Rāmāyaṇa de Vālmīki · Sarga 6.94
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.94.1
तानि नागसहस्राणि सारोहाणि च वाजिनाम्।
रथानां त्वग्निवर्णानां सध्वजानां सहस्रशः ॥ ६.९४.१ ॥
Aquellos miles de elefantes con sus jinetes, y miles de caballos, y miles de carros de color de fuego con sus banderas.
6.94.2
राक्षसानां सहस्राणि गदापरिघयोधिनाम्।
काञ्चनध्वजचित्राणां शूराणां कामरूपिणाम् ॥ ६.९४.२ ॥
Miles de rākṣasas, que combaten con mazas y barras de hierro, adornados con estandartes dorados, héroes capaces de tomar cualquier forma a voluntad.
6.94.3
निहतानि शरैर्दीप्तैस्तप्तकाञ्चनभूषणैः।
रावणेन प्रयुक्तानि रामेणाक्लिष्टकर्मणा ॥ ६.९४.३ ॥
Abatidos por flechas ardientes adornadas con oro refinado, que Rāvaṇa había lanzado, por Rāma, cuyas hazañas son sin esfuerzo.
6.94.4
दृष्ट्वा श्रुत्वा च सम्भ्रान्ता हतशेषा निशाचराः।
राक्षस्यश्च समागम्य दीनाश्चिन्तापरिप्लुताः ॥ ६.९४.४ ॥
Habiendo visto y oído, los aterrorizados restos de los nocturnos y las rākṣasīs se reunieron, desdichados y abrumados por la angustia.
6.94.5
विधवा हतपुत्राश्च क्रोशन्त्यो हतबान्धवाः।
राक्षस्यः सह संगम्य दुःखार्ताः पर्यदेवयन् ॥ ६.९४.५ ॥
Viudas, privadas de hijos y parientes, las rākṣasīs gritaban, se reunieron, afligidas por el dolor, y se lamentaron.
6.94.6
कथं शूर्पणखा वृद्धा कराला निर्णतोदरी।
आससाद वने रामं कंदर्पसमरूपिणम् ॥ ६.९४.६ ॥
¿Cómo llegó Śūrpaṇakhā, vieja, de aspecto terrible y vientre hundido, hasta Rāma en el bosque, él que tenía la forma de Kandarpa?
6.94.7
सुकुमारं महासत्त्वं सर्वभूतहिते रतम्।
तं दृष्ट्वा लोकवध्या सा हीनरूपा प्रकामिता ॥ ६.९४.७ ॥
Al verlo delicado, de gran fuerza y entregado al bien de todos los seres, aquella rākṣasī de forma repulsiva, digna de ser muerta por el mundo, lo deseó ardientemente.
6.94.8
कथं सर्वगुणैर्हीना गुणवन्तं महौजसम्।
सुमुखं दुर्मुखी रामं कामयामास राक्षसी ॥ ६.९४.८ ॥
¿Cómo aquella rākṣasī, carente de todas las virtudes y de rostro feo, llegó a desear a Rāma, el virtuoso, de gran esplendor y bello rostro?
6.94.9
जनस्यास्याल्पभाग्यत्वाद् वलिनी श्वेतमूर्धजा।
अकार्यमपहास्यं च सर्वलोकविगर्हितम् ॥ ६.९४.९ ॥
Por la escasa fortuna de esta gente, aquella de arrugas y cabellos blancos cometió una acción impropia, risible y censurada por todos los mundos.
6.94.10
राक्षसानां विनाशाय दूषणस्य खरस्य च।
चकाराप्रतिरूपा सा राघवस्य प्रधर्षणम् ॥ ६.९४.१० ॥
Para la destrucción de los rākṣasas, y de Dūṣaṇa y Khara, aquella de forma incomparable provocó una ofensa contra el Rāghava.
6.94.11
तन्निमित्तमिदं वैरं रावणेन कृतं महत्।
वधाय सीता साऽऽनीता दशग्रीवेण रक्षसा ॥ ६.९४.११ ॥
Por ello Rāvaṇa creó esta gran enemistad; Sītā fue traída para su destrucción por el rākṣasa de diez cabezas.
6.94.12
न च सीतां दशग्रीवः प्राप्नोति जनकात्मजाम्।
बद्धं बलवता वैरमक्षयं राघवेण च ॥ ६.९४.१२ ॥
Y el de diez cabezas no alcanzará a Sītā, hija de Janaka; la enemistad atada por el poderoso Rāghava es imperecedera.
6.94.13
वैदेहीं प्रार्थयानं तं विराधं प्रेक्ष्य राक्षसम्।
हतमेकेन रामेण पर्याप्तं तन्निदर्शनम् ॥ ६.९४.१३ ॥
Mira al demonio Virādha, que deseaba a Vaidehī, muerto por Rāma solo; esa prueba basta.
6.94.14
चतुर्दश सहस्राणि रक्षसां भीमकर्मणाम्।
निहतानि जनस्थाने शरैरग्निशिखोपमैः ॥ ६.९४.१४ ॥
Catorce mil rākṣasas de hechos terribles fueron abatidos en Janasthāna por flechas semejantes a llamas de fuego.
