รามายณะของวาลมีกิ · สรรค 6.64
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.64.1
तदुक्तमतिकायस्य बलिनो बाहुशालिनः।
कुम्भकर्णस्य वचनं श्रुत्वोवाच महोदरः ॥ ६.६४.१ ॥
เมื่อได้ฟังถ้อยคำของกุมภกรรณ ผู้มีกายใหญ่โต แข็งแรง และมีแขนทรงพลังเช่นนั้น มโหทรก็กล่าวขึ้น
6.64.2
कुम्भकर्ण कुले जातो धृष्टः प्राकृतदर्शनः।
अवलिप्तो न शक्नोषि कृत्यं सर्वत्र वेदितुम् ॥ ६.६४.२ ॥
กุมภกรรณเอ๋ย เจ้าเกิดในตระกูลสูงส่ง แต่กล้าหาญจนเกินควร และมีรูปร่างธรรมดา ด้วยความหยิ่งผยอง เจ้าจึงไม่อาจรู้หน้าที่อันควรทำในทุกกิจการได้
6.64.3
नहि राजा न जानीते कुम्भकर्ण नयानयौ।
त्वं तु कैशोरकाद् धृष्टः केवलं वक्तुमिच्छसि ॥ ६.६४.३ ॥
กุมภกรรณเอ๋ย พระราชาไม่ได้ไม่รู้ว่านโยบายใดถูกและนโยบายใดผิด แต่เจ้าเป็นผู้กล้าหาญมาแต่เยาว์วัย เพียงแต่ปรารถนาจะพูดเท่านั้น
6.64.4
स्थानं वृद्धिं च हानिं च देशकालविधानवित्।
आत्मनश्च परेषां च बुध्यते राक्षसर्षभः ॥ ६.६४.४ ॥
ราชาแห่งรากษสผู้นั้นรู้จักกาลเทศะและกฎเกณฑ์ เข้าใจฐานะของตน ความเจริญและความเสื่อมของตน และของผู้อื่น
6.64.5
यत् त्वशक्यं बलवता वक्तुं प्राकृतबुद्धिना।
अनुपासितवृद्धेन कः कुर्यात् तादृशं बुधः ॥ ६.६४.५ ॥
สิ่งที่แม้แต่ผู้มีกำลังก็ไม่อาจกล่าวได้ ผู้มีปัญญาธรรมดาที่ไม่เคยรับใช้ผู้ใหญ่ ย่อมกล่าวออกมาได้ คนฉลาดคนใดจะทำเช่นนั้นเล่า
6.64.6
यांस्तु धर्मार्थकामांस्त्वं ब्रवीषि पृथगाश्रयान्।
अवबोद्धुं स्वभावेन नहि लक्षणमस्ति तान् ॥ ६.६४.६ ॥
ธรรมะ อรรถะ และกามะ ที่เจ้าพูดถึงว่ามีที่มาแยกต่างหากจากกันนั้น โดยธรรมชาติแล้วไม่มีเครื่องหมายใดที่จะทำให้เข้าใจได้
6.64.7
कर्म चैव हि सर्वेषां कारणानां प्रयोजनम्।
श्रेयः पापीयसां चात्र फलं भवति कर्मणाम् ॥ ६.६४.७ ॥
การกระทำนั้นเป็นจุดหมายของเหตุทั้งปวงโดยแท้ ที่นี่แม้แต่ผู้ทำบาป ผลแห่งกรรมของเขาก็กลายเป็นความดีได้
6.64.8
निःश्रेयसफलावेव धर्मार्थावितरावपि।
अधर्मानर्थयोः प्राप्तं फलं च प्रत्यवायिकम् ॥ ६.६४.८ ॥
ทั้งธรรมะและอรรถะให้ผลเป็นความดีสูงสุด แม้สิ่งอื่นก็เช่นกัน แต่ผลของอธรรมและความวิบัติเป็นผลที่ก่อโทษ
6.64.9
ऐहलौकिकपारक्यं कर्म पुंभिर्निषेव्यते।
कर्माण्यपि तु कल्याणि लभते काममास्थितः ॥ ६.६४.९ ॥
มนุษย์ย่อมขวนขวายในกิจที่เกี่ยวกับโลกนี้และโลกหน้า และแม้เช่นนั้น ดูก่อนผู้เป็นมงคล ผู้ที่พึ่งพิงการกระทำย่อมได้สมปรารถนา
6.64.10
तत्र क्लृप्तमिदं राज्ञा हृदि कार्यं मतं च नः।
