Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 6.7

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

6.7.1

इत्युक्ता राक्षसेन्द्रेण राक्षसास्ते महाबलाः।
ऊचुः प्राञ्जलयः सर्वे रावणं राक्षसेश्वरम् ॥ ६.७.१ ॥

ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଏହିପରି କହିବାରୁ ସେହି ମହାବଳ ରାକ୍ଷସମାନେ ସମସ୍ତେ ହାତଯୋଡ଼ି ରାକ୍ଷସେଶ୍ୱର ରାବଣଙ୍କୁ କହିଲେ।

6.7.2

द्विषत्पक्षमविज्ञाय नीतिबाह्यास्त्वबुद्धयः।
राजन् परिघशक्त्यृष्टिशूलपट्टिशकुन्तलम् ॥ ६.७.२ ॥

ଶତ୍ରୁପକ୍ଷକୁ ନ ବୁଝି, ନୀତିବାହ୍ୟ ଓ ବୁଦ୍ଧିହୀନ ସେହି ରାକ୍ଷସମାନେ — ହେ ରାଜନ୍ — ପରିଘ, ଶକ୍ତି, ଋଷ୍ଟି, ଶୂଳ, ପଟ୍ଟିଶ ଓ କୁନ୍ତ ସହିତ (ସଜ୍ଜିତ ଥିଲେ)।

6.7.3

सुमहन्नो बलं कस्माद् विषादं भजते भवान्।
त्वया भोगवतीं गत्वा निर्जिताः पन्नगा युधि ॥ ६.७.३ ॥

ଆମ ବଳ ଅତି ମହାନ; ତେବେ ଆପଣ କାହିଁକି ବିଷାଦ ଭୋଗୁଛନ୍ତି? ଆପଣ ହିଁ ଭୋଗବତୀକୁ ଯାଇ ଯୁଦ୍ଧରେ ନାଗମାନଙ୍କୁ ଜିତିଥିଲେ।

6.7.4

कैलासशिखरावासी यक्षैर्बहुभिरावृतः।
सुमहत्कदनं कृत्वा वश्यस्ते धनदः कृतः ॥ ६.७.४ ॥

କୈଳାସ ଶିଖରରେ ବାସ କରୁଥିବା ଧନଦ (କୁବେର)ଙ୍କୁ, ବହୁ ଯକ୍ଷଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଆପଣ ମହାସଂହାର କରି ବଶ କରିଥିଲେ।

6.7.5

स महेश्वरसख्येन श्लाघमानस्त्वया विभो।
निर्जितः समरे रोषाल्लोकपालो महाबलः ॥ ६.७.५ ॥

ହେ ବିଭୋ, ମହେଶ୍ୱର (ଶିବ) ଙ୍କ ସଖ୍ୟରେ ଗର୍ବିତ ସେହି ମହାବଳ ଲୋକପାଳଙ୍କୁ ଆପଣ କ୍ରୋଧବଶରେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଜିତିଥିଲେ।

6.7.6

विनिपात्य च यक्षौघान् विक्षोभ्य विनिगृह्य च।
त्वया कैलासशिखराद् विमानमिदमाहृतम् ॥ ६.७.६ ॥

ଯକ୍ଷଦଳକୁ ପାଡ଼ି, ସେମାନଙ୍କୁ ବିଚଳିତ ଓ ବନ୍ଦୀ କରି, ଆପଣ କୈଳାସ ଶିଖରରୁ ଏହି ବିମାନ ଆଣିଥିଲେ।

6.7.7

मयेन दानवेन्द्रेण त्वद्भयात् सख्यमिच्छता।
दुहिता तव भार्यार्थे दत्ता राक्षसपुङ्गव ॥ ६.७.७ ॥

ଦାନବେନ୍ଦ୍ର ମୟ ତୁମ ଭୟରୁ ବନ୍ଧୁତା ଇଚ୍ଛା କରି, ତୁମ ଭାର୍ଯ୍ୟା ପାଇଁ ନିଜ କନ୍ୟା ଦେଇଥିଲେ, ହେ ରାକ୍ଷସଶ୍ରେଷ୍ଠ।

6.7.8

दानवेन्द्रो महाबाहो वीर्योत्सिक्तो दुरासदः।
विगृह्य वशमानीतः कुम्भीनस्याः सुखावहः ॥ ६.७.८ ॥

ହେ ମହାବାହୁ, ବୀର୍ଯ୍ୟରେ ଗର୍ବିତ, ଦୁର୍ଜୟ ଦାନବେନ୍ଦ୍ର ଧରାପଡ଼ି ବଶ କରାଗଲା, କୁମ୍ଭୀନସୀଙ୍କୁ ସୁଖଦାୟୀ।

