ヴァールミーキのラーマーヤナ · サルガ 6.60
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.60.1
स प्रविश्य पुरीं लङ्कां रामबाणभयार्दितः।
भग्नदर्पस्तदा राजा बभूव व्यथितेन्द्रियः ॥ ६.६०.१ ॥
ラーマの矢の恐怖に苦しめられ、ラン カ の都に入った彼は、そのとき誇りを砕かれ、感覚の乱れた王となった。
6.60.2
मातंग इव सिंहेन गरुडेनेव पन्नगः।
अभिभूतोऽभवद् राजा राघवेण महात्मना ॥ ६.६०.२ ॥
象が獅子に、蛇が迦楼羅に屈するように、その王は偉大なラーガヴァに打ち負かされた。
6.60.3
ब्रह्मदण्डप्रतीकानां विद्युच्चलितवर्चसाम्।
स्मरन् राघवबाणानां विव्यथे राक्षसेश्वरः ॥ ६.६०.३ ॥
梵天の杖に似て、稲妻のように輝くラーガヴァの矢を思い出し、羅刹の王は苦しんだ。
6.60.4
स काञ्चनमयं दिव्यमाश्रित्य परमासनम्।
विप्रेक्षमाणो रक्षांसि रावणो वाक्यमब्रवीत् ॥ ६.६०.४ ॥
神聖な黄金の至高の座に坐し、羅刹たちを見渡しながら、ラーヴァナはこの言葉を語った。
6.60.5
सर्वं तत् खलु मे मोघं यत् तप्तं परमं तपः।
यत् समानो महेन्द्रेण मानुषेण विनिर्जितः ॥ ६.६०.५ ॥
私が積んだあの至高の苦行はすべて実に無駄となった。インドラに並ぶ私が、人間に打ち負かされたのだから。
6.60.6
इदं तद् ब्रह्मणो घोरं वाक्यं मामभ्युपस्थितम्।
मानुषेभ्यो विजानीहि भयं त्वमिति तत्तथा ॥ ६.६०.६ ॥
これこそブラフマーの恐ろしい言葉で、今や私の身に降りかかった。人間からお前は恐れを受けると知れ、そのとおりになった。
6.60.7
देवदानवगन्धर्वैर्यक्षराक्षसपन्नगैः।
अवध्यत्वं मया प्रोक्तं मानुषेभ्यो न याचितम् ॥ ६.६०.७ ॥
私は神々、ダーナヴァ、ガンダルヴァ、ヤクシャ、ラークシャサ、ナーガに不死の恩寵を求めたが、人間には求めなかった。
6.60.8
तमिमं मानुषं मन्ये रामं दशरथात्मजम्।
इक्ष्वाकुकुलजातेन अनरण्येन यत् पुरा ॥ ६.६०.८ ॥
この人間、十車王の子ラーマは、イクシュヴァーク家に生まれた者であり、かつてアナラニヤが予言した者だと私は考える。
6.60.9
उत्पत्स्यति हि मद्वंशपुरुषो राक्षसाधम।
यस्त्वां सपुत्रं सामात्यं सबलं साश्वसारथिम् ॥ ६.६०.९ ॥
必ずや我が一族に一人の男が現れるだろう、羅刹の中の最も卑しき者よ。彼は汝を、汝の息子たち、大臣、軍、馬、御者とともに滅ぼすであろう。
6.60.10
निहनिष्यति संग्रामे त्वां कुलाधम दुर्मते।
शप्तोऽहं वेदवत्या च यथा सा धर्षिता पुरा ॥ ६.६०.१० ॥
戦いにおいて彼は汝を殺すであろう。一族の最も卑しき者、邪な心の者よ。私もヴェーダヴァティーに呪われた。かつて彼女が辱められたように。
6.60.11
सेयं सीता महाभागा जाता जनकनन्दिनी।
उमा नन्दीश्वरश्चापि रम्भा वरुणकन्यका ॥ ६.६०.११ ॥
この大いに幸運なシーターは、ジャナカの娘として生まれた。かつてウマー、ナンディーシュヴァラ、ヴァルナの娘ランバーが生まれたように。
6.60.12
यथोक्तास्तन्मया प्राप्तं न मिथ्या ऋषिभाषितम्।
एतदेव समागम्य यत्नं कर्तुमिहार्हथ ॥ ६.६०.१२ ॥
言われた通りのことが私に起きた。聖者の言葉は偽りではない。ゆえにここに集まり、まさにこのために努力すべきである。
6.60.13
