನೆಯನ್ನೇ ನಾನು ಒಪ್ಪುತ್ತೇನೆ.
6.6.6
त्रिविधाः पुरुषा लोके उत्तमाधममध्यमाः।
तेषां तु समवेतानां गुणदोषौ वदाम्यहम् ॥ ६.६.६ ॥
ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಪುರುಷರು ಮೂರು ವಿಧ: ಉತ್ತಮರು, ಅಧಮರು, ಮಧ್ಯಮರು. ಇಲ್ಲಿ ಸೇರಿರುವವರ ಗುಣದೋಷಗಳನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
6.6.7
मन्त्रस्त्रिभिर्हि संयुक्तः समर्थैर्मन्त्रनिर्णये।
मित्रैर्वापि समानार्थैर्बान्धवैरपि वाधिकैः ॥ ६.६.७ ॥
ಮಂತ್ರವು ಮಂತ್ರ ನಿರ್ಣಯದಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಥರಾದ ಮೂವರೊಂದಿಗೆ ಕೂಡಿರುತ್ತದೆ; ಅಥವಾ ಸಮಾನ ಉದ್ದೇಶವುಳ್ಳ ಮಿತ್ರರೊಂದಿಗೆ, ಅಥವಾ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬಂಧುಗಳೊಂದಿಗೂ ಕೂಡಿರುತ್ತದೆ.
6.6.8
सहितो मन्त्रयित्वा यः कर्मारम्भान् प्रवर्तयेत्।
दैवे च कुरुते यत्नं तमाहुः पुरुषोत्तमम् ॥ ६.६.८ ॥
ಇತರರೊಂದಿಗೆ ಮಂತ್ರಾಲೋಚನೆ ಮಾಡಿ ಕಾರ್ಯಾರಂಭ ಮಾಡಿಸಿ, ದೈವದಲ್ಲೂ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡುವವನನ್ನು ಪುರುಷೋತ್ತಮ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
6.6.9
एकोऽर्थं विमृशेदेको धर्मे प्रकुरुते मनः।
एकः कार्याणि कुरुते तमाहुर्मध्यमं नरम् ॥ ६.६.९ ॥
ಒಬ್ಬನು ಅರ್ಥವನ್ನು ವಿಮರ್ಶಿಸುತ್ತಾನೆ, ಒಬ್ಬನು ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಇಡುತ್ತಾನೆ, ಒಬ್ಬನು ಮಾತ್ರ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾನೆ; ಅವನನ್ನು ಮಧ್ಯಮ ನರ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
6.6.10
गुणदोषौ न निश्चित्य त्यक्त्वा दैवव्यपाश्रयम्।
करिष्यामीति यः कार्यमुपेक्षेत् स नराधमः ॥ ६.६.१० ॥
ಗುಣದೋಷಗಳನ್ನು ನಿಶ್ಚಯಿಸದೆ, ದೈವಾಶ್ರಯವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, 'ನಾನು ಮಾಡುವೆ' ಎಂದು ಹೇಳಿ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಉಪೇಕ್ಷಿಸುವವನು ನರಾಧಮ.
6.6.11
यथेमे पुरुषा नित्यमुत्तमाधममध्यमाः।
एवं मन्त्रोऽपि विज्ञेय उत्तमाधममध्यमः ॥ ६.६.११ ॥
ಈ ಮನುಷ್ಯರು ಸದಾ ಉತ್ತಮ, ಅಧಮ, ಮಧ್ಯಮರೆಂದು ಇರುವಂತೆ, ಮಂತ್ರವೂ ಉತ್ತಮ, ಅಧಮ, ಮಧ್ಯಮವೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.
6.6.12
ऐकमत्यमुपागम्य शास्त्रदृष्टेन चक्षुषा।
मन्त्रिणो यत्र निरतास्तमाहुर्मन्त्रमुत्तमम् ॥ ६.६.१२ ॥
ಶಾಸ್ತ್ರದೃಷ್ಟಿಯ ಕಣ್ಣಿನಿಂದ ಏಕಮತಕ್ಕೆ ಬಂದು, ಮಂತ್ರಿಗಳು ಯಾವುದರಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿರುತ್ತಾರೋ ಆ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಉತ್ತಮ ಮಂತ್ರ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
6.6.13
बह्वीरपि मतीर्गत्वा मन्त्रिणामर्थनिर्णयः।
पुनर्यत्रैकतां प्राप्तः स मन्त्रो मध्यमः स्मृतः ॥ ६.६.१३ ॥
ಮಂತ್ರಿಗಳ ಹಲವು ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಬಂದ ನಂತರ ಕೊನೆಗೆ ಒಮ್ಮತಕ್ಕೆ ಬಂದರೆ, ಆ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಮಧ್ಯಮ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲಾಗಿದೆ.
6.6.14
अन्योन्यमतिमास्थाय यत्र सम्प्रतिभाष्यते।
न चैकमत्ये श्रेयोऽस्ति मन्त्रः सोऽधम उच्यते ॥ ६.६.१४ ॥
ಒಬ್ಬರ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ಹಿಡಿದು ವಾದಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಒಮ್ಮತದಲ್ಲಿ ಒಳಿತಿಲ್ಲದ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಅಧಮ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
6.6.15
तस्मात् सुमन्त्रितं साधु भवन्तो मतिसत्तमाः।
कार्यं सम्प्रतिपद्यन्तमेतत् कृत्यं मतं मम ॥ ६.६.१५ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬುದ್ಧಿವಂತರೇ, ನೀವು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಆಲೋಚಿಸಿದ್ದೀರಿ. ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿರುವ ಈ ಕಾರ್ಯವೇ ಮಾಡಬೇಕಾದದ್ದು ಎಂಬುದು ನನ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯ.
6.6.16
वानराणां हि धीराणां सहस्रैः परिवारितः।
रामोऽभ्येति पुरीं लङ्कामस्माकमुपरोधकः ॥ ६.६.१६ ॥
ಧೀರ ವಾನರರ ಸಾವಿರಾರು ಜನರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟ ರಾಮನು ನಮ್ಮ ಲಂಕಾ ನಗರಿಗೆ ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಲು ಬರುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
6.6.17
तरिष्यति च सुव्यक्तं राघवः सागरं सुखम्।
तरसा युक्तरूपेण सानुजः सबलानुगः ॥ ६.६.१७ ॥
ರಾಘವನು ತನ್ನ ತಮ್ಮನೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ಸೈನ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಮತ್ತು ಬಲದಿಂದ ದಾಟುವುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ.
6.6.18
समुद्रमुच्छोषयति वीर्येणान्यत्करोति वा।
तस्मिन्नेवंविधे कार्ये विरुद्धे वानरैः सह।
हितं पुरे च सैन्ये च सर्वं सम्मन्त्र्यतां मम ॥ ६.६.१८ ॥
ಅವನು ತನ್ನ ಪರಾಕ್ರಮದಿಂದ ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಒಣಗಿಸಬಹುದು ಅಥವಾ ಬೇರೇನಾದರೂ ಮಾಡಬಹುದು. ವಾನರರ ವಿರೋಧವಿರುವ ಇಂತಹ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ, ನಗರ ಮತ್ತು ಸೈನ್ಯದ ಹಿತದ ಬಗ್ಗೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನನ್ನ ಮುಂದೆ ಆಲೋಚಿಸಲಿ.