6.7.9

निर्जितास्ते महाबाहो नागा गत्वा रसातलम्।
वासुकिस्तक्षकः शङ्खो जटी च वशमाहृताः ॥ ६.७.९ ॥

ହେ ମହାବାହୁ, ନାଗମାନେ ରସାତଳକୁ ଯାଇ ତୁମଠାରୁ ପରାଜିତ ହେଲେ; ବାସୁକି, ତକ୍ଷକ, ଶଙ୍ଖ ଓ ଜଟୀ ମଧ୍ୟ ବଶୀଭୂତ ହେଲେ।

6.7.10

अक्षया बलवन्तश्च शूरा लब्धवराः पुनः।
त्वया संवत्सरं युद्ध्वा समरे दानवा विभो ॥ ६.७.१० ॥

ହେ ବିଭୋ, ଅକ୍ଷୟ, ବଳବାନ, ଶୂର ଓ ପୁଣି ବର ପାଇଥିବା ଦାନବମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଏକ ବର୍ଷ ତୁମ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରି ପରାଜିତ ହେଲେ।

6.7.11

स्वबलं समुपाश्रित्य नीता वशमरिंदम।
मायाश्चाधिगतास्तत्र बह्व्यो वै राक्षसाधिप ॥ ६.७.११ ॥

ହେ ଅରିନ୍ଦମ, ନିଜ ବଳକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି ସେମାନେ ବଶୀଭୂତ ହେଲେ; ହେ ରାକ୍ଷସାଧିପ, ସେଠାରେ ଅନେକ ମାୟା ମଧ୍ୟ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲା।

6.7.12

शूराश्च बलवन्तश्च वरुणस्य सुता रणे।
निर्जितास्ते महाभाग चतुर्विधबलानुगाः ॥ ६.७.१२ ॥

ହେ ମହାଭାଗ, ବରୁଣଙ୍କର ଶୂର ଓ ବଳବାନ ପୁତ୍ରମାନେ, ଚତୁରଙ୍ଗ ସେନା ସହିତ, ଯୁଦ୍ଧରେ ତୁମଠାରୁ ପରାଜିତ ହେଲେ।

6.7.13

मृत्युदण्डमहाग्राहं शाल्मलीद्रुममण्डितम्।
कालपाशमहावीचिं यमकिंकरपन्नगम् ॥ ६.७.१३ ॥

ମୃତ୍ୟୁଦଣ୍ଡ ନାମକ ମହା କୁମ୍ଭୀରରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଶାଳ୍ମଳୀ ବୃକ୍ଷରେ ଶୋଭିତ, କାଳପାଶ ରୂପୀ ମହା ତରଙ୍ଗଯୁକ୍ତ, ଯମକିଙ୍କରମାନଙ୍କ ସର୍ପଯୁକ୍ତ (ସମୁଦ୍ର)।

6.7.14

महाज्वरेण दुर्धर्षं यमलोकमहार्णवम्।
अवगाह्य त्वया राजन् यमस्य बलसागरम् ॥ ६.७.१४ ॥

ମହାଜ୍ୱରରେ ଦୁର୍ଦ୍ଧର୍ଷ ଯମଲୋକ ରୂପୀ ମହାସମୁଦ୍ରରେ ଅବଗାହନ କରି, ହେ ରାଜନ, ତୁମେ ଯମର ସେନାସାଗରରେ ପ୍ରବେଶ କଲ।

6.7.15

जयश्च विपुलः प्राप्तो मृत्युश्च प्रतिषेधितः।
सुयुद्धेन च ते सर्वे लोकस्तत्र सुतोषिताः ॥ ६.७.१५ ॥

ତୁମେ ମହାନ ବିଜୟ ଲାଭ କଲ ଏବଂ ମୃତ୍ୟୁକୁ ମଧ୍ୟ ରୋକିଲ; ସେହି ସୁଯୁଦ୍ଧରେ ସେଠାରେ ସମସ୍ତ ଲୋକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ।

6.7.16

क्षत्रियैर्बहुभिर्वीरैः शक्रतुल्यपराक्रमैः।
आसीद् वसुमती पूर्णा महद्भिरिव पादपैः ॥ ६.७.१६ ॥

ଇନ୍ଦ୍ରତୁଲ୍ୟ ପରାକ୍ରମୀ ଅନେକ କ୍ଷତ୍ରିୟ ବୀରମାନଙ୍କରେ ପୃଥିବୀ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା, ଯେପରି ମହାନ ବୃକ୍ଷରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ।

6.7.17

तेषां वीर्यगुणोत्साहैर्न समो राघवो रणे।
प्रसह्य ते त्वया राजन् हताः समरदुर्जयाः ॥ ६.७.१७ ॥