राक्षसाश्चापि तिष्ठन्तु चर्यागोपुरमूर्धसु।
स चाप्रतिमगाम्भीर्यो देवदानवदर्पहा ॥ ६.६०.१३ ॥
羅刹たちも城門と楼閣の上に立たせよ。そして彼は、比類なき深遠さを持ち、神々とダーナヴァの傲慢を砕く者である。
6.60.14
ब्रह्मशापाभिभूतस्तु कुम्भकर्णो विबोध्यताम्।
समरे जितमात्मानं प्रहस्तं च निषूदितम् ॥ ६.६०.१४ ॥
梵天の呪いに囚われたクンバカルナを目覚めさせよ。自分が戦いで敗れ、プラハスタが殺されたことを彼に知らせよ。
6.60.15
ज्ञात्वा रक्षोबलं भीममादिदेश महाबलः।
द्वारेषु यत्नः क्रियतां प्राकारश्चाधिरुह्यताम् ॥ ६.६०.१५ ॥
羅刹軍の力が恐るべきものと知り、その大力の者は命じた——門に備えを固め、城壁に登れ。
6.60.16
निद्रावशसमाविष्टः कुम्भकर्णो विबोध्यताम्।
सुखं स्वपिति निश्चिन्तः कामोपहतचेतनः ॥ ६.६०.१६ ॥
眠りの力に囚われたクンバカルナを目覚めさせよ。彼は無頓着に安らかに眠り、欲望によって心を損なわれている。
6.60.17
नव सप्त दशाष्टौ च मासान् स्वपिति राक्षसः।
मन्त्रं कृत्वा प्रसुप्तोऽयमितस्तु नवमेऽहनि ॥ ६.६०.१७ ॥
この羅刹は九か月、七か月、十か月、八か月眠る。協議を終えて彼は眠ったが、今から九日目に目覚めるであろう。
6.60.18
तं तु बोधयत क्षिप्रं कुम्भकर्णं महाबलम्।
स हि संख्ये महाबाहुः ककुदं सर्वरक्षसाम्।
वानरान् राजपुत्रौ च क्षिप्रमेव हनिष्यति ॥ ६.६०.१८ ॥
あの大力のクンバカルナを速やかに目覚めさせよ。大臂の彼は戦において羅刹の中で最も優れており、まもなく猿たちと二人の王子を殺すであろう。
6.60.19
एष केतुः परं संख्ये मुख्यो वै सर्वरक्षसाम्।
कुम्भकर्णः सदा शेते मूढो ग्राम्यसुखे रतः ॥ ६.६०.१९ ॥
戦において彼は羅刹すべての最高の旗印、第一人者である。クンバカルナは常に眠り、愚かにも世俗の快楽に耽っている。
6.60.20
रामेणाभिनिरस्तस्य संग्रामेऽस्मिन् सुदारुणे।
भविष्यति न मे शोकः कुम्भकर्णे विबोधिते ॥ ६.६०.२० ॥
この恐ろしい戦いで、たとえラーマに打ち倒されても、クンバカルナが目覚めれば私に悲しみはないだろう。
6.60.21
किं करिष्याम्यहं तेन शक्रतुल्यबलेन हि।
ईदृशे व्यसने घोरे यो न साह्याय कल्पते ॥ ६.६०.२१ ॥
インドラに等しい力を持つ彼がいなければ、私に何ができようか。このような恐ろしい災厄に、助けとなれない者は何の役にも立たない。
6.60.22
ते तु तद् वचनं श्रुत्वा राक्षसेन्द्रस्य राक्षसाः।
जग्मुः परमसम्भ्रान्ताः कुम्भकर्णनिवेशनम् ॥ ६.६०.२२ ॥
羅刹王のその言葉を聞いて、羅刹たちは大いに慌てふためき、クンバカルナの住まいへ向かった。
6.60.23
ते रावणसमादिष्टा मांसशोणितभोजनाः।
गन्धं माल्यं महद्भक्ष्यमादाय सहसा ययुः ॥ ६.६०.२३ ॥
ラーヴァナの命により、肉と血を食べる羅刹たちは、香、花輪、そして多くの供物を携えて、すぐに出発した。
6.60.24
तां प्रविश्य महाद्वारां सर्वतो योजनायताम्।
कुम्भकर्णगुहां रम्यां पुष्पगन्धप्रवाहिनीम् ॥ ६.६०.२४ ॥
彼らは、四方一ヨージャナにわたり、大きな門を持ち、花の香りが流れるクンバカルナの美しい洞窟に入っていった。
6.60.25
कुम्भकर्णस्य निःश्वासादवधूता महाबलाः।