6.94.15
खरश्च निहतः संख्ये दूषणस्त्रिशिरास्तथा।
शरैरादित्यसंकाशैः पर्याप्तं तन्निदर्शनम् ॥ ६.९४.१५ ॥
En la batalla fueron abatidos Khara, Dūṣaṇa y también Triśiras, con flechas brillantes como el sol; esa prueba basta.
6.94.16
हतो योजनबाहुश्च कबन्धो रुधिराशनः।
क्रोधान्नादं नदन् सोऽथ पर्याप्तं तन्निदर्शनम् ॥ ६.९४.१६ ॥
También fue abatido Kabandha, de brazos de un yojana de largo y devorador de sangre, que rugía de ira; esa prueba basta.
6.94.17
जघान बलिनं रामः सहस्रनयनात्मजम्।
वालिनं मेरुसंकाशं पर्याप्तं तन्निदर्शनम् ॥ ६.९४.१७ ॥
Rāma abatió al poderoso Vālin, hijo del de mil ojos, alto como el monte Meru; esa prueba basta.
6.94.18
ऋष्यमूके वसंश्चैव दीनो भग्नमनोरथः।
सुग्रीवः प्रापितो राज्यं पर्याप्तं तन्निदर्शनम् ॥ ६.९४.१८ ॥
Sugrīva, que vivía afligido en Ṛṣyamūka con sus esperanzas destrozadas, fue llevado al reino por Rāma; esa prueba basta.
6.94.19
धर्मार्थसहितं वाक्यं सर्वेषां रक्षसां हितम्।
युक्तं विभीषणेनोक्तं मोहात् तस्य न रोचते ॥ ६.९४.१९ ॥
Las palabras de Vibhīṣaṇa, unidas al dharma y al provecho, benéficas para todos los rākṣasas, eran justas; pero por delirio no le agradaron.
6.94.20
विभीषणवचः कुर्याद् यदि स्म धनदानुजः।
श्मशानभूता दुःखार्ता नेयं लङ्का भविष्यति ॥ ६.९४.२० ॥
Si el hermano menor de Dhanada hubiera seguido el consejo de Vibhīṣaṇa, esta Laṅkā, afligida por el dolor, no se convertiría en un cementerio.
6.94.21
कुम्भकर्णं हतं श्रुत्वा राघवेण महाबलम्।
अतिकायं च दुर्मर्षं लक्ष्मणेन हतं तदा।
प्रियं चेन्द्रजितं पुत्रं रावणो नावबुध्यते ॥ ६.९४.२१ ॥
Habiendo oído que el poderoso Kumbhakarṇa fue abatido por el Rāghava, y que entonces Atikāya, el invencible, fue abatido por Lakṣmaṇa, Rāvaṇa aún no percibe el peligro de su amado hijo Indrajit.
6.94.22
मम पुत्रो मम भ्राता मम भर्ता रणे हतः।
इत्येष श्रूयते शब्दो राक्षसीनां कुले कुले ॥ ६.९४.२२ ॥
"Mi hijo, mi hermano, mi esposo ha caído en batalla": este es el grito que se oye en la casa de cada mujer rākṣasī.
6.94.23
रथाश्वनागाश्च हतास्तत्र तत्र सहस्रशः।
रणे रामेण शूरेण हताश्चापि पदातयः ॥ ६.९४.२३ ॥
Aquí y allá carros, caballos y elefantes cayeron por miles; y en la batalla, también los soldados de a pie fueron abatidos por el valiente Rāma.
6.94.24
रुद्रो वा यदि वा विष्णुर्महेन्द्रो वा शतक्रतुः।
हन्ति नो रामरूपेण यदि वा स्वयमन्तकः ॥ ६.९४.२४ ॥
Ya sea Rudra, o Viṣṇu, o el gran Indra, Indra de los cien sacrificios, o la misma Muerte: bajo la forma de Rāma, son ellos quienes nos matan.
6.94.25
हतप्रवीरा रामेण निराशा जीविते वयम्।
अपश्यन्त्यो भयस्यान्तमनाथा विलपामहे ॥ ६.९४.२५ ॥
Abatidos por Rāma han sido nuestros héroes; estamos desesperadas por nuestra vida. Sin ver el fin del miedo, desamparadas, nos lamentamos.
6.94.26
रामहस्ताद् दशग्रीवः शूरो दत्तमहावरः।
इदं भयं महाघोरं समुत्पन्नं न बुद्ध्यते ॥ ६.९४.२६ ॥
Desde la mano de Rāma, sobre el heroico de diez cuellos, a quien se concedió un gran don, ha surgido este temor terrible, pero él no lo percibe.
6.94.27
तं न देवा न गन्धर्वा न पिशाचा न राक्षसाः।
उपसृष्टं परित्रातुं शक्ता रामेण संयुगे ॥ ६.९४.२७ ॥
Ni dioses, ni gandharvas, ni piśācas, ni rākṣasas pueden salvarlo, afligido por Rāma en la batalla.