शत्रौ हि साहसं यत् तत् किमिवात्रापनीयते ॥ ६.६४.१० ॥
ในเรื่องนี้ พระราชาได้ตั้งใจไว้มั่นในพระทัยแล้ว และนี่ก็เป็นความเห็นของพวกเราด้วย ความกล้าหาญที่แสดงต่อศัตรูนั้น จะพึงยกเลิกเสียในที่นี้ได้อย่างไร
6.64.11
एकस्यैवाभियाने तु हेतुर्यः प्राहृतस्त्वया।
तत्राप्यनुपपन्नं ते वक्ष्यामि यदसाधु च ॥ ६.६४.११ ॥
แม้เหตุผลที่เจ้ายกขึ้นกล่าวเพื่อการโจมตีชายผู้เดียว ก็ไม่สมเหตุสมผล เพราะฉะนั้นข้าจะกล่าวถึงสิ่งที่ไม่เหมาะสมและไม่ดีนั้นด้วย
6.64.12
येन पूर्वं जनस्थाने बहवोऽतिबला हताः।
राक्षसा राघवं तं त्वं कथमेको जयिष्यसि ॥ ६.६४.१२ ॥
พระราฆพผู้ที่ก่อนหน้านี้ได้สังหารรากษสผู้มีกำลังมากมายในชนสถาน เจ้าเพียงผู้เดียวจะเอาชนะท่านได้อย่างไร
6.64.13
ये पूर्वं निर्जितास्तेन जनस्थाने महौजसः।
राक्षसांस्तान् पुरे सर्वान् भीतानद्य न पश्यसि ॥ ६.६४.१३ ॥
รากษสผู้มีพลานุภาพมหาศาลทั้งหลายที่ท่านเคยพ่ายแพ้ในชนสถานนั้น เจ้าไม่เห็นหรือว่าบัดนี้พวกเขาทั้งหมดในนครต่างหวาดกลัว
6.64.14
तं सिंहमिव संक्रुद्धं रामं दशरथात्मजम्।
सर्पं सुप्तमहो बुद्ध्वा प्रबोधयितुमिच्छसि ॥ ६.६४.१४ ॥
เจ้าปรารถนาจะปลุกพระรามผู้เป็นโอรสของท้าวทศรถ ผู้โกรธดุจราชสีห์ เหมือนรู้ว่างูหลับอยู่แล้วอยากปลุกมันขึ้นมา ช่างน่าประหลาดนัก
6.64.15
ज्वलन्तं तेजसा नित्यं क्रोधेन च दुरासदम्।
कस्तं मृत्युमिवासह्यमासादयितुमर्हति ॥ ६.६४.१५ ॥
พระองค์ผู้รุ่งโรจน์ด้วยเดชอยู่เสมอ และยากจะเข้าใกล้เมื่อทรงพิโรธ ดุจความตายที่ไม่อาจทนได้ ใครเล่าจะควรเข้าไปหาพระองค์
6.64.16
संशयस्थमिदं सर्वं शत्रोः प्रतिसमासने।
एकस्य गमनं तात नहि मे रोचते भृशम् ॥ ६.६४.१६ ॥
ดูก่อนลูกรัก เมื่อเผชิญหน้ากับศัตรูต่อหน้า ทุกสิ่งเหล่านี้ยังไม่แน่นอน การที่เจ้าไปเพียงผู้เดียวนั้นข้าไม่พอใจเลยแม้แต่น้อย
6.64.17
हीनार्थस्तु समृद्धार्थं को रिपुं प्राकृतं यथा।
निश्चितं जीवितत्यागे वशमानेतुमिच्छति ॥ ६.६४.१७ ॥
ผู้ที่จุดหมายยังไม่สำเร็จ จะปรารถนาที่จะนำศัตรูธรรมดาผู้มีจุดหมายสำเร็จแล้ว และตั้งใจจะสละชีวิตมาอยู่ในอำนาจของตนได้อย่างไร
6.64.18
यस्य नास्ति मनुष्येषु सदृशो राक्षसोत्तम।
कथमाशंससे योद्धुं तुल्येनेन्द्रविवस्वतोः ॥ ६.६४.१८ ॥
ดูก่อนรากษสผู้ประเสริฐ ท่านผู้ไม่มีผู้ใดเทียบเทียมในหมู่มนุษย์ ผู้เสมอด้วยพระอินทร์และพระวิวัสวัต เจ้าจะคิดหวังจะต่อสู้กับท่านได้อย่างไร
6.64.19
एवमुक्त्वा तु संरब्धं कुम्भकर्णं महोदरः।