प्रतिष्ठमानाः कृच्छ्रेण यत्नात् प्रविविशुर्गुहाम् ॥ ६.६०.२५ ॥
クンバカルナの息に吹き飛ばされた大力の勇士たちは、やっとの思いで体勢を保ち、苦労して洞窟へ入っていった。
6.60.26
तां प्रविश्य गुहां रम्यां रत्नकाञ्चनकुट्टिमाम्।
ददृशुर्नैर्ऋतव्याघ्राः शयानं भीमविक्रमम् ॥ ६.६०.२६ ॥
宝石と黄金をはめ込んだ床の美しい洞窟に入ると、ナイルタ族の虎たちは、恐るべき勇猛さを持つ彼が横たわっているのを見た。
6.60.27
ते तु तं विकृतं सुप्तं विकीर्णमिव पर्वतम्।
कुम्भकर्णं महानिद्रं समेताः प्रत्यबोधयन् ॥ ६.६०.२७ ॥
彼らは集まって、散らばった山のように歪んだ姿で深い眠りにあるクンバカルナを起こそうとした。
6.60.28
ऊर्ध्वलोमाञ्चिततनुं श्वसन्तमिव पन्नगम्।
भ्रामयन्तं विनिःश्वासैः शयानं भीमविक्रमम् ॥ ६.६०.२८ ॥
体の毛は逆立ち、蛇のように息をし、吐く息であたりを揺るがしながら、恐るべき勇猛さの彼が横たわっていた。
6.60.29
भीमनासापुटं तं तु पातालविपुलाननम्।
शयने न्यस्तसर्वाङ्गं मेदोरुधिरगन्धिनम् ॥ ६.६०.२९ ॥
恐ろしい鼻孔を持ち、冥界のように広大な口をもち、寝台に全身を投げ出し、脂と血の匂いを放つ彼を、彼らは見た。
6.60.30
काञ्चनाङ्गदनद्धाङ्गं किरीटेनार्कवर्चसम्।
ददृशुर्नैर्ऋतव्याघ्रं कुम्भकर्णमरिंदमम् ॥ ६.६०.३० ॥
金の腕輪をはめた体で、冠は太陽のように輝き、敵を征する者、ナイルタの虎クンバカルナを、彼らは見た。
6.60.31
ततश्चक्रुर्महात्मानः कुम्भकर्णस्य चाग्रतः।
भूतानां मेरुसंकाशं राशिं परमतर्पणम् ॥ ६.६०.३१ ॥
その後、偉大な者たちはクンバカルナの前に、メール山のような、あらゆる存在を満たす至高の供物の山を積み上げた。
6.60.32
मृगाणां महिषाणां च वराहाणां च संचयान्।
चक्रुर्नैर्ऋतशार्दूला राशिमन्नस्य चाद्भुतम् ॥ ६.६०.३२ ॥
虎のような羅刹たちは鹿、水牛、猪の山を積み、さらに驚くべき食物の山も築いた。
6.60.33
ततः शोणितकुम्भांश्च मांसानि विविधानि च।
पुरस्तात् कुम्भकर्णस्य चक्रुस्त्रिदशशत्रवः ॥ ६.६०.३३ ॥
そして神々の敵たちは、クンバカルナの前に血の壺と様々な肉を供えた。
6.60.34
लिलिपुश्च परार्घ्येन चन्दनेन परंतपम्।
दिव्यैराश्वासयामासुर्माल्यैर्गन्धैश्च गन्धिभिः ॥ ६.६०.३४ ॥
敵を焼き尽くす者に至高の高価な白檀を塗り、神聖な花環と香りで彼を慰めた。
6.60.35
धूपगन्धांश्च ससृजुस्तुष्टुवुश्च परंतपम्।
जलदा इव चानेदुर्यातुधानास्ततस्ततः ॥ ६.६०.३५ ॥
香の香りを広げ、敵を焼き尽くす者を讃えた。羅刹たちはあちこちで雨雲のように吠えた。
6.60.36
शङ्खांश्च पूरयामासुः शशाङ्कसदृशप्रभान्।
तुमुलं युगपच्चापि विनेदुश्चाप्यमर्षिताः ॥ ६.६०.३६ ॥
月のように輝く法螺貝を吹き鳴らし、怒りに満ちた彼らは一斉に大きな唸りをあげた。
6.60.37
नेदुरास्फोटयामासुश्चिक्षिपुस्ते निशाचराः।
कुम्भकर्णविबोधार्थं चक्रुस्ते विपुलं स्वरम् ॥ ६.६०.३७ ॥
夜の徘徊者たちは吠え、腕を叩き、叫び声を上げた。クンバカルナを目覚めさせるため、彼らは大きな騒音を立てた。
6.60.38