6.94.28
उत्पाताश्चापि दृश्यन्ते रावणस्य रणे रणे।
कथयन्ति हि रामेण रावणस्य निबर्हणम् ॥ ६.९४.२८ ॥
En batalla tras batalla se ven también presagios para Rāvaṇa; en verdad anuncian la destrucción de Rāvaṇa a manos de Rāma.
6.94.29
पितामहेन प्रीतेन देवदानवराक्षसैः।
रावणस्याभयं दत्तं मनुष्येभ्यो न याचितम् ॥ ६.९४.२९ ॥
El abuelo (Brahmā), complacido, concedió a Rāvaṇa la exención de temor frente a dioses, dānavas y rākṣasas; de los humanos no la había pedido.
6.94.30
तदिदं मानुषं मन्ये प्राप्तं निःसंशयं भयम्।
जीवितान्तकरं घोरं रक्षसां रावणस्य च ॥ ६.९४.३० ॥
Creo que este temor humano sin duda ha llegado, mortal y terrible, para los rākṣasas y también para Rāvaṇa.
6.94.31
पीड्यमानास्तु बलिना वरदानेन रक्षसा।
दीप्तैस्तपोभिर्विबुधाः पितामहमपूजयन् ॥ ६.९४.३१ ॥
Oprimidos por el poderoso rākṣasa, que había obtenido un varadāna, los dioses adoraron al Abuelo con austeridades resplandecientes.
6.94.32
देवतानां हितार्थाय महात्मा वै पितामहः।
उवाच देवतास्तुष्ट इदं सर्वा महद्वचः ॥ ६.९४.३२ ॥
Por el bien de los dioses, el Abuelo magnánimo, complacido, pronunció a todos los dioses esta gran palabra.
6.94.33
अद्यप्रभृति लोकांस्त्रीन् सर्वे दानवराक्षसाः।
भयेन प्रभृता नित्यं विचरिष्यन्ति शाश्वतम् ॥ ६.९४.३३ ॥
Desde este día, todos los dānavas y rākṣasas, afligidos por el miedo, vagarán por los tres mundos para siempre.
6.94.34
दैवतैस्तु समागम्य सर्वैश्चेन्द्रपुरोगमैः।
वृषध्वजस्त्रिपुरहा महादेवः प्रतोषितः ॥ ६.९४.३४ ॥
Entonces los dioses, encabezados por Indra, se reunieron y complacieron a Mahādeva, el de la bandera de toro, matador de las tres ciudades.
6.94.35
प्रसन्नस्तु महादेवो देवानेतद् वचोऽब्रवीत्।
उत्पत्स्यति हितार्थं वो नारी रक्षःक्षयावहा ॥ ६.९४.३५ ॥
Complacido, Mahādeva dijo a los dioses estas palabras: «Para vuestro bien surgirá una mujer que traerá la destrucción de los rākṣasas.»
6.94.36
एषा देवैः प्रयुक्ता तु क्षुद् यथा दानवान् पुरा।
भक्षयिष्यति नः सर्वान् राक्षसघ्नी सरावणान् ॥ ६.९४.३६ ॥
Enviada por los dioses, esta destructora de rākṣasas nos devorará a todos, junto con Rāvaṇa, como antaño el hambre devoró a los dānavas.
6.94.37
रावणस्यापनीतेन दुर्विनीतस्य दुर्मतेः।
अयं निष्टानको घोरः शोकेन समभिप्लुतः ॥ ६.९४.३७ ॥
Este terrible lamento, provocado por el mal educado y malvado Rāvaṇa, está abrumado por el dolor.
6.94.38
तं न पश्यामहे लोके यो नः शरणदो भवेत्।
राघवेणोपसृष्टानां कालेनेव युगक्षये ॥ ६.९४.३८ ॥
No vemos a nadie en el mundo que pueda darnos refugio; abatidos por Rāghava, somos como los destruidos por el Tiempo al final de una edad.
6.94.39
नास्ति नः शरणं किंचिद् भये महति तिष्ठताम्।
दावाग्निवेष्टितानां हि करेणूनां यथा वने ॥ ६.९४.३९ ॥
Para nosotras, que estamos en este gran temor, no hay refugio alguno, como las elefantas rodeadas por el fuego del bosque.
6.94.40
प्राप्तकालं कृतं तेन पौलस्त्येन महात्मना।
यत एव भयं दृष्टं तमेव शरणं गतः ॥ ६.९४.४० ॥
El magnánimo hijo de Pulastya hizo lo oportuno: en cuanto vio el peligro, se acogió a él.
6.94.41
इतीव सर्वा रजनीचरस्त्रियः
परस्परं सम्परिरभ्य बाहुभिः।
विषेदुरार्तातिभयाभिपीडिता
विनेदुरुच्चैश्च तदा सुदारुणम् ॥ ६.९४.४१ ॥
Así, todas las mujeres de los rākṣasas, abrazándose fuertemente con los brazos, se desplomaron afligidas por la angustia y el gran terror, y entonces lloraron a gritos de manera espantosa.