उवाच रक्षसां मध्ये रावणं लोकरावणम् ॥ ६.६४.१९ ॥
เมื่อมโหทรกล่าวเช่นนั้นกับกุมภกรรณผู้กำลังโกรธเกรี้ยว แล้วจึงกล่าวกับทศกัณฐ์ผู้เป็นความหวาดหวั่นของโลก ท่ามกลางหมู่รากษส
6.64.20
लब्ध्वा पुरस्ताद् वैदेहीं किमर्थं त्वं विलम्बसे।
यदीच्छसि तदा सीता वशगा ते भविष्यति ॥ ६.६४.२० ॥
ได้นางไวเทหีมาไว้ก่อนแล้ว เหตุใดท่านจึงยังรอช้าอยู่ หากท่านปรารถนาเช่นนั้น นางสีดาก็จะตกอยู่ในอำนาจของท่าน
6.64.21
दृष्टः कश्चिदुपायो मे सीतोपस्थानकारकः।
रुचितश्चेत् स्वया बुद्ध्या राक्षसेन्द्र ततः शृणु ॥ ६.६४.२१ ॥
ข้าพเจ้าได้พบอุบายอย่างหนึ่งซึ่งจะทำให้สีดามาปรากฏต่อหน้าท่าน โอ้ราชาแห่งรากษส หากปัญญาของท่านเห็นชอบ ก็จงฟังเถิด
6.64.22
अहं द्विजिह्वः संह्रादी कुम्भकर्णो वितर्दनः।
पञ्च रामवधायैते निर्यान्तीत्यवघोषय ॥ ६.६४.२२ ॥
ข้าพเจ้า ทวิชิหวะ สัมหราที กุมภกรรณ และวิตรทนะ ทั้งห้านี้กำลังออกไปเพื่อสังหารพระราม จงประกาศให้รู้ทั่วกัน
6.64.23
ततो गत्वा वयं युद्धं दास्यामस्तस्य यत्नतः।
जेष्यामो यदि ते शत्रून् नोपायैः कार्यमस्ति नः ॥ ६.६४.२३ ॥
จากนั้นพวกเราจะไปรบกับเขาด้วยความเพียรพยายาม หากเราชนะศัตรูของท่านได้ ก็ไม่จำเป็นต้องใช้อุบายใดๆ ของพวกเรา
6.64.24
अथ जीवति नः शत्रुर्वयं च कृतसंयुगाः।
ततः समभिपत्स्यामो मनसा यत् समीक्षितम् ॥ ६.६४.२४ ॥
แต่หากศัตรูของเรายังมีชีวิตอยู่ พวกเราซึ่งพร้อมแล้วสำหรับการรบ จะเข้าโจมตีเขาตามที่ได้คิดตกลงไว้ในใจ
6.64.25
वयं युद्धादिहैष्यामो रुधिरेण समुक्षिताः।
विदार्य स्वतनुं बाणै रामनामाङ्कितैः शरैः ॥ ६.६४.२५ ॥
พวกเราจะกลับมายังที่นี่จากสนามรบ ชุ่มไปด้วยเลือด หลังจากได้ใช้ลูกศรที่จารึกชื่อพระรามเจาะร่างกายของตนเอง
6.64.26
भक्षितो राघवोऽस्माभिर्लक्ष्मणश्चेति वादिनः।
ततः पादौ ग्रहीष्यामस्त्वं नः कामं प्रपूरय ॥ ६.६४.२६ ॥
พวกเราจะกล่าวว่า พวกเราได้กินราฆวะและลักษมณ์แล้ว แล้วจะจับเท้าของท่าน ขอให้ท่านทำให้ความปรารถนาของพวกเราสมหวัง
6.64.27
ततोऽवघोषय पुरे गजस्कन्धेन पार्थिव।
हतो रामः सह भ्रात्रा ससैन्य इति सर्वतः ॥ ६.६४.२७ ॥
โอ้พระราชา จงให้ประกาศไปทั่วเมืองจากบนหลังช้างว่า พระรามถูกฆ่าพร้อมกับพระอนุชาและกองทัพแล้ว
6.64.28
प्रीतो नाम ततो भूत्वा भृत्यानां त्वमरिंदम।
भोगांश्च परिवारांश्च कामान् वसु च दापय ॥ ६.६४.२८ ॥
โอ้ผู้ปราบศัตรู เมื่อท่านมีความพอพระทัยแล้ว จงพระราชทานความสุขสบาย บริวาร ความปรารถนาและทรัพย์สมบัติแก่ข้าทาสของท่าน