सशङ्खभेरीपणवप्रणादं
सास्फोटितक्ष्वेलितसिंहनादम्।
दिशो द्रवन्तस्त्रिदिवं किरन्तः
श्रुत्वा विहंगाः सहसा निपेतुः ॥ ६.६०.३८ ॥
ほら貝と太鼓と小太鼓の響き、打ち鳴らす音と獅子の吠え声が四方に駆け巡り天まで散るのを聞いて、鳥たちは突然落ちた。
6.60.39
यदा भृशं तैर्निनदैर्महात्मा
न कुम्भकर्णो बुबुधे प्रसुप्तः।
ततो भुशुण्डीर्मुसलानि सर्वे
रक्षोगणास्ते जगृहुर्गदाश्च ॥ ६.६०.३९ ॥
それほどの大音響でも偉大な魂のクンバカルナが眠りから覚めなかったので、羅刹の群れはみな投槍と鉄の棍棒、棍棒を手に取った。
6.60.40
तं शैलशृङ्गैर्मुसलैर्गदाभि-
र्वक्षःस्थले मुद्गरमुष्टिभिश्च।
सुखप्रसुप्तं भुवि कुम्भकर्णं
रक्षांस्युदग्राणि तदा निजघ्नुः ॥ ६.६०.४० ॥
そのとき、地に安らかに眠るクンバカルナを、猛々しい羅刹たちは山の頂、棍棒、鉄槌、木槌、拳で胸を打った。
6.60.41
तस्य निःश्वासवातेन कुम्भकर्णस्य रक्षसः।
राक्षसाः कुम्भकर्णस्य स्थातुं शेकुर्न चाग्रतः ॥ ६.६०.४१ ॥
羅刹クンバカルナの息の風により、羅刹たちは彼の前に立つことさえできなかった。
6.60.42
ततः परिहिता गाढं राक्षसा भीमविक्रमाः।
मृदङ्गपणवान् भेरीः शङ्खकुम्भगणांस्तथा ॥ ६.६०.४२ ॥
そのとき、恐ろしい武勇の羅刹たちは、ムリダンガ、パナヴァ、ベーリー、ほら貝、壺を固く手に取った。
6.60.43
दश राक्षससाहस्रं युगपत्पर्यवारयत्।
नीलाञ्जनचयाकारं ते तु तं प्रत्यबोधयन् ॥ ६.६०.४३ ॥
一万のラークシャサが同時に彼を取り囲み、黒い黛の山のような彼を目覚めさせようとした。
6.60.44
अभिघ्नन्तो नदन्तश्च न च सम्बुबुधे तदा।
यदा चैनं न शेकुस्ते प्रतिबोधयितुं तदा ॥ ६.६०.४४ ॥
彼らは彼を打ち、吠えたが、その時も彼は目覚めなかった。彼らが彼を起こせなかった時——
6.60.45
ततो गुरुतरं यत्नं दारुणं समुपाक्रमन्।
अश्वानुष्ट्रान् खरान् नागाञ्जघ्नुर्दण्डकशाङ्कुशैः ॥ ६.६०.४५ ॥
そこで彼らはさらに激しい努力を始め、馬、ラクダ、ロバ、象を棍棒、鞭、象の鉤で打った。
6.60.46
भेरीशङ्खमृदङ्गांश्च सर्वप्राणैरवादयन्।
निजघ्नुश्चास्य गात्राणि महाकाष्ठकटंकरैः ॥ ६.६०.४६ ॥
彼らは全力で太鼓、法螺貝、ムリダンガを鳴らし、大きな丸太と木の棍棒で彼の四肢を打った。
6.60.47
मुद्गरैर्मुसलैश्चापि सर्वप्राणसमुद्यतैः।
तेन नादेन महता लङ्का सर्वा प्रपूरिता।
सपर्वतवना सर्वा सोऽपि नैव प्रबुध्यते ॥ ६.६०.४७ ॥
全力で振り上げた鉄槌と杵の大音響が、山や森を含むラṅカー全体を満たしたが、それでも彼は目覚めなかった。
6.60.48
ततो भेरीसहस्रं तु युगपत् समहन्यत।
मृष्टकाञ्चनकोणानामसक्तानां समन्ततः ॥ ६.६०.४८ ॥
そして千の太鼓が一斉に、磨かれた金の撥で四方から絶え間なく打ち鳴らされた。
6.60.49
एवमप्यतिनिद्रस्तु यदा नैव प्रबुध्यते।
शापस्य वशमापन्नस्ततः क्रुद्धा निशाचराः ॥ ६.६०.४९ ॥
それでもなお深く眠り込んで全く目覚めなかったので、呪いの力に囚われた夜行の羅刹たちは怒り立った。
6.60.50
ततः कोपसमाविष्टाः सर्वे भीमपराक्रमाः।
