ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 6.72
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.72.1
अतिकायं हतं श्रुत्वा लक्ष्मणेन महात्मना।
उद्वेगमगमद् राजा वचनं चेदमब्रवीत् ॥ ६.७२.१ ॥
ମହାତ୍ମା ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅତିକାୟ ନିହତ ହେଲା ଶୁଣି ରାଜା ଉଦ୍ବିଗ୍ନ ହେଲେ ଏବଂ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
6.72.2
धूम्राक्षः परमामर्षी सर्वशस्त्रभृतां वरः।
अकम्पनः प्रहस्तश्च कुम्भकर्णस्तथैव च ॥ ६.७२.२ ॥
ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୋଧୀ ଓ ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧୂମ୍ରାକ୍ଷ, ଅକମ୍ପନ, ପ୍ରହସ୍ତ ଏବଂ କୁମ୍ଭକର୍ଣ୍ଣ ମଧ୍ୟ ସେହିପରି।
6.72.3
एते महाबला वीरा राक्षसा युद्धकाङ्क्षिणः।
जेतारः परसैन्यानां परैर्नित्यापराजिताः ॥ ६.७२.३ ॥
ଏହି ମହାବଳୀ ବୀର ରାକ୍ଷସମାନେ ଯୁଦ୍ଧର ଇଚ୍ଛୁକ; ଶତ୍ରୁ ସୈନ୍ୟଙ୍କୁ ଜିତିଥିବା ଓ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସଦା ଅପରାଜିତ।
6.72.4
ससैन्यास्ते हता वीरा रामेणाक्लिष्टकर्मणा।
राक्षसाः सुमहाकाया नानाशस्त्रविशारदाः ॥ ६.७२.४ ॥
ଅନାୟାସ କର୍ମୀ ରାମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୈନ୍ୟ ସହିତ ସେହି ବୀର ରାକ୍ଷସମାନେ ନିହତ ହେଲେ; ସେମାନେ ମହାକାୟ ଓ ବହୁ ଶସ୍ତ୍ରରେ ନିପୁଣ ଥିଲେ।
6.72.5
अन्ये च बहवः शूरा महात्मानो निपातिताः।
प्रख्यातबलवीर्येण पुत्रेणेन्द्रजिता मम ॥ ६.७२.५ ॥
ଆହୁରି ଅନେକ ଶୂର ମହାତ୍ମା ମଧ୍ୟ ପଡ଼ିଗଲେ; ବଳ ଓ ବୀର୍ଯ୍ୟରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ମୋ ପୁତ୍ର ଇନ୍ଦ୍ରଜିତଙ୍କ ଦ୍ୱାରା।
6.72.6
तौ भ्रातरौ तदा बद्धौ घोरैर्दत्तवरैः शरैः।
यन्न शक्यं सुरैः सर्वैरसुरैर्वा महाबलैः ॥ ६.७२.६ ॥
ସେତେବେଳେ ସେ ଦୁଇ ଭାଇ ବରପ୍ରାପ୍ତ ଭୟଙ୍କର ବାଣରେ ବନ୍ଧା ପଡ଼ିଲେ; ଯାହା ସମସ୍ତ ଦେବତା, ଅସୁର ବା ମହାବଳୀଙ୍କ ପକ୍ଷରେ ମଧ୍ୟ ସମ୍ଭବ ନଥିଲା।
6.72.7
मोक्तुं तद्बन्धनं घोरं यक्षगन्धर्वपन्नगैः।
तन्न जाने प्रभावैर्वा मायया मोहनेन वा ॥ ६.७२.७ ॥
ଯକ୍ଷ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ପନ୍ନଗମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବାନ୍ଧିଥିବା ସେ ଭୟଙ୍କର ବନ୍ଧନ ମୁକ୍ତ କରିବା — ତାହା ସେମାନଙ୍କ ପ୍ରଭାବରେ ନା ମାୟା ବା ମୋହନରେ, ମୁଁ ଜାଣେ ନାହିଁ।
6.72.8
शरबन्धाद् विमुक्तौ तौ भ्रातरौ रामलक्ष्मणौ।
ये योधा निर्गताः शूरा राक्षसा मम शासनात् ॥ ६.७२.८ ॥
ଶରବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତ ସେ ଦୁଇ ଭାଇ ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ — ମୋ ଆଦେଶରେ ବାହାରିଥିବା ଶୂର ରାକ୍ଷସ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ।
6.72.9
ते सर्वे निहता युद्धे वानरैः सुमहाबलैः।
तं न पश्याम्यहं युद्धे योऽद्य रामं सलक्ष्मणम् ॥ ६.७२.९ ॥
ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଯୁଦ୍ଧରେ ମହାବଳୀ ବାନରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିହତ ହେଲେ। ଆଜି ଯୁଦ୍ଧରେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହିତ ରାମଙ୍କୁ ନାଶ କରିପାରିବା ପରି କାହାକୁ ମୁଁ ଦେଖୁନାହିଁ।
6.72.10
नाशयेत् सबलं वीरं ससुग्रीवं विभीषणम्।
अहो सुबलवान् रामो महदस्त्रबलं च वै ॥ ६.७२.१० ॥
ସେନା ସହିତ, ସୁଗ୍ରୀବ ଓ ବିଭୀଷଣଙ୍କ ସହିତ ସେ ବୀରଙ୍କୁ ନାଶ କରିପାରିବା — ଅହୋ! ରାମ ଅତ୍ୟନ୍ତ ବଳବାନ୍, ଏବଂ ତାଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ରବଳ ମଧ୍ୟ ମହାନ୍।
6.72.11
यस्य विक्रममासाद्य राक्षसा निधनं गताः।
तं मन्ये राघवं वीरं नारायणमनामयम् ॥ ६.७२.११ ॥
ଯାହାର ପରାକ୍ରମକୁ ସାମ୍ନା କରି ରାକ୍ଷସମାନେ ମୃତ୍ୟୁ ପାଇଲେ — ସେ ବୀର ରାଘବଙ୍କୁ ମୁଁ ନିର୍ଦୋଷ ନାରାୟଣ ବୋଲି ମାନେ।
6.72.12
तद्भयाद्धि पुरी लङ्का पिहितद्वारतोरणा।
अप्रमत्तैश्च सर्वत्र गुल्मे रक्ष्या पुरी त्वियम् ॥ ६.७२.१२ ॥
ସେହି ଭୟରୁ ଏ ଲଙ୍କା ନଗରୀର ଦ୍ୱାର ଓ ତୋରଣ ବନ୍ଦ କରାଯାଉ; ସର୍ବତ୍ର ସାବଧାନ ରକ୍ଷୀଦଳ ଦ୍ୱାରା ଏ ନଗରୀ ରକ୍ଷା କରାଯାଉ।
6.72.13
अशोकवनिका चैव यत्र सीताभिरक्ष्यते।
निष्क्रमो वा प्रवेशो वा ज्ञातव्यः सर्वदैव नः ॥ ६.७२.१३ ॥
ଅଶୋକବନିକା ଏବଂ ଯେଉଁଠାରେ ସୀତାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରାଯାଉଛି — ସେଠାକୁ ବାହାରିବା କିମ୍ବା ପ୍ରବେଶ କରିବା ସର୍ବଦା ଆମକୁ ଜଣାଥିବା ଉଚିତ୍।
6.72.14
यत्र यत्र भवेद् गुल्मस्तत्र तत्र पुनः पुनः।
सर्वतश्चापि तिष्ठध्वं स्वैः स्वैः परिवृता बलैः ॥ ६.७२.१४ ॥
ଯେଉଁଠାରେ ଗୁଲ୍ମ (ଚୌକି) ଥାଏ, ସେଠାରେ ପୁନଃ ପୁନଃ, ସର୍ବଦିଗରେ, ନିଜ ନିଜ ସୈନ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଘେରି ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଠିଆ ହୁଅ।
6.72.15
द्रष्टव्यं च पदं तेषां वानराणां निशाचराः।
प्रदोषे वार्धरात्रे वा प्रत्यूषे वापि सर्वशः ॥ ६.७२.१५ ॥
ହେ ନିଶାଚରଗଣ! ସେହି ବାନରମାନଙ୍କ ସ୍ଥାନକୁ ସନ୍ଧ୍ୟା, ମଧ୍ୟରାତ୍ରି କିମ୍ବା ପ୍ରଭାତରେ ମଧ୍ୟ ସର୍ବଦା ଦେଖୁଥିବା ଉଚିତ୍।
6.72.16
नावज्ञा तत्र कर्तव्या वानरेषु कदाचन।
द्विषतां बलमुद्युक्तमापतत् किं स्थितं यथा ॥ ६.७२.१६ ॥
ବାନରମାନଙ୍କ ପ୍ରତି କଦାପି ଅବଜ୍ଞା କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; ଶତ୍ରୁଙ୍କ ପ୍ରସ୍ତୁତ ସୈନ୍ୟ କେବେ ଓ କିପରି ଆକ୍ରମଣ କରିବ କିଏ ଜାଣେ?
6.72.17
ततस्ते राक्षसाः सर्वे श्रुत्वा लङ्काधिपस्य तत्।
वचनं सर्वमातिष्ठन् यथावत् तु महाबलाः ॥ ६.७२.१७ ॥
ତା'ପରେ ଲଙ୍କାଧିପତିଙ୍କ ସେହି ବଚନ ଶୁଣି ସେହି ମହାବଳୀ ରାକ୍ଷସମାନେ ତାହା ଯଥାବତ୍ ପାଳନ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ।
6.72.18
तान् सर्वान् हि समादिश्य रावणो राक्षसाधिपः।
मन्युशल्यं वहन् दीनः प्रविवेश स्वमालयम् ॥ ६.७२.१८ ॥
ସେମାନଙ୍କୁ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆଦେଶ ଦେଇ, ରାକ୍ଷସାଧିପତି ରାବଣ ମନର ଶଲ୍ୟ ସଦୃଶ କ୍ରୋଧ ବହି, ଦୀନ ହୋଇ ନିଜ ପ୍ରାସାଦରେ ପ୍ରବେଶ କଲା।
6.72.19
ततः स संदीपितकोपवह्नि-
र्निशाचराणामधिपो महाबलः।
तदेव पुत्रव्यसनं विचिन्तयन्
मुहुर्मुहुश्चैव तदा विनिःश्वसन् ॥ ६.७२.१९ ॥
ସେତେବେଳେ କ୍ରୋଧାଗ୍ନି ଜ୍ୱଳିତ ହୋଇଥିବା ସେହି ମହାବଳୀ ନିଶାଚରାଧିପତି, ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ସେହି ବିନାଶ ବିଷୟରେ ବାରମ୍ବାର ଚିନ୍ତା କରି ଦୀର୍ଘ ନିଶ୍ୱାସ ଛାଡ଼ିବାକୁ ଲାଗିଲା।