6.64.29
ततो माल्यानि वासांसि वीराणामनुलेपनम्।
पेयं च बहु योधेभ्यः स्वयं च मुदितः पिब ॥ ६.६४.२९ ॥
จากนั้นจงพระราชทานพวงมาลัย เครื่องนุ่งห่ม และน้ำมันหอมทาแก่บรรดาวีรชน และน้ำดื่มเป็นจำนวนมากแก่นักรบ ส่วนท่านเองก็จงดื่มด้วยความยินดี
6.64.30
ततोऽस्मिन् बहुलीभूते कौलीने सर्वतो गते।
भक्षितः ससुहृद् रामो राक्षसैरिति विश्रुते ॥ ६.६४.३० ॥
เมื่อข่าวลือนี้แพร่หลายไปทุกหนทุกแห่งและเป็นที่รู้กันทั่วไปว่า พระรามพร้อมมิตรสหายของพระองค์ถูกพวกรากษสกินเสียแล้ว
6.64.31
प्रविश्याश्वास्य चापि त्वं सीतां रहसि सान्त्वयन्।
धनधान्यैश्च कामैश्च रत्नैश्चैनां प्रलोभय ॥ ६.६४.३१ ॥
ท่านจงเข้าไปปลอบโยนสีดาตามลำพัง แล้วล่อลวงนางด้วยทรัพย์สมบัติ ธัญญาหาร สิ่งที่น่าปรารถนา และอัญมณี
6.64.32
अनयोपधया राजन् भूयः शोकानुबन्धया।
अकामा त्वद्वशं सीता नष्टनाथा गमिष्यति ॥ ६.६४.३२ ॥
โอ้พระราชา ด้วยอุบายนี้ ซึ่งจะทำให้นางต้องทุกข์โศกซ้ำแล้วซ้ำเล่า สีดาซึ่งไม่ปรารถนาจะไปและสูญเสียผู้ปกป้องคุ้มครองไปแล้ว จะตกอยู่ในอำนาจของท่าน
6.64.33
रमणीयं हि भर्तारं विनष्टमधिगम्य सा।
नैराश्यात् स्त्रीलघुत्वाच्च त्वद्वशं प्रतिपत्स्यते ॥ ६.६४.३३ ॥
เมื่อสีดารู้ว่าสวามีผู้งดงามของนางสูญหายไปแล้ว นางจะยอมอยู่ในอำนาจของท่านด้วยความสิ้นหวังและด้วยความอ่อนแอของสตรี
6.64.34
सा पुरा सुखसंवृद्धा सुखार्हा दुःखकर्शिता।
त्वय्यधीनं सुखं ज्ञात्वा सर्वथैव गमिष्यति ॥ ६.६४.३४ ॥
นางผู้เคยเติบโตมาอย่างมีความสุขและสมควรได้รับความสุข แต่บัดนี้ซูบผอมเพราะความทุกข์ เมื่อรู้ว่าความสุขอยู่ในอำนาจของท่าน นางก็จะไปหาท่านแน่นอน
6.64.35
एतत् सुनीतं मम दर्शनेन
रामं हि दृष्ट्वैव भवेदनर्थः।
इहैव ते सेत्स्यति मोत्सुको भू-
र्महानयुद्धेन सुखस्य लाभः ॥ ६.६४.३५ ॥
ในความเห็นของข้าพเจ้า นี่เป็นทางที่ฉลาดรอบคอบ เพราะเพียงแค่ได้เห็นพระรามก็อาจนำมาซึ่งความพินาศได้ จุดประสงค์ของท่านจะสำเร็จลงได้ที่นี่เอง อย่าได้รีบร้อนเลย โดยไม่ต้องรบ ท่านจะได้รับความสุขอันยิ่งใหญ่
6.64.36
अनष्टसैन्यो ह्यनवाप्तसंशयो
रिपुं त्वयुद्धेन जयञ्जनाधिपः।
यशश्च पुण्यं च महान्महीपते
श्रियं च कीर्तिं च चिरं समश्नुते ॥ ६.६४.३६ ॥
กษัตริย์ผู้ชนะศัตรูได้โดยไม่ต้องรบ กองทัพของพระองค์ไม่ได้รับความเสียหาย และไม่มีความสงสัยเหลืออยู่ โอ้ผู้เป็นใหญ่แห่งแผ่นดิน พระองค์ย่อมได้รับเกียรติยศ บุญกุศล ความรุ่งเรือง และชื่อเสียงอันยิ่งใหญ่เป็นเวลานาน