तद् रक्षो बोधयिष्यन्तश्चक्रुरन्ये पराक्रमम् ॥ ६.६०.५० ॥
そこで怒りに満ち、恐るべき勇猛さを持つ羅刹たちは皆、その羅刹を目覚めさせようと、他の者たちは武勇を示した。
6.60.51
अन्ये भेरीः समाजघ्नुरन्ये चक्रुर्महास्वनम्।
केशानन्ये प्रलुलुपुः कर्णानन्ये दशन्ति च ॥ ६.६०.५१ ॥
ある者は太鼓を一斉に打ち鳴らし、ある者は大きな轟音を立て、ある者は彼の髪を引き、ある者は彼の耳を噛んだ。
6.60.52
उदकुम्भशतानन्ये समसिञ्चन्त कर्णयोः।
न कुम्भकर्णः पस्पन्दे महानिद्रावशं गतः ॥ ६.६०.५२ ॥
他の者たちは何百もの水瓶を彼の耳に注いだが、クンバカルナは身じろぎもしなかった。彼は大いなる眠りの支配下に落ちていたのである。
6.60.53
अन्ये च बलिनस्तस्य कूटमुद्गरपाणयः।
मूर्ध्नि वक्षसि गात्रेषु पातयन् कूटमुद्गरान् ॥ ६.६०.५३ ॥
力強い従者たちは手に鉄の棍棒を持ち、その棍棒で彼の頭や胸、四肢を打ち始めた。
6.60.54
रज्जुबन्धनबद्धाभिः शतघ्नीभिश्च सर्वतः।
वध्यमानो महाकायो न प्राबुध्यत राक्षसः ॥ ६.६०.५४ ॥
縄で結ばれた百殺の武器によって四方から打たれても、その巨体の羅刹は目を覚まさなかった。
6.60.55
वारणानां सहस्रं च शरीरेऽस्य प्रधावितम्।
कुम्भकर्णस्तदा बुद्ध्वा स्पर्शं परमबुध्यत ॥ ६.६०.५५ ॥
千頭の象が彼の体に突進した。そのときクンバカルナはその接触を感じ取り、完全に目を覚ました。
6.60.56
स पात्यमानैर्गिरिशृङ्गवृक्षै-
रचिन्तयंस्तान् विपुलान् प्रहारान्।
निद्राक्षयात् क्षुद्भयपीडितश्च
विजृम्भमाणः सहसोत्पपात ॥ ६.६०.५६ ॥
山の峰や木々が彼に投げつけられたが、彼はその大きな打撃を意に介さなかった。睡眠を奪われ、飢えと恐怖に苦しみ、あくびをしながら、彼は突然起き上がった。
6.60.57
स नागभोगाचलशृङ्गकल्पौ
विक्षिप्य बाहू जितवज्रसारौ।
विवृत्य वक्त्रं वडवामुखाभं
निशाचरोऽसौ विकृतं जजृम्भे ॥ ६.६०.५७ ॥
彼は、蛇の蜷局を巻いた山の峰のような、雷霆の力さえ凌ぐ腕を伸ばし、海底の火の口のような口を開けて、恐ろしい姿であくびをした。
6.60.58
तस्य जाजृम्भमाणस्य वक्त्रं पातालसंनिभम्।
ददृशे मेरुशृङ्गाग्रे दिवाकर इवोदितः ॥ ६.६०.५८ ॥
あくびをする彼の口は冥界のように見えた。まるで須弥山の頂に太陽が昇ったかのようであった。
6.60.59
स जृम्भमाणोऽतिबलः प्रबुद्धस्तु निशाचरः।
निःश्वासश्चास्य संजज्ञे पर्वतादिव मारुतः ॥ ६.६०.५९ ॥
あくびをしながら、その並外れた力を持つ夜の徘徊者は完全に目を覚ました。彼の吐息は山から吹く風のように起こった。
6.60.60
रूपमुत्तिष्ठतस्तस्य कुम्भकर्णस्य तद् बभौ।
युगान्ते सर्वभूतानि कालस्येव दिधक्षतः ॥ ६.६०.६० ॥
クンバカルナが立ち上がると、その姿は劫末に万物を焼き尽くそうとする時のように輝いた。
6.60.61
तस्य दीप्ताग्निसदृशे विद्युत्सदृशवर्चसी।
ददृशाते महानेत्रे दीप्ताविव महाग्रहौ ॥ ६.६०.६१ ॥
彼の二つの大きな目は燃え盛る火のようで、稲妻の輝きをもち、まるで燃えさかる二つの大惑星のように見えた。
6.60.62
ततस्त्वदर्शयन् सर्वान् भक्ष्यांश्च विविधान् बहून्।