ସେମାନଙ୍କ ବୀର୍ଯ୍ୟ, ଗୁଣ ଓ ଉତ୍ସାହରେ ରାଘବ ଯୁଦ୍ଧରେ ସମାନ ନୁହନ୍ତି; ହେ ରାଜନ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଅଜେୟ ସେମାନଙ୍କୁ ତୁମେ ବଳପୂର୍ବକ ବଧ କଲ।

6.7.18

तिष्ठ वा किं महाराज श्रमेण तव वानरान्।
अयमेको महाबाहुरिन्द्रजित् क्षपयिष्यति ॥ ६.७.१८ ॥

ଅଥବା ହେ ମହାରାଜ, ରୁହ; ତୁମ ପରିଶ୍ରମରେ କ'ଣ ଲାଭ? ଏହି ଏକାକୀ ମହାବାହୁ ଇନ୍ଦ୍ରଜିତ ହିଁ ବାନରମାନଙ୍କୁ ବିନାଶ କରିବ।

6.7.19

अनेन च महाराज माहेश्वरमनुत्तमम्।
इष्ट्वा यज्ञं वरो लब्धो लोके परमदुर्लभः ॥ ६.७.१९ ॥

ହେ ମହାରାଜ! ଏ ଯଜ୍ଞ କରି ମହେଶ୍ୱରଙ୍କଠାରୁ ଜଗତରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ ଓ ଉତ୍ତମ ବର ଲାଭ କରିଛି।

6.7.20

शक्तितोमरमीनं च विनिकीर्णान्त्रशैवलम्।
गजकच्छपसम्बाधमश्वमण्डूकसंकुलम् ॥ ६.७.२० ॥

ଶକ୍ତି ଓ ତୋମର ରୂପ ମାଛରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଛିନ୍ନଭିନ୍ନ ଅନ୍ତ ରୂପ ଶ‌ୈବାଳରେ ଆବୃତ, ହାତୀ-କଇଁଛ ଓ ଘୋଡ଼ା-ବେଙ୍ଗରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ।

6.7.21

रुद्रादित्यमहाग्राहं मरुद्वसुमहोरगम्।
रथाश्वगजतोयौघं पदातिपुलिनं महत् ॥ ६.७.२१ ॥

ରୁଦ୍ର ଓ ଆଦିତ୍ୟଙ୍କ ମହା କୁମ୍ଭୀର, ମରୁତ ଓ ବସୁଙ୍କ ମହା ସର୍ପରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ରଥ-ଘୋଡ଼ା-ହାତୀର ଜଳଧାରା ଓ ପଦାତିକ ତୀରଯୁକ୍ତ ବିଶାଳ।

6.7.22

अनेन हि समासाद्य देवानां बलसागरम्।
गृहीतो दैवतपतिर्लङ्कां चापि प्रवेशितः ॥ ६.७.२२ ॥

ଏ ହିଁ ଦେବତାଙ୍କ ବଳସାଗରକୁ ସାମ୍ନା କରି ଦେବରାଜ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ବନ୍ଦୀ କରି ଲଙ୍କାକୁ ମଧ୍ୟ ଆଣିଥିଲା।

6.7.23

पितामहनियोगाच्च मुक्तः शम्बरवृत्रहा।
गतस्त्रिविष्टपं राजन् सर्वदेवनमस्कृतः ॥ ६.७.२३ ॥

ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ଶମ୍ବର ଓ ବୃତ୍ରହନ୍ତା (ଇନ୍ଦ୍ର) ମୁକ୍ତ ହେଲେ; ହେ ରାଜନ୍, ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନମସ୍କୃତ ହୋଇ ସେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲେ।

6.7.24

तमेव त्वं महाराज विसृजेन्द्रजितं सुतम्।
यावद् वानरसेनां तां सरामां नयति क्षयम् ॥ ६.७.२४ ॥

ହେ ମହାରାଜ! ତୁମ ପୁଅ ଇନ୍ଦ୍ରଜିତଙ୍କୁ ହିଁ ପଠାଅ; ରାମ ସହିତ ସେ ବାନରସେନାକୁ ସେ ବିନାଶ ଆଡ଼କୁ ନେବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ।

6.7.25

राजन्नापदयुक्तेयमागता प्राकृताज्जनात्।
हृदि नैव त्वया कार्या त्वं वधिष्यसि राघवम् ॥ ६.७.२५ ॥

ହେ ରାଜନ୍! ଏହି ବିପଦ ଏକ ସାଧାରଣ ମଣିଷଙ୍କ ଠାରୁ ଆସିଛି। ଏହାକୁ ହୃଦୟରେ ରଖିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; ତୁମେ ରାଘବଙ୍କୁ ବଧ କରିବ।