ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 6.86
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.86.1
अथ तस्यामवस्थायां लक्ष्मणं रावणानुजः।
परेषामहितं वाक्यमर्थसाधकमब्रवीत् ॥ ६.८६.१ ॥
ସେତେବେଳେ ସେହି ଅବସ୍ଥାରେ ରାବଣର ଅନୁଜ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅହିତକର କିନ୍ତୁ କାର୍ଯ୍ୟସାଧକ ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
6.86.2
यदेतद् राक्षसानीकं मेघश्यामं विलोक्यते।
एतदायोध्यतां शीघ्रं कपिभिश्च शिलायुधैः ॥ ६.८६.२ ॥
ମେଘ ପରି କଳା ଦେଖାଯାଉଥିବା ଏହି ରାକ୍ଷସ ସେନାକୁ ବାନର ଓ ଶିଳାଯୁଧ ଦ୍ୱାରା ଶୀଘ୍ର ଆକ୍ରମଣ କର।
6.86.3
तस्यानीकस्य महतो भेदने यत लक्ष्मण।
राक्षसेन्द्रसुतोऽप्यत्र भिन्ने दृश्यो भविष्यति ॥ ६.८६.३ ॥
ହେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ! ସେହି ମହାନ ସେନାକୁ ଭେଦ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କର; ତାହା ଭଗ୍ନ ହେଲେ ରାକ୍ଷସରାଜର ପୁତ୍ରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ ଦେଖାଯିବ।
6.86.4
स त्वमिन्द्राशनिप्रख्यैः शरैरवकिरन् परान्।
अभिद्रवाशु यावद् वै नैतत् कर्म समाप्यते ॥ ६.८६.४ ॥
ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବଜ୍ର ସଦୃଶ ବାଣରେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଆଚ୍ଛାଦିତ କରି, ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ସମାପ୍ତ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଶୀଘ୍ର ଆଗକୁ ଯାଅ।
6.86.5
जहि वीर दुरात्मानं मायापरमधार्मिकम्।
रावणिं क्रूरकर्माणं सर्वलोकभयावहम् ॥ ६.८६.५ ॥
ହେ ବୀର! ସେ ଦୁରାତ୍ମା, ମାୟାରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅଧାର୍ମିକ, କ୍ରୂରକର୍ମା ଓ ସର୍ବଲୋକକୁ ଭୟ ଦେଉଥିବା ରାବଣିକୁ ବଧ କର।
6.86.6
विभीषणवचः श्रुत्वा लक्ष्मणः शुभलक्षणः।
ववर्ष शरवर्षेण राक्षसेन्द्रसुतं प्रति ॥ ६.८६.६ ॥
ବିଭୀଷଣଙ୍କ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ଶୁଭଲକ୍ଷଣ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ରାକ୍ଷସରାଜପୁତ୍ର ଉପରେ ବାଣର ବର୍ଷା କଲେ।
6.86.7
ऋक्षाः शाखामृगाश्चैव द्रुमप्रवरयोधिनः।
अभ्यधावन्त सहितास्तदनीकमवस्थितम् ॥ ६.८६.७ ॥
ଭାଲୁ ଓ ବାନରମାନେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୃକ୍ଷକୁ ଅସ୍ତ୍ର କରି ଲଢ଼ୁଥିବା ଯୋଦ୍ଧାମାନେ, ଏକତ୍ର ହୋଇ ସେହି ଠିଆ ହୋଇଥିବା ସେନା ଉପରେ ଧାଇଁ ପଡ଼ିଲେ।
6.86.8
राक्षसाश्च शितैर्बाणैरसिभिः शक्तितोमरैः।
अभ्यवर्तन्त समरे कपिसैन्यजिघांसवः ॥ ६.८६.८ ॥
ରାକ୍ଷସମାନେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣ, ଖଡ୍ଗ, ଶକ୍ତି ଓ ତୋମର ସହିତ, ଯୁଦ୍ଧରେ ବାନରସେନାକୁ ବଧ କରିବାର ଇଚ୍ଛାରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ।
6.86.9
स सम्प्रहारस्तुमुलः संजज्ञे कपिरक्षसाम्।
शब्देन महता लङ्कां नादयन् वै समन्ततः ॥ ६.८६.९ ॥
କପି ଓ ରାକ୍ଷସଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସେହି ଭୀଷଣ ସଂଘର୍ଷ ଘଟିଲା; ତା'ର ମହା ଶବ୍ଦ ଚାରିଆଡ଼େ ଲଙ୍କାକୁ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ କଲା।
6.86.10
शस्त्रैश्च विविधाकारैः शितैर्बाणैश्च पादपैः।
उद्यतैर्गिरिशृङ्गैश्च घोरैराकाशमावृतम् ॥ ६.८६.१० ॥
ବିବିଧ ଆକୃତିର ଅସ୍ତ୍ର, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣ, ବୃକ୍ଷ ଓ ଉତ୍ଥିତ ପର୍ବତଶୃଙ୍ଗରେ ଆକାଶ ଭୀଷଣ ଭାବେ ଆବୃତ ହେଲା।
6.86.11
राक्षसा वानरेन्द्रेषु विकृताननबाहवः।
निवेशयन्तः शस्त्राणि चक्रुस्ते सुमहद्भयम् ॥ ६.८६.११ ॥
ବିକୃତ ମୁଖ ଓ ବାହୁ ଥିବା ରାକ୍ଷସମାନେ ବାନରେନ୍ଦ୍ରମାନଙ୍କ ଉପରେ ଅସ୍ତ୍ର ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି ଅତି ମହାଭୟ ସୃଷ୍ଟି କଲେ।
6.86.12
तथैव सकलैर्वृक्षैर्गिरिशृङ्गैश्च वानराः।
अभिजघ्नुर्निजघ्नुश्च समरे सर्वराक्षसान् ॥ ६.८६.१२ ॥
ସେହିପରି ବାନରମାନେ ସମସ୍ତ ବୃକ୍ଷ ଓ ପର୍ବତଶୃଙ୍ଗରେ ଆଘାତ କରି ଯୁଦ୍ଧରେ ସମସ୍ତ ରାକ୍ଷସଙ୍କୁ ବଧ କଲେ।
6.86.13
ऋक्षवानरमुख्यैश्च महाकायैर्महाबलैः।
रक्षसां युध्यमानानां महद्भयमजायत ॥ ६.८६.१३ ॥
ଋକ୍ଷ ଓ ବାନରମାନଙ୍କ ପ୍ରମୁଖ, ବିଶାଳକାୟ ଓ ମହାବଳୀମାନେ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ, ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିବା ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମହାଭୟ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା।
6.86.14
स्वमनीकं विषण्णं तु श्रुत्वा शत्रुभिरर्दितम्।
उदतिष्ठत दुर्धर्षः स कर्मण्यननुष्ठिते ॥ ६.८६.१४ ॥
ନିଜ ସେନା ଶତ୍ରୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୀଡ଼ିତ ଓ ବିଷଣ୍ଣ ଶୁଣି, କାର୍ଯ୍ୟ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ପନ୍ନ ନ ହୋଇଥିବାବେଳେ ସେ ଦୁର୍ଧର୍ଷ ଉଠି ଠିଆ ହେଲା।
6.86.15
वृक्षान्धकारान्निर्गत्य जातक्रोधः स रावणिः।
आरुरोह रथं सज्जं पूर्वयुक्तं सुसंयतम् ॥ ६.८६.१५ ॥
ବୃକ୍ଷର ଅନ୍ଧକାରରୁ ବାହାରି, କ୍ରୋଧରେ ଜଳୁଥିବା ସେ ରାବଣି, ପୂର୍ବରୁ ଯୋଡ଼ା ହୋଇଥିବା ଓ ସୁସଜ୍ଜିତ ରଥରେ ଚଢ଼ିଲା।
6.86.16
स भीमकार्मुकशरः कृष्णाञ्जनचयोपमः।
रक्तास्यनयनो भीमो बभौ मृत्युरिवान्तकः ॥ ६.८६.१६ ॥
ଭୟଙ୍କର ଧନୁ ଓ ଶରଧାରୀ ସେ, କଳା କଜ୍ଜଳ ରାଶି ପରି, ଲାଲ ମୁଖ ଓ ଲାଲ ଆଖି ବିଶିଷ୍ଟ ଭୟଙ୍କର, ମୃତ୍ୟୁ ଓ ଅନ୍ତକ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଲା।
6.86.17
दृष्ट्वैव तु रथस्थं तं पर्यवर्तत तद् बलम्।
रक्षसां भीमवेगानां लक्ष्मणेन युयुत्सताम् ॥ ६.८६.१७ ॥
ରଥରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ତାକୁ ଦେଖିବାମାତ୍ରେ, ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ, ଭୟଙ୍କର ବେଗଶାଳୀ ସେ ରାକ୍ଷସ ସେନା ପଛକୁ ଫେରିଗଲା।
6.86.18
तस्मिंस्तु काले हनुमानरुजत् स दुरासदम्।
धरणीधरसंकाशो महावृक्षमरिंदमः ॥ ६.८६.१८ ॥
ସେହି ସମୟରେ ପର୍ବତ ପରି ଶତ୍ରୁଦମନ ହନୁମାନ ସେହି ଦୁର୍ଗମ ମହାବୃକ୍ଷକୁ ଭାଙ୍ଗିଦେଲେ।
6.86.19
स राक्षसानां तत् सैन्यं कालाग्निरिव निर्दहन्।
चकार बहुभिर्वृक्षैर्निःसंज्ञं युधि वानरः ॥ ६.८६.१९ ॥
କାଳାଗ୍ନି ପରି ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ସେହି ସୈନ୍ୟକୁ ଦହନ କରୁଥିବା ସେ ବାନର ଯୁଦ୍ଧରେ ବହୁ ବୃକ୍ଷ ଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କୁ ଅଚେତନ କରିଦେଲା।
6.86.20
विध्वंसयन्तं तरसा दृष्ट्वैव पवनात्मजम्।
राक्षसानां सहस्राणि हनूमन्तमवाकिरन् ॥ ६.८६.२० ॥
ପବନପୁତ୍ରଙ୍କୁ ବେଗରେ ବିନାଶ କରୁଥିବା ଦେଖି ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ହଜାର ହଜାର ହନୁମାନଙ୍କ ଉପରେ ବର୍ଷଣ କଲେ।
6.86.21
शितशूलधराः शूलैरसिभिश्चासिपाणयः।
शक्तिहस्ताश्च शक्तीभिः पट्टिशैः पट्टिशायुधाः ॥ ६.८६.२१ ॥
ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶୂଳଧାରୀମାନେ ଶୂଳ ଦ୍ୱାରା, ଅସିପାଣିମାନେ ଅସି ଦ୍ୱାରା, ଶକ୍ତିହସ୍ତମାନେ ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା, ପଟ୍ଟିଶାୟୁଧମାନେ ପଟ୍ଟିଶ ଦ୍ୱାରା।
6.86.22
परिघैश्च गदाभिश्च कुन्तैश्च शुभदर्शनैः।
शतशश्च शतघ्नीभिरायसैरपि मुद्गरैः ॥ ६.८६.२२ ॥
ପରିଘ ଦ୍ୱାରା, ଗଦା ଦ୍ୱାରା, ସୁନ୍ଦର କୁନ୍ତ ଦ୍ୱାରା, ଶହ ଶହ ଶତଘ୍ନୀ ଦ୍ୱାରା ଏବଂ ଲୌହ ମୁଦ୍ଗର ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ।
6.86.23
घोरैः परशुभिश्चैव भिन्दिपालैश्च राक्षसाः।
मुष्टिभिर्वज्रकल्पैश्च तलैरशनिसंनिभैः ॥ ६.८६.२३ ॥
ଭୟଙ୍କର ପରଶୁ ଓ ଭିନ୍ଦିପାଳ ଦ୍ୱାରା ରାକ୍ଷସମାନେ; ବଜ୍ରସମ ମୁଷ୍ଟି ଓ ବଜ୍ରସଦୃଶ ତଳ ଦ୍ୱାରା।
6.86.24
अभिजघ्नुः समासाद्य समन्तात् पर्वतोपमम्।
तेषामपि च संक्रुद्धश्चकार कदनं महत् ॥ ६.८६.२४ ॥
ପର୍ବତସମ ତାଙ୍କୁ ଚାରିପାଶରୁ ଘେରି ସେମାନେ ପ୍ରହାର କଲେ; ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ ମଧ୍ୟ କ୍ରୁଦ୍ଧ ହୋଇ ସେ ମହା ସଂହାର କଲା।
6.86.25
स ददर्श कपिश्रेष्ठमचलोपममिन्द्रजित्।
सूदमानमसंत्रस्तममित्रान् पवनात्मजम् ॥ ६.८६.२५ ॥
ଇନ୍ଦ୍ରଜିତ ପର୍ବତ ପରି ଅଚଳ, ନିର୍ଭୟ, ଶତ୍ରୁ ସଂହାରକାରୀ ସେଇ ବାନରଶ୍ରେଷ୍ଠ ପବନପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
6.86.26
स सारथिमुवाचेदं याहि यत्रैष वानरः।
क्षयमेव हि नः कुर्याद् राक्षसानामुपेक्षितः ॥ ६.८६.२६ ॥
ସେ ସାରଥିକୁ କହିଲେ, 'ଯେଉଁଠି ଏହି ବାନର ଅଛି ସେଠାକୁ ଚାଳ। ଉପେକ୍ଷା କଲେ ଏ ଆମ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କୁ ବିନାଶ କରିବ।'
6.86.27
इत्युक्तः सारथिस्तेन ययौ यत्र स मारुतिः।
वहन् परमदुर्धर्षं स्थितमिन्द्रजितं रथे ॥ ६.८६.२७ ॥
ଏପରି କୁହାଯାଇ ସାରଥି ସେଠାକୁ ଗଲେ ଯେଉଁଠି ପବନପୁତ୍ର ଥିଲେ, ଅତି ଦୁର୍ଧର୍ଷ ଇନ୍ଦ୍ରଜିତଙ୍କୁ ରଥରେ ବହନ କରି।
6.86.28
सोऽभ्युपेत्य शरान् खड्गान् पट्टिशांश्च परश्वधान्।
अभ्यवर्षत दुर्धर्षः कपिमूर्धनि राक्षसः ॥ ६.८६.२८ ॥
ସେ ଦୁର୍ଧର୍ଷ ରାକ୍ଷସ ନିକଟକୁ ଯାଇ ବାନରଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ବାଣ, ଖଡ୍ଗ, ପଟ୍ଟିଶ ଓ ପରଶୁ ବର୍ଷାଇଲା।
6.86.29
तानि शस्त्राणि घोराणि प्रतिगृह्य स मारुतिः।
रोषेण महताविष्टो वाक्यं चेदमुवाच ह ॥ ६.८६.२९ ॥
ସେଇ ଭୟଙ୍କର ଶସ୍ତ୍ରସବୁ ସହି, ମହାକ୍ରୋଧରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ପବନପୁତ୍ର ଏହି କଥା କହିଲେ।
6.86.30
युध्यस्व यदि शूरोऽसि रावणात्मज दुर्मते।
वायुपुत्रं समासाद्य न जीवन् प्रतियास्यसि ॥ ६.८६.३० ॥
ହେ ଦୁର୍ମତି ରାବଣପୁତ୍ର! ତୁମେ ଯଦି ଶୂର, ଯୁଦ୍ଧ କର। ପବନପୁତ୍ରଙ୍କୁ ସାମ୍ନା କରି ତୁମେ ଜୀବିତ ଫେରିବ ନାହିଁ।
6.86.31
बाहुभ्यां सम्प्रयुध्यस्व यदि मे द्वन्द्वमाहवे।
वेगं सहस्व दुर्बुद्धे ततस्त्वं रक्षसां वरः ॥ ६.८६.३१ ॥
ଯଦି ଯୁଦ୍ଧରେ ମୋ ସହ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱଯୁଦ୍ଧ କରିବାର ସାହସ ଥାଏ, ତେବେ ନିଜ ବାହୁବଳରେ ଯୁଦ୍ଧ କର। ହେ ଦୁର୍ବୁଦ୍ଧି, ମୋ ବେଗ ସହ; ତେବେ ତୁମେ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହେବ।
6.86.32
हनूमन्तं जिघांसन्तं समुद्यतशरासनम्।
रावणात्मजमाचष्टे लक्ष्मणाय विभीषणः ॥ ६.८६.३२ ॥
ହନୁମାନଙ୍କୁ ମାରିବା ଇଚ୍ଛାରେ ଧନୁ ଉଠାଇଥିବା ରାବଣପୁତ୍ରଙ୍କ ବିଷୟରେ ବିଭୀଷଣ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ।
6.86.33
यः स वासवनिर्जेता रावणस्यात्मसम्भवः।
स एष रथमास्थाय हनूमन्तं जिघांसति ॥ ६.८६.३३ ॥
ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଜିତିଥିବା, ରାବଣଙ୍କ ନିଜ ପୁତ୍ର ସେ ଏବେ ରଥରେ ଚଢ଼ି ହନୁମାନଙ୍କୁ ମାରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛି।
6.86.34
तमप्रतिमसंस्थानैः शरैः शत्रुनिवारणैः।
जीवितान्तकरैर्घोरैः सौमित्रे रावणिं जहि ॥ ६.८६.३४ ॥
ହେ ସୌମିତ୍ରି! ଅତୁଳନୀୟ ରୂପ, ଶତ୍ରୁ ନିବାରକ, ପ୍ରାଣହାରୀ ଭୟଙ୍କର ବାଣରେ ସେହି ରାବଣପୁତ୍ରକୁ ବଧ କର।
6.86.35
इत्येवमुक्तस्तु तदा महात्मा
विभीषणेनारिविभीषणेन।
ददर्श तं पर्वतसंनिकाशं
रथस्थितं भीमबलं दुरासदम् ॥ ६.८६.३५ ॥
ବିଭୀଷଣ ଏପରି କହିବାରୁ ଶତ୍ରୁ ଭୟଙ୍କର ମହାତ୍ମା ଲକ୍ଷ୍ମଣ ପର୍ବତ ସଦୃଶ, ରଥରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା, ଭୀମବଳ ଓ ଦୁର୍ଜୟ ସେହି ବୀରଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।