वराहान् महिषांश्चैव बभक्ष स महाबलः ॥ ६.६०.६२ ॥
それから彼らは、ありとあらゆる多くの食べ物を彼に見せた。その大力の者は猪と水牛を平らげた。
6.60.63
आदद् बुभुक्षितो मांसं शोणितं तृषितोऽपिबत्।
मेदःकुम्भांश्च मद्यांश्च पपौ शक्ररिपुस्तदा ॥ ६.६०.६३ ॥
飢えると肉を取り、渇くと血を飲んだ。そしてインドラの敵は、脂肪の壺と酒をも飲み干した。
6.60.64
ततस्तृप्त इति ज्ञात्वा समुत्पेतुर्निशाचराः।
शिरोभिश्च प्रणम्यैनं सर्वतः पर्यवारयन् ॥ ६.६०.६४ ॥
彼が満足したと知ると、夜行の者たちは立ち上がった。頭を垂れて礼をし、四方から彼を取り囲んだ。
6.60.65
निद्राविशदनेत्रस्तु कलुषीकृतलोचनः।
चारयन् सर्वतो दृष्टिं तान् ददर्श निशाचरान् ॥ ६.६०.६५ ॥
眠りから開いた目と濁った視界で、彼は四方に視線を巡らし、その夜行の者たちを見た。
6.60.66
स सर्वान् सान्त्वयामास नैर्ऋतान् नैर्ऋतर्षभः।
बोधनाद् विस्मितश्चापि राक्षसानिदमब्रवीत् ॥ ६.६०.६६ ॥
ニルリタの中の最上の者は、すべてのニルリタを慰めた。目覚めさせられて驚いた彼は、羅刹たちにこう言った。
6.60.67
किमर्थमहमादृत्य भवद्भिः प्रतिबोधितः।
कच्चित् सुकुशलं राज्ञो भयं वा नेह किंचन ॥ ६.६०.६७ ॥
あなたがたはなぜ丁重に私を起こしたのか。王は無事か、ここに何の危険もないのか。
6.60.68
अथवा ध्रुवमन्येभ्यो भयं परमुपस्थितम्।
यदर्थमेव त्वरितैर्भवद्भिः प्रतिबोधितः ॥ ६.६०.६८ ॥
あるいは、他の者からの大きな危険が確かに起きたのであり、そのためにあなたがたは急いで私を起こしたのだ。
6.60.69
अद्य राक्षसराजस्य भयमुत्पाटयाम्यहम्।
दारयिष्ये महेन्द्रं वा शीतयिष्ये तथानलम् ॥ ६.६०.६९ ॥
今日、私は羅刹王の恐れを根こそぎ抜き取ろう。マヘーンドラを引き裂き、あるいは同じく火を冷やしてみせよう。
6.60.70
न ह्यल्पकारणे सुप्तं बोधयिष्यति मादृशम्।
तदाख्यातार्थतत्त्वेन मत्प्रबोधनकारणम् ॥ ६.६०.७० ॥
些細な理由で私のような眠っている者を起こす者はいない。ゆえに、私を起こした理由を真実に告げよ。
6.60.71
एवं ब्रुवाणं संरब्धं कुम्भकर्णमरिंदमम्।
यूपाक्षः सचिवो राज्ञः कृताञ्जलिरभाषत ॥ ६.६०.७१ ॥
このように怒って語る敵を制する者クンバカルナに、王の大臣ユーパークシャは合掌して言った。
6.60.72
न नो देवकृतं किंचिद् भयमस्ति कदाचन।
मानुषान्नो भयं राजंस्तुमुलं सम्प्रबाधते ॥ ६.६०.७२ ॥
我々は神々によって生じた危険を決して受けない。王よ、人間から激しい危難が我々を強く圧迫している。
6.60.73
न दैत्यदानवेभ्यो वा भयमस्ति न नः क्वचित्।
यादृशं मानुषं राजन् भयमस्मानुपस्थितम् ॥ ६.६०.७३ ॥
王よ、ダイティヤやダーナヴァからは、私たちには決して恐れなどありません。しかし人間から私たちに降りかかった恐怖は、そのようなものなのです。
6.60.74
वानरैः पर्वताकारैर्लङ्केयं परिवारिता।
सीताहरणसंतप्ताद् रामान्नस्तुमुलं भयम् ॥ ६.६०.७४ ॥
この都ラーンカーは山のような姿の猿たちに取り囲まれた。シーターの誘拐に苦しむラーマから、私たちは激しい恐怖を抱いている。
6.60.75
एकेन वानरेणेयं पूर्वं दग्धा महापुरी।
कुमारो निहतश्चाक्षः सानुयात्रः सकुञ्जरः ॥ ६.६०.७५ ॥
以前、この大都市は一匹の猿によって焼かれた。王子とアクシャは、従者や象もろとも殺された。
6.60.76
स्वयं रक्षोधिपश्चापि पौलस्त्यो देवकण्टकः।
व्रजेति संयुगे मुक्तो रामेणादित्यवर्चसा ॥ ६.६०.७६ ॥
羅刹の王自身、プラスティヤの末裔で神々の棘であるあの者でさえ、戦いの中で太陽のように輝くラーマによって「行け」と言われて解放されたのだ。
6.60.77
यन्न देवैः कृतो राजा नापि दैत्यैर्न दानवैः।
कृतः स इह रामेण विमुक्तः प्राणसंशयात् ॥ ६.६०.७७ ॥
神々も、ダイティヤもダーナヴァも王にしなかった者を、ここでラーマは命の危機から解き放ったのだ。
6.60.78
स यूपाक्षवचः श्रुत्वा भ्रातुर्युधि पराभवम्।
कुम्भकर्णो विवृत्ताक्षो यूपाक्षमिदमब्रवीत् ॥ ६.६०.७८ ॥
ユーパークシャの言葉と、戦いにおける兄の敗北を聞いて、クンバカルナは目を剥き、ユーパークシャにこう言った。
6.60.79
सर्वमद्यैव यूपाक्ष हरिसैन्यं सलक्ष्मणम्।
राघवं च रणे जित्वा ततो द्रक्ष्यामि रावणम् ॥ ६.६०.७९ ॥
ユーパークシャよ、今日のうちに、ラクシュマナと共にいる猿の全軍とラガヴァ（ラーマ）を戦いで打ち破り、その後ラーヴァナに会うつもりだ。
6.60.80
राक्षसांस्तर्पयिष्यामि हरीणां मांसशोणितैः।
रामलक्ष्मणयोश्चापि स्वयं पास्यामि शोणितम् ॥ ६.६०.८० ॥
私は猿の肉と血で羅刹たちを満足させ、ラーマとラクシュマナの血は自ら飲み干そう。
6.60.81
तत् तस्य वाक्यं ब्रुवतो निशम्य
सगर्वितं रोषविवृद्धदोषम्।
महोदरो नैर्ऋतयोधमुख्यः
कृताञ्जलिर्वाक्यमिदं बभाषे ॥ ६.६०.८१ ॥
彼の傲慢で怒りによって過ちが増大した言葉を聞き、羅刹の戦士たちの長マハーダラは合掌してこの言葉を述べた。
6.60.82
रावणस्य वचः श्रुत्वा गुणदोषौ विमृश्य च।
पश्चादपि महाबाहो शत्रून् युधि विजेष्यसि ॥ ६.६०.८२ ॥
大腕の者よ、ラーヴァナの言葉を聞き、その長所と欠点を考えたうえで、後に戦いで敵に勝つであろう。
6.60.83
महोदरवचः श्रुत्वा राक्षसैः परिवारितः।
कुम्भकर्णो महातेजाः सम्प्रतस्थे महाबलः ॥ ६.६०.८३ ॥
マハーダラの言葉を聞き、大いに輝き大いに力あるクンバカルナは、羅刹たちに囲まれて出発した。
6.60.84
सुप्तमुत्थाप्य भीमाक्षं भीमरूपपराक्रमम्।
राक्षसास्त्वरिता जग्मुर्दशग्रीवनिवेशनम् ॥ ६.६०.८४ ॥
眠っていた、目が恐ろしく姿と勇猛さも恐ろしい彼を起こし、羅刹たちは急いで十頭の者（ラーヴァナ）の館へ向かった。
6.60.85
तेऽभिगम्य दशग्रीवमासीनं परमासने।
ऊचुर्बद्धाञ्जलिपुटाः सर्व एव निशाचराः ॥ ६.६०.८५ ॥
十の首を持つラーヴァナが至高の座に坐しているところへ近づき、夜行者たちは皆、合掌して言った。
6.60.86
कुम्भकर्णः प्रबुद्धोऽसौ भ्राता ते राक्षसेश्वर।
कथं तत्रैव निर्यातु द्रक्ष्यसे तमिहागतम् ॥ ६.६०.८६ ॥
羅刹の王よ、汝の兄クンバカルナが目覚めた。ここへ来た彼を、そこから出ていくのをどう見るのか。
6.60.87
रावणस्त्वब्रवीद्धृष्टो राक्षसांस्तानुपस्थितान्।
द्रष्टुमेनमिहेच्छामि यथान्यायं च पूज्यताम् ॥ ६.६०.८७ ॥
するとラーヴァナは喜び、居合わせた羅刹たちに言った。「彼をここで見たい。相応しく敬意を払え。」
6.60.88
तथेत्युक्त्वा तु ते सर्वे पुनरागम्य राक्षसाः।
कुम्भकर्णमिदं वाक्यमूचू रावणचोदिताः ॥ ६.६०.८८ ॥
「そのとおりに」と言い、ラーヴァナに促された羅刹たちは再び戻ってきて、クンバカルナにこの言葉を告げた。
6.60.89
द्रष्टुं त्वां काङ्क्षते राजा सर्वराक्षसपुङ्गवः।
गमने क्रियतां बुद्धिर्भ्रातरं सम्प्रहर्षय ॥ ६.६०.८९ ॥
羅刹の中で最も優れた王が、汝に会いたがっている。行く決意をせよ。兄を喜ばせよ。
6.60.90
कुम्भकर्णस्तु दुर्धर्षो भ्रातुराज्ञाय शासनम्।
तथेत्युक्त्वा महावीर्यः शयनादुत्पपात ह ॥ ६.६०.९० ॥
難敵のクンバカルナは兄の命を悟り「そのとおりに」と言って、大力の彼は寝台から跳び起きた。
6.60.91
प्रक्षाल्य वदनं हृष्टः स्नातः परमहर्षितः।
पिपासुस्त्वरयामास पानं बलसमीरणम् ॥ ६.६०.९१ ॥
顔を洗い、沐浴し、大いに喜び、喉の渇いた彼は、力を奮い起こす飲み物を急がせた。
6.60.92
ततस्ते त्वरितास्तत्र राक्षसा रावणाज्ञया।
मद्यं भक्ष्यांश्च विविधान् क्षिप्रमेवोपहारयन् ॥ ६.६०.९२ ॥
そこでラーヴァナの命により、羅刹たちは速やかに酒と様々な食べ物を供えた。
6.60.93
पीत्वा घटसहस्रे द्वे गमनायोपचक्रमे।
ईषत्समुत्कटो मत्तस्तेजोबलसमन्वितः ॥ ६.६०.९३ ॥
二千の壺を飲み干し、彼は出立しようとした。やや猛り、酔い、輝きと力に満ちて。
6.60.94
कुम्भकर्णो बभौ रुष्टः कालान्तकयमोपमः।
भ्रातुः स भवनं गच्छन् रक्षोबलसमन्वितः।
कुम्भकर्णः पदन्यासैरकम्पयत मेदिनीम् ॥ ६.६०.९४ ॥
怒れるクンバカルナは、時、死神、ヤマのように輝いた。兄の館へ向かう彼は、羅刹の軍勢に伴われ、足取りで大地を震わせた。
6.60.95
स राजमार्गं वपुषा प्रकाशयन्
सहस्ररश्मिर्धरणीमिवांशुभिः।
जगाम तत्राञ्जलिमालया वृतः
शतक्रतुर्गेहमिव स्वयंभुवः ॥ ६.६०.९५ ॥
彼は身体で王道を照らしながら進んだ。千の光線を放つ太陽が光で大地を照らすように。そこで合掌の列に囲まれ、百祭のインドラが自生神の館へ行くように、彼は歩んだ。
6.60.96
तं राजमार्गस्थममित्रघातिनं
वनौकसस्ते सहसा बहिःस्थिताः।
दृष्ट्वाप्रमेयं गिरिशृङ्गकल्पं
वितत्रसुस्ते सह यूथपालैः ॥ ६.६०.९६ ॥
王道に立つ敵を討つ者を、外にいた森の住人たちは突然見た。計り知れず、山頂のようなその姿を見て、彼らは群れの長たちと共に震え上がった。
6.60.97
केचिच्छरण्यं शरणं स्म रामं
व्रजन्ति केचिद् व्यथिताः पतन्ति।
केचिद् दशश्च व्यथिताः पतन्ति
केचिद् भयार्ता भुवि शेरते स्म ॥ ६.६०.९७ ॥
ある者は庇護に値するラーマに庇護を求め、ある者は苦しみもだえて倒れ、ある者は十人ずつ苦しんで倒れ、またある者は恐怖に襲われて地に伏した。
6.60.98
तमद्रिशृङ्गप्रतिमं किरीटिनं
स्पृशन्तमादित्यमिवात्मतेजसा।
वनौकसः प्रेक्ष्य विवृद्धमद्भुतं
भयार्दिता दुद्रुविरे यतस्ततः ॥ ६.६०.९८ ॥
山の頂のようで、冠をかぶり、自らの輝きで太陽に触れるかのような、驚くほど大きく成長したその者を見て、恐怖に苛まれた森の住人たちは四方に逃